19
Pool yeep pey Epeez
1 Min Apoloos goy misa Korent, Pool gay aaltu Aazi, wer ka gin dambinay, kar ŋa ottu Epeez. Ɗo wer-ak, ŋa gastu gee daarin̰ kuuk aamin ɗo Iisa Masi 2 ho ŋa indiigu aman : « Min ku aamintu-aŋ, Ruwwin ta Buŋdi paayko walla ? » Ŋuur gay telkiiji aman : « Ha’a, ƴiriy rakki gem balni kaawe biti. » 3 Pey Pool indiigu aman : « Di maa *batemda ku gastu ? » Ŋuur gay aman : « Nin gas batem ar kaak Yaaya-Batist kaawtu. » 4 Pool kaawiico aman : « Yaaya batiziyig gee kuuk ibinig nigin̰co ho ŋa kaawiico ɗo gee ku Israyeel a ŋuu aamine ɗo gem kaak yaa ase ɗo aaroy. Gem-ak gay, ŋa Iisa Masi. » 5 Min ŋu doriit kaaw ta Pool-at, ŋu ooytu ho ŋa batiziyiigu iŋ siŋ ku *Rabbin Iisa. 6 Pool leeco pise ɗo kaƴco ho Ruwwin ta Buŋdi paayiico. Ek di ŋu teestu ko kaawe kaawin kuuk kun̰coɗo ho ŋu gaariy kaaw taat ŋu gastu min ɗo Buŋdi. 7 Gee-ak, okin̰co yaa nece ar orok iŋ seer pa.
8 Kun kawta Pool ɓaggiy ɗo ger ka salaaner nam koyin subba. Ŋa gaariy kaaw ta Buŋdi bal kolaw ɗo bi ka *Meennaw ta Buŋdi. Ŋa zeeɗa a gee-ak yaa icin kaawoy. 9 Kar *Yuudinna kuuk dakin gay tirig ɗeŋginco ho ŋu pooctu aamine ɗo kaaw-ata. Botol ta Rabbine Iisa, ŋu ginit ar maan kaak maala ɗo uŋco ka geemir. Ɗo wer-ak, Pool amiltu iŋ maajirnay ho ŋa iyiig ɗo lekkool ta gem rakki kaak ŋu koliig Tiranuus. Kun kawta, Pool garkiyiigu ɗo wer-aka. 10 Garaan-at taaye, gin elgin seera. Paa ko, gee okin̰co kuuk goy ɗo darre ta Aazi doriit kaaw ta Buŋdi, kuuk Yuudinna iŋ kuuk Grekna oki.
Koogin peesira ku Skeeba
11 Buŋ gina gamin kuuk ajbay aale min ɗo Pool. 12 Ampaa ko, ŋu iciig n̰aŋguunay wal zimillay, ŋu wakiy ziy ka Pool ho ŋu iyiico ɗo gee kuuk raɗaw. Ek di gee-ak cooliyo ho aariɗnico oki amiliy min ɗo ziŋkico. 13 Ɗo wer-ak, *Yuudinna daarin̰ kuuk jaawa ɗo darre geciy atke aariɗna min ɗo geemir iŋ siŋ ku *Rabbin Iisa. Ŋu kaawiico ɗo aariɗna aman : « Iŋ siŋ ku Rabbin Iisa Masi kaak Pool kaawtu, nu ɗiyiiko-aŋ : Yalla, amiloŋ, ibinoŋ werko ! » 14 Yuudin̰ce rakki, ŋu kolaag Skeeba, ŋa tatkaw ka gay satkiner ho ŋa gin koogin miday peesira. Kooginay-ak oki atta iŋ gee kuuk giniit riy-anta. 15 Kar ƴiriy rakki gay, min ŋu geciy atke aariɗ min ɗo gemor, aariɗ-ak telkiico aman : « Iisa Masi, nu ibingiga ho Pool sa, nu dor ŋu kaawa biy. Kar kuŋkoŋ gay, ku kun̰ waa kina ? » 16 Kar gem kaak gin aariɗ-ak teestu taasin̰in̰ koogin-aku. Ŋa gin gudurre pakgig ŋuur okin̰co. Ŋa koociig ko kooce nam ŋu gaɗtu min ɗo geriy. Min ŋu gaɗtu, ziŋkico mutay di ho kesuunco eer caak-caak nam ŋu gaay ɗake tukinka. 17 Min gee ku Epeez doriit kabarre-at, kolaw un̰jiico, *Yuudinna iŋ Grekna okin̰co. Min ŋaar-ak, siŋ ku Rabbin Iisa jaaltu kuwa. 18 Hiyya, min gee kuuk aamine, dakina astu imilin̰ kara gamin kuuk ŋu gintu jookumo. 19 Min ŋuur kuuk gina olgaw sa, dakina n̰umiig katkiɗin̰co ho ŋu eriig ɗo uŋco ka geemir. Katkiɗna-ak, tamminco* orok beeƴ alip (50 000). 20 Ampaa kat, iŋ gudurre ta Rabbine, kaaw-at gaaya gaayen di ho ta totirtu ɗo wer okin̰ji.
Gee ku Epeez barjile
21 Min maanna-ak kuuniytu, Ruwwin ta Buŋdi n̰aamiig Pool a ŋaa ɓaawe Zeruzaleem. Ya ŋa ɓaawaw, ŋaa aaɗen̰ ja min Maseduwaan ho min Akayi. Ŋa ɗiyiico ɗo gee kuuk aamin-ak aman : « Ya nu ot anner-ak, naa bire oki yoo Room. » 22 Min pa-ak, ŋa n̰aamtu ja ɗo darre ta Maseduwaan gee seer kuuk gina riy baaci, Timote iŋ Erast. Kar ŋaar meen̰ji gay goytu job Epeez, ɗo kiɗ ka Aazi.
23 Ɗo wiktin taar-at, wer barjil aale Epeez ɗo saan ta Botol ta Iisa Masi. 24 Gee ku Epeez pintu awalle ger tatik ka margico taat ŋu koliy *Artemis. Ɗo wer-ak, gin garpo rakki ŋu kolaag Demetriyuus. Ŋa garpa geray n̰aaɗa-n̰aaɗa† iŋ poddine ar ger ka Artemis-aŋka. Iŋ geen̰ji ku riyor, ŋu gidiyiig geray-aku ho ŋu iyiico gurus dakina. 25 Ƴiriy rakki Demetriyuus n̰umiig geen̰ji ku riyor ho iŋ gee kuuk gina riy ar taar-ata. Ŋa kaawiico aman : « Gee-aŋ taloŋ, iŋ riy-an di gi gintu gay gamnar. 26 Kar gay, ku talaag di ho ku doraag di maan kaak kuuniyaw-aŋka. Gem kaak ŋu koliy Pool-aŋ kaawa ɗo geemir a margin kuuk gi siytu-aŋ, ŋuur arro Buŋ kaak ka seener. Pool gedirco ɗo gee dakina kuuk cokiyga, Epeezɗo di nam yoo ɗo kiɗ ka Aazi okin̰ji. 27 Ya Pool kat wakila iŋ riyoy taar-anta, riyte yaa nige. Ŋa nigaaɗo riy tanten di ho ŋa nige oki ger ka Artemis, taar taat siŋti alaw nam gee okin̰co ku Aazi iŋ kuuk adiy ka kiɗar okin̰ji sa abdiyaata. Diŋ ku talaw, margite Artemis-an, riy ta Pool yaa cillin maala ho siŋti sa yaa mate. » 28 Min gee-ak dorit kaaw-at, ŋu dapin̰tu ho ŋu teestu koole aman : « Artemis ta Epeeziyennar, siŋti jaal kuwa ! »
29 Min gee-ak teestu koole pa-ak, gee dakina kuuk ɗo geeger okin̰ji asiico n̰um kaaco. Gin gee seer min Maseduwaan kuuk aaɗaag Pool ɗo martuwiy, siŋco Gaayuus iŋ Aristaark. Min gee-ak taliigu, ŋu obiigu ho ŋu iyiig ɗo wer ka kan̰jir‡, ŋuuco gine seriine. 30 Ɗo wer-ak, zer Pool raka ice kaaw ɗatik geemir, kar gee kuuk aamin gay toɗiiji. 31 Gin gee aginda ku hokumiyaw kuuk min kiɗ ka Aazi. Ŋu roynay ku Pool. Ŋu n̰aamiiji kaawo aman : « Dak ɓaanno ɗo wer ka kan̰jir-aka ! » 32 Ɗo wer kaak Gayuus iŋ Aristaark goyiy-ak, hawin dakina. Ay gem di koola anne-anne. Daarin̰ gay koola kur ampa ho daarin̰ pey koola ansi. Anuwco ta geemir ibanno maan kaak iyiig ɗo wer-aka. 33 Min gee kuuk okin̰co-ak, Yuudinna ictu minninco gem rakki kaak ŋu kolaag Alekzandir. Ŋu taaƴiiga, kar ŋu akiliig uŋda a ŋaaco kaawe ɗo geemir. Hiyya, Alekzandir jaaltu pisin̰ji uŋco, ŋaa ose biy. 34 Kar gay, min gee ku Epeez taltu kadar ŋa Yuudin̰ce, ŋu pooctu cokiyin̰ji. Ŋu obtu kuuri werco rakki di, aman : « Artemis ta Epeeziyennar, siŋti jaal kuwa ! » Ŋu obiit kuurico paa di zuu-zuu-zuu, nam taay pat seera.
35 Hiyya, ba aaro, gem rakki kaak gina riy ta siirindi ɗo geegirdi uctu. Ŋa gedirtu ŋa bugumiig gee-aku ho ŋa kaawiico aman : « Gee ku Epeez, gee okin̰co iban kadar ginte gooƴaag ger ka Artemis taat siŋti alaw iŋ dambi kaak ar taara kaak gal min kuwa ka samaaner. 36 Gem ke gediraaɗo meele ɗo bi ŋaar-aŋka. Hadi bugumoŋ. Ya ku raka gine maanna, pakiroŋ ja samaane kar kat kuu ginin̰ji. 37 Ku sakkiyiig gee-aŋ anne, wala ŋu nig biŋkico iŋ siŋ ku Artemis, wala iŋ gerti. 38 Ya Demetriyuus iŋ een̰ji gay riyor kat raka sakkiye waanna-ak, gee ku seriiner goya. Ŋuu iyiin̰ gee-ak ɗo uŋco ɗo mena kuuk ŋu leetu ku seriiner. 39 Ya ku gin kaaw ta pey, gi ɓaa deen ɗo uŋco ka gee kuuk iban *gaanuun. 40 Yampa, biŋkite yaa gine gallo. Ya gi goyaaɗo samaane, gee ku Room yaate ɗiye a ginten di ginig kaawin-aŋku. Ya ŋuur kat indaate ɗo baat ta kaaw-anta, kar giico telke a maa ? » 41 Min gem-ak gaasiit kaawoy-at, ŋa ɗiyiico ɗo gee kuuk n̰um-ak a ŋuu totire.
* 19:19 ‛tamminco’ : Tamma rakki nec iŋ gurus kaak gem gasiy ɗo el ta riyor. † 19:24 ‛geray n̰aaɗa-n̰aaɗa’ : Geray-ak ar ku kan̰jir, kar gee-ak iyiig ɗo geriyco ho ŋu abdiyaagu ar marginco. ‡ 19:29 ‛wer ka kan̰jir’ : Iŋ nassarin̰ca, ŋu kolaag ‛théâtre’, Wer kaak gee n̰umgiy dakina ho ŋu talgiy ay maanna. Wer ka kan̰jir ka Epeez nec ice gee orok seer iŋ bijigiƴ alip (26 000).