6
Hay Itudun nan Ulha ya Hamuti
1 Ya intuluy Solomon an nanugun hinan imbaluynan inalinay,
“He"an imbaluy'u,
gulat ta intulagmu an he"ay mumbayad hinan utang di ligwam hi un mi'id olognan mamayad,
2 mu gulat ta hi awni ya muntutuyu'ah nan inatmu
ti immannung an agguy nihamad di nunnomnommuh aatna,
ya na"appuhi goh di punle'nam an umat'ah na'nah nan hulu
3 at hay ma'ahhapul hi atom, imbaluy'u, ya punnaudom an umuy ay hiya ta munhapit ayu
ta olom man ya abulutona ta aliwana din intulagmun hiya.
Ma'ahhapul an ipa'ampam di odolmu,
ya ihamhamadmun mangipa'innilan hiyay aat nan problemam.
4 Ya adi ahan maphod hi unmu imiton di matam,
ya adi'a goh molo' unu mun'eblay ta nangamung hi un malpah di humapitanyu.
5 Immannung an ma'ahhapul an maluh'up'ah nan paddungnay na'naam
an ay'a ulhan nehwang hinan manganup
unu nan aton di hamutih nan munlengon ay hiya.”
Hay Itudun nan Anggugulom
6 Ya inalin goh Solomon di,
“Da'yun tagun napayad,
un adya itigawyuh nan aton di anggugulom ta hiyay atonyu
7 ti ta"on hi un mi'id ap'apuda an mumpapto' ay dida
8 mu muntamuda damdama ti mun'amungdah onondah nan tiyalgaw,
ya idadaanday onondah nan gutud di lawang.
9 Mu da'yun napayad, uya'ay alili'uhanyu,
ya anuud di bumangunanyuh nan nonollo'anyu?
10 Ti wa ay ta alyonay un ay molo' anuh na'amtang,
unu na'amtang di pun'eblayana,
unu adi muntamuh ohay algaw,
unu mumbakahyun hi atnay algaw,
11 mu hay makulug hi ma'at ya palpaliwan ya mawotwot ayu ahan
an umat hinan ami'idan nan gina'un di lala'in nahod'ap,
ya munhinaang ayu goh, at mid mapto' ya mahapul an mun'adaw ayuh ononyu!”
Hay Aat nan Nappuhin Tagu
12 Ya inalin goh Solomon di,
“Hay aat nan nappuhin nomnom nan tagu ya mid hulbina,
ya layah di gunna haphapiton.
13 Iked'engnay matana,
ya inyunudnay ngamayna ya hu'ina ta pamalbalinah nan i'ibbana.
14 Ya hay aatna goh ya iplanuday atondah nappuhi ta mabalbaliyan nan tatagu,
ya itudulda dida ta way aton nan tatagun munhohongngel.
15 At hiyanan un himbumaggay dumatngan nan lagbuanda an diday maligatan,
at ma'ubahdan matoy.”
Nan Pitun Pangat an Boholon Apo Dios
16 Ya inalin goh Solomon di,
“Waday pitu an pangat hi adi ahan pohdon Apo Dios:
17 Hay oha ya nan mumbagtun tagu,
ya hay miyadwa ya nan munlayah.
ya hay miyatlu ya nan pumatoy hinan tagun mid baholna,
18 ya hay miyapat ya nan tagun mangiplanuh nappuhin bumalbalih nan tatagu,
ya hay miyalema ya nan tagun umiyahup an mangat hi nappuhi,
19 ya hay miyonom ya nan agguy immannung an ihtigun hay layah di hapitona,
ya wada goh di miyapitun pangat hi adi ahan pohdon Apo Dios an nan mangitudul hinan ommodna ya a'agina
ta way atondan munhohongngel ta nangamung un mapa"i nan pun'u'unnudandan hina"ama.”*
Hay Padan hinan Umilugtap
20 Ya inalin goh Solomon di,
“Imbaluy'u,
mahapul an unudom nan tugun amam,
ya adim aliwan nan itudun inam.
21 Ya maphod hi unmu nomnomon hanah abigabigat ta adida ahan ma'aliwan hi enggana.
22 Ta henen itugunday ay paddungnay mangitudun he"ah nan malgom an ayam,
ya hiyay mangipapto' ay he"ah nan alo'am,
ya hiya goh di gun mangipanomnom ay he"ah nan bumangunam hinan mapatal.
23 Ti henen itugundan he"a ya umat hinan mabnang an dilag an itudunay pumhodan,
ya nan paneteldandan he"a di mangituduh maphod hi nitaguam.
24 Ya hanan itugunda ya itududay atom an mibataan hinan nappuhin binabain hi Umilugtap
ya nan binabain ahawan di udumna an mangal'alu' ay he"a ta way atom di paniaw.
25 At mahapul an adim amnawan nan ma"aphod an tigawna,
ya wa ay ta ked'engan da'a ya adi'a ma'agay'ayan.
26 Nan nginan di pe'yelo'am hinan puta ya umat hinan nginan di tinapay,
mu nan pe'yelo'am hinan babain way ahawana ya hay nginana ya nan apa"ian di nitaguam.
27 Un mah mabalin an alan nan lala'iy bala ya impattu'nah ulpuna ya adi moghob nan pantalona?
28 Ya undan mabalin an igatinay bala ya adi maluyungan di dapana?
29 At umat hinay ma'at hinan lala'in mangelo' ay Umilugtap an bo'on ahawana
ti umannung an magilat.
30 Ta"on hi un tu'u adi ahan abuluton di aton nan mangakaw
mu adi tu'u pahiwon nan pangatna damdamah unna aton an dumalat di punhinaangana.
31 Mu ta"on un hiya ya gulat ta ma'ah'upan at moltaonda ta pumbayadonda hiyah mumpapitu
an ta"on hi un ma'amin nan gina'una.
32 Mu iyal'allanah nan umilugtap an lala'in ay mi'id di nomnomna
ti nan mangat hi umat hina ya unna pa"ion di nitaguana.
33 Ti mi'pattoy nan ahawanan hiya, at madinul,
ya mapa"i goh nan pange'gonan di tatagun hiya,
at mabainan hi enggana.
34 Ti manu ay umat hinay aatna ti dumalat di annel nan ahawan nen babai,
at hiyay dumalat hi un bumubungtana,
at heden algaw an pangiballohana ya adi umigohgoh.
35 Ya adina ahan abuluton di gibuhna,
ya du'gonay lagbun midat ay hiya an ta"on hi un do'ol ahan.”
* 6:19 Waday udumnan verses eten Liblu an Proverbs an mangituduh aat nan pamoholan: Prov. 10:12, 18, 26; 11:1, 20; 12:8, 22; 13:5, 14:17, 35; 15:8-9, 17, 26; 16:5, 11-12, 27; 17:15; 20:10, 23; 21:27; 25:21-22; 26:28; 27:6; 28:9; 29:10, 27.