21
Jisɔs liə i Jɛlusalɛm ka ŋkuŋ
(Mak 11:1-11; Luk 19:28-40; Jɔn 12:12-19)
1 Jisɔs bəh bwa bu bə mbaŋ nì kɔmsiki tsəki i Jɛlusalɛm, bɔ tsə buku i kwili wi Bɛtfajə wə i Ŋkwuŋ wi Kɛiŋ yi Ɔlif wə, wi ka faaŋ bwa bu bə mbaŋ bədɔkɔ bəfa, 2 dzaka i bɔ a, “Mbɛiŋ tsə̂ i kwili wi ninshiŋ wəyaka wə. Jɔbi wə mbɛiŋ tsə, mbɛiŋ ni yɛiŋ nih njakas num bə shu bəh waiŋ wi, num wi num kɔmsi i yi kpɛiŋ, ma mbɛiŋ shwâli dzə̂ bəh yi i mih. 3 Mi widɔkɔ ka bikə a mbɛiŋ shwaki yi kɔm nə, mbɛiŋ chukuli a Bah kaŋaki lə nɔm bəh yi, wi ni bee yi akisəkə mbɛiŋ dzɔ dzə bəh yi.” 4 Gia yələ nì num i fə a yi dzə̂ kpɛ̂iŋ asi mi wi ntum wi Nyɔ widɔkɔ nì fukuki, dzaka a,
5 “Mi dzâka i kwili wi Sayɔŋ a,*
‘Mbɛiŋ tsɛiŋ, Ŋkuŋ wimbɛiŋ si wi dzəki i mbɛiŋ.
Wi kɔ wi shishi gwu yi i kuku,
yaka i njakas wə, a num waiŋ njakas,
yi kɛiŋ yinchiŋ.’ ”
6 Bwa bə Jisɔs bə mbaŋ ka tsə fə asi wi si dzaka. 7 Bɔ dzɔ dzə bəh njakas wiwɔ tasi bəh waiŋ, jiə bəmbuŋ bəbɔ i yi bɛiŋ, Jisɔs yaka num i yidɔkɔ bɛiŋ ka tsəki. 8 Mbaŋ wi bəni bəduli ka tɔkɔki tsəki bəmbuŋ bəbɔ i dzəh, bədɔkɔ fakayi cha yi kɛiŋ tɔkɔ. 9 Mbaŋ wə wi nì tsəki i Jisɔs nshiŋ bəh bə̀ bɔ nì biəliki wi i jum wə wili a, “Lilili,† kiŋkɔksi kɔ i waiŋ Ŋkuŋ Dɛbit wə ɔɔɔ! Ma kimbɔiŋsi ki Nyɔ dzə i mi wə wi dzəki i yɛli wi Bah wə ɔɔɔ! Lilili, kiŋkɔksi kɔ i Nyɔ wi bɛiŋ wə ɔɔɔ!”
10 Jisɔs tsə buku i Jɛlusalɛm, kwili wiwɔ wichi nəŋni. Ayaka bəni ka kaiŋyiki, bikəyi a, “Wələ kɔ ndə a?” 11 Mbaŋ wə chukuli a, “Akɔ mi wi ntum wi Nyɔ wə Jisɔs wə wi nyə i kwili wi Nasali wə i Galili.”
Jisɔs kɔŋŋ bəni bə̀ bɔ ni fəki shi i juŋ yi fəni yi gia yi Nyɔ mə
(Mak 11:15-19; Luk 19:45-48; Jɔn 2:13-22)
12 Jisɔs nì tsə liə i tɔkɔ wi juŋ yi fəni yi gia yi Nyɔ mə, kɔŋŋ bəni bəchi bə̀ bɔ nì taŋniki bəh bə̀ bɔ nì taŋki biɛiŋ, beeŋsi bibaŋ biə bəni nì kwuniki kpɔ yɛiŋ, bəh biŋgbɔkɔ bi bəni bə̀ bɔ nì taŋniki bibumi. 13 Wi nì kɔŋŋki yaka dzaka i bɔ a, “Yi kɔ bə nyaka i kiŋwakti wə, a Nyɔ dzakaki a, ‘Bə bi bɔɔŋki juŋ yiŋ a juŋ yi tsani.’ Mbɛiŋ ka fiəni yi a yi chu taa wi bəji.”
14 Jisɔs num i juŋ yi fəni yi gia mə, bimfəkə bəh bəŋgbɔ nyani ni dzəki i wi, wi chuku bɔ. 15 Ayakalə, bətii mfə gia bəmbum bəh bəni bə̀ bɔ nì laniki bənchi bə Nyɔ ka yɛiŋ gia yi kaŋyini yə wi nì fəki, bəh si bwa bənchiŋ bənchiŋ wiliki i juŋ yi fəni yi gia mə, dzakayi a, “Lilili, kiŋkɔksi kɔ i waiŋ Ŋkuŋ Dɛbit wə ɔɔɔ,” bɔ ka bɔksi lɔ tɔɔ. 16 Bɔ ka bikə i Jisɔs a, “Wɔ wɔkɔki alə gia yə bwa bələ dzakaki a?” Wi chukuli i bɔ a, “Aaŋ, mih wɔkɔki lə. Yi kɔ a mbɛiŋ ka num fa dəkə gia yə bə nì nyaka a, ‘Nyɔ kɔ wi fə kiŋkɔksi kindzɔŋni kə ki kɔ ki tsə bwili fwu a ki bukuki i dzaka ki bwa bənchiŋ bənchiŋ wə, bəh i dzaka ki bwa bə̀ bɔ kɛiŋki bɔ mah mbɛiŋŋ a?’ ” 17 Jisɔs ka dza nyə bee bɔ fɛiŋ ka buku nyə i kwili wiwɔ kintəəŋ, ka tsə i di bi Bɛtani wə, nɔ fɛiŋ.
Jisɔs liŋŋ kpɛiŋ wi findəŋ widɔkɔ
(Mak 11:12-14,20-24)
18 A dzə num kinchwɔŋɔnchwɔŋɔ, asi Jisɔs nì fiəniki tsəki i kwili wi Jɛlusalɛm wə, dzɔŋ wɔɔ wi. 19 Wi yɛiŋ kpɛiŋ‡ widɔkɔ wi num kɔmsi i dzəh, num bə si dzi lə mintam miwɔ, wi ka tsə fɛiŋ, nəki yɛiŋ kə fiɛŋ fidɔkɔ i yɛiŋ bɛiŋ, wi yɛiŋ a num a bidzɛni i yɛiŋ wə shəŋ. Ayaka wi ka liŋŋ kpɛiŋ wiwɔ dzaka a, “Kiə mintam bi ma chu lansi wûm i wɔ wə!” Akisəkə, kpɛiŋ wiwɔ ka kpiyi. 20 Jɔbi wə bwa bə mbaŋ bə Jisɔs yɛiŋ yakadəiŋ, dzaka wɔm bɔ. Ayaka bɔ ka dzakayi a, “Kpɛiŋ wiwɔ nyani dəiŋ ka wi kpiyi lɔ akisəkə lə a?” 21 Jisɔs chukuli i bɔ a, “Mih fukuki ŋkɔŋ i mbɛiŋ a, mbɛiŋ ka jiə shɔm i Nyɔ wə, mbɛiŋ məŋni kə, mbɛiŋ ma ni fə shəŋ a gia yə mih fə i kpɛiŋ wələ. Ayaka mbɛiŋ ka kɔŋ i dzaka i ŋkwuŋ wələ a, ‘Mûku gwu ya fa ma wɔ tsə̂ gbɔ̂ i kinchwɔ kimbum wə,’ ma yi ni num ayaka. 22 Ayaka kɔŋ a numki na finaiŋ fiɛŋ fiə mbɛiŋ nywaki i ntsa wə, ma mbɛiŋ ni kwati i jɔbi wə mbɛiŋ jiə shɔm i Nyɔ wə.”
Bə bikə di biə ŋga bi Jisɔs nyə yɛiŋ
(Mak 11:27-33; Luk 20:1-8)
23 Jisɔs chu fiəni tsə liə i juŋ yi fəni yi gia wə, bətii mfə gia bəmbum bəh bəni bə̀ bɔ sakaki tumi ki Bəju dzə yɛiŋ si wi laniki bəni, ka bikə i wi a, “Wɔ dzɔ faiŋ ŋga na ka wɔ fəki gia yələ a? A nya ndə ŋga biwɔ i wɔ a?” 24 Jisɔs chukuli i bɔ a, “Mih tə ki bikəki lə kimbikə i mbɛiŋ. Mbɛiŋ ka chukuli mih, mih ka ni fuku i mbɛiŋ mi wə wi nya ŋga a mih fə̂ki gia yələ. 25 Jɔn nì juliki bəni i bɔkɔ num ŋga biwɔ nyə faiŋ? Bi nì nyə i bɛiŋ, ma nì nya mi wiwɔm a?” Si wi bikə yaka, bɔ ka yisi i dzakayiki a bɔ bɔ a, “Bukumbɛiŋ ka chukuli a bi nì nyə i bɛiŋ, wi ni bikə i bukumbɛiŋ a aka fə nə ka bukumbɛiŋ ma bum i Jɔn a? 26 Ayakalə, bukumbɛiŋ kɔkə i chukuli a, ‘A nì nya mi wiwɔm,’ kɔm bukumbɛiŋ lwaki mbaŋ wi bəni, kɔm bɔ bəchi nì kɔ num bɔ bum a Jɔn kɔ mi wi ntum wi Nyɔ.” 27 Ayakadəiŋ, bɔ ka chukuli i Jisɔs a, “Buku kiəki kə.” Jisɔs ka dzaka i bɔ a, “Yaka mih tə ki fukuki kə i mbɛiŋ mi wə wi nya ŋga biwɔ i mih ka mih fəki gia yələ.”
Ndi kɔm bwa bənyuku bəfa
28 Jisɔs tsə a ninshiŋ bikə a, “Mbɛiŋ kwakaki a nə kɔm yələ? Mi widɔkɔ nì kaŋaki lə bwa bənyuku bəfa. Wi nyə tsə i waiŋ wi ninshiŋ wə, dzaka i wi a, ‘Waiŋ wuŋ, lâ tsə̂ shî nɔ̂mki i khə daiŋ.’ 29 Wi chukuli a, ‘Mih laki kə.’ Ayakalə, wi baaŋ ka fiəni kwuni shɔm yi ka la tsə i fɛiŋ khə. 30 Mi wiwɔ tsə i wi kɔmsini wə ka dzaka tə a gia yə wi si dzaka i wi i ninshiŋ wə. Wi chukuli i wi a, ‘Mih ki laki lə ba wuŋ.’ Ayakalə, wi nəki la kə. 31 I kintəəŋ ki bwa bələ bəfa wə, akɔ winaiŋ wi nì fə gia yə ba wi nì nəŋki a?” Bɔ chukuli a, “Akɔ wi ninshiŋ wə.” Jisɔs ka dzaka i bɔ a, “Mih fukuki ŋkɔŋ i mbɛiŋ a, bəni bə kwani kiŋwakti bəh bəkaŋa bə tɔkɔlini si liə tsə lɔ i ŋkuŋ bi Nyɔ wə i mbɛiŋ. 32 Mih dzakaki lə kɔm Jɔn Njulibɔkɔ nì kɔ wi dzə chusi dzəhh yi chəŋ i mbɛiŋ, mbɛiŋ nəki bum kə wi, ayakalə bəni bə kwani kiŋwakti bəh bəkaŋa bə tɔkɔlini bum wi. Ayaka i jɔbi wə mbɛiŋ nì yɛiŋ na si bɔ bum yaka, nəki kwuni kə shɔ́m yimbɛiŋ i bum tə i wi.”
Ndi kɔm bəni bə̀ mi nì jiə i wi khə
(Mak 12:1-12; Luk 20:9-19)
33 Jisɔs chu dzaka a, “Mbɛiŋ chu wɔkɔ ndi widɔkɔ. Mi widɔkɔ nì nɔm khə wi mintam wə bə kɛiŋsiki mbi yɛiŋ, ka ta fiəli mbaiŋ, chum kishwa kə bə ni dəŋki mintam mbi buku yɛiŋ, ka maa kibaŋ ki mi wə wi ni chəniki khə wiwɔ, ka jiə bəni i yɛiŋ khə, ka nyə tsə i tumi kidɔkɔ wə. 34 Jɔbi wə bə si kɔh mintam miwɔ dzə kpɛiŋ, wi fâaŋ bəni bu bə nɔm i bəni bə̀ wi nì jiə i yɛiŋ khə, a bɔ tsə̂ dzɔ̂ mmu mintam. 35 Ayaka bɔ tsə, bəni bə̀ wi nì jiə i yɛiŋ khə kwa bɔ, twɛiŋ widɔkɔ, wɔɔ widɔkɔ, tumyi widɔkɔ bəh kitəh. 36 Wi chu faaŋ bəni bə nɔm bədɔkɔ bɔ du tsə bə ninshiŋ bə̀, bəni bəwɔ chu fə a liŋ asi bɔ si fə bəh bə ninshiŋ bə̀. 37 Si yəmaka nì tsə wi faaŋ num waiŋ wi, kwaka a bɔ ni tsə kɔksi lə waiŋ wi ŋgaiŋ wələ. 38 Ayakalə, wi tsə, bəni bə nɔm bəwɔ ka yɛiŋ wi, dzaka a bɔ bɔ a, ‘Wələ kɔ ndzi kwili wi khə wələ. Mbɛiŋ dzə̂ ma bukumbɛiŋ wɔ̂ɔ wi ka bə dzi biɛiŋ bi.’ 39 Ayaka bɔ kwa guku buku bəh wi yɛiŋ khə, ka wɔɔ.”
40 Si Jisɔs dzaka yakadəiŋ, ka bikə a, “Tii khə wələ jɔbi wə wi bi dzə wi bi fə dəiŋ bəh bəni bəwɔ a?” 41 Bɔ chukuli a, “Wi bi dzə kaasiki lə minyamni miwɔ, wi jiə bəni bədɔkɔ i yɛiŋ khə bə̀ bɔ bi nyaki mmu mintam i jɔbi wi kɔhni wə.” 42 Jisɔs bikə i bɔ a, “Mbɛiŋ ka num fa dəkə i Kiŋwakti ki Nyɔ wə a,
‘Təh wə bəni bə maani nì nəiŋ,
akɔ wi wə wi nì fiəni chu təh wi bu wi juŋ a?
Yələ kɔ mfə wi Bah,
buku ka tsɛiŋki num bəh ŋkaiŋyi’ a?
43 Ayakadəiŋ mih fukuki i mbɛiŋ a, Nyɔ bi dzɔ bwili lə ŋkuŋ bi i kaŋ yimbɛiŋ wə, wi nya num i kitumi kə ki kɔ i fəki si wi nəŋki.” 44 [“Na ndə wə wi bi gbɔki i təh wələ wə, wi mi wiwɔ bi shakyi i biŋka wə, ayaka təh wiwɔ ka bi gbɔ i mi bɛiŋ, ma wi ni gɔksi wi i kwɔŋɔ wə.”]§
45 Si Jisɔs ti ndi wiwɔ yakadəiŋ, bətii mfə gia bəmbum bəh Bəfalasi wɔkɔ, ka kiə a wi ti kɔm bɔ ŋgaiŋni. 46 Bɔ ka nəŋki i kwa wi, ayakalə, fiəni lwa mbaŋ wi bəni, kɔm mbaŋ wiwɔ nì dzɔki Jisɔs a wi kɔ na mi wi ntum wi Nyɔ.
* 21:5 Sayɔŋ kɔ yɛli Jɛlusalɛm widɔkɔ. † 21:9 Lilili wələ kɔ i já yi Glik wə a Hɔsanna. ‡ 21:19 Kpɛiŋ wələ nì kɔ wə bə nì bɔɔŋki i já yi ŋkali wə a, “fig”. § 21:44 Biŋwakti bikpu bidɔkɔ biə bə nì yisi nyaka gia yi Nyɔ yɛiŋ kaŋaki kə kiŋka kələ.