Matthew
Hay Aat Ten Liblu
Hay Nangitudo' eten Liblu: hi Matthew (unu hi Levi; Lk. 5:27).
Hay Nangitud'an Matthew eten Liblu: nan Hudyu.
Hay Pohdon nan Ngadan ten Liblun Ibaga: nan adaw an indat Apo Dios.
Hay Gutud hi Nangitud'anan ten Liblu: hidin numbattanan di 50 A.D. hi engganah 70 A.D.
Hay Teman ten Liblu: hi Jesus di Alin Pento' Apo Dios an ma'alih Messiah (hinan hapit di Hudyu) unu Kristu (hinan hapit di iGreece), at Hiyay alin di Hudyu.
Hay Outline ten Liblu:
Hay NAPATADAN nan Alin Pento' Apo Dios an hi Jesus (1:1-17)
Hay NITUNGAWAN nan Alin Pento' Apo Dios an hi Jesus (1:18—2:18)
Hay NANGIPAꞋINNILAH aat nan Alin Pento' Apo Dios an hi Jesus (3:1-17)
Hay NATAPNGAN nan Alin Pento' Apo Dios an hi Jesus (4:1-11)
Hay NUNTAMUAN nan Alin Pento' Apo Dios an hi Jesus (4:12—25:46)
Hay NATAYAN nan Alin Pento' Apo Dios an hi Jesus (26:1—27:56)
Hay NILUBUꞋAN nan Alin Pento' Apo Dios an hi Jesus (27:57-66)
Hay NAMAHUAN nan Alin Pento' Apo Dios an hi Jesus (28:1-15)
Hay NIPATTIGAN nan Alin Pento' Apo Dios an hi Jesus (28:16-20).
1
Hay Napatadan nan Ommod Jesus an hi Joseph
(Ruth 4:18-22; I Chron. 3:10-17; Lk. 3:23-38)
1 Hiyah te napatad* hi napu'agan Jesu Kristu an himpangapu ti hi Jesus di holag David hidin nahup an dana' Abraham:
Hi Abraham hi Engganan David
2 Hi Abraham ya nunholag ta hi Isaac,
ya nunholag hi Isaac ta hi Jacob,
ya nunholag hi Jacob ta da Judah ya nan a'aginan linala'i.
3 Ya nunholag hi Judah ta da Perez ay Zerah an hi inadah Tamar,
ya nunholag hi Perez ta hi Hezron,
ya nunholag hi Hezron ta hi Ram.
4 Ya nunholag hi Ram ta hi Amminadab,
ya nunholag hi Amminadab ta hi Nahshon,
ya nunholag hi Nahshon ta hi Salmon.
5 Ya nunholag hi Salmon ta hi Boaz an hi inanah Rahab,
ya nunholag hi Boaz ta hi Obed an hi inana ya hi Ruth,
ya nunholag hi Obed ta hi Jesse,
6 ya nunholag hi Jesse ta hi David an din ali.
Hi David hi Engganan Jehoiachin
Ya nunholag hi David ta hi Solomon† an hi inana ya ahawan Uriah hidin hopapna.
7 Ya nunholag hi Solomon ta hi Rehoboam,
ya nunholag hi Rehoboam ta hi Abijah,
ya nunholag hi Abijah ta hi Asa.
8 Ya nunholag hi Asa ta hi Jehoshaphat,
ya nunholag hi Jehoshaphat ta hi Joram,
ya nunholag hi Joram ta hi Uzziah.
9 Ya nunholag hi Uzziah ta hi Jotham,
ya nunholag hi Jotham ta hi Ahaz,
ya nunholag hi Ahaz ta hi Hezekiah.
10 Ya nunholag hi Hezekiah ta hi Manasseh,
ya nunholag hi Manasseh ta hi Amon,
ya nunholag hi Amon ta hi Josiah.
11 Ya nunholag hi Josiah ta da Jehoiachin‡ ya nan a'aginan linala'i. Hidin atagun Jehoiachin di nangabakan nan iBabylon hinan Hudyu, at inyuyda didad Babylon.
Hi Jehoiachin hi Engganan Jesu Kristu
12 Ya nunholag hidid Babylon hi Jehoiachin ta hi Shealtiel,
ya nunholag hi Shealtiel ta hi Zerubbabel.
13 Ya nunholag hi Zerubbabel ta hi Abiud,
ya nunholag hi Abiud ta hi Eliakim,
ya nunholag hi Eliakim ta hi Azor.
14 Ya nunholag hi Azor ta hi Zadok,
ya nunholag hi Zadok ta hi Akim,
ya nunholag hi Akim ta hi Eliud.
15 Ya nunholag hi Eliud ta hi Eleazar,
ya nunholag hi Eleazar ta hi Matthan,
ya nunholag hi Matthan ta hi Jacob.
16 Ya nunholag hi Jacob ta hi Joseph an ahawan Mary an hi inan Jesus an Hiyay ma'alih Alin Pento' Apo Dios (unu Kristuh nan hapit di iGreece).
17 Mipalpu ay Abraham ta nangamung ay David ya himpulu ta opat di napatad hi nahlanahlagan di Hudyu, ya nete"an David goh ta nangamung din nahbutandad Babylon ya himpulu ta opat di napatad hi nahlaganda, ya nete"an den nahbutandad Babylon ya un mitungaw hi Kristu ya himpulu ta opat goh di napatad hi nahlaganda.
Hay Aat di A'ung'ungngan Jesus
Hay Aat di Nitungawan Jesus
(Lk. 2:1-7)
18 Hiyah te ulgud hi aat di nitungawan§ Jesu Kristu: hi Mary* ya niyali ay Joseph† ta mun'ahawada, mu agguyda nun'addum. Ya palpaliwan ya i'innilan Mary an nawadaan, mu nan Na'abuniyanan an Lennaway nunlumun ne han inhabina. 19 Mu na'ahhamad di ugalin Joseph, ya adina pohdon an mabainan hi Mary, at hay ninomnomna ya ihiyana hiya an adina ipa'pa'innila.
20 Ya otog di punnomnomanah aatna ya nolo', ya nun'enap, ya tinnigna han anghel Apu tu'u an inalinan hiyay, “He"a, Joseph an holag David, ya adi'a bumain an mangahawan Mary ti henen inhabina ya hay limmun nan Na'abuniyanan an Lennawa. 21 At itungawna, ya lala'i, ya hay ingadanyu ya hi Jesus‡ ti Hiyay mamaliw hinan bahol di tatagu.”§
22 Ya na'at hana ta mipa'annung din inalin Apo Dios hidin propetana ti inalinay,
23 “Munhabi han babain mid ah lala'ih nangelo' ay hiya,
ya muntungaw, at lala'i,
ya hay ipingadanda ya hi Emmanuel*
an hay pohdonan ibaga ya wah Apo Dios ay ditu'u.”
24 Ya unat goh bimmangon hi Joseph ya inunudna din inalin di anghel, at inahawanah Mary.† 25 Mu agguyda nundelloh an nolo' ta nangamung unna intungaw han lala'in imbaluyna. Ya nginadnan Joseph ta hi Jesus.
* 1:1 Nan patad an nitudo' hinan Lk. 3:23-38 ya hay napatadan Mary an hi inan Jesus. Mu nan patad an nitudo' hi Mat. 1:1-16 ya hay napatadan Joseph. † 1:6 Bahaom nan footnote di Lk. 3:31. ‡ 1:11 Hay ohah ngadana ya Jeconiah. Bahaom nan footnote di Lk. 3:31 ta innilaom di na'idutana (Jer. 22:30). § 1:18 Mid mapto' ya na'at hidin 5 unu 6 B.C. * 1:18 Unu Miriam hinan hapit di Hudyu. Agguy tu'u inilay pohdon nan ngadanan ibaga. † 1:18 Hay pohdonan ibaga ya olom ni' ya udman Apo Dios. ‡ 1:21 Hay pohdonan ibaga ya bumaliw. § 1:21 Psa. 130:8. * 1:23 Isa. 7:14. † 1:24 Ma'ahhapul an ag'agadan mun'ahawa ta adi mapatoy da Mary ya nan inhabina ti intudun nan Uldin an mapatoy nan balahang hi un munhabi (Deut. 21:20-21). Bahaom goh nan footnote di Jer. 31:22.