6
Jesus-ŋum Niġipchaił̣ha 5,000 Aŋutinik
1 Taavruma aquagun Jesus ikaaŋaruq taagatchiaŋanun narvaŋan Galilee-m. Taamna narvaq taggisiqaqmiuq Tiberias-mik. 2 Iñugiallapiaqtuat malilgiññiġaat, atakkii iliŋisa qiñiqługich quviqnaqtuat savaaŋi iłuaqsiraġaił̣ikun atniġñaqtuanik. 3 Jesus qimiġaamun mayuqhuni, aquvinniqsuq maliġuaqtiniḷu. 4 Jew-ŋuruat niġiqpagvikaaŋat taggisiqaqtuaq Apqusraaqtitaułiġmik tarani qalliñiqsuq.
5 Jesus qiñiqługich iñugiallapiaqtuat iñuich utlautiruat iŋmiñun nipliutiniġaa Philip, “Nakiñ tauqsiġayaqpisa niġisuiġutiksraŋatnik ukua iñuich?” 6 Taavrumiŋaguuq nipliutiniġaa Philip uuktuaqługu, Jesus-ŋum iḷisimaanikkaluaqługu sułiksrani. 7 Philip-ŋum kiuniġaa, “Malġuk kavluutik akiaknik naamayumiñaitchut qaqqiaqsisigisaġuptigik iñullaa mikiruuramikunniiñ niġiyumiñaqsiḷugu.” 8 Maliġuaqtit iḷaŋata, Andrew, Simon Peter-m aniqataa, nipliqsuq, 9 “Uvvauvani nukatpiaġruk piqaġniqsuq tallimanik qaqquuranik barley-nik suli qaluuraaŋnik. Aglaan suugisivat taapkua itna iñugiaktigiruami iñuŋmi?” 10 Jesus nipliutigai, “Iñuich aquvititchigik.” Ivigaaŋupluniguuq tamanna. Iñuk iluqani aquvinniqsuq. Aŋutiłhiñat 5,000-siyuŋnaq. 11 Jesus-ŋum qaqqiaq tigu'amiuŋ, Agaayyun quyaniġaa agaayupluni, autaaġutaupluniasrii iñuŋnun aquppiruanun. Taatnatunsuli iñiqtaqaġniqsuq qalukkun. Aasrii iluqatiŋ niġiñiqsut pisuiġataqhutiŋ. 12 Niġisuiḷḷakmata, Jesus nipliutigai maliġuaqtini, “Iḷakupayaat katitchigik aasrii iksisruŋaqasri.” 13 Katitchi'amiŋ, immiġñiġaich qulit malġuŋnik aguupmaich iḷakuatnik tallimaniñ barley-niñ qaqquuraniñ iñuich niġġivigikkaŋatñiñ. 14 Iñuich qiñiqamitruŋ quviqnaqtuaq savaaq Jesus-ŋum iñiqtaŋa nipliġñiqsut, “Iḷumutun una ilaaŋuniqsuq. Tarra sivuniksriqirauniqsuq aggiqsuksrautauruaq nunam iñuiñun.” 15 Jesus-ŋum kaŋiqsiñiġaa iñuŋnun umialiguqtinniałiksrani nunuriḷuni. Taatnaqhuni unitḷugich aullaumiugallaŋniqsuq qimiġaanun kisimi.
Jesus-ŋum Pisrułha Imġum Qaaŋagun
16 Unnuksraaqman maliġuaqtai narvamun utlautiniqsut. 17 Umiamun iki'amiŋ utiaqsiñiqsut Capernaum-mun ikaaqługu narvaq. Unnuaġuqman Jesus-ŋum utlanġiññiġaisuli. 18 Anuġiġuutiqpauraġniġai qaiḷġuutipḷugich. 19 Maliġuaqtit iputlutiŋ piñasrunik naagaqaa sisamanik mile-lanik iglianigmiullu, qiñiaqsiñiġaat Jesus pisruktuaq imiġmi qalliruaq umiamun. Aasrii iliŋich iqsitchallapiaġniqsut. 20 Jesus-ŋum nipliutiniġai, “Iqsiñasri! Uvaŋauruŋa.” 21 Taapkua ikiyumaliqsipiaġniġaat, aasrii ikipman taimmaiñaq umiam tikiñŋaniktiġniġaa sivuniġikkani.
Jesus-ŋum Qaqqiaŋułha Iñuułiġmi
22 Uvlutqikman iñuich iñugiaktuat aullanġitchuat tamaaniaŋaniñ narvam, iḷitchuġiniġaat atausrisualuk umiaq taraniitilaaŋanik. Jesus aullaqataunġił̣ha maliġuaqtimigun suli itqaġiniġaat kisimiŋ maliġuaqtaiñ aullałhat. 23 Atlat umiat Tiberias-miñ tulaagaqsiñiqsut qaniŋanun niġiqpagviata Atanġuruaq agaayutrianikman. 24 Iñugiaktuat kaŋiqsima'amitruŋ Jesus taraniinġił̣ha unniiñ maliġuaqtai, umianun ikiplutiŋ Capernaum-mun aullaġniqsut pakakługu. 25 Narvam igḷuani iñuich Jesus paqitnamitruŋ, nipliutiniġaat, “Iḷisautrii! Qaŋaaglaan mauŋaqpich?” 26 Jesus-ŋum kiugai, “Iḷumutuullapiaqtuamik nipliutigipsi, paqitkipsitña takku niġił̣ł̣apsigun qaqqiamik pisuiġataqhusri piqutigitlusruŋaqnagich qiñikkasri quviqnaqtuat savaatka saŋŋigikkapkun. 27 Sakuugutiqaqasri niqimik piunġiqsaqtuamik aglaan sakuugutiqaġitchi niqimun ittuaksramun isruitchuamun iñuułiġmun. Taamna niqi Iñuum Iġñiŋan qaitkisigaa ilipsitñun, takku Agaayyutim Aapam nalunaiqsaġigaa iłuaġikkaułhagun Ilaa.” 28 Tamatkua apiqsruġaat, “Suruksrauvisa savaaqaġniaġupta Agaayyutim savaaŋiñik?” 29 Jesus kiugai, “Uvva savaaq savaaġitqukkaŋa Agaayyutim ilipsitñun, ukpiqsritqugaasri ilaanik tuyuġikkaġmiñik.” 30 Tamatkua kiugaat, “Sumik qiñikkiġayaqpisigut quviqnaqtuamik saŋŋipkun, uvagut qiñiġlugu ukpiqsritḷasriḷuta ilipnik. Sumik iñiqtaqaġayaqpich? 31 Sivulliavut niġimarut taiyuutiliŋmik Manna-mik qaqqumik pakmakŋaqtamik suviksraiḷaami atripḷugu uqautigimaruaq iŋiḷġaan uqałiġmi, itna, ‘Ilaan qaitchigai qaqqumik niqiksraŋatnik pakmakŋa.’ ” 32 Jesus nipliqsuq, “Iḷumun nipliutigipsi, taimña Moses niqiqaqtitchiruq ilipsitñik pakmakŋa timiłhiñamun ittuamik, taiyuutiliŋmik Manna-mik. Uvvaaglaan Aapaa qaitchigaasri iñuunaqtuamik iḷumutuuruamik niqiksramik pakmakŋa qiḷaŋmiñ. 33 Uvvatakku niqiksraq Agaayyutim qaisaŋa ilaaŋuruq atqaqtuaq pakmakŋa iñuułiġmik qaitchipḷuni nunam iñuiñun.” 34 Tamatkua nipliutiniġaat, “Ataramik qaitchisigut taavrumiŋa niqiksramik.”
35 Jesus-ŋum nipliutigai, “Uvaŋa atrigigaaŋa qaqqiam niqiksrauruam timikun, uvaŋa kaŋigigaaŋa iñuutlasrił̣iksram iñuutchikun. Iñuk utlautiruaq uvaŋnun niġisulitqikkumiñaitchuq, suli ukpiqsriruaq uvapkun imiġulitqikkumiñaitchuq. 36 Aglaan uvaŋa uqautianikkipsi arguaqtułłapsigun, takku ilipsi qiñiġaluaqłuŋa savaaġikkapkun ukpiqsrisunġitchusri. 37 Kiñapayaaq Aapaa qaisaŋa uvaŋnun utlautigisiruq. Aasrii kiñapayaaq uvaŋnun utlautiruaq saqitchumiñaitchiga. 38 Takku atqaqtuŋa pakmakŋa tuyuġirima pitqutigikkaŋa iñiqtaġityaqługu, pisułłapkuunġitchuaq. 39 Uvvauna pisułiġigaa tuyuġirim uvamnik tammaitqunġił̣iksraġa nalliatnikunniiñ qaisaġianikkaŋiñiñ uvaŋnun aglaan iluqaisa aŋitqiksillugich iñuułiġmun uvlumi aqulliġmi. 40 Uvvauna Aapaa pisułiġigaa iluqatiŋ qiñiqtuat iġñiġuruamik suli ukpiqsriruat ilaanik piqałiksraŋat isruitchuamik iñuułiġmik aasrii uvaŋa makititkisipḷugich iñuułiġmun aqulliġmi uvlumi.”
41 Jew-ŋuruat uqapiḷuutigiaqsiñiġaat ilaan niplił̣hagun, itna, “Uvaŋa niqiksrauruŋa atqaqtuaq pakmakŋa.” 42 Iliŋich nipliġñiqsut, “Jesus-ŋunġitpauna, Joseph-ŋum iġñiŋa? Uvagut iḷisimagivut aapaŋalu aakaŋalu. Qanuqhunimi nipliava atqaġnipḷuni pakmakŋa?” 43 Jesus kiugai, “Uqapiḷuguiqitchi! 44 Kiñaunniiñ uvaŋnun utlautilguitchuq kisianik Aapauruam tuyuġirima uvaŋnun utlautipkaqmani. Aasrii uvaŋa aŋitqiksitkisigiga iñuułiġmun uvlumi aqulliġmi. 45 Sivuniksriqirit aglausimaruat, ‘Agaayyutim iñupayaat iḷisautigisigai.’ Kisupayaaq naalaġniruaq Aapamik suli iḷitchiyumaruaq Ilaaniñ utlautiraqtuq uvaŋnun. 46 Kia-unniiñ qiñiqsimaitchaa Aapa, aglaan kisimi Agaayyutmiqnisauruam qiñiqsimagaa Aapa. 47 Iḷumutuuruamik nipliutigipsi, kiñapayaaq ukpiqsriruaq isruitchuamik iñuułiqaqtuq. 48 Uvaŋa qaqqiaŋuruŋa iñuunaqtuaq. 49 Ilipsi sivulliasri niġimaŋŋaġmiŋ pakmakŋaktamik qaqqumik suviksraiḷaami tuqurut timimikkun. 50 Aglaan qaqqiaq atqaqtuaq pakmakŋa itniittuq, kiapayaaq niġikpagu tuquyumiñaitchuq. 51 Uvaŋa iñuunaqtuaq qaqqiaq atqaqtuaq pakmakŋa. Kiñapayaaq iñuk niġigumi taavrumakŋa qaqqiamiñ iñuugisiruq taimuŋa, aasrii timiga qaqqiaŋuruq qaisaksraġikkaġa nunam iñui iñuutlasritquplugich.”
52 Taatnaqman Jew-ŋuruat uqaatchagutiniqsut iŋmiknun aasrii apiqsruqługu, “Qanuġuni uuma iñuum timimiñik niqiksriññiaqpatigut?” 53 Jesus-ŋum kiugai, “Iḷumutuuruamik nipliutigipsi, ilipsi niġiñġitchupsiuŋ timaa Iġñiŋan piqaġumiñaitchusri iñuułiġmik ilipsitñi. 54 Kiñapayaaq niqiniktuaq timimnik suli iminiktuaq augikkamnik isruitchuamik iñuułiññaktaqtuq, aasrii aŋitqiksitkisigiga iñuułiġmun aqulliġmi uvlumi. 55 Uvvatakku timiga iḷumun niqiksrauruq, suli auga iḷumun imiksrauruq. 56 Kisupayaaq niqiqaqtuaq timimnik suli imiqaqtuaq augikkamnik iñuuruq uvapkun suli iñuugisipḷuni piqasriutiluni uvaŋni. 57 Iñuuruam Aapam tuyuġipluŋa, suli uvaŋaptuuq iñuuruŋa ilaagun, taatnatuntuuq kiña niqiqaqtuaq uvamnik iñuugisipmiuq uvapkun. 58 Iñuum taamna qaqqiaq niqigigumiuŋ iñuugisiruq qaŋavak taimuŋa. Taamnauruŋa qaqqiaq atqaqtuaq pakmakŋa atriginġisaŋa qaqqiam sivulliapsi niġitchaŋat, naagaunniiñ tuquplutiŋ.” 59 Taatnaġniġai Jesus-ŋum iḷisautriñiġmiñi katraġviŋmi Capernaum-mi.
Uqałhich Isuitchuakun Iñułikun
60 Iñugiaktuat maliġuaqtaiñ tusraaplugu nipliġñiqsut, “Taamna iḷisauttun akuqtułiksraŋa sakiqnaqtuq. Kia naalaġnigisivauŋ?” 61 Uqautigaluaqtitnaniguuq, Jesus-ŋum kaŋiqsimapmitchaŋi maliġuaqtini uqapiḷuktuat tamarrumuuna uqaġikkaġmigun. Taatnaqługich nipliutiniġai, “Taavruma nipim piyummataiqsitkaqsivasri? 62 Isrummatigisriuŋ qiñiłiksraŋa Iġñiŋan Iñuum utiaqsikpan sivuani irvigimakkaġmiñun. Taatnaaqsikpan nikaliġukkayaġniqpisi? 63 Ipqitchuaq Irrusriq iñuułiqaqtitchiruaŋuruq. Timi iñuułiqaqtitchiñġitchuq. Uqałhich ilipsitñun uqautigianikkatka Irrusriurut, suli iñuupkaġisipiaġaasri. 64 Naagauvva iḷapsi ukpiġinġitchaich,” Jesus-ŋum taatnaġniġai. Iḷisimaplugu aullaġniisaġatałhaniñ kisuułhat ukpiqsriñġitchuaq suli kisuugisił̣ha tuniriksraġmi. 65 Aasrii nipliġñiqsuq. “Taavrumiŋa piqusriqł̣ugu uqautigipsi, kia-unniiñ utlautiyumiñaił̣ha uvaŋnun kisianik Aapam utlautipkaqpani taatnatlasriḷugu.”
66 Taavruma aquagun iñugiaktuat maliġuaqtai kiñumuaktut malitqikkummataiqł̣ugu ilaa. 67 Taatnaqhuni Jesus nipliutiniġai qulit malġuk maliġuaqtini, “Ilipsipsuuq kiñumuakkumanġitchaluaqmivisi?” 68 Simon Peter-m kiuniġaa, “Ii, Ataniiq, kimunmi aullaġisivisa? Ilvich pigigitin uqałhich isruitchuamik iñuunaqtuat. 69 Pakma ukpiġigikput iḷitchuġiplugu ipqitchuaŋutilaan Agaayyutmiqnisauplutin.” 70 Jesus kiugai, “Ilipsi qulit malġuuplusri piksraqtaaġinġitpisimi? Aglaan iḷari Tuunġaqmiqnisauruq.” 71 Ilaanguuq uqautiginiġaa Judas, iġñiŋa Simon Iscariot-ŋum. Uvvatakku Judas qulit malġuuqataugaluaqhuni, tunisiyumaniqsuq Jesus-mik.