14
Bəni jiə ja i kwa wɔɔ Jisɔs
(Matiɔ 26:1-5; Luk 22:1-2; Jɔn 11:45-53)
1 A nì baaŋ a kaŋ yifa ka bə liə i Dzini bi Ntsədaŋ bəh bi Blɛd wə bə ka jiə dəkə dzɔɔŋ yɛiŋ. Bətii mfə gia bəmbum bəh bəni bə̀ bɔ laniki bənchi bə Nyɔ ka nəŋki dzəh yi wɛlini yə bɔ ni kwa Jisɔs yɛiŋ i wɔɔ. 2 Bɔ jiə ja a bɔ bɔ a, “Kiə bukumbɛiŋ ki mɔ̂m kə gia yələ i jɔbi wə bə fəki Dzini biələ yɛiŋ, kɔm bukumbɛiŋ ka mɔm yi, ma yi ni dzə bəh ŋgəkə i bəni kintəəŋ.”
Miŋkpaŋa widɔkɔ fiaŋsi Jisɔs bəh fiaŋsi bi tsɛŋə yindzɔŋni
(Matiɔ 26:6-13; Jɔn 12:1-8)
3 Jɔbi wə Jisɔs nì kɔ i Bɛtani, i kwili wi Samɔn wə wi nì yisi kɔ mi wi kumyini, bɔ nì kɔ fɛiŋ bɔ dzi wə, miŋkpaŋa widɔkɔ dza liə dzə bəh finsɔkɔ fi fiaŋsi fidɔkɔ* a num bi tsɛŋə yindzɔŋni. Fiaŋsi biwɔ nì kɔ bi kpɔ wi ləkəli, num bə kɛiŋsi a bəh nad shəŋ. Si wi liə, ka bwiŋ dzaka ki finsɔkɔ fiwɔ shuku fiaŋsi biwɔ i fwu wi Jisɔs wə. 4 Bəni bədɔkɔ bə̀ bɔ nì kɔ fɛiŋ yisi i shwiŋyiki dzakayi a, “Wi bəkəliki fiaŋsi biələ kilɔlɔ kɔm nə lə? 5 Num bə si kɔ taŋni fiaŋsi biwɔ i kpɔ wə wi tsə bənchuku gi yitali, i nyaki kpɔ wiwɔ i bəni bə kifuu.” Bɔ bə́ yɔli i wi. 6 Ayakalə, Jisɔs dzaka i bɔ a, “Mbɛiŋ bêe wi mɔŋ. Mbɛiŋ nyaki ŋgəkə i wi kɔm nə? Wi fə num gia yindzɔŋni i mih. 7 Mbɛiŋ kiə a bəni bə kifuu kɔ bəh mbɛiŋ jɔbi wichi. Mbɛiŋ num i gamtiki bɔ i na winaiŋ jɔbi wə mbɛiŋ kɔŋki. Ayakalə, i mih, mih ni numki kə bukumbɛiŋ jɔbi wichi. 8 Kpaŋa wələ fə gia yə wi si kɔ i fə. Wi shukuyi fiaŋsi biələ i mih wə lə kɛiŋsi num gwu yiŋ jɔbi kɛiŋ, si bə bi ləəki mih. 9 Mih fukuki ŋkɔŋ i mbɛiŋ a, na faiŋ bə bi fukuki ntum wi ndzɔŋni wələ i mbi wichi wə, gia yələ miŋkpaŋa wələ fə bə bi fukuki yi, bə kwaka wi.”
Judas tsə taŋni Jisɔs
(Matiɔ 26:14-16; Luk 22:3-6)
10 Judas Iskaliɔt wə wi nì kɔ mi i mbaŋ wi bwa bə Jisɔs bə̀ jwɔfi ntsɔ bəfa, ka nyə tsə yɛiŋ bətii mfə gia bəmbum taŋni Jisɔs i bɔ. 11 Jɔbi wə bɔ nì wɔkɔ yaka bɔ laŋ nalə, ka kaka wi a bɔ ni nya lə wi bəh kpɔ. Wi yisi i nəŋki dzəh yə wi ni nya Jisɔs yɛiŋ i bɔ kaŋ.
Jisɔs bə bwa bu dzi biɛiŋ bi dzini bi gɔksini
(Matiɔ 26:17-25; Luk 22:7-14,21-23; Jɔn 13:21-30)
12 A dzə num i chɔkɔ bi ninshiŋ i Dzini bi Blɛd wə bə ka jiə dəkə dzɔɔŋ yɛiŋ, biə bə si kum waiŋ jaka i Dzini bi Ntsədaŋ biwɔ wə. I fɛiŋ wə bwa bə Jisɔs bə mbaŋ bikə i wi a, “Wɔ nəŋki a buku tsə kɛiŋsi faiŋ di biə bə ni dzi Dzini bi Ntsədaŋ yɛiŋ a?” 13 Wi ka faaŋ bwa bu bə mbaŋ bədɔkɔ bəfa, dzaka i bɔ a, “Mbɛiŋ lîə tsə̂ i kwili wə, mbɛiŋ ni baŋsi lə bə mi num wi bəkə kpəŋə wi mwi, mbɛiŋ bîəli wi. 14 Jɔbi wə wi ni tsə liə, juŋ yə wi liə yɛiŋ, mbɛiŋ dzâka i tii juŋ wiwɔ a, Mi wi Lanini bikəki a lum wi juŋ yi bəni bə dzəni kɔ faiŋ ka bɔ bwa bu bə mbaŋ num dzi Dzini bi Ntsədaŋ yɛiŋ a? 15 Wi ka ni chusi lum wimbum i juŋ yi bɛiŋ wə num bə kɛiŋsi jiə, yi wɔkɔli a wɔkɔlini, mbɛiŋ liə kɛiŋsi biɛiŋ bidzini yɛiŋ.” 16 Bwa bu bə mbaŋ bə̀ ka nyə tsə i kwili kintəəŋ, tsə yɛiŋ biɛiŋ bichi num a liŋ asi Jisɔs si dzaka i bɔ. Bɔ ka kɛiŋsi biɛiŋ bi Dzini bi Ntsədaŋ fɛiŋ. 17 A dzə num i fijɔbi, Jisɔs bəh bwa bu bə mbaŋ bə̀ jwɔfi ntsɔ bəfa juŋni fɛiŋ. 18 Jɔbi wə bɔ nì num kuku ka dziki, Jisɔs yisi i dzakaki i bɔ a, “Mih fukuki ŋkɔŋ i mbɛiŋ a, mi widɔkɔ i mbɛiŋ kintəəŋ ni taŋni lə mih, mi wiwɔ kɔlə fa wi dzi buku wi.” 19 Si bɔ wɔkɔ yakadəiŋ, ka numki a nshɛiŋ nshɛiŋ, bɔ bə́ bikə i wi a wimu wimu a, “Akɔ mih ma?” 20 Wi chukuli i bɔ a, “Akɔ a mi i mbɛiŋ bələ jwɔfi ntsɔ bəfa kintəəŋ a num wə buku wi ni chiŋni n'yɔkɔ blɛd i tasa mə. 21 Mi wə yɛli wi kɔ Waiŋmi kaŋaki i bi nyə̂ asi bə nì nyaka kɔm wi. Ayakalə, ŋgəkə wimbum kɔ i mi wə wi taŋni mi wə yɛli wi kɔ Waiŋmi. Yi nì ndzɔŋki a bə ma bwɔ wəmaka mi.”
Jisɔs bə bwa bu dzi kichiŋni
(Matiɔ 26:26-30; Luk 22:14-20)
22 Asi bɔ nì dziki, Jisɔs dza dzɔ blɛd, nya kiyɔŋni i Nyɔ, gbɛyi, nya i bwa bu bə mbaŋ ka dzaka i bɔ a, “Mbɛiŋ kɔ̂, a fa kɔ gwu yiŋ.” 23 Wi ka dzɔ tə bwam, nya kiyɔŋni i Nyɔ, ka nya bwam wiwɔ bɔ bəchi mu fiəli. 24 Wi ka dzaka i bɔ a, “Mələ kɔ mwa məŋŋ mə Nyɔ dzi miŋkaiŋ bəh mɔ, mɔ shuku buku kɔm bəni bəduli. 25 Mih fukuki ŋkɔŋ i mbɛiŋ a, mih ni chu mu kə mbih mi kpɛiŋ wi laani wələ i tsə buku i chɔkɔ biə mih bi muki mɔ mimfiaŋ i kintəəŋ ki ntɔŋ bi Nyɔ wə.” 26 Jɔbi wə Jisɔs bəh bwa bu bə mbaŋ kaasi, bɔ yəəŋ njaŋ wi kɔksini, buku ka yaka tsə i ŋkwuŋ wi Kɛiŋ yi Ɔlif wə.
Jisɔs dzaka a Bita bi məŋni lə ŋgaiŋ
(Matiɔ 26:31-35; Luk 22:31-34; Jɔn 13:36-38)
27 Jisɔs ka dzaka i bɔ a, “Mbɛiŋ bəchi ni fiəni gɛiŋ chu lə i jum wə kɔm gia yə yi ni num bəh mih. Yi num asi bə nyaka a, Nyɔ dzakaki a,
‘Mih ni wɔɔ lə ntɔkni shwáŋ ma shwáŋ yiwɔ ni gaali.’
28 Ayakalə, jɔbi wə Nyɔ bi dzasi mih i kpi wə, mih bi tsə i mbɛiŋ nshiŋ i Galili.” 29 Bita chukuli i wi a, “Kɔŋ Bəni bəchi gɛiŋ chu i jum wə, mih kɔkə ni mɔm i fiəni.” 30 Jisɔs fiəni chukuli i wi a, “Mih fukuki ŋkɔŋ i wɔ a, daiŋ nchɔkɔ, na ka kwɔkɔ ni tɔŋki kiŋkani kifa, num wɔ məŋni lɔ mih kiŋkani kitali.” 31 Bita baaŋ a dzakaki a dzakani a, “Kɔŋ mih ni numki i kpi buku wɔ, mih kɔkə i ni lansi nəiŋ wɔ.” Si wi dzaka yaka, bədɔkɔ bə̀ bəchi bɔŋ dzaka ayaka tə.
Jisɔs tsa i Gɛsɛmane
(Matiɔ 26:36-46; Luk 22:39-46)
32 Bɔ dza tsə sə i di bidɔkɔ wə, bə ni bɔɔŋki a Gɛsɛmane, Jisɔs ka dzaka i bwa bu bə mbaŋ a, “Mbɛiŋ shînumyi fa, mih kini tsə tsa.” 33 Wi ka dzɔ Bita bəh Jɛm bəh Jɔn, bəh bɔ tsə sə fɛiŋ. Wi dza ka kwakaki gia yiwɔ yi fumsi wi, shɔm yi nya ŋgəkə i wi. 34 Wi ka dzaka i bɔ a, “Shɔm yiŋ kɔ a bəh nshɛiŋ nshɛiŋ nalə na ka mih kpi num kpini. Mbɛiŋ bâaŋ a fa bukumbɛiŋ wɔ̂kɔliki.” 35 Si wi dzaka yakadəiŋ, ka kini tsə i ninshiŋ, gbɔ i kuku, bə́ tsa a, dzəh kabə num wɔ fə ma jɔbi wi ŋgəkə wələ tsə daŋsi wi. 36 Wi ka tsa a, “Abba,† Ba wuŋ, gia yichi bɔniki lə i wɔ i fə. Dzɔ̂ bwîli bwam wi ŋgəkə wələ i mih wə. Ayakalə, ma yi num asi wɔ kɔŋki. Kɔbi si mih kɔŋki.” 37 Wi fiəni dzə buku i bɔ wə, ka ti bɔ nɔ wə. Wi bikə i Samɔn a, “Yi kɔ a mbɛiŋ kɔkə i num bɛiŋ bəh mih i tsə buku i mbiəŋə wimu wə a? 38 Mbɛiŋ tsə̂ŋəki, mbɛiŋ tsâ a kiə kimɔmsi ki dzə kə i mbɛiŋ wə. Yi kɔ ŋkɔŋ a shɔm kɔŋki lə, ayakalə nyam yi gwu bɔhyi.” 39 Si wi dzaka yakadəiŋ chu fiəni tsə i tsa, ka tsaki a gia yə wi si yisi tsa. 40 Si wi ni fiəni dzə, ka chu ti bwa bu bə mbaŋ nɔ wə kɔm kinu nì kɔ i dzə́kəh yibɔ wə nalə. Ayaka bɔ nəki kiə kə gia yə bɔ kɔ i chukuli. 41 Wi chu fiəni dzə i kiŋkani kitali wə, bikə i bɔ a, “Mbɛiŋ kɛiŋki mbɛiŋ nɔ a nɔni waka fimbɛiŋ a? Yi dzə kpɛiŋ i liə. Jɔbi wiwɔ dzə kpɛiŋ. Bə kɔ bə taŋni lɔ mi wə yɛli wi kɔ Waiŋmi i kaŋ yi bəni bəchu wə. 42 Mbɛiŋ dzâ bɛiŋ bukumbɛiŋ tsə̂ki. Mbɛiŋ tsɛ̂iŋ, mi wə wi taŋni mih bə wi yaka wi dzə.”
Bə kwa Jisɔs
(Matiɔ 26:47-56; Luk 22:47-53; Jɔn 18:3-12)
43 Asi Jisɔs nì kɛiŋki wi dzaka, akisəkə Judas wə wi nì kɔ mi i mbaŋ wi bwa bə Jisɔs bə̀ jwɔfi ntsɔ bəfa dzə tumbuku. Wi ni dzəki bəh mbaŋ wi bəni bɔ kaŋa bənywɔ bəh bibɔkɔ, num a faaŋ bətii mfə gia bəmbum bəh bəni bə̀ bɔ laniki bənchi bəh bəni bə̀ bɔ sakaki tumi. 44 A nì kɔ num mi wə wi taŋni Jisɔs, tsə kɛiŋsi lɔ kinchəsi bəh bəni bəwɔ ka dzaka a, “Mi wə mih ni bɔni, mih maŋni yaŋyi, akɔ wi mbɛiŋ ni kwâ, mbɛiŋ tɔ̂kniki ka wi ma gɛ̂iŋ.” 45 Si Judas dzaka yaka, akisəkə ka nyə tsə i Jisɔs wə, bɔni wi a, “Mi wi Lanini.” Si wi bɔni yaka, bə́ maŋni wi yaŋyi. 46 Bəni bəwɔ ka kwa kaŋa Jisɔs. 47 Mi widɔkɔ wə wi nì kɔ bɔ bəh Jisɔs ka guku baa nywɔ wi jum, gba chwiŋ təiŋ kintuni ki mfa wi fwu wi bətii mfə gia yɛiŋ, ki təiŋ. 48 Jisɔs bikə i bəni bəwɔ a, “Mbɛiŋ dzə i kwa mih ka dzəki bəh bənywɔ tasi bəh bibɔkɔ ka mbɛiŋ dzəki i kwa num ji a? 49 Mih nì shi kɔ bəh mbɛiŋ chɔksi chɔksi i juŋ yi fəni yi gia mə, lani bəni, mbɛiŋ na dzə kwa mih. Ayakalə, yələ num lə ka gia yə bə nì nyaka i Kiŋwakti ki Nyɔ wə ni dzə kpɛiŋ.” 50 Bwa bə Jisɔs bə mbaŋ bəchi sɛiŋ bee wi fɛiŋ ka gɛiŋ bəchi. 51 Ayaka waiŋ sumi widɔkɔ bə́ biəli wi, maka wi lɔh fiɛŋ fidɔkɔ i gwu yi wə, a num shəŋ a tsɛiŋ yi mbuŋ i gwu yi wə. Bɔ tsə i kwa tə wi, 52 Wi shwa bee tsə mbuŋ wiwɔ, ka yɔkɔ gɛiŋ bəh chwɔŋ kiyəə.
Bə saka nsaka wi Jisɔs
(Matiɔ 26:57-68; Luk 22:54-55,63-71; Jɔn 18:13-14,19-24)
53 Bɔ ka dzɔ Jisɔs, tsə bəh wi i fwu wi bətii mfə gia wə. Bətii mfə gia bəmbum bəh bəni bə̀ bɔ sakaki tumi bəh bəni bə̀ bɔ laniki bənchi bɔ juŋni fɛiŋ. 54 Bɔ nyə bəh Jisɔs, Bita biəli i jum wə i dzəh yi dəəŋ. Wi tsə buku na i tɔkɔ wi fwu wi bətii mfə gia wə, ka shinum bəh bəni bə̀ bɔ nì chəniki kwili wiwɔ ka jɔkɔki gbuku. 55 I fɛiŋ wə bətii mfə gia bəmbum bəh bəni bəchi bə̀ bɔ sakaki bənsaka bə́ nəŋ gia yə bɔ ki jiəki i Jisɔs fuŋ, ka bɔ ni wɔɔ wi. Ayakalə, bɔ nəki kwati kə gia yidɔkɔ. 56 Bəni bəduli ka beeŋki nsaka wi ntəkə i jum wə kɔm Jisɔs. Ayakalə, bəndzaka bəbɔ nì kɔ chi chi bɔ na kwati dzəh yə bə kɔ i wɔɔ wi. 57 Bəni bədɔkɔ dza numbɛiŋ, ka beeŋki nsaka wi ntəkə i wi fuŋ dzaka a, 58 “Buku ni wɔkɔ wi dzaka a ŋgaiŋ ni shakyi lə juŋ yi fəni yi gia yələ mi wiwɔm maa, ma ŋgaiŋ dzɔ kaŋ yitali i fiəni maa yə aka maa dəkə mi wiwɔm.” 59 Na si bɔ nì dzakaki yakadəiŋ, bəndzaka bəbɔ nì kɔ chi chi bɔ na kwati dzəh yə bə kɔ i wɔɔ wi. 60 Fwu wi bətii mfə gia wiwɔ ka dza numbɛiŋ i bɔ nshiŋ, ka bikə i Jisɔs a, “Yaka wɔ kaŋaki kə gia i chukuli i gia yə bəni bələ dzakaki kɔm wɔ a?” 61 Ayakalə, Jisɔs kpichumi mɔŋ, nəki chukuli kə. Fwu wi bətii mfə gia wiwɔ chu bikə i Jisɔs a, “Akɔ wɔ Kimbwili wə Nyɔ nì kaka, Waiŋ Nyɔ wə bə kɔksiki a?” 62 Jisɔs chukuli a, “Akɔ mih. Mbɛiŋ ni yɛiŋ lə mi wə yɛli wi kɔ Waiŋmi num wi shinum i tsɛiŋ yiləkəli yi Wi wə wi kaŋaki Ŋga, mbɛiŋ chu fiəni yɛiŋ si wi shiki dzəki i bɛiŋ i bikwu wə.” 63 I fɛiŋ wə fwu wi bətii mfə gia wɔkɔ yaka, ka taŋyi bəmbuŋ i gwu yi wə,‡ bikə a, “Bukumbɛiŋ nəŋki i chu wɔkɔ a nə, num wi dzaka kaasi lɔ gia yichi a? 64 Mbɛiŋ wɔkɔ alə si wi dzɔki di bi Nyɔ a? Mbɛiŋ dzaka yimbɛiŋ a nə?” Bəni bəchi təiŋ a wi kɔ mi ka bə wɔɔ num wɔɔni. 65 Bəni bədɔkɔ yisi i chuhyiki mindzəŋ i Jisɔs wə, kaŋa baŋ dzə́kəh yi, ka twɛiŋki wi bikə i wi a, fuku mi wə wi twɛiŋ wɔ, “Fuku la ntum wi Nyɔ wa wə i liə.” Bəni bə jum yisi i nyiksiki Jisɔs twɛiŋ.
Bita məŋni Jisɔs
(Matiɔ 26:69-75; Luk 22:56-62; Jɔn 18:15-18,25-27)
66 Si Bita nì kɔ num wi num i kimbu ki dzəshi ki tɔkɔ wə, waiŋkpaŋni widɔkɔ wə wi nì nɔmki i kwili wi tii mfə gia wə, dza kɔmsi dzə i Bita wə. 67 Si wi yɛiŋ Bita wi jɔkɔki gbuku, wi tsɛiŋ wi lə tulululu, ka dzaka a, “Wɔ tə si kɔlə mbɛiŋ bəh Jisɔs wi Nasali wəyaka.” 68 Bita nəiŋ, ka dzaka a, “Mih kiəki kə gia yə wɔ dzakaki yaka. Mih kiəki kə.” Si wi dzaka yakadəiŋ, nyə fɛiŋ ka tsə i dzaka ki mbaiŋ wə, kwɔkɔ ka tɔŋ.§ 69 Jɔbi wə waiŋkpaŋni wə nì chu yɛiŋ wi, dzaka i bəni bə̀ bɔ ni numyi fɛiŋ a, “Mi wələ kɔ mi i bɔ wə.” 70 Bita chu nəiŋ. A i jɔbi wi twɛsi wə, bəni bə̀ bɔ ni numyi fɛiŋ bɔ chu dzaka i Bita a, “I yi ŋkɔŋ wə akɔ mbɛiŋ bɔ, kɔm wɔ kɔ tə mi wi Galili.” 71 Bita ka kaiŋ, bɔɔŋ num lɔiŋ i fwu wi wə i dzaka a, “Mih kiəki kə mi wə mbɛiŋ dzaka kɔm wi.” 72 Akisəkə kwɔkɔ chu tɔŋ i kiŋkani kifa wə. Si wi wɔkɔ yaka ka kwaka ndzaka wə Jisɔs nì dzaka i wi a, “Ka kwɔkɔ ni tɔŋki i kiŋkani kifa wə, a ni numki num wɔ nəiŋ lɔ mih i kiŋkani kitali wə.” I fɛiŋ wə, wi gbɔ mindəm ka dəki.
* 14:3 Finsɔkɔ fiələ kɔ num bə nì kɛiŋsi bəh bitəh bidɔkɔ biə bə bɔɔŋki i já yi Glik wə a, “alabaster”. † 14:36 Abba wələ kɔ i já yi Alamiak wə a ba wuŋ. ‡ 14:63 Wi ni taŋyi bəmbuŋ i gwu yi wə, kɔm gia yiwɔ nì lɔki lə wi. § 14:68 Biŋwakti bikpu bidɔkɔ kaŋaki kə ndzaka wələ a, “Kwɔkɔ ka tɔŋ.”