2
ናቡካዳናጾሬ ኣጉሞ
1 ናቡካዳናጾሬይ ካዎቲዳ ናምኣንꬆ ላይꬃን ኣጉሞ ኣጉሜቲዴስ፤ ሄ ኣጉሞዛ ጋሶን ኬሂ ጬጪን ꬊስኮይ ኢዛስ ꬋይዴስ። 2 ሄሳ ጊሻስ ኢዛኮ ዪዲ ሄ ኢዛ ኣጉሞዛ ቢርሼꬅ ኢዛስ ዮታና ማላ ማሮቲ፥ ሳጋቲ፥ ሙሬኒዛይቲኔ ጾሊንቴ ታይቢዛይቲ ጼይጌታና ማላ ኣዛዚዴስ፤ ኢስቲካ ዪዲ ኢዛ ሲንꬃን ኤቂዳ። + 3 ካዎዚ ኢስታስ፥ «ታኒ ኣጉሞ ኣጉሜታዲስ ሺን ሄ ኣጉሞዚ ኢዚ ኣዛኮ ኤራናስ ታኒ ኬሃ ጬጫዲስ» ጊዴስ።
4 ጾሊንቴ ታይቢዛ ኤራንቻቲ ካዎዛስ፥ «ካዎይ ሜርናስ ካዎቶ! ኔ ኣይ ኣጉሜቲዳኮ ኣኔ ኑስ ዮታ፤ ኑኒ ኢዛ ቢርሼꬅ ኔና ኤሪሳና» ጊዲ ኢዛስ ኣራማይኬ ቃላን ሃሳይዳ። *
5 ካዎዚካ ኢስታስ፥ «ታ ኣጉሜቲዳ ኣጉሞዛኔ ኢዛ ቢርሼꬃ ኢንቴ ታስ ዮቶንታ ኣጊኮ ኢንቴ ኣሳቴꬃ ሙጼሬꬃዳኔ ኢንቴ ኬꬃታ ፒስኪ ሂስታ ላላ ዬጋና። 6 ጊዶ ኣቲን ኢንቴ ታ ኣጉሞዛኔ ኢዛ ቢርሼꬃ ጋꬂ ታስ ዮቲኮ ታ ኢንቴስ ኢሞታ፥ ዎይቶኔ ጊታ ቦንቾ ኢማና፤ ሄሳ ጊሻስ ታ ኣጉሞዛ ኢዛ ቢርሼꬃራ ታስ ዮቲቴ» ጊ ኣዋጂዴስ።
7 ኢስቲካ ዛሪዲ፥ «ካዎ! ኔ ኣጉሞይ ኢዚ ኣዛኮ ኑስ ኔ ኣይሌታስ ዮቲኮ ኑኒ ኔስ ኢዛ ቢርሼꬃ ዮታና» ጊዳ።
8 ካዎዚ ሄሳ ሲዪዳ ማላ፥ «ታ ኦꬃና ቃቺዳይሳ ኢንቴ ኤሪዳ ጊሻስ ኢንቴ ታ ቆፋ ጋምኢሳናስ ሃኒዛይሳ ታ ኤራይስ። 9 ኢንቴ ታስ ኣጉሞዛ ዮታናስ ዳንዳዮንታ ኣጊኮ ኢንቴስ ኡባታሲካ ኢሲ ማላ ቂጻቴይ ጊጌቲ ኡቲዴስ፤ ዮኦቲ ኢንቴስ ላሜታና ሚሳቲን ዎርዶኔ ጌኔ ቃላ ሃሳያን ጮ ሜላ ዎዴ ዉርሳናስ ኮዪዴታ፤ ኮይሮቲዲ ኣጉሞዛ ኢንቴ ታስ ዮቲኮ ኢዛ ቢርሼꬂ ኢንቴና ዋዪሶንታይሳ ታ ኤራይስ» ጊዴስ።
10 ጾሊንቴ ታይቢዛ ኤራንቻቲ ኢዛስ፥ «ካዎ! ኔ ኦይቺዳይሳ ኔስ ዛራና ዳንዳይዛ ኣሲ ኣላሜ ቦላ ቤቴና፤ ኣይ ካዎይካ ጊታኔ ዎልቃማ ጊዲኮካ ሃይሳ ማላ ኦይሾ ማሮታ፥ ሳጋታኔ ጾሊንቴ ታይቢዛ ኤራንቻታ ኦይቺ ኤሬና። 11 ካዎ! ኔኒ ኦይቺዛ ኦይሻይ ኬሂ ዴጾ ጊዲዳ ጊሻስ ኣሳራ ኢሲፌ ዶንታ ጾሳታፔ ኣቲን ኣሲ ኔስ ቆንጪሳናስ ዳንዳዬና» ጊ ዛሪዳ።
12 ሄሲ ካዎዛ ዪሎቺዴሲኔ ሃንቄꬂዴስ፤ ሄሳ ጊሻስ ባቢሎኔን ዲዛ ኣꬎ ኤራንቻቲ ዉሪካ ሃይቃና ማላ ኣዛዚዴስ። 13 ኣꬎ ኤራንቻቲ ሃይቃና ማላ ኣዋጃይ ኬዚዴስ፤ ዳኔላኔ ኢዛ ላጌታ ኮዪዲ ዎꬋና ማላ ኣስ ኪቴቲዴስ።
ኣጉሞዛኔ ኢዛ ቢርሼꬅ ጾሲ ዳኔላስ ቆንጪሴꬅ
14 ካዎስ ዛቤታ ሃላቃ ኣርዮኬይ ባቢሎኔን ዲዛ ኣꬎ ኤራንቻታ ዎꬋናስ ዪዳ ዎዴ ዳኔሊ ኢዛኮ ሺቂዲ ሂላኒኔ ማልኦ ቃላን ኢዛ ሃሳይሲዴስ። 15 ዳኔሊ ካዎ ሹሜዛ፥ «ካዎይ ሃይሳ ዴጾ ኣዋጃ ኣይስ ኬሲዴ?» ጊዲ ኦይቺዴስ፤ ኣርዮኬይ ዮኦዛ ዳኔላስ ቆንጪሲ ዮቲዴስ። 16 ዳኔሊ ሄ ዎዴ ካዎዛኮ ጌሊዲ ኣጉሞዛ ቢርሻናስ ጉꬃ ዎዴይ ኢዛስ ኢሜታና ማላ ዎሲዴስ።
17 ሄሳፌ ጉዬ ዳኔሊ ባሶ ሲሚ ቢዲ ሄ ሃኒዳ ዮኦዛ ባ ላጌታስ ሃናኒያስ፥ ሚሻኤሌሲኔ ኣዛሪያሳስ ዮቲዴስ። 18 ኢዚኔ ኢዛ ላጌቲ ሃንኮ ኣቲዳ ባቢሎኔ ኤራንቻታራ ኢሲፌ ሃይቆንታ ማላ፥ ሳሎ ጾሲ ኢስታስ ማሮቴꬅ ዬዳና ማላኔ ሄ ጹራ ዮኦዛ ቆንጪሳና ማላ፥ «ዎሲቴ» ጊዲ ኢስታ ቆፍሲዴስ። 19 ሄ ጹራ ዮኦይ ዳኔላስ ኦማርሲ ኣጁታን ቆንጪዴስ፤ ሄሳ ጊሻስ ኢዚ ሳሎ ጾሳ ጋላቲዴስ።
20 ዳኔሊ፥ «ኣꬎ ኤራቴꬂኔ
ዎልቃይ ኢዛሳ፤
ሄሳ ጊሻስ ጾሳ ሱንꬂ
ሜርፔ ሜርናስ ኣንጄቶ።
21 ኢዚ ዎዴታኔ ኣጊናታካ ላሜስ፤
ካዎታ ኣራታን ኡቲሴስ፤
ካዎቴꬃ ኣራታፔካ
ዱጌ ዎꬄስ፤
ኤራንቻታስ ኣꬎ ኤራቴꬅ
ኣኬኪዛይታሲካ ኤራቴꬅ ኢሜስ።
22 ኢዚ ጪማ ጊዲዳ ጹራ ዮኦታኔ
ጌሚዳይታ ቆንጪሴስ፤
ኡባ ዎዴ ኢዛ ማታን
ፖኦይ ዴስ፤
ሄሳ ጊሻስ ኢዚ
ꬉማን ዲዛዝ ኤሬስ።
23 ካሴ ታ ኣዋታ ጎዳዉ!
ታ ኔና ጋላታይስ፤
ታ ኔና ቦንቻይስ፤
ኔ ታስ ኣꬎ ኤራቴꬂኔ
ዎልቃ ኢማዳሳ፤
ኑ ዎሳካ ሲያዳሳ፤
ካዎዛ ኣጉሞዛካ
ኑስ ቆንጪሳዳሳ»
ጊ ጋላቲዴስ።
ኣጉሞዛኔ ኢዛ ቢርሼꬅ
24 ሄሳፌ ጉዬ ዳኔሊ ባቢሎኔ ኤራንቻታ ዎꬋና ማላ ካዎዛፔ ኣዛዞይ ኢዛስ ኢሜቲዳ ኣርዮኬኮ ቢዲ፥ «ባቢሎኔ ኤራንቻታ ኔ ዎꬎፓ፤ ታና ጌዴ ካዎዛኮ ጌልꬃ፤ ሂስቲኮ ታ ኢዛስ ኢዛ ኣጉሞዛ ቢርሻና» ጊዴስ።
25 ኣርዮኬይ ሄራካ ዳኔላ ጌዴ ካዎ ናቡኬዴናጾሬ ሲንꬂ ሺሺዲ፥ «ካዎ! ኔ ኣጉሞዛ ቢርሼꬅ ኔስ ዮታናዴ ዩሁዳ ዴሬፔ ዲኤቲ ዪዳይታ ጊዶፌ ኢሳዴ ዴማዲስ» ጊ ዮቲዴስ።
26 ካዎዚካ ቢልጻሶሬ ጌቴቲዳ ዳኔላ፥ «ታ ኣጉሜቲዳ ኣጉሞዛ ኢዛ ቢርሼꬃራ ኔ ታስ ዮታናስ ዳንዳያይ?» ጊ ኦይቺዴስ።
27 ዳኔሊካ ኢዛስ፥ «ካዎ! ኣይ ኣꬎ ኤራንቻቲ፥ ሳጋቲ፥ ማሮቲኔ ሙሬኒዛይቲ ኔ ኦይቺዳ ጹራ ዮኦዛ ኔስ ዮታናስ ዳንዳዬቴና። 28 ጊዶ ኣቲን ጹራ ዮኦ ኡባ ቆንጪሲዛ ጾሲ ሳሎን ዴስ፤ ኢዚ ቡሮ ሲንꬃፌ ያና ላይꬃታን ሃናናይሳ ኡባ ኔስ ቆንጪሲዴስ፤ ኔኒ ኔ ሂꬃን ኢቻ ዳሼ ቤኢዳ ኣጉሞይኔ ኣጁታይ ሃይሳፌ ካሊዛይሳ።
29 «ካዎ! ኔኒ ኔ ሂꬃን ኢቻ ዳሼ ሲንꬃፌ ሃናና ዮኦታ ቆፓዳሳ፤ ሄ ዎዴ ጹራ ቆንጪሲዛ ጾሳይ ቡሮ ሲንꬃፌ ሃናና ዮኦታ ኔና ቤሲዴስ። 30 ሃይሲ ሃ ጹራ ዮኦዚ ታስ ቆንጪዳይ ታኒ ሃንኮ ኣሳፔ ኣꬎ ኤራንቻ ጊዲዳ ጊሻስ ጊዴና፤ ጊዶ ኣቲን ኔኒ ሄ ኣጉሞዛ ቢርሼꬅ ኤራና ማላኔ ኔ ዎዚና ጊዶን ሲሜሬቲዛ ቆፋ ሻካ ኤራናሳ።
31 «ካዎ! ኔ ሲንꬃን ኬሂ ጊታ ጾልቂዛኔ ባቢሲዛ ሚስሌይ ኤቂዳይሳ ቤኣዳሳ። 32 ሄ ሚስሌዛ ሁኤይ ጌሻ ዎርቃፌ፥ ኢዛ ቲራይኔ ኢዛ ኩሼቲ ቢራፔ፥ ኢዛ ኡሎይኔ ዎዲራይ ጻርቂማላፔ ኦሴቲዳ፤ 33 ኢዛ ሱሌቲካ ቢራታፔ፥ ቶሆ ያቻታፔ ባጋይ ቢራታፔኔ ባጋይ ማና ኡርቃፌ ሜꬌቲዴስ። 34 ኔኒ ሚስሌዛ ጼሊሺን ጊታ ሹቺ ኣሲ ቦቾንታ ባ ዲዛሶፔ ꬎቃሌቲዲ ቢራፔኔ ማና ኡርቃፌ ኦሴቲዳ ሚስሌዛ ቶሆታ ሜንꬄሬꬂ ሊቂሲዴስ። 35 ሄራካ ቢራታዚ፥ ማና ኡርቃዚ፥ ጻርቂማላዚ፥ ቢራዚኔ ዎርቃዚ ዉሪ ሜቄሬቲ ዎꬊዳ፤ ቦኔ ካꬃ ባሌን ዲዛ ሱላ ማላ ጊዲዳ፤ ጫርኮይ ኢስታ ኢሲኖካ ኣሾንታ ፒቲ ኤፊዴስ፤ ሚስሌዛ ቦላ ኩንዲዳ ሹቻዚ ጊዲኮ ኢዚ ቢታ ኩማናሼ ጋካናስ ጊታ ዙማ ጊዲዴስ።
36 «ሄኮ ኣጉሞዚ ሃይሳ፤ ኢዛ ቢርሼꬃይካ ሃይሳፌ ካሊዛይሳ። 37 ካዎ! ኔኒ ካዎታስ ካዎ፤ ሳሎ ጾሲ ኔስ ካዎቴꬂ፥ ማታ፥ ዎልቃኔ ቦንቾ ኢሚዴስ። 38 ኢዚ ኔኒ ቢታ ኡባ ሃራና ማላ ኦꬂዴስ፤ ኢዚ ኔስ ኣሳ፥ ሜሃ፥ ዶኣታኔ ካፎታ ቦላ ጎዳቴꬅ ኢሚዴስ፤ ሄሳ ጊሻስ ዎርቃ ሁኤዚ ኔና።
39 «ኔፔ ጉዬ ኔፔ ሲሚዛ ካዎይ ዴንዳና፤ ኢዛፔካ ካሊዲ ጻርቂማላን ሌሚሴቲዳ ሄꬓንꬆ ካዎይ ዴንዳና፤ ኢዚካ ኩሜꬃ ኣላሜ ሃራና። 40 ቃሴካ ቤቲዳ ሚሽ ኡባ ሜንꬄሬꬂ ዬጊዛ ቢራታ ማላ ሚኖ ጊዲዳ ኦይዳንꬆ ካዎይ ካዎታና፤ ቢራታይ ኡባ ሜንꬄሬꬂ ሊቂሲዛ ማላ ኢዚ ባፔ ካሴ ካዎቲዳ ካዎታ ሜንꬄሬꬂ ዬጋና። 41 ኢዛ ቶሆቲኔ ኢዛ ቶሆ ቢራꬌቲ ባጋይ ቢራታፔ ባጋይ ማና ኡርቃፌ ጊዲዳይሳ ኔ ቤኢዳ ማላ ሄ ካዎቴꬃይ ናምኡ ኬዚ ሻኬቲዳ ካዎቴꬅ ጊዳና፤ ቢራታይኔ ኡርቃይ ዋላኬቲዳይሳ ኔ ቤኢዳ ማላ ሄ ካዎቴꬃፌ ባጋይ ቢራታ ማላ ሚኖ ጊዳና። 42 ኢዛ ቶሆታ ቢራꬌታፔ ባጋይ ቢራታ፥ ባጋይ ማና ኡርቃ ጊዲዳ ማላ ሄ ካዎቴꬃፌ ባጋይ ሚኖ፥ ባጋይ ቃሴ ላፋ ጊዳና። 43 ቢራታይኔ ማና ኡርቃይ ዋላኬቲዳይሳ ማላ ኣሳይ ኡባይ ዋላካ ጊዳና፤ ጊዶ ኣቲን ቢራታይ ማና ኡርቃራ ኦይኬቶንታይሳꬆ ኢስቲካ ባ ጊዶን ኢሲኖ ጊዲ ኦይኬቴቴና።
44 «ሄይታ ሄ ካዎታ ዎዴን ሳሎ ጾሳይ ሙሌራካ ላሌቶንታኔ ሃራ ዴሬስ ኣꬊ ኢሜቶንታ ካዎቴꬅ ኤሳና፤ ሄ ካዎቴꬃዚ ሃራ ካዎቴꬃታ ሙሌራ ሊቂሳና፤ ኢስታ ዉርሴꬅ ጋካናዉካ ꬋይሳና፤ ሄ ካዎቴꬃዚ ባ ሁኤስ ሜርናስ ሚኒ ዳና። 45 ኣሲ ቦቾንታ ዲሺን ዙማ ቦላፌ ꬎቃሌቲዲ ቢራታፔ፥ ጻርቂማላፔ፥ ማና ኡርቃፌ፥ ቢራፔኔ ዎርቃፌ ኦሴቲዳ ሚስሌዛ ሊቂሲዳ ሹቻ ኣጁታ ቢርሼꬃይ ሃይሳ፤ ጊታ ጾሳይ ቡሮ ሲንꬃፌ ሃናናይሳ ካዎ ኔና ቤሲዴስ፤ ኣጉሞዚካ ቱማ፤ ኢዛ ቢርሼꬃዚካ ኣማንꬂዛዛ» ጊ ዮቲዴስ።
ካዎዚ ዳኔላስ ኢሚዳ ኢሞታ
46 ሄሳፌ ጉዬ ካዎ ናቡካዳናጾሬይ ባ ሁኤ ዱጌ ቢታ ጋꬂዲ ዳኔላስ ዚጊዴስ፤ ኢዛካ ቦንቺዴስ፤ ኢዛስ ያርሾኔ ኤጻኔ ሺሻና ማላ ኣዛዚዴስ። 47 ካዎዚ ዳኔላ፥ «ሃይሳ ጹራ ዮኦዛ ኔ ቢርሻና ዳንዳይዳ ጊሻስ ቱማፔ ኢንቴ ጾሳይ ጾሳታስ ጾሳ፤ ኢዚ ካዎታስ ጎዳ፤ ኢዚ ጹራ ቆንጪሲዛ ጾሳ» ጊዴስ።
48 ሄሳፌ ጉዬ ካዎዚ ዳኔላ ጊታ ቦንቾሶን ዎꬂዴስ፤ ኬሂ ዳሮ ኢሞታታ ኢዛስ ኢሚዴስ፤ ባቢሎኔ ካዎቴꬃ ኡባ ኣይሲዛዴ ሂስቲዴስ፤ ባቢሎኔ ኤራንቻታ ኡባ ቦላ ሃላቃ ሂስቲ ሹሚዴስ። 49 ሄሳፌካ ቦላራ ዳኔሊ ካዎዛ ቆፍሲን ካዎዚ ሲዲራቃ፥ ሚሳቃኔ ኣብዲናጎ ባቢሎኔ ኣዉራጃታ ኡባ ቦላ ኣይሲዛይታ ሂስቲ ሹሚዴስ፤ ዳኔሊ ጊዲኮ ካዎ ኬꬃን ኡቲዴስ።
+ 2:2 ሜꬌ 41፡8 * 2:4 ኣራማይኬ ቃላ ጊዛይሲ ኣራሜ ዴሬ ቃላ ጊዲሺን ሄ ዎዴ ዳሮ ኣሲ ሄ ቃላ ኤሪዛ ጊሻስ ሼም 2፡4-7፡28 ጋካናስ ዲዛይሲ ኣራማይኬ ቃላን ጻፌቲዴስ።