28
Pɔl te Malt ya dekl bo
1 Ti ñɛn' miñunm nnɔ ni ma nnɔ nɛ bi tɔke' tɛ ki ye bi yih lidekl nnɔ Malt nɛ. 2 Lidekl nnɔ ya nib tien' tɛ tinimɔ̀nt cɛɛn. Utaa cin' ki niih, tiwɔr te ma nnɔ, nɛ bi sɛ̀re' umu ki cère' tiʼkɛ jebe' wù. 3 Pɔl wore' tidɔbikuont, ki lá kpìen' umu ni. Umu nnɔ ya wɔl cère' uwɛ ñɛn' tidɔbri nnɔ ni, ki kɛ̀re' Pɔl ya nuɔ ki juore' ki juɔn. 4 Lidekl nnɔ ya nib laa' uwɛ juɔn Pɔl ya nuɔ bo ma nnɔ, nɛ ki tɔkeh tɔb ki teh: «Ujɛ wuɔ lì yé unikul nɛ. U ŋmɛre' ka kpo' miñunciɛnm ni, ama tiʼbul wà cuube nnɔ ŋa ń cère wɔ ń li fuobe.» 5 Nɛn saan nɛ Pɔl gbɛ' uwɛ nnɔ, u lu' umu ni ka cii' uʼluol bó. 6 Bi maaleh ki teh nì li duun nɛ, bii Pɔl li kpo i ya tàan bo nɛ. Bi lilikeh nì tì wuɔke', bi laa' bonn ŋa tien' wɔ, nɛ bi liɛbe' ki maale' ki ye u yé ubul nɛ.
7 Tɔ, lidekl nnɔ ya ciɛn uba là te bi yih wɔ Publiyus. Uʼkpàabu ŋa fɔke nin ti te nà saan nnɔ. Nɛ u teke' tɛ iwien ita, ki cɛ̀nde' tɛ tɛn ti yé uʼjɔtieb nɛ. 8 Publiyus ya baa dɔ ki bun, uʼgbɛnɛnt ton, u juh misɛ̀m. Pɔl jon' u dɔ nà saan nnɔ, ki tì taa' uʼnuɔ ki paan' uʼbo ki kàare' ki de' wɔ, nɛ u faake'. 9 Pɔl tien' nnɔ ma nnɔ, nɛ biwiɛntɔb bà te lidekl nnɔ bo nnɔ baa' uʼsaan, nɛ u cère' biʼmɔ faake'. 10 Binib nnɔ seln' tɛ cɛɛn. Ti ye tí siere uyo wà nnɔ, nɛ bi pun' tɛ nà kɛ ciɛke tɛ.
Pɔl baa' Erom ya du ni
11 Ti là tien' niʼsaan iŋmaale ita nɛ, ki yaan ki kɔn' Alɛksandri ya ñɛrciɛnbu buba ki bure' bù ŋmɔbe ibuleb* ya nɛnnɛnku. Buñɛrciɛnbu nnɔ là juore' niʼsaan tiwɔrciɛnt ya yo nɛ. 12 Ti tì baa' Sirakus ya du ni, ki tien' len iwien ita, 13 nɛ ki ñɛn' len' ki nɔn' miñunciɛnm, ki tì baa' Lɛjiyo ya du ni. Kutaaku faa', kutafaaku kuba fii' ugɛn bó ní, nɛ ti taa' iwien ile ki baa' Pusɔl ya du ni. 14 Ti laa' binib bà teke' *Yesu ki jin' nnɔ ya biba len, nɛ bi gbáan' tɛ tí tien biʼsaan iwien ilole. Ti tentien' nnɔ nɛ ki tì baa' Erom ya du ni. 15 Binib bà teke' ki jin' ki te Erom ya du ni nnɔ cii' ti we ní nɛ ki tuobe' tɛ usɛn bó. Biba tì tuobe' tɛ Apiyus ya daak saan nɛ, bitɔb mɔ tì tuobe' tɛ Ticɛndur tuta saan. Pɔl laa' bɛ ma nnɔ, nɛ ki faare' Uwien, nɛ uʼgbɛnɛnt saake'. 16 Ti tì baa' Erom ya du ni ma nnɔ, nɛ bi de' Pɔl uʼduku uʼba, ki cère' soja uba gu wɔ.
Pɔl tɔke' Erom yaab Uwien ya gbɛr
17 Iwien ita gɛ̀bre', nɛ Pɔl yin' *Sufmbɛ ya ciɛnb, bi taan', nɛ u tɔke' bɛ ki ye: «Nʼyaabɛ, ma tien' tiʼdu ya nib bonn, ka saa' tiʼyaajɛbok liba. Ama bi cuo' nni Yerusalɛm ni nɛ, ki taa' nni ki ŋukn' Erom yaab. 18 Bi bun' nni tibuur ki laa' ma ŋmɔbe biil, nɛ bi yíe bɛ ń taa nni kí wiɛ, kimɛ ba laa' n tien' nà nì kpɛ bɛ ń ku nni. 19 Ama *Sufmbɛ ŋa tuo' bɛ ń wiɛ nni ma nnɔ nɛ cère' n len' ki ye ubɛrciɛn Sesa nɛ li bu nʼbuur. Na yé n yíe ń biin nʼbol ya nib nɛ. 20 N yin' nɛ ń lá wuɔn nɛ tu ya gbɛr nɛ. Tinbi Israyɛl yaab là ŋmɔbe lidɛndɛnl là nnɔ bo nɛ bi lòle' nni tikudɔkr.»
21 Nɛ bi tɔke' wɔ ki ye: «Sude ya tinfɛnm ya nib ŋa kɛle' aʼgbɛr gbɔnku ni ki de' tɛ. Tiʼyɔ uba mɔ ŋa ñɛn' niʼbó ní, ki lá tɔke' tɛ aʼgbɛr bii ki len' tigbɛbiɛrt tuba aʼbo. 22 Ama ti yíe tí cii aʼñɔbu ni nɛ sin bugbɛn maaleh ki teh bà, kimɛ ti bɛn ki ye idu kɛ ni, binib ŋa tuonh aʼcɛkl ya gbɛr.»
23 Nɛ bi sien' lidaali là bi li liɛbe ní Pɔl saan. Niʼdaali, nɛ bi baa' u te nà saan nnɔ, ki yɛbe cɛɛn. Pɔl cin' kutɛnŋaaku nɛ ki tɔkeh Uwien ya bɛl ya gbɛr ki tì baa' kutaajuɔku. U ñìikeh Moyis nin *Uwien ya ñɔbonsɔknb là kɛle' nà *Uwien ya gbɔnku ni nnɔ bo nɛ, ki tɔkeh bɛ *Yesu ya gbɛr ki ñikndeh bɛ ń tuo tù. 24 Biʼni biba tuo' tù, nɛ bitɔb yìe' ka teke' tù ki jin'. 25 Bi tì siereh ka cii' tɔb bó ma nnɔ, nɛ Pɔl len' liñɔbonl liba ki ye: «*Mifuoñaanm là cère' *Uwien ya ñɔbonsɔknl Esayi tɔke' niʼyaajɛb tigbɛr tà nnɔ yé tigbɛmɔ̀nt nɛ. 26 Mì là ye: ‹Li joh ki tì tɔke Israyɛl yaab kí ye:
Ni li tùɔre kí cenge ama na ń cii niʼtingi,
ni li tùɔre kí liike ama na ń lɛ,
27 kimɛ binib nnɔ ya yul faa nɛ,
bi kpɛ' biʼtub nɛ,
ki pi' biʼnun,
ka yíe biʼnun ń lɛ,
ka yíe biʼtub ń cii,
ka yíe bɛ ń bɛnde niʼtingi biʼyɛnm ni,
ka yíe bɛ ń lèbre biʼtetem ŋɔ ń buu bɛ.› »
28 Nɛ Pɔl tí tɔke' bɛ ki ye: «Bɛnde mɛn kí ye Uwien sɔn' nni bà ŋa yé *Sufmbɛ saan nɛ ń tì tɔke bɛ miŋmiɛnm ya gbɛr. Bɛn li cengeh tù.»
29 [Pɔl len' nnɔ ma nnɔ, nɛ *Sufmbɛ nnɔ siere' ki findeh nin tɔb ki gbiekeh.]†
30 Pɔl tien' ibinŋmɛn ile nɛ ki te kuduku kùa u paanh kuʼbo nnɔ ni, ki teknh bà kɛ bàareh uʼsaan nnɔ. 31 U tɔkeh binib Uwien ya bɛl ya gbɛr nin Yonbdaan *Yesu Kristo ya gbɛr, ki ŋmɔbe lifɛ̀l ki lienh, nɛ uba ŋa piendeh wɔ.
* 28:11 Ibuleb nnɔ yé Grɛkmbɛ ya bule ya yel nɛ. Bi là maaleh ki teh yin nɛ gu biñɛrkurb miñunciɛnm bo. Bi yih ibuleb nnɔ ya liba Kastɔr, ki yih liʼtɔ mɔ Polus. † 28:29 Bi kpiɛ' ki kɛle' tigbɔnt tà nnɔ ya tuba ni migbiirm 29 ŋa te tuʼni.