13
Na Tarunga Tabu e Vilikaira a Barnabas ma Saul
1 Mi laoqira na tinoni tutuni ni Antiok ara totu visana na propete ma na tarai na lotu: igira nogo a Barnabas ma Simeon aia ara soaginia Borana, ma Lusius e talu i Sirene, ma Manaen aia kesa ara kutisai kolua a Herod* na taovia tagao butona na momoru tuu tana bakana, maia goto a Saul. 2 Mi kalina igira ara lotu vania God, mara sese tana vitoa, ma na Tarunga Tabu e goko vanigira me tsaria, “Kamu molokaira a Barnabas ma Saul kara ka naua na aqo inau au molonogoa vanikaira.”
3 Migira sui ara sese tana vitoa mara nonginongi, mara molo limaqira i ka lovaqira, mi muri, mara tuu, mara molovanokaira.
Kaira i Siprus
4 Ma na Tarunga Tabu e molovanokaira a Barnabas ma Saul, mara ka baa i Seleusia, mi tana ara ka sage kesa tana vaka, mara ka ba tsau tana momoru ni Siprus. 5 Mi kalina ara ka laba i Salamis aia na verabau tana momoru ia, mara ka turupatuna na gokona God tana niqira valelotu na Tsiu. Ma Ioane Marko e dulikolukaira.
6 Mara tu taligutia na momoru popono, mara tu ba tsau tana verabau ni Papos. Mi tana ara tu tsodoa kesa na mane tidaoga, a Bariesu na asana, aia e kesa na Tsiu me tsari segenina laka aia e kesa na propete. 7 Ma Bariesu aia e kesa ganasai na taovia tagao tana momoru ia, a Sergius Paulus na asana, na tinoni sasaga sosongo ia. Me kesa dani na taovia tagao e soakaira a Barnabas ma Saul kara ka labamai i konina matena e ngaoa ke rongomia na gokona God. 8 Ma Elimas, aia goto kesa na soana a Bariesu na mane titidaoga tana goko Grik, aia e tuu me tukapusikaira. Me tovogotoa laka ke piloa na tobana na taovia tagao me ke laka na tutunina ka niqira goko tana rongona na Taovia. 9 Te aia Saul, na soana goto a Paulo, e dangali tovua na Tarunga Tabu. Me moro tatavata baa i konina na mane ia, 10 me tsari baa vania, “!Dalena na tidao seko igoe! O tukapusigira pipi na omea ara dou. !Mara danga sosongo i konimu pipi vatana na tubulagini tinoni, me pipi kalina moa igoe o tovoa laka ko pilo sekolia na gokomana tana rongona na Taovia, me ke tangi vaga ti na gokopero! 11 Eo, ma na kedena God ke gadovigo kalina eni. Sauba ke koko na matamu, mo ko tau reitalua na marara kesa tana tagu tetelo.”
Mi kalina tsotsodo ia, ma Elimas e vatsangia na papasaga rodo e rovosi kapusia na matana. Me tupisasa bamai me lalavea kesa ke tudumia. 12 Mi kalina aia na taovia tagao e reia e laba na omea vaga ia, maia e tutunina; me gini novo loki na omea ara sasania tana rongona na Taovia.
I Antiok tana Pisidia
13 A Paulo migira gana duli ara sage tana vaka i Papos, mara vano i Perga tana Pampilia. Mi tana a Ioane Marko e mololegira me visutugua i Jerusalem. 14 Ara mololea i Perga, mara babaa mara tsau i Antiok tana Pisidia. Mi tana dani na Sabat mara sage i valelotu mara totu i lao. 15 Mi murina na tsotsoko tabu e talu tana papi tabu nina Ketsa a Moses ma niqira mamare na propete, migira na mane tagao tana lotu ara tuu, mara mologoko baa vanigira mara tsaria, “Tasimami igamu, igami ami ngaoa laka igamu kamu goko vanigira na toga, ti vaga kamu tamanina ke visana na turupatu gana na mani kakaisiginiaqira.” 16 Me tuu a Paulo, me saukaea na limana me tuturiga na ratsigoko. Me tsaria:
“!Gaqu duli igamu na Israel, me pipi sui goto na tinoni tavosi amu sangatotu ieni na tsonikaeana God: kamu rorongo mai! 17 Nida God igita na tinoni ni Israel, e viligira nogo na mumuada, me naua kara lia na puku loki tana tagu ara totu tana mauri sagelaona i Ejipt. Ma God nogo, tana susuligana segeni e boliligigira tania na vera ni Ejipt, 18 mi laona vati sangavulu na uvi God e berengiti kolugira tana legai mangu. 19 E veogira vitu na puku na tinoni ara totu ida tana kao ni Kanaan, me tusulea vanigira igira nina tinoni segeni kara tamanina. 20 Pipi na omea sui girani e adia i laona vati sangatu tsege sangavulu na uvi.
“Mi murimai, ma God e vilia i laoqira visana kara lia na tinoni pede, me babaa vaga me ba tsau tana taguna aia Samuel na propete. 21 Mi kalina na tinoni ara nongia a Samuel ke vilivanigira kesa niqira taovia tsapakae, maia God e vanigira a Saul na dalena a Kis, e talu tana duli konina a Benjamin, aia nogo ke lia niqira taovia tsapakae i laona ke vati sangavulu na ngalitupa. 22 Mi muri ma God e molotsunaa a Saul, me molokaea a David ke taovia tsapakae vanigira. Miani nogo na omea God e tsarinogoa tana rongona aia: ‘Au tsodovulaginogoa a David, na dalena a Jese, aia nogo na mane vaga ia e gini laoqu inau, maia sauba ke murigira pipi sui niqu papada.’
23 “Ma God e vilinogoa kesa na kukuana a David, aia nogoria a Iesu, ke lia niqira Vagamauri na tinoni ni Israel vaga e vekenogoa i sau. 24 Me tau moa vati tuturiga nina aqo a Iesu, ma Ioane e gini goko nogo vanigira sui na tinoni ni Israel kara pilotoba tania niqira sasi ma kara lesovitabu. 25 Mi kalina e varangi ke sui nina aqo a Ioane maia e goko vanigira na tinoni me tsaria, ‘?Egua igamu, amu pada laka asei inau? Inau, au tau aia igamu amu pitua. !Ma kamu rorongo dou! Aia sauba ke mai i muriqu inau, minau e tau ulagaqu kau nusiligia na itaina gana porotua.’
26 “Gaqu duli igamu na Israel, igamu na kukuana nogo a Abraham, me pipi sui goto na tinoni ni veratavosi amu sangatotu ieni na tsonikaeana God: kamu dona dou laka na turupatu dou tana rongona na mauri saliu e labamai nogo me kalegita sui lakalaka. 27 Igira na tinoni ara totu i Jerusalem, kolugira goto gaqira ida, ara tau reigadovia laka aia nogo na Vagamauri, mara tau goto padagadovia na gokoqira na propete ara tsokogira pipi tana Dani na Sabat. Mara manalia nomoa na gokoqira na propete kalina igira ara tuu mara pedematea a Iesu. 28 Me atsa moa ara tau goto tsodoa ke kesa na sasi i konina ti kara pedematesiginia, mara vano moa mara ngasua a Pilate ke tamivanigira ma kara labumatesia. 29 Mi murina ara manalinogoa pipi na omea sui e katemainogoa na Mamare Tabu tana rongona aia, te ara baa visana kulana mara aditsunaa na konina tania na gai ulutaligu, mara ba qilua tana vatuluma. 30 Ma God e maurisivisua tania na mate, 31 maia e laba danga na dani vanigira igira ara dulikolu bamaia tuu i Galilii me tsau i Jerusalem. Mi kalina eni igira nogoria ara katevulagia na rongona aia vanigira na tinoni ni Israel. 32-33 Migami nogoria ami totu ieni rongona kami adimaia vanigamu na Turupatu Dou: aia nogoria na omea God e vekenogoa vanigira na mumuada laka aia sauba ke naua, me naunogoa vanigita igita na kukuaqira kalina aia e maurisivisua a Iesu tania na mate. Vaga nogo ara marea tana rukanina Linge Tabu:
‘Igoe nogo na Dalequ;
mi dani eni nogo inau au lia na Tamamu.’
34 Miani goto nina goko God e tsaria tana rongona na maurivisuana tania na mate, me ke tau goto ratsa lee tana qilu:
‘Inau sauba kau sauvanigamu na vangalaka sui
vaga au vekenogoa vania a David.’
35 Me vaga goto e tsaria kesa segeni tana tsaqina na Mamare Tabu:
‘Migoe God, sauba ko tau tamivania na konina aia e noru saikesaligo ke ratsa lee i laona na qilu.’
36 “Ma David e aqo dou vania God tana maurina popono, mi muri maia e mate mara qilua kolugira na mumuana, ma na konina a David e ratsa moa tana qilu. 37 Ma na konina a Iesu aia God e maurisivisua tania na mate, e tau saikesa ratsa lee tana qilu. 38-39 Migami ami kilia laka igamu sui na tasimami, kamu donadou laka i konina nogo a Iesu e talumai na goko gana na tanusi tania na sasi vaga igami ami tsarivanigamu kalina eni. Ma kamu donadougotoa laka pipi gira sui ti kara tutunina aia ara tanusi nogo tanigira na sasi sui, igira goto e tau tangomana nina Ketsa a Moses ke naua ma kamu tanusi tanigira. 40 Kamu parovata nomoa, ke tau gadovigamu na omea ara katemainogoa igira na propete kalina ara tsaria:
41 ‘!Kamu momoro igamu na tinoni vanga peapea! !Kamu novo ma kamu mate!
!Rongona na omea inau au naua i matamui i dani eni,
igamu e utu saikesa kamu tutunina,
atsa moa ti visana kara nusirongona dou vanigamu!’ ”
42 Mi kalina kaira a Paulo ma Barnabas ara ka mololea na valelotu, na tinoni ara nongikaira kara ka visumaitugua tana Sabat i muri ti kara ka turupatu goto vanigira. 43 Mi kalina ara tavota sui igira na tinoni, mara danga vidaqira igira na Tsiu, migira goto na tinoni ni veratavosi ara sangasage nogo tana niqira lotu na Tsiu, ara tsari ka muriqira a Paulo ma Barnabas. Mi kaira ara ka turupatu vanigira, mara ka raiginigira kara tukakai babaa moa tana galuvena God.
44 Mi tana Sabat i muri, e varangi igira sui i laona na verabau ia ara sulungana mai na rongomiana na gokona God. 45 Mi kalina igira na Tsiu ara morosigira na toga danga vaga sagata ia, mara masugu loki. Ara suamangana a Paulo mara tsirigana. 46 Mi kaira a Paulo ma Barnabas ara ka susuligaliga babaa tana goko; mara ka tsaria: “E ulagana nomoa na gokona God ke ida talu na laba i konimui igamu. Me ti vaga igamu amu sove tania, mamu tau ngatsu nomoa pada laka ke ulagamui na mauri saliu. Me ti ke vaga ia, mi kagami sauba kami ka mololegamu ma kami ka baa i koniqira na tinoni ni veratavosi. 47 Na rongona iani nogo na omea vaga e ketsaligami na Taovia kalina aia e tsarivaganana vanigami:
‘Inau nogo au molovanogo igoe, ko gini lia na marara vanigira na tinoni ni veratavosi,
rongona na tinoni sui tana barangengo popono kara gini tamanina na mauri saliu.’ ”
48 Mi kalina igira na tinoni ni veratavosi ara rongomia na goko vaga ia, me mage loki na tobaqira mara gini tsonikaea na gokona na Taovia. Migira sui aia God e viligira nogo kara tamanina na mauri saliu ara lia na tinoni tutuni.
49 Ma na gokona God e rarasa bamai i laoqira sui na vera taligu. 50 Migira na Tsiu ara tsovula gokona vanigira na tinoni loki tana vera ia, me vanigira goto na daki loki ara sanga na lotu vania God. Mara tuturiga na rotasiaqira kaira a Paulo ma Barnabas, mara tsialigikaira tania na veraqira. 51 Te ara ka tuu, mara ka tiduvaligia na kaona na vera ia tania ka tuaqira. Mara ka vano moa i Ikonium. 52 Migira na tinoni tutuni ara totu moa i Antiok, e dangaliginigira na Tarunga Tabu mara magemage loki.
* 13:1 “a Herod na taovia tagao butona momoru” Aia a Herod Antipas e tagao tana Galilii.