6
Jisɔs saŋsi bəni bənchuku bəte
(Matiɔ 14:13-21; Mak 6:30-44; Luk 9:10-17)
1 Si yəmaka nì tsə Jisɔs nyə tsə daŋ kinchwɔ kimbum ki Galili, tsə i waka widɔkɔ wə. Bɔkɔ yələ kɔ yə bə bɔɔŋki tə a yi Tibɛlias. 2 Mbaŋ wi bəni kwu i wi chɛiŋ kɔm bɔ nì kɔ bɔ yɛiŋ bənchəsi bə̀ bɔ chusiki kiŋkɔkni ki, si wi nì fəki i bəni bə̀ bɔ nì gwɛiŋki bəh jwɛiŋ wi chukuki bɔ. 3 Jisɔs bəh bwa bu bə mbaŋ nyə yaka tsə shinum i ŋkwuŋ bɛiŋ. 4 A nì kɔ jɔbi wiwɔ wə, Dzini bi Bəju bi Ntsədaŋ nì kɔ bi si kɔmsi dzə. 5 Jɔbi wə Jisɔs nì lɔ dzə́kəh, ka yɛiŋ si mbaŋ wi bəni dzəki i wi wə, wi ka bikə i Filib a, “Bukumbɛiŋ ki nyaniki dəiŋ ka bə taŋ biɛiŋ bidzini biə bəni bələ kɔ i dzi a?” 6 Wi nì bikəki yakadəiŋ mɔmsi Filib mɔmsini, kɔm wi mwi nì kiəki lə gia yə wi kɔ i fə. 7 Filib chukuli i wi a, “Bədanali gi yifa kɔkə i kpɛiŋ na ka bə taŋ biɛiŋ bidzini biə mi wimu i bɔ wə kɔ i kwati twɛsi twɛsi.”* 8 Waiŋ wi mbaŋ widɔkɔ yɛli wi nì kɔ Andulu a num waiŋnih Samɔn Bita ka dzaka i wi a, 9 “Waiŋ wi nyukuni widɔkɔ kɔlə fa wi kaŋa chɔkɔ yi blɛd yite bəh bwɔkɔ yifa, ayakalə yələ kɔ i fə na nə bəh ŋkaiŋni bəni bəduli bələ a?” 10 Jisɔs dzaka a, “Mbɛiŋ dzâka bəni nûmyi kuku.” A nì kɔ mfwaŋ num fɛiŋ nalə, bɔ ka dzaka a bɔ numyi, bənyuku shəŋ nì kɔ bənchuku bəte. 11 Jisɔs ka dzɔ chɔkɔ yi blɛd yə, nya kiyɔŋni i Nyɔ, ka gaa i bəni bə̀ bɔ nì numyi fɛiŋ. Wi fə a liŋ bəh bwɔkɔ yiwɔ. Ayaka mi wichi kwati asi wi nì kɔŋki. 12 Bɔ dzi fwuli, wi dzaka i bwa bu bə mbaŋ a, “Mbɛiŋ jûŋni biŋka biə ka fiɛŋ fidɔkɔ ma lâka kilɔlɔ.” 13 Ayakadəiŋ, bɔ ka juŋni biŋka bi blɛd biə bi nì bɛsi i chɔkɔ yi blɛd yə wə yite, bi jikə káh jwɔfi ntsɔ yifa.
14 Jɔbi wə bəni bəwɔ nì yɛiŋ gia yələ yi chusiki kiŋkɔkni ki yə wi fə, ka dzaka a, “Mi wələ lansi kɔ ŋkɔŋ Mi wi Ntum wi Nyɔ wə wi nì kaŋaki i bi dzə̂ i mbi wələ wə.” 15 Jɔbi wə Jisɔs nì kiə a bəni bədɔkɔ nəŋki i dzə kwa ŋgaiŋ bəh ŋga, i tɔm ka ŋkuŋ wibɔ, wi baka gwu fiəni yaka tsə i ŋkwuŋ bɛiŋ ka numki fɛiŋ wi mbɔŋ.
Jisɔs nyani i mwi bɛiŋ
(Matiɔ 14:22-33; Mak 6:45-52)
16 Aka dzə num i fijɔbi, bwa bu bə mbaŋ shi tsə i kinchwɔ kimbum wə, 17 liə i ŋgwuki mə yisi i daŋki tsəki i Kafanaum. I jɔbi wiwɔ wə nì kɔ biŋ ji lɔ, Jisɔs kɛiŋ maka wi dzə buku i bɔ wə. 18 Bɔkɔ dza ka fəyiki, kɔm fuŋni kiləkəli nì tsəki lə. 19 Jɔbi wə bɔ ni na ŋgwuki tsə buku ka bəmay bətali yudɔkɔ ka bənaa, bɔ dza təkəli yɛiŋ Jisɔs si wi nyaniki dzəki i mwi bɛiŋ wi kɔmsi dzə i ŋgwuki wibɔ wə. Ndzaŋ kwa bɔ. 20 Ayakalə, wi dzaka i bɔ a, “Kiə mbɛiŋ ki lwâ kə. Akɔ mih.” 21 Si bɔ wɔkɔ yakadəiŋ, ka kɔŋki i dzɔ wi i ŋgwuki wiwɔ mə. Akisəkə, ŋgwuki wiwɔ tsə buku i bɔkɔ kpəŋ i di biə bɔ nì tsəki.
22 Chɔkɔ buku wɔɔ, bəni bə̀ bɔ nì baaŋ i kiwuŋ ki bɔkɔ kəyaka wə ka yɛiŋ a, asi baaŋ a ŋgwuki wimu fɛiŋ, bɔ kiə a Jisɔs si ka liə dəkə ŋgwuki wə bwa bu bə mbaŋ si liə yɛiŋ, a bwa bu bə mbaŋ si dza nyə a bɔ bɔ. 23 Ayakalə, bəŋgwuki bədɔkɔ nì dza i kimbu ki Tibɛlias daŋ dzə, i kɔmsi i di biə Bah nì dzɔ blɛd ka nya kiyɔŋni yɛiŋ i Nyɔ, bəni dzi. 24 Si bəni bəwɔ ni yɛiŋ a Jisɔs nabə bwa bu bə mbaŋ nì kɔkə fɛiŋ, bɔ ka liəyi i bəŋgwuki mə bə́ daŋ tsə i Kafanaum i nəŋ Jisɔs.
Jisɔs kɔ biɛiŋ bidzini biə bi nyaki nɔni
25 Jɔbi wə bɔ nì tsə yɛiŋ wi i kiwuŋ kidɔkɔ kəyaka wə, bɔ bikə i wi a, “Labay, wɔ si dzə fa yibwiŋ?” 26 Jisɔs chukuli i bɔ a, “Mih fukuki ŋkɔŋ i mbɛiŋ a, mbɛiŋ nəŋki kə mih kɔm mbɛiŋ yɛiŋki mih fə kinchəsi kə ki chusiki kiŋkɔkni kiŋ. Mbɛiŋ nəŋki mih kɔm mbɛiŋ ni dzi chɔkɔ yi blɛd yə ka fwuli. 27 Kiə mbɛiŋ ma nɔ̂mki a i kwâti biɛiŋ bidzini biə bi kɔ i bəkə. Mbɛiŋ nɔ̂mki i kwâti num biɛiŋ bidzini biə bi bi baaŋki a fɛiŋ i tsə buku i nɔni kə ki bi tsə kaa kə. Biələ kɔ biə mi wə yɛli wi kɔ Waiŋmi wi ni nya i mbɛiŋ. A num wi wə Nyɔ Ba kɔ wi jiə kaŋ yi i wi wə i chusi a ŋgaiŋ bum wi.” 28 Bɔ ka bikə i wi a, “Na gia yə buku kaŋaki i fə̂ki, ka yi numki a buku fəki num nɔm wi Nyɔ, akɔ yi naiŋ?” 29 Jisɔs chukuli i bɔ a, “Nɔm wi Nyɔ kɔ wələ, a mbɛiŋ jîə shɔ́m yimbɛiŋ i mi wə wi faaŋ.” 30 Ayakadəiŋ, bɔ ka bikə i wi a, “Gia yə yi kɔ yi chusi kiŋkɔkni ka, yə wɔ kɔ i fə a buku yɛiŋ, ka buku jiə shɔ́m yibuku i wɔ kɔ yi naiŋ? Gia yə wɔ kɔ i fə kɔ na nə a? 31 Bətii bəbuku nì dziki mana i chwa, yi num asi bə nyaka a, ‘Wi nì nya bɔ bəh biɛiŋ bidzini biə bi nì nyə i bɛiŋ bɔ dzi.’ ” 32 Si bɔ dzaka yakadəiŋ, Jisɔs ka chukuli i bɔ a, “Mih fukuki ŋkɔŋ i mbɛiŋ, a kɔkə dəkə Muses wə wi nì nya biɛiŋ bidzini biə bi nyəki dzəki i bɛiŋ i mbɛiŋ. Akɔ num Ba wuŋ wə wi nyaki biɛiŋ bidzini bi ŋkɔŋ biə bi nyəki dzəki i bɛiŋ. 33 Mbɛiŋ kîəki a biɛiŋ bidzini bi Nyɔ kɔ biə bi nyə bɛiŋ shi dzə ka nyaki nɔni i bəni i mbi wələ wə.” 34 Bɔ dzaka i wi a, “Bah, ma wɔ nyâki buku bəh biɛiŋ bidzini biwɔ jɔbi wichi.”
35 Jisɔs ka dzaka i bɔ a, “Akɔ mih biɛiŋ bidzini biwɔ bi nyaki nɔni. Na ndə wə wi dzə i mih, dzɔŋ bi chu wɔɔ kə wi. Ayaka na ndə wə wi jiə shɔm yi i mih, kindɔŋ bi chu wɔm kə wi. 36 Ayakalə, mih fuku lɔ i mbɛiŋ a mbɛiŋ yɛiŋ mih, ayaka mbɛiŋ kɛiŋ ki jiə kə shɔm i mih. 37 Bəni bəchi bə Ba wuŋ kɔ wi nya i mih, bɔ ni dzəki i mih. Ayaka mi wə wi dzə i mih, mih bi kɔŋŋ kə wi. 38 Mih nyə bɛiŋ dzə fa kuku. Mih ka dzə dəkə i fə̂ num gia yə mih kɔŋki. Mih dzə i fə̂ num gia yə mi wə wi faaŋ mih kɔŋki. 39 Gia yə mi wə wi faaŋ mih kɔŋki kɔ yələ a, kiə mih bi ma lâksi na mi wimu i bəni bə wi nya i mih, ayakalə a mih bi bwîli bɔ num bwilini i kpi wə i chɔkɔ bi gɔksini wə. 40 Mbɛiŋ kiə a gia yə Ba wuŋ kɔŋki kɔ yələ a, yi num a na ndə wə wi kɔ wi yɛiŋ waiŋ wi, ka jiə shɔm i wi, wəmaka bi kwatiki lə nɔni kə ki bi tsə kaa kə, ayaka mih bi dzasi wi i kpi wə i chɔkɔ bi gɔksini wə.”
41 Bəju ka yisi i shwiŋyiki wi kɔm wi nì kɔ wi dzaka a, ŋgaiŋ kɔ biɛiŋ bidzini biə bi nyə bɛiŋ ka shi dzə i fa kuku. 42 Bɔ ni shwiŋyiki bikəyi a, “Ntə wələ kɔ a Jisɔs wə waiŋ Yɔsɛf wə a? Ntə ba wi bəh nih wi kɔ a bə̀ bukumbɛiŋ kiəki bɔ a? Yi ka nyani dəiŋ i liə ka wi dzakaki a ŋgaiŋ nyə num bɛiŋ?” 43 Jisɔs chukuli i bɔ a, “Mbɛiŋ ki shuŋyi kə a mbɛiŋ mbɛiŋ. 44 Mi widɔkɔ kɔkə i dzə i mih wə məŋni si Ba wuŋ wə wi faaŋ mih guku dzə bəh wi i mih wə. Ayaka ka mih bi dzasi wi i kpi wə i chɔkɔ bi gɔksini wə. 45 Bəni bə ntum bə Nyɔ nì nyaka a, ‘Nyɔ ni laniki lə bɔ bəchi.’ Ayakadəiŋ mi wichi wə wi wɔkɔ nlani wi Ba wuŋ wi kiə, yi ni numki a wi ni dzə lə i mih wə. 46 Mih dzakaki kə lə a mi widɔkɔ kɔlə num wi num yɛiŋ Ba wuŋ. Akɔ a wi shəŋ wə wi nyə dzə i Nyɔ wə, wi kɔ num wi yɛiŋ Ba wi. 47 Mih fukuki ŋkɔŋ i mbɛiŋ a, mi wə wi kɔ num wi bum, wi bi kwati lɔ nɔni kə ki bi tsə kaa kə. 48 Mih kɔ biɛiŋ bidzini biə bi nyaki nɔni i bəni. 49 Bətii bəmbɛiŋ nì dzi mana i chwa, ayakalə ka dzə kpi a kpini. 50 Biɛiŋ bidzini biələ kɔ biə bi nyə bɛiŋ ayaka ka dzə, a mi wə wi ka dzi bi wi bi chu kpi kə. 51 Akɔ mih biɛiŋ bidzini biwɔ biə bi nyə bɛiŋ, biə bi nyaki nɔni i bəni. Mi ka dzi i biɛiŋ bidzini biələ, wi bi baaŋ lə wiwɔm jɔbi wichi kiŋgɔksi kɔbi. Ayaka biɛiŋ bidzini biwɔ biə mih bi nyaki ka bəni bə mbi wələ bi kwati nɔni akɔ num gwu yiŋ.”
52 Bəju ka dza yisi i gukuliki a bɔ bɔ bikə a, “Mi wələ kɔ nyani dəiŋ ka wi nya gwu yi a bukumbɛiŋ dziki a?” 53 Jisɔs ka dzaka i bɔ a, “Mih fukuki ŋkɔŋ i mbɛiŋ a, a kɔbi a mbɛiŋ dzi lə gwu yi mi wə yɛli wi kɔ Waiŋmi, ka chu mu tə mwa mu, ma mbɛiŋ ma ni kaŋaki nɔni i mbɛiŋ mə. 54 Mi wə wi dziki gwu yiŋ chu mu mwa məŋŋ wi kaŋaki lə nɔni kə ki bi tsə kaa kə. Ayaka mih bi bwiliki lə wi i kpi wə i chɔkɔ bi gɔksini, 55 kɔm gwu yiŋ kɔ na biɛiŋ bidzini, mwa məŋŋ num na biɛiŋ bi muni. 56 Mi wə wi dziki gwu yiŋ chu mu mwa məŋŋ wi nɔki i mih wə mih tə nɔ i wi wə. 57 Ba wuŋ wə wi faaŋ mih wi kaŋaki lə nɔni, mih tə kaŋaki lə nɔni kɔm Ba wuŋ. Ayakadəiŋ, mi wə wi dziki gwu yiŋ bi kaŋaki lə tə nɔni kɔm mih. 58 Biələ kɔ biɛiŋ bidzini biə bi nyə bɛiŋ dzə. Bi kɔbi ka biə bətii bəmbɛiŋ nì dzi ka dzə kpi a kpini. Mi wə wi dziki biɛiŋ bidzini biələ wi bi baaŋ a wiwɔm jɔbi wichi kiŋgɔksi kɔbi.”
59 Gia yələ kɔ yə Jisɔs nì dzakaki i jɔbi wə wi nì laniki bəni i juŋ yi tsani mə i Kafanaum.
Bəni bə Jisɔs bə mbaŋ bəduli gbɔyi i jum wə
60 Bəni bə Jisɔs bə mbaŋ bəduli nì wɔkɔ nlani wələ ka dzaka a, “Wələ kɔ ndzaka wi ləkə! Akɔ ndə i bum ŋkaiŋni wi ndzaka wələ lə a?” 61 Ayakalə, Jisɔs kîə a bəni bu bə mbaŋ shwiŋyiki a bɔ bɔ kɔm ndzaka wiwɔ, ka bikə i bɔ a, “Gia yələ mih dzaka, yi nəŋni lə shɔm yimbɛiŋ a? 62 A kabə num yaka mbɛiŋ bi fə nə i jɔbi wə mbɛiŋ bi yɛiŋ mi wə yɛli wi kɔ Waiŋmi wi fiəni yaka tsə i di biə wi nì yisi kɔ a? 63 Kiŋ'waka ki Nyɔ kɔ fiɛŋ fiə fi nyaki nɔni. Nyam yi gwu kaŋaki kə na gia yidɔkɔ i fə. Ndzaka wə mih dzakaki i mbɛiŋ lə kɔ Kiŋ'waka, a num fiɛŋ fiə fi nyaki nɔni. 64 Ayakalə, mbɛiŋ bədɔkɔ ka bum dəkə ndzaka wiwɔ.” Jisɔs nì dzaka yələ kɔm wi ni kiəki lə i kin'yisi wə bəni bə̀ bɔ ka jiə dəkə shɔ́m i wi wə, wi kiə tə mi wə wi ni taŋni wi. 65 Wi chu dzaka i bɔ a, “Akɔ gia yə mih si kɔ mih dzaka lɔ i mbɛiŋ a, mi widɔkɔ kɔkə i dzə i mih maka Ba wuŋ nya dzəh i wi.”
66 Asi yəmaka nì tsə, bəni bu bə mbaŋ bəduli ka gbɔyi i jum wə na chu nyaniki bəh wi. 67 Jisɔs dza bikə i bwa bu bə mbaŋ, bə jwɔfi ntsɔ bəfa a, “Mbɛiŋ tə kɔŋki lə i dza nyə a?” 68 Samɔn Bita chukuli i wi a, “Bah, buku kɔ i tsə i ndə. A kaŋa wɔ ndzaka wə wi nyaki nɔni kə ki bi tsə kaa kə, 69 num buku bum, chu kiə a wɔ kɔ wə wi Baiŋki num wi wə wi nyə i Nyɔ wə.” 70 Jisɔs dzaka i bɔ a, “Ntə a sabi mih mbɛiŋ bələ jwɔfi ntsɔ bəfa a? Ayakalə, mi widɔkɔ i mbɛiŋ kintəəŋ kɔ ŋkpɛli.” 71 Jisɔs nì dzakaki yakadəiŋ a num kɔm Judas waiŋ Samɔn Iskaliɔt. Wi nì kɔ i mbaŋ wi bwa bə Jisɔs bə jwɔfi ntsɔ bəfa, a num wi wə wi kaŋaki i ni taŋni Jisɔs.
* 6:7 Danali nì kɔ kpɔ wə bə nì gɔmki waiŋ wi nɔm yɛiŋ i chɔkɔ wə.