18
Juuˈ naˉhmääˊ läꜙko̱o̱ˉ laꜗ kihꜗ jwëëꜚ kya̱a̱hˊ dsaˉmëꜘ hnɨɨꜘ
1 Gaꜙhlëëhꜘ kaˉlähꜘ Jesús juuˈ naˉhmääˊ mahꜗ miˉtë̱ë̱yꜙ discípulo kya̱a̱yꜗ heˉ jmeeꜙ biiꜗ ngɨɨyꜗ kiyhꜗ läꜙjëꜙ jmɨɨˊ kya̱a̱hˊ Dio hiꜙ saꜙ hnøøꜗ hwa̱a̱yˊ heˉ chu̱u̱yꜗ kya̱a̱hˊ Dio. 2 Gaꜙjäyhꜘ sɨɨyhꜙ:
—Ko̱o̱ˉ jwɨɨˉ jʉʉhˉ maˊ cha̱a̱ˉ ja̱a̱ˉ jwëëꜚ hi̱ˉ saꜙ maˊ ga̱hꜙ Dio niꜙ saꜙ maˊ jmeeyꜙ heˈ kihꜗ dsaꜙ. 3 Jeeˊ jwɨɨˉ ja̱ˉ, maˊ cha̱a̱ˉ ja̱a̱ˉ dsaˉmëꜘ hnɨɨꜘ hi̱ˉ maˊ dsoo˜ nëˊtaˊ kihˈ jwëëꜚ heꜘ, maˊ jäyhꜘ sɨɨyhꜙ: “Llaˊ taˊ kinꜙ kya̱a̱hˊ dsaˉ hi̱ˉ jmeehꜙ jnäꜘ.” 4 Gaꜙläꜙhɨɨˋ chaˉmiihˉ jmɨɨˊ saꜙ gaꜙhiiꜗ jwëëꜚ heꜘ maˊ llaˈ taˊ kihˈ dsaˉmëꜘ heꜘ. Kë̱ë̱ˉ gaˊ gaꜙjmeeyꜘ hʉʉˊdsëˉ: “Maꜙkeꜙ saꜙ ga̱hnꜙ Dio, niꜙ saꜙ jmeenꜙ heˈ kihꜗ dsaꜙ, 5 pero maꜙraꜙ heˉ jmeenˋ baˊ heˈ kihꜗ dsaˉmëꜘ hnɨɨꜘ hi̱ˉ chu̱u̱ꜘ kya̱a̱hˊ jnäꜘ. Jëëhꜘ, cherˊmahꜗ läꜙ maˉngooꜗ laˉ baˊ gwa̱yꜘ nëˊtaˊ kinꜙ, läꜙdsë̱ë̱hˉ dsënꜙ kya̱a̱hˊ jnihꜘ.”
6 Hiꜙ gaꜙhlëëhꜘ gaˊ Dsaˉjø̱ø̱hˈ jnänˋ:
—Kye̱ˉ daˊ hnähꜘ kwa̱a̱t˜ kweeˉ haˉ läꜙ gaꜙjmeeꜘ jwëëꜚ hi̱ˉ hñaaˉ dsëꜗ heꜘ. 7 ¿Cheˊ jwaꜚ saꜙ jmeeꜗ Dio heˈ kihꜗ dsaˉ hi̱ˉ naˉlle̱e̱hˊ kya̱a̱yˈ hi̱ˉ tä̱ä̱hˊ ngɨɨꜙ kiyhꜗ läꜙjmɨɨˈ läꜙhwëˈ? ¿Cheˊ läꜙhɨɨˊ je̱e̱yhꜙ kiyhꜗ, la̱a̱hꜘ hnähꜘ? 8 Jwë̱ë̱hn˜ hnähꜘ, cha̱hꜘ baˊ je̱e̱hꜙ Dio kiyhꜗ. Pero waˊraˉ ja̱hꜗ Hi̱ˉgaꜙlë̱ë̱ꜗngoꜗ laˉ, ¿cheˊ läꜙ maˉcha̱a̱ˉ ja̱ˉ baˊ dsaˉ hi̱ˉ jmeeꜙ dsooꜘ dsëꜗ kiyhꜗ?
Juuˈ naˉhmääˊ läꜙko̱o̱ˉ laꜗ kihꜗ fariseo kya̱a̱hˊ hi̱ˉ maˊ ko̱o̱ꜗ kuˊsɨhˉ
9 Hiꜙ gaꜙhlëëhꜘ Jesús kaˉlähꜘ jyohꜘ juuˈ naˉhmääˊ. Gaꜙhlë̱ë̱yhꜗ dsaˉ hi̱ˉ maˊ jmeeꜙ kwa̱a̱t˜ la̱a̱ꜗ ja̱a̱ˉ hi̱ˉ llu̱u̱ꜗ mahꜗ maˊ naˉhä̱ä̱yhˊ dsaˉ. 10 U̱u̱ꜗ dsaˉ gaꜙwɨɨꜗ jeeˊ chihˈ gwahꜙ naˊngɨɨyˊ kiyhꜗ kihꜗ Dio. Ja̱a̱ˉ heꜘ fariseo, hi̱ˉ ja̱a̱ˉ heꜘ hi̱ˉ ko̱o̱ˈ kuˊsɨhˉ. 11 Dsaˉ fariseo heꜘ naˉcheyhꜗ maˊ hlëëyhꜙ läꜙlaˉ kya̱a̱hˊ Dio: “Dio kya̱a̱nꜙ, kwanꜙ tiˊhmaahˊ kyahˈ. Jëëhꜘ saꜙ la̱a̱nꜗ läꜙko̱o̱ˉ la̱a̱ꜗ jeeˊ läꜙjë̱ë̱ꜙ dsaˉ, dsaˉ hi̱ˉ hɨ̱ɨ̱ˉ, hi̱ˉ saꜙ miˉte̱hꜗ, hi̱ˉ ngëꜙ kya̱a̱hˊ waˊ hi̱ˉ chaˉ hi̱ˉ hyaaˋ, niꜙ saꜙ la̱a̱nꜗ läꜙko̱o̱ˉ la̱a̱ꜗ hi̱ˉ ko̱o̱ˈ kuˊsɨhˉ hi̱ˉ chehꜗ ooꜙ. 12 To̱ꜗ ji̱i̱h˜ ko̱o̱ˉ seman˜ saꜙ kuhˉhuhnꜙ mahꜗ ngɨɨˊ mënˊ kinꜙ kyahꜗ hneˉ. Kihꜗ läꜙjëꜙ heˉ lɨhnˈ, kwaꜙ baˊ jnäꜘ gyaꜗ kihꜗ läꜙko̱o̱ˉ hñaˉlooꜘ.” 13 Pero hi̱ˉ ko̱o̱ˈ kuˊsɨhˉ heꜘ, ʉ̱ʉ̱ꜘ gaˊ miihˉ maˊ cheyhˈ. Niꜙ miihˉ saꜙ gaꜙtu̱u̱ˉ dsëyꜗ maˊ chooyˈ nëyˊ taꜙ gyʉʉhˈ. Maˊ cheyhˈ ki̱i̱yꜙ moˉdsëyꜗ, maˊ jäyhꜘ: “Hneˉ Dio kya̱a̱nꜙ, waˊ läˉñihꜘ hohꜘ kiꜙ jnäꜘ, chaˉmiihˉ heˉ hlɨɨhˈ maˉjmeenꜗ.” 14 Heˉja̱ˉ jwë̱ë̱hn˜ hnähꜘ, maˊ gaꜙhwë̱ë̱yˉ gwahꜙ gaꜙnääyˋ kiyhˈ, hi̱ˉ ko̱o̱ˈ kuˊsɨhˉ heꜘ gaꜙjä̱yꜘ lluꜗ chaˊnëˊ Dio. Pero dsaˉ fariseo heꜘ saꜙ gaꜙjä̱yꜘ lluꜗ. Jëëhꜘ, läꜙjë̱ë̱ꜙ hi̱ˉ jmä̱ä̱˜ hñiiꜘ ka̱a̱hˊ, hi̱ˉ heꜘ jä̱ꜗ taꜙ hwaꜗ goˉte˜. Pero hi̱ˉ jmä̱ä̱˜ hñiiꜘ hwa̱a̱ˊ, hi̱ˉ heꜘ baˊ le̱e̱ꜘ jø̱ø̱hˈ.
Gaꜙmiꜙjä̱ä̱ꜗ Jesús gyʉ̱ʉ̱ˉ
(Mt. 19:13-15; Mr. 10:13-16)
15 Maˊ dsaˉnääꜗ dsaˉ dsaˉjä̱ä̱ꜙ gyʉ̱ʉ̱ˉ kya̱a̱ꜗ chaˊnëˊ Jesús mahꜗ kyeyꜙ gooyˉ nëˊ kiyhˈ. Pero maˊ gaꜙjëëꜗ discípulo kya̱a̱yꜗ, gaꜙjʉʉyhꜗ kihꜗ dsaˉ hi̱ˉ maˊ jä̱ä̱ꜙ gyʉ̱ʉ̱ˉ heꜘ. 16 Heˉja̱ˉ gaꜙtëëhꜗ Jesús discípulo kya̱a̱yꜗ, gaꜙsɨɨyhꜙ:
—Kwaˊ jwëꜗ yaˉnääꜘ gyʉ̱ʉ̱ˉ taꜙ laꜙ kinꜙ. Taꜙ haˉ hnähꜘ kiyhꜗ, jëëhꜘ hi̱ˉ la̱a̱ꜗ läꜙko̱o̱ˉ gyʉ̱ʉ̱ˉ, hi̱ˉ heꜘ baˊ jä̱ä̱ꜗ Dio läꜙhihꜙ kihꜗ. 17 Maꜙraꜙ juˈdsooꜘ jwë̱ë̱hn˜ hnähꜘ, hi̱ˉ saꜙ he̱e̱hˉ jä̱ä̱ꜗ Dio läꜙhihꜙ kihꜗ läꜙko̱o̱ˉ he̱e̱hˉ ja̱a̱ˉ gyʉ̱ʉ̱ˉ, saꜙ he̱yhꜗ jeeˊ jmeeꜙ Dio hihꜙ.
Ja̱a̱ˉ dsaˉ kwa̱a̱ˉ hi̱ˉ chaˉ kuuˊ gaꜙhlëëhꜘ kya̱a̱hˊ Jesús
(Mt. 19:16-30; Mr. 10:17-31)
18 Ja̱a̱ˉ dsaˉ hi̱ˉ maˊ kye̱ˉ nëˊ gaꜙngɨɨꜘ juuˈ kihꜗ Jesús, gaꜙjäyhꜘ:
—Hneˉ hi̱ˉ la̱a̱ꜗ Taˉjwohꜗ llu̱u̱ꜗ, ¿heeˉ hnøøꜗ jmeenˋ mahꜗ të̱ë̱hnꜗ jeeˊ moꜙsoꜙ ju̱u̱nꜘ?
19 Heˉja̱ˉ gaꜙjähꜘ Jesús sɨɨyhꜙ:
—¿Cheˊ ñehˊ hneˉ heˉ la̱a̱nꜗ llu̱u̱ꜗ? Jëëhꜘ niꜙ ja̱a̱ˉ hi̱ˉ llu̱u̱ꜗ saꜙ cha̱a̱ˉ, ja̱a̱ˉ Dio baˊ hi̱ˉ llu̱u̱ꜗ. 20 Maˉkyu̱u̱h˜ baˊ hneˉ läꜙjëꜙ madaꜚ kihꜗ Dio: “Taꜙ ka̱a̱hꜙ hi̱ˉ la̱a̱ꜗ kya̱a̱ꜗ jñahꜘ, taꜙ jngëëhꜙ dsaˉ, taꜙ hɨ̱ɨ̱ꜘ kihꜗ dsaꜙ, taꜙ jmeeˉ dsooꜘ kihꜗ juuˈ taˉjuuˈ. Waˊ hnaahꜙ maaˋ kya̱a̱hˈ, tääˋ kya̱a̱hˈ.”
21 Heˉja̱ˉ gaꜙjähꜘ dsaˉ heꜘ sɨɨyhꜙ:
—Läꜙjëꜙ heˉ naˉ maˉmiˉtenˋ läꜙji̱i̱hˈ maˊ mähnˈ.
22 Maˊ gaꜙnuuꜘ Jesús heˉ gaꜙjähꜘ dsaˉ heꜘ läꜙja̱ˉ, heˉja̱ˉ gaꜙsɨɨyhꜙ kaˉlähꜘ:
—Hnøøꜗ gaˊ ko̱o̱ˉ heˉ jmeehˈ. Gwa̱a̱hˉ goˉhnɨɨˊ läꜙjëꜙ heˉ chaˉ kyahꜗ mahꜗ goˉkwëëhˋ hi̱ˉ täˉñeeꜘ. Läꜙja̱ˉ baˊ läꜙchaˉ chaˉmiihˉ kyahꜗ gyʉʉhˈ jmɨˉgyʉʉꜙ. Ja̱ˉgaˊ naꜙ ñeehˋ mahꜗ jmeenˊ ko̱ˉjø̱hꜘ —gaꜙjähꜘ Jesús.
23 Maˊ gaꜙnuuꜘ dsaˉ heꜘ juuˈ ja̱ˉ, gaꜙläꜙmeehꜙ dsëyꜗ jwërte kihꜗ heˉ maˊ chayˉ chaˉmiihˉ kuuˊ. 24 Maˊ gaꜙjëëꜗ Jesús gaꜙläꜙmeehꜙ dsëyꜗ chaˉmiihˉ, heˉja̱ˉ gaꜙjäyhꜘ:
—Haˉ ko̱hꜘ saꜙ jwë̱ë̱hˋ laˈ kihˈ dsaˉ chaˉ kuuˊ he̱yhꜗ jeeˊ jmeeꜙ Dio hihꜙ. 25 Saꜙ gaˊ jwë̱ë̱hˋ laˈ kihˈ ja̱a̱ˉ camey˜, ngëëꜘ toˉgwaˊ ko̱o̱ˉ hmaˉkuuˊ läꜙko̱hꜘ gaˊ heˉ he̱hꜗ ja̱a̱ˉ dsaˉ chaˉ kuuˊ jeeˊ jmeeꜙ Dio hihꜙ.
26 Läꜙjë̱ë̱ꜙ hi̱ˉ gaꜙnuuꜘ juuˈ laˉ, gaꜙjäyhꜘ:
—¿Hi̱i̱ˉ baˊ lä̱ä̱ꜘ ja̱ˉ?
27 Heˉja̱ˉ gaꜙjähꜘ Jesús sɨɨyhꜙ:
—Heˉ saꜙ läꜙkë̱hˊ dsaˉ jmɨɨˊ jmeeˈ, Dio baˊ lihꜙ jmeeꜗ.
28 Mahꜗ gaꜙjähꜘ Peeˊ sɨɨyhꜙ:
—Maˉjä̱ꜘ baˊ läꜙjëꜙ heˉ chaˉ kya̱a̱ꜗ jnäähˈ mahꜗ maˉyaˉnøøꜗ jnäähˈ kya̱a̱hˊ hneˉ.
29 Heˉja̱ˉ gaꜙjähꜘ Jesús sɨɨyhꜙ:
—Maꜙraꜙ juˈdsooꜘ jwë̱ë̱hn˜ hnähꜘ. Läꜙjë̱ë̱ꜙ hi̱ˉ maˉtu̱u̱ˉ dsëꜗ maˉhwë̱ë̱ˉ chaˊnehꜙ kihꜗ, hiꜙ maˉbe̱e̱yꜗ choˈjmiiyˉ, ø̱ø̱yhꜚ, mëyˊ, chihˉ kya̱a̱yꜗ kihꜗ heˉ hnøøyꜗ jmeeyꜗ läꜙko̱o̱ˉ laꜗ madaꜚ kihꜗ Dio, 30 hi̱ˉ heꜘ hyohꜙ chaˉgaˊmiihˉ jmɨˉgyʉʉꜙ laˉ. Hiꜙ jmɨˉgyʉʉꜙ heˉ naꜗ gaˊ jäꜙ, të̱ë̱yꜗ jeeˊ moꜙsoꜙ ju̱u̱yꜘ.
Ngooꜗ hnëˉ ji̱i̱h˜ jmeeh˜ Jesús juuˈ heˉ ju̱u̱yꜘ
(Mt. 20:17-19; Mr. 10:32-34)
31 Gaꜙtëëhꜗ Jesús ka̱hꜘ läꜙjë̱ë̱ꜙ gyaꜙtu̱u̱ꜘ discípulo kya̱a̱yꜗ mahꜗ gaꜙsɨɨyhꜙ:
—Naꜗ maanˋ taꜙ Jerusalén mahꜗ läꜙteꜗ läꜙjëꜙ heˉ gaꜙsɨɨꜘ läꜙjë̱ë̱ꜙ hi̱ˉ gaꜙngëëꜗ juuˈ kihꜗ Dio lloꜘjooꜗ läꜙko̱o̱ˉ gaꜙsɨɨyꜘ kihꜗ Hi̱ˉgaꜙlë̱ë̱ꜗngoꜗ laˉ. 32 Jeeˊ ja̱ˉ ta̱a̱yhꜙ jnäꜘ jaˊgooˉ dsaˉ hi̱ˉ saꜙ la̱a̱ꜗ judiu mahꜗ miˉkwa̱yhꜗ jnäꜘ, taˉha̱a̱yhꜙ jnäꜘ, mahꜗ tiˊhñeyꜗ jnäꜘ. 33 Maˉngëëꜘ maˉjmiˊ maˉba̱a̱yꜗ jnäꜘ, ja̱ˉgaˊ jngëëyhˈ jnäꜘ. Pero läꜙji̱i̱hnˊ kaˉlähꜘ gaˊ maˉhyaˉ hnëˉ jmɨɨˊ.
34 Pero niꜙ ja̱a̱ˉ discípulo kya̱a̱yꜗ heꜘ saꜙ gaꜙläꜙngëëꜘ heˉ juuˈ ja̱ˉ maˊ hlëëyhꜙ. Kihꜗ discípulo heꜘ maˊ laˈ läꜙko̱hꜘ juuˈ naˉhmääˊ baˊ. Heˉja̱ˉ saꜙ gaꜙläꜙngëëyꜘ heeˉ maˊ hnøøˈ jähꜘ juuˈ ja̱ˉ.
Gaꜙmiꜙhlä̱ä̱ꜘ Jesús ja̱a̱ˉ dsaˉtʉʉˊ
(Mt. 20:29-34; Mr. 10:46-52)
35 Maˉngooꜗ yaꜙjä̱hꜙ Jesús chʉʉhˊ jwɨɨˉ Jericó, kooꜘ jwëˈ ja̱ˉ maˊ gyaˈ ja̱a̱ˉ dsaˉtʉʉˊ hi̱ˉ maˊ chu̱u̱ꜘ kya̱a̱hˊ dsaˉ hi̱ˉ maˊ dsaˉngëëꜘ jeeˊ ja̱ˉ. 36 Maˊ gaꜙnuuꜘ dsaˉtʉʉˊ heꜘ dsaˉngëëꜘ jwë̱ë̱ꜘ dsaˉ mahꜗ gaꜙngɨɨyꜘ juuˈ:
—¿Heeˉ naˉ jmeeꜙ dsaˉ hi̱ˉ gaꜙnääꜗ naˉ?
37 Mahꜗ gaꜙjmeehꜗ dsaˉ juuˈ kiyhꜗ:
—Jesús dsaˉ cha̱a̱ˉ Nazaret baˊ naˉ hi̱ˉ dsaˉngëëꜘ chaˊjwëꜗ laˉ.
38 Ja̱ˉgaˊ gaꜙhlëëyhꜘ ki̱ˉga̱a̱ˉ, gaꜙjäyhꜘ:
—Jesús, hneˉ hi̱ˉ la̱a̱ꜗ saˊju̱ˉ kihꜗ David, waˊ läˉñihꜘ hohꜘ kiꜙ jnäꜘ.
39 Läꜙjë̱ë̱ꜙ dsaˉ hi̱ˉ gaꜙnääꜗ taꜙ chaˊnëˊ Jesús, gaꜙjʉʉyhꜗ kihꜗ dsaˉtʉʉˊ heꜘ mahꜗ moꜙsoꜙ maˊ tooyhˈ mɨɨhˊ. Pero dsaˉtʉʉˊ heꜘ chaˉgaˊmiihˉ maˊ tooyh˜ mɨɨhˊ:
—Hneˉ hi̱ˉ la̱a̱ꜗ saˊju̱ˉ kihꜗ David, waˊ läˉñihꜘ hohꜘ kiꜙ jnäꜘ.
40 Ja̱ˉgaˊ gaꜙnooˉ Jesús. Gaꜙjmeeyꜘ madaꜚ naˊkya̱a̱yꜘ hi̱ˉ tʉʉˊ heꜘ chu̱hꜙ kiyhꜗ. Maˊ gaꜙllooyꜗ chu̱hꜙ, gaꜙngɨɨꜘ Jesús juuˈ kiyhꜗ. 41 Gaꜙjäyhꜘ sɨɨyhꜙ:
—¿Heeˉ hnoohˉ jmeenˋ kyahˈ?
Mahꜗ gaꜙjähꜘ dsaˉtʉʉˊ heꜘ:
—Dsaˉjø̱ø̱hˈ kya̱a̱nꜙ, hnoonꜗ läꜙjnäꜘ mɨˈnënꜙ.
42 —Waˊ läˉjnäꜘ baˊ mɨˊnëhˊ. Maˉhla̱a̱ꜘ baˊ hneˉ kihꜗ heˉ maˉläˉdsooꜘ hohꜘ —gaꜙjähꜘ Jesús sɨɨyhꜙ.
43 Läꜙcha̱hꜘ ja̱ˉ gaꜙläꜙjnäꜘ mɨˈnëyˊ. Mahꜗ ngooyꜗ kya̱a̱hˊ Jesús, kwayꜙ tiˊhmaahˊ kihˈ Dio. Hiꜙ läꜙjë̱ë̱ꜙ dsaˉ hi̱ˉ maˊ tä̱ä̱hˊ jeeˊ ja̱ˉ maˊ kwayꜙ tiˊhmaahˊ kihˈ Dio kaˉlähꜘ.