Tigbɛmɔnmɔnt tà
Mark
kɛle' tù nnɔ
Nà wɔngeh kugbɔnku kuu te ma bo
Mark ŋa yé Yesu ya tondb piik nin bile nnɔ ya uba. Ama u cii' Yesu ya gbɛr Piɛr nin Pɔl saan nɛ, kimɛ u tien' biʼsaan ki wuɔke'. U kɛle' kugbɔnku kuu ki de' binib bà nnɔ ya biba ŋa yé Sufmbɛ. Wa kɛle' kuʼni bi maa' Yesu ma bo, ka kɛle' Yesu len' tigbɛr tà nnɔ mɔ nì fɔke, ama u tùɔre' ki kɛle' Yesu sɔnsɔn' itùon yà nin u tien' miyɔkm ya bont tà kɛ, ki wuɔn' Yesu buu' biwiɛnb nin wɔn nin Sufmbɛ ya ciɛnb finfinde' ma bo nɛ.
Mark cin' uʼgbɔnku ma nnɔ, u wuɔn' ki ye Yesu yé Uwien ya Bijɛ nɛ (1:1), ki tì tonde' nin wɔn Yesu, Uwien ya Bijɛ ya kuum udɔpɔnpɔn bo ya gbɛr (15:39).
Bi li fre kí gbiire Mark ya gbɔnku ibɔk ile. Libɔkkpiɛkl cinh liyul 1:1 kí tì baa iyul 8:26 nɛ libɔkliel cinh iyul 8:27 kí tì baa 16:20. Kugbɔnku kuu ya bɔkkpiɛkl ni (1:1–8:26), Yesu buu' biwiɛnb, ki ŋɔre' isɛnpol binib saan, ki wɔkn' binib Uwien ya gbɛr. Ama wa yíe binib ń bɛnde u yé udaan wà nɛ ka toh binib mɔ ń tɔke u yé udaan wà. Kugbɔnku kuu ya bɔkliel ni (8:27–16:20), Mark yíe wɔ ń wuɔn binib kí ye Yesu yé Uwien ya Bijɛ nɛ. U yé Uwien ya Bijɛ ma nnɔ, nɛ cère' u teh miyɔkm ya bont.
Imɔ̀n, Yesu yé Uwien ya Bijɛ nɛ, ama u tuo' ki tien' uʼba unisaal ki tuo' Uwien ya ñɔbu bó, ki jin' ijɛnd ki tì kpo' udɔpɔnpɔn bo.
1
San wà siih binib Uwien ya ñunm ya gbɛr
(Matie 3:1-12; Luk 3:1-18; San 1:19-28)
1 *Uwien ya Bijɛ *Yesu Kristo ya gbɛmɔnmɔnt ya cinm. 2 Tù cin' tɛn *Uwien ya ñɔbonsɔknl Esayi là kɛle' ma uʼgbɔnku ni ki ye:
«Liike, n li sɔn nʼtond wɔ ń liere ŋɛ,
kí lá tùɔre aʼsɛn.
3 Udaan uba te kupenpelku ni ki wuureh ki teh:
‹Tùɔre mɛn Yonbdaan ya sɛn,
kí cubn uʼsɛngbɛnmu kí de wɔ.› »
4 Nnɔ nɛ San wà siih binib Uwien ya ñunm baa' ki te kupenpelku ni, ki kpaandeh ki teh: «Lèbre mɛn niʼtetem, ń sìi nɛ Uwien ya ñunm ŋɔ Uwien ń fère nɛ niʼbiɛre.» 5 Nɛ Sude ya tinfɛnm yaab kɛ nin Yerusalɛm yaab kɛ bàareh uʼsaan ki kpiireh biʼbiɛre, nɛ u siih bɛ Uwien ya ñunm Sudɛn ya kpenl ni.
6 San là guo liliɛrl là nnɔ bi taa' ñɔkma ya kobr nɛ ki lòn' lɛ̀. U là gbin kugbɔnku ya ningbɛnl nɛ uʼciɛk ni. U là jinh inacu nin tisiir nɛ. 7 U là tɔkeh linigol nnɔ ki teh: «Uba li paan nʼpuoli bó ní ki ŋmɔbe mituɔm ki cɛn' nni. Ma kpɛ ń bùɔn kí lore uʼtacɛningbɛn. 8 Min taa' miñunm nɛ ki sìi' nɛ Uwien ya ñunm. Wɔn nɛ lá li cère *Mifuoñaanm ń jiire ní niʼbo.»
San sìi' Yesu Uwien ya ñunm
(Matie 3:13–4:11; Luk 3:21-22; 4:1-13)
9 Tɔ, i ya dɛn nɛ *Yesu ñɛn' Nasarɛt, udu wà te Galile ya tinfɛnm ni nnɔ ki baa' San saan. Nɛ San sìi' wɔ Uwien ya ñunm Sudɛn ya kpenl ni. 10 *Yesu ñɛh miñunm ni uyo wà nnɔ nɛ ki laa' kutaaku kɛre', ki laa' *Mifuoñaanm jiinh ní ki naan unɛnjel, ki lá kɛ̀le' uʼbo. 11 Nɛ uniɛke uba ñɛn' paaki bó ní ki ye: «Sin, a yé nʼbijɛ nɛ, n yíe ŋɛ nɛ nʼyɛnm sɔnge aʼbo.»
Satan biike' Yesu
12 I ya tàan bo, nɛ *Mifuoñaanm taa' *Yesu ki jon' kupenpelku ni. 13 U là tien' len iwien pinan nɛ, nɛ *Satan bìkreh wɔ. U te nin kumuɔku ni ya wɛnt nɛ, nɛ Uwien ya tondb toreh wɔ.
Yesu cin' uʼtuonl Galile ni
14 Tɔ, nì tete nɛ bi lá cuo' San ki pɛkn'. Ni ya puoli bó nɛ *Yesu jon' Galile ki tì kpaandeh Uwien ya gbɛmɔnmɔnt, 15 ki teh: «Uyo baa'-a! Uwien ya bɛl nɛkn' ní ŋɔ. Lèbre mɛn niʼtetem, kí teke tigbɛmɔnmɔnt kí ji.»
Yesu yin' bijɛnbɛb binan bɛ ń paan uʼbo
(Matie 4:18-22; Luk 4:14-15; 5:1-11)
16 *Yesu cuonh ki kpàakeh Galile ya ñunciɛnm, nɛ ki laa' Simɔn nin uʼninjɛ Andre te ki wiɛnh bubɛbu. Bi là yé bijɛnbɛb nɛ. 17 Nɛ u tɔke' bɛ ki ye: «Paan mɛn nʼbo ní, ŋɔ ń cère ní li taakeh binib ki dienh nni.» 18 Bi dàan' biʼbàan i ya tàan bo, nɛ ki paan' uʼbo.
19 U jɛnde' waamu ki pukn', nɛ ki tí laa' Sebede ya bijiɛb Saak nin uʼninjɛ San te biʼñɛrbu ni, ki tùɔreh biʼbàan. 20 *Yesu yin' bɛ i ya tàan bo nɛ bi dàan' biʼbaa Sebede nin uʼtonsɔnb buñɛrbu nnɔ ni, ki paan' uʼbo.
Yesu ŋɔre' usɛnpol ujɛ uba saan
(Luk 4:31-37)
21 Yesu nin uʼpanpaankaab tì baa' Kapɛrnawum ya du ni. *Saba ya daali nɛ *Yesu kɔn' biʼtaanl ya duku ni, ki wɔknh binib Uwien ya gbɛr. 22 Nì cuo' binib bà cengeh uʼbó nnɔ miyɔkm cɛɛn, kimɛ wa wɔknh bɛ tɛn *Yiko ya wɔnwɔknb wɔknh ma bo, u wɔknh bɛ tɛn unil wà du u wɔknh nà bo nɛ.
23 Ujɛ uba mɔ là te *Sufmbɛ ya taanl ya duku nnɔ ni usɛnpol ŋaake wɔ, nɛ u wuure' 24 ki ye: «Nasarɛt ya Yesu, tinbi nin sin tu lɛ nɛ? A baa' á lá boln tɛ nɛ-ɛɛ? N bɛn a yé udaan wà. A yé Uwien ya Niñaan nɛ.» 25 Nɛ *Yesu tiɛn' uʼbo ki ye: «Ŋmile, kí siere ujɛ wuɔ saan.» 26 Nɛ usɛnpol nnɔ ñɔnñɔnge' ujɛ nnɔ nin ufaa, ki wuure' ki gbien', nɛ ki siere' uʼsaan. 27 Nɛ nì cuo' biʼkɛ miyɔkm cɛɛn. Nɛn saan nɛ bi niireh tɔb ki teh: «Nì yé bɛ sɔ? U wɔknh miwɔknfɛ̀nm nɛ ki du miʼbo-a, ki wɔbndeh isɛnpol mɔnɔn ì tuonh uʼñɔbu bó-a!» 28 Nɛn bo nɛ *Yesu ya yel kpére' Galile ya tinfɛnm ni niʼkɛ saan.
Yesu buu' binib bà bun iwìɛn kɛ ya bol
(Matie 8:14-17; Luk 4:38-41)
29 *Yesu nin bà pɛ uʼbo nnɔ ñɛn' litaanl ya duku nnɔ ni, nɛ ki jon' Simɔn nin Andre den. Saak nin San mɔ pìɛre' bɛ. 30 Tɔ, Simɔn ya cɔbnaa dɔ ki bun, uʼgbɛnɛnt ton. Nɛ bi pɔk ki tɔke' *Yesu ki ye u bun, 31 nɛ u baa' uʼsaan ki cuo' uʼnuɔ ki fin' wɔ. Uʼgbɛnɛnt sɔnge' nɛ u cɛ̀nde' bɛ.
32 Niʼdaali ya tajuɔku uwien lu' ma nnɔ, nɛ bi tukeh bà bun iwìɛn kɛ ya bol nin isɛnpol ŋaake bà nnɔ kɛ ya bol ki bàareh *Yesu saan. 33 Udu nnɔ ya nib kɛ là taan' Simɔn nin Andre den nɛ bunañɔbu saan. 34 Nɛ *Yesu buu' binib bà bun iwìɛn kɛ ya bol bi yɛbe, ki ŋɔre' isɛnpol binib saan ì yɛbe ka cèreh ì lienh, kimɛ ì bɛn wɔ.
Yesu tɔke' binib Uwien ya gbɛr Galile ya tinfɛnm ni
(Luk 4:42-44)
35 Utɛnŋafaa nɛ *Yesu fii' nì bìike ki ñɛn' ki jon' nib ŋa te nà saan ki tì kàareh. 36 Nɛ Simɔn nin uʼtɔntɔknlieb mɔ fii' ki ñɛn', ki nuunh wɔ, 37 bi tì laa' wɔ ma nnɔ, nɛ ki tɔke' wɔ ki ye: «Binib kɛ nuunh ŋɛ nɛ.» 38 Nɛ u tɔke' bɛ ki ye: «Tí jo mɛn nitɔnn bó, itengbaan yà te kɔnkɔnm nnɔ ni ŋɔ ń tì tɔke Uwien ya gbɛr niʼmɔ bó. Kimɛ nɛn bo nɛ n baa'.» 39 Nɛ ki taa' bɛ ki jon' Galile ya tinfɛnm kɛ ni, ki tì kɔh Sufmbɛ ya táan ya dur ni, ki kpaandeh Uwien ya gbɛr, ki ŋuɔh isɛnpol binib saan.
Yesu cère' ujend uba lùore'
(Matie 8:1-4; Luk 5:12-16)
40 Ujend uba baa' *Yesu saan, nɛ ki gbaan' uʼnintuɔli, ki gbáan' wɔ ki ye: «A yíe la, a li fre kí cère ń lùore.» 41 Yesu muɔ' wɔ micɛcɛkm cɛɛn, nɛ ki tɛnde' uʼnuɔ, ki mɛ' wɔ, ki tɔke' wɔ ki ye: «N yíe, lùore.» 42 I ya tàan bo nɛ lijendl nnɔ pɔk ki gben' nɛ u lùore'. 43 Nɛn saan nɛ *Yesu tɔke' wɔ ki ye wɔ ń li joh, nɛ ki kpɛkpɛ' uʼbo, 44 ki ye: «Liike aʼyul bo ki la tɔke nil, ama jo tí tì lɛ utɔtuɔrkɛ, kí tien milùorm ya tuɔrl tɛn Moyis là ye bɛ ń li teh ma bo. Nɛn nɛ li wuɔn kí ye a lùore'.» 45 Ama ujɛ nnɔ bure' ma nnɔ, u tì kpaandeh tigbɛr nnɔ niʼkɛ saan nɛ. U tien' nnɔ ma nnɔ, nɛ *Yesu ŋa ji li fre kí kɔ du uba ni, ka bɔle'. U là juonh idugbaan nɛ nib ŋa te nà saan. Nɛ binib ñɛh niʼkɛ bó ki bàareh uʼsaan.