10
Ma tikaya' ta quik'ij dios ri xa ye banon cuma winek
1 Rumac'ari' wach'alal, riyin nwajo' chi riyix niwetamaj chrij ri xbanatej quiq'ui ri kate' katata' ojer. Can c'o ri rutzil ri Dios quiq'ui. Ruma can xuya' c'a pe jun sutz' ri xuc'uan quibey.* Xujech chuka' ri mar chiquiwech riche (rixin) chi xek'ax el.† 2 Y quinojel can achi'el xeban bautizar pa rubi' ri Moisés pa sutz' y pa mar. 3 Quinojel riye' xa jun ruwech ri xquitij ri xka pe chila' chicaj riq'ui ri Dios.‡ 4 Y queri' chuka' quinojel xquikum ri ya' ri xuya' pe ri Dios chique. Ri ya' ri' xel c'a pe pa jun abej.§ Y ri abej ri' ya ri Cristo; y Riya' can benak wi quiq'ui. 5 Pero ma riq'ui wi ri' ye q'uiy chique riye' ri ma xquinimaj ta rutzij, y rumari' xecom ca* pa desierto; ruma ma xka ta chuwech ri Dios ri xequibanala'.
6 Ronojel c'a re' xbanatej riche (rixin) chi jun c'ambel na'oj chkawech, chi ma tikarayij ta riyoj achi'el ri xquirayij riye'. Ruma riye' xquirayij cosas ri ma ye utz ta. 7 Ma tiya' ta quik'ij dios ri xa ye banon cuma winek, ma tiben ta achi'el ri xquiben riye', ruma yec'o nic'aj chique riye' ri xquiya' ruk'ij jun dios ri xa ye riye' xebano, achi'el ri tz'ibatal ca chupan ri ruch'abel ri Dios, tek nubij: Ri winek xetz'uye' chuwech ri wachbel ri' riche (rixin) chi xewa' xe'uc'ya', y tek xec'achoj chare ri wa'in, xeyacatej el riche (rixin) chi xquichop jun itzel etz'anen.† Queri' nubij ri tz'ibatal ca. 8 Yec'o achi'a' y yec'o ixoki' ri xquicanola' qui' riche (rixin) chi xemacun y xa ma quic'ulaj ta qui'‡ y rumari' pa jun k'ij xecom ye veintitrés mil winek. Man c'a tikaben ta riyoj achi'el ri xquiben riye'. 9 Ma tikatojtobej ta ri Ajaf achi'el ri xquiben riye', ruma riye' xcajo' xquitojtobej ri Ajaf wi can kitzij chi nuya' pe ruc'ayewal pa quiwi'. Y rumari' xecom c'a pa quik'a' sibilaj ye q'uiy cumatz.§ Y riyoj man c'a tikaben ta achi'el ri xquiben riye'. 10 Yec'o nic'aj ruma xexebexot (xexebeloj) chrij ri Dios, rumari' c'o jun ri xtak pe pa quiwi' riche (rixin) chi xerucamisaj.* Rumari' man c'a tiben ta queri' riyix.
11 Ronojel c'a ri xquic'ulwachij riye', jun c'ambel na'oj chkawech riyoj. Ye tz'ibatal c'a ca† riche (rixin) chi riyoj ri yojc'o chupan re ruq'uisbel tak tiempo riche (rixin) re ruwach'ulef, can tikachajij ki' riche (rixin) chi ma xtikac'ulwachij ta chuka' riyoj queri'.‡ 12 Rumari', wi c'o jun kach'alal ri nuch'ob ka chi cof c'o, can rajawaxic chi tuchajij ri' jabel riche (rixin) chi ma nitzak ta. 13 Y tek c'o jun tojtobenic nipe pan ic'aslen, ma tibij ta chi xaxu (xaxe) wi riyix ri yixc'ulwachin queri', ruma xa can yec'o chuka' nic'aj ri queri' niquic'ulwachij. Y ri Dios can choj wi iwuq'ui, ruma ma nuya' ta k'ij chi can nik'ax ruwi'§ ri tojtobenic ri nipe pan ic'aslen. Y can nuya' chuka' iwuchuk'a' riche (rixin) chi yixcowin yixk'ax* chupan.
14 Rumac'ari' riyix wach'alal ri sibilaj yixinwajo', majun bey tiya' ta quik'ij dios ri xa ye banon cuma winek. 15 Yich'o iwuq'ui riyix ri c'o ina'oj,† tich'obo' jabel ri xinbij, y c'ac'ari' tibij chuwe wi kitzij o xa ma kitzij ta ri xinbij. 16 Tek nikanataj ri rucamic ri Cristo, nikamatioxij chare ri Dios ri ruya'al uva ri nikakum y yari' ruquiq'uel ri Cristo. Y tek nikakum, ¿la ma junan ta cami kawech nuben‡ chake riq'ui ri Cristo? Y queri' chuka' ri caxlan wey ri nikawech', yari' ruch'acul ri Cristo, y tek nikatij, ¿la ma junan ta cami kawech nuben chake riq'ui ri Cristo? 17 Y ruma chi ri caxlan wey xa jun, rumari' junan kawech§ kabanon konojel achi'el rubanon jun ch'aculaj, astape' riyoj sibilaj yoj q'uiy. Ruma konojel yojtijo riche (rixin) ri caxlan wey ri'.
18 Titzu' na pe' ri achique xquiben ri kech aj Israel. Tek riye' xquic'uaj apo jun chicop pa rachoch ri Dios riche (rixin) chi ri sacerdotes xquiya' chare ri Dios pa ruwi' ri altar,* riye' can bin c'a chique chi niquic'om ca juba' riche (rixin) chi niquitij. Y tek xquitij, ¿la ma k'alaj ta cami chi riye' can junan quiwech xquiben riq'ui ri Dios? Y wi queri', ¿achique cami nic'ulun wi chi tzij tek riyix nitij ri ti'ij tzujun (sujun) chiquiwech dios ri xa ye banon cuma winek? 19 ¿Achique nich'ob riyix riq'ui ri xinbij ka? ¿La can c'o cami rejkalen jun dios ri xa banon cuma winek? y rumari', ¿la can c'o cami rejkalen ri ti'ij ri tzujun (sujun) chuwech?† Majun. 20 Rumari' nbij c'a chiwe, chi ri winek ri ma quetaman ta ruwech ri Dios, tek niquitzuj (niquisuj) ti'ij chuwech jun dios ri xa banon cuma winek, ma chare ta c'a ri Dios niquitzuj (niquisuj) wi, xa chique ri itzel tak espíritu,‡ rumari' riyin ma nwajo' ta chi riyix niben queri' riche (rixin) chi ma niben ta junan iwech quiq'ui ri itzel tak espíritu. 21 Ruma riyix ri can nikum c'a ri ruya'al uva riche (rixin) chi ninataj ri rucamic ri Ajaf, can ma ruc'amon ta chi nikum chuka' jun cosa ri xa quiche (quixin) ri itzel tak espíritu. Riyix ri nitij ri caxlan wey riche (rixin) chi ninataj ri rucamic ri Ajaf, can ma ruc'amon ta chi nitij chuka' jun cosa ri xa quiche (quixin)§ ri itzel tak espíritu. 22 Riche (rixin) chi ma nikayec ta royowal ri Ajaf. Riyix ma tina' ta chi c'o más iwuchuk'a' que chuwech Riya', xa tixibij iwi' chi niben queri'.*
Tiya' ruk'ij ruc'ojlen ri Dios riq'ui ronojel ri ye'ibanala'
23 Ronojel xa can utz chi nben, pero ma ronojel ta ruc'amon chi nben. Ronojel xa can utz chi nben,† pero ma ronojel ta nuben chique ri kach'alal chi yeq'uiy chupan ri quic'aslen riq'ui ri Dios. 24 Man c'a tikaben ta xaxu (xaxe wi) ri c'o utz nuc'om pe chake riyoj,‡ rajawaxic chi tikabana' ri c'o utz nuc'om pe chique ri nic'aj chic.
25 Ri ti'ij ri nic'ayix pa tak c'aybel, riyix utz chi nilok' y nitij. Ma rajawaxic ta na chi riyix nic'utuj,§ wi tzujun (sujun) o ma tzujun (sujun) ta chiquiwech dios ri xa ye banon cuma winek. Riche (rixin) chi queri' ma xtik'axo ta ri iwánima. 26 Ruma can riche (rixin) ri Ajaf Dios re ruwach'ulef y ronojel ri yeq'uiy chuwech.*
27 Wi c'o jun winek ri ma runiman ta ri Dios, y riya' yixrusiq'uij (yixroyoj) pa jun wa'in, utz yixbe, wi niwajo'. Y titija'† ri yeruya' chiwe, y ma rajawaxic ta na chi nic'utuj wi tzujun (sujun) o ma tzujun (sujun) ta chiquiwech dios ri xa ye banon cuma winek riche (rixin) chi ma xtik'axo ta ri iwánima. 28 Pero wi c'o ta jun ri nibin chiwe: Re ti'ij re' ma utz ta chi nitij ruma xa tzujun (sujun) chiquiwech dios ri xa ye banon cuma winek, nicha' ta chiwe, riyix can man c'a titij ta ri ti'ij ri',‡ riche (rixin) chi queri' man ta jun nisocotej ránima. Ruma can riche (rixin) ri Ajaf Dios re ruwach'ulef y ronojel ri yeq'uiy chuwech.§ 29 Y tek riyin nbij chiwe chi man ta jun nisocotej ránima, ma yix ta riyix ri yixinataj, ma que ta ri'. Xa ruma ri jun chic, chi riq'ui juba' nisocotej ri ránima. Pero riq'ui juba' yec'o chiwe riyix ri niquich'ob ka pa tak cánima: ¿Achique ruma nubij jun chuwe chi ma utz ta ntij ti'ij, xa ruma chi chuwech riya' ma utz ta nitij ri ti'ij* ri tzujun (sujun) chuwech jun dios ri xa banon cuma winek? 30 Y wi riyin can nmatioxij chare ri Dios ri ti'ij ri ntij,† ¿achique c'a ruma tek c'o ch'abel ri yebix chuwij ruma ri ntij?
31 Rumac'ari' riyin nbij chiwe chi tek riyix yixwa' yixuc'ya' o xabachique ta na jun chic ri niben, can tibana', pero riche (rixin) chi niya'‡ ruk'ij ri Dios. 32 Y ma tiben ta chique ri winek chi niquimalij quic'u'x y yetzak,§ xa can tichajij c'a iwi' chi ma niben ta queri'. Majun achoj chare tiben wi queri', ni xa ta chique ri winek israelitas, ni xa ta chique ri winek ri ma ye israelitas ta, y ni xa ta chique chuka' ri can ye riche (rixin) chic ri Dios. 33 Xa can tibana' achi'el ri nben riyin. Riyin nben ri nika chiquiwech quinojel y ma nben ta xaxu (xaxe wi) ri c'o utz nuc'om pe chuwe. Riyin xa can ntij nuk'ij riche (rixin) chi nben ri c'o utz nuc'om pe chique quinojel,* riche (rixin) chi yecolotej.†
* 10:1 Ex. 13.21. † 10:1 Ex. 14.22. ‡ 10:3 Ex. 16.15. § 10:4 Ex. 17.6; Nm. 20.11; Dt. 8.15; Sal. 78.15; 105.41. * 10:5 Nm. 14.29, 32, 35; 26.64, 65. † 10:7 Ex. 32.6. ‡ 10:8 Nm. 25.1. § 10:9 Nm. 21.5, 6. * 10:10 Nm. 14.2, 37. † 10:11 Ro. 15.4. ‡ 10:11 He. 10.25. § 10:13 Ex. 13.17; Jer. 29.11; 2 P. 2.9. * 10:13 Hch. 27.44. † 10:15 1 Co. 8.1. ‡ 10:16 Mt. 26.26; Mr. 14.22-24; Lc. 22.19, 20; Hch. 2.42. § 10:17 Ro. 12.5. * 10:18 Lv. 3.3; 7.15. † 10:19 1 Co. 8.4. ‡ 10:20 Dt. 32.17. § 10:21 Dt. 32.38; 2 Co. 6.15. * 10:22 Job 9.4; 40.9-14; Ez. 22.14. † 10:23 1 Co. 6.12. ‡ 10:24 Ro. 15.1. § 10:25 1 Ti. 4.4. * 10:26 Sal. 24.1. † 10:27 Lc. 10.7. ‡ 10:28 1 Co. 8.10. § 10:28 Dt. 10.14. * 10:29 Ro. 14.16. † 10:30 Ro. 14.6. ‡ 10:31 Dt. 12.7, 11; Zac. 7.6. § 10:32 Ro. 14.13. * 10:33 Ro. 15.2. † 10:33 Ro. 11.14.