ዛካራሳ ትምቢትያ
ገሉዋ
ትምቢትያ ኦድያ ዛካራሳ ማጻፋይ ላኡዋዉ ሻከቴ።
1. ሸምፑዋ 1ፐ ቢደ 8 ጋካናዉ ደእያ ሳአይ ክርስቶሳ የለታፐ ካሰ እቼሹ ጼታነ ላታሙ ላይꬃፐ ዪደ እቼሹ ጼታነ ታማነ እቼሹ ላይꬃ ጋካናዉ ደእያ ላይꬃቱዋ ግዶን፥ ዱማ ዱማ ዎደቱዋን ትምቢትያ ኦድያ ዛካራስ ኦዴዳ ትምቢትያ ቃላቱዋ ኦይቄዳ ክፍልያ። ሄዋ ጉሳይ አሳይ ኦሞዱዋፐ ስሜዳዋፐ ጉይያና ጉሳ። ሀ ትምቢትያ ኦዴዳ ቃላቱ ሳፃ ማላን ሺቄዳዋንታ ግድሽን፥ የሩሳላመ ኦራጻናዋ፥ ጌሻ ጎልያ ስሚደ ግምበታናዋ፥ ጾሳ አሳይ ጌያናዋነ ስንꬃፐ ያና ማስያ ላይꬃባ ኦድያዋንታ።
2. ሸምፑዋ 9ፐ ቢደ 14 ጋካናዉ ደእያ ክፍሊ ጉꬃ ታክሺን ኦደቴዳ ትምቢትያ ቃላቱዋ ኦይቄዳዋ። ሀ ትምቢትያ ኦዴዳ ቃላቱ ስንꬃፐ ያና ማስያባነ ዉርሰꬃ ፕርዳባ ኦዲኖ።
ሸምፓቱዋ ኡባቶ እመቴዳ ቃንꬃ ቆፋቱዋ
1. ገሉዋ 1:1-6
2. ቃማ ቤቴዳ ሆስፑን ሳጻቱዋ 1:7—6:8
3. ቄስያ ኡባ ካፑዋ ኢያሱ ቦላ ጫነቴዳ ሀሳይሱዋ ካላቻ 6:9-15
4. ልከ ግደና ጾማነ ስንꬃዉ እመቴዳ ህዶታ 7:1—8:23
5. ማስህያ ዩሳነ ጾሳ ካዉተꬃይ በስያዋዳን ኤረቱሳ 9:1—14:21
1
ገሉዋ
(1:1-6)
1 ዳርዮሰ ካተቴዳ ላኤንꬆ ላይꬃን፥ ሆስፑንꬃ አግናን መꬍና ጎዳ ቃላይ እዶ ናኣ በረክያ ናኣ ትምቢትያ ኦድያ ዛካራሳኮ ዬዳ። +
2 “መꬍና ጎዳይ ህንተ ማይዛ አዎቱዋ ቦላን ሎይꬅ ሀንቀቴዳ። 3 ሽን ሀእ አሳዉ ሀዋዳን ያጋደ ኦዳ፤ ‘ታኮ ስምተ፤ ቃይ ታንካ ህንተኮ ስማና።’ ታን ኡባፐ ዎልቃማ መꬍና ጎዳይ ሀዋ ኦዳይ። 4 ካሰ ትምቢትያ ኦድያዋንቱ፥ ‘ኡባፐ ዎልቃማ መꬍና ጎዳይ፥ ህንተ ኢታ ኦግያፐነ ኢታ ኦሱዋፐ ስምተ’ ያጌ” ያጊደ ኦድና ስሰናን እጼድኖነ ታናካ ስሰናን እጼዳ ህንተ ማይዛ አዎቱዋዳን ሀኖፕተ። ታን መꬍና ጎዳይ ሀዋ ኦዳይ። 5 ህንተ ማይዛ አዎቱ ሀእ ሀቃን ደኢኖ? ሄ ትምቢትያ ኦዴዳዋንቱ መꬍናዉ ፓጻ ደኢኖ? 6 ግዶ ሽን፥ ትምቢትያ ኦድያ ታ ቆማቱ ባጋና ታን ኦዴዳ ቃላቱነ ህገቱ ኡባይ ህንተ ማይዛ አዎቱዋ ቦላን ጋክበይክኖ? ያትና፥ ኡንቱንቱካ ካዮቲደ፥ ኡባፐ ዎልቃማ መꬍና ጎዳይ ኑ ኦግያዳንነ ኑ ኦሱዋዳን ኑዉ እማና ጌዳዋዳን፥ ባረ ጌዳዋ ኦꬄዳ ያጌድኖ ያጋ ያጌዳ።
ቃማ በኤቴዳ ሆስፑን ሳጻቱዋ
(1:7—6:8)
7 ዳርዮሰ ካተቴዳ ላኤንꬆ ላይꬃን፥ ሻባጻ ግያ ታማነ እተንꬃ አግናን፥ ላታማነ ኦይደንꬆ ጋላስ መꬍና ጎዳይ ቃላይ እዶ ናኣ በረክያ ናኣ ትምቢትያ ኦድያ ዛካራሳኮ ዬዳ። 8 ታን ቃማ ሳጻን ዞኦ ፓራ ቶጌዳ እት ብታንያ በኣድ፤ እካ ዛንጋራን ደእያ ባርሴነትያ ግያ ምꬃቱዋ ጋርሳን ኤቄዳ፤ ቃይ አፐ ጉየ ባጋና ዳማ፥ ዞኦነ ቦꬃ ፓራቱ ደኢኖ። + 9 ያትና፥ ታን፥ ታ ጎዳዉ፥ ሀዋንቱ አዬ? ያጋድ።
ታናና ሃሳይያ ኪታንቻይ ዛሪደ ታና፥ “ሀዋንቱ አየንቶ ታን ኔና በሳና ያጌዳ።
10 “ያትና፥ ባርሴነትያ ጋርሳን ኤቄዳ ብታኒ፥ ሀዋንቱ ሳኣ ኡባ ዩይ ዩዪደ ጾሞሳና ማላ፥ መꬍና ጎዳይ ኪቴዳዋንታ ያጌዳ።
11 “ኡንቱንቱ ባርሴነትያ ጋርሳን ኤቄዳ መꬍና ጎዳ ኪታንቻዉ ሀዋዳን ያጌድኖ፤ ‘ኑን ሳኣ ኡባ ዩይ ዩዪደ ጾሞሲደ፤ ቢታይ ሳአይ ዎፑ ጊደ፥ ሳሮ ደኤ’ ያጌድኖ።
12 “ሄዋፐ ጉይያን፥ መꬍና ጎዳ ኪታንቻይ ሀዋዳን ያጌዳ፤ ‘አቤት ኡባፐ ዎልቃማ መꬍና ጎዳዉ፥ ኔን ሀንቀቶደፐ ላፑን ታሙ ላይꬃ ግዴዳ ሀ የሩሳላመነ ይሁዳ ካታማቱዋ ማረናን አዉደ ጋካናዉ ጋምአይ?’ ያጌዳ።” 13 መꬍና ጎዳይ ታናና ሃሳይያ ኪታንቻዉ ሎኦነ ምንꬅያ ቃላን ዛሩዋ እሜዳ።
14 ሄዋ ድራዉ፥ ታናና ሃሳይያ ኪታንቻይ ታና፥ “ሀ ቃላ አዋያ፤ ኡባፐ ዎልቃማ መꬍና ጎዳይ ሀዋዳን ያጌ፤ ‘ታን የሩሳላመዉነ ጽዮንዉ ዳሮ ምሸታይ። 15 ኑን ሳሮ ደኤቶ ግያ ካዉተꬃቱዋ ቦላ ታን ዳሮ ሀንቀታድ፥ ታን ታ አሳ ቦላ ጉꬃ ሀንቀታድ ሽን ኡንቱንቱ ታ አሳ ቦላ ዳሮ ቱጋ ጋꬄድኖ። 16 ሄዋ ድራዉ፥ ታን መꬍና ጎዳይ ሀዋ ኦዳይ፤ ታን የሩሳላመ ማሮታን ስማድ። ታ ጌሻ ጎሊ ያን ኬጸታና፤ የሩሳላመ ካታማይካ ዎዶሩዋን ልከታና። ታን ኡባፐ ዎልቃማ መꬍና ጎዳይ ሀዋ ኦዳይ’ ያጌ” ያጋደ አዋያ።
17 “ዛረꬃደካ ሀዋዳን ያጋደ አዋያ፤ ‘ኡባፐ ዎልቃማ መꬍና ጎዳይ ታ ካታማቱዋ ዱረተꬃይ ኩም ጎጋና ቃይ ታን መꬍና ጎዳይ ጽዮነ ዛረꬃደ ምንꬃና፤ የሩሳላመካ ዛረꬃደ ዶራና ያጌ’ ያጋደ አዋያ” ያጌዳ።
ዛካራስ ሳጻን ኦይዱ ካጨቱዋ በኤዳ
18 ቃይካ ታን ሳጻን ኦይዱ ካጨቱዋ በኣድ። 19 ታናና ሃሳይያ ኪታንቻ፥ “ሀዋንቱ አዬ?” ያጋደ ኦቻድ።
እካ ታዉ ዛሪደ፥ “ሀ ካጨቱ ይሁዳ፥ እስራኤላነ የሩሳላመ ላሌዳ ካዉተꬃቱዋ” ካዉተꬃቱዋ ሌምሳቱዋ ያጌዳ።
20 ሄዋፐ ጉይያን፥ መꬍና ጎዳይ ታና ብራታ ቆጽያ ኦይዱ ሂላቱዋ በሴዳ። 21 ታን፥ “ሀዋንቱ አያ ኦꬃናዉ ዬድኖ?” ያጋደ ኦቻድ።
እ ዛሪደ፥ “ሀዋንቱ ኦንነ ꬎቁ ጊደ ጼለናዳን፥ ይሁዳ ቢታ ላሌዳ ካጨቱዋ ያሽሳናዉ ዬድኖ፤ ቃይ ይሁዳ ቢታ ላላናዉ ባረንቱ ካጭያ ደንꬄዳ አይሁዳ ግደና ካዉተꬃቱዋ ካጭያ ቆጺደ፥ ሳኣን የጋናዉ ዬድኖ” ያጌዳ።
+ 1:1 እዝራ 4:24—5:1፤ 6:14 + 1:8 ሳፃ 6:2-8