50
Babɛli dúuzↄ̃a
(Isa 13.1-14.23, 47.1-15)
1 Yã́ pↄ́ Dii dà ãnabi Zelemiiɛ a ò Babɛli ń Babiloni bùsuo yã́ musun kɛ:
2 À baoɛ bee kpa buiↄnɛ,
à dàlapoo da, í kpàwakɛ,
ásu yãe ulɛnɛ́o,
à mɛ wà Babɛli sì,
an tã́a Bɛli gɛɛ gↄ̃̀ kpa a wɛ́i,
an tã́a Mɛlodaki gↄ̃̀ zɛ yɛ̀ɛɛ.
An pↄ́ pↄ́ aa pì dii ũↄ gↄ̃̀ ń wío,
vĩa ń tã́apiↄ kũ̀ píi.
3 Gugbãntoo oi bui mɛ́ lɛ̀lɛwà,
aa a bùsu kɛ̀ yáiyai.
Gbɛ̃e ku we lↄo,
baa nↄ̀bↄↄ se, aa bàalɛ̀ bↄ̀lɛuɛ.
4 Ma Dii ma mɛ̀
zĩbeezĩ Isailiↄ ń Yudaↄ su sãnu,
aa ma Dii ń Lua kĩ́i wɛɛlɛ ń ↄↄlↄo.
5 Aa Siↄna zɛ́ gbɛa, aai mipɛwà,
aai naa, ma bàa iↄ kúńnↄ gↄↄpii,
a yã́ a sã́ńguo.
6 Ma gbɛ̃́ↄ dɛ lán sã sã́sãaↄwaɛ,
an dↄaanaↄ mɛ́ tò aa lìaaliaa,
ↄ̃ aa pↄ̀ↄbↄzãkɛ̀mɛɛ gbɛ̀sĩsĩↄ musu.
Aa gɛ̀ gbɛ̀sĩsĩ musu le,
aa sù sĩ̀sĩ musu la,
e aa gɛ̀ zã̀ ń kúkĩiwa.
7 Gbɛ̃́ pↄ́ bↄ̀máↄ ń mↄmↄ.
An ibɛɛpiↄ mɛ̀ wa tàae vĩo,
asa aa duunakɛ̀ Diiɛɛ.
Dii mɛ́ ń kaa sĩande
pↄ́ an deziↄ wɛ́ dↄi ũ.
8 À bↄlɛ Babɛli,*
à Babiloni bùsu to we.
Àↄ dɛ lán blesana
pↄ́ dↄaaa kpàsa pↄ́ↄnɛↄwaɛ.
9 Asa má bui zↄ̃ↄↄ kãaa gugbãntoo oi bùsuu,
mí ń sóikɛ aa gɛ lɛ́lɛ Babɛliwaɛ.
Bↄa we aa gɛ́ zĩ'ↄpooi, aai sí.
An kaↄ dɛ lán nɛgↄ̃n ↄnade pↄ́ aali su asioↄwa.
10 Aa Babiloni bùsu pↄ́ↄ naaa,
pↄsɛlɛnapiↄ i kã́.
Ma Dii mámɛ má ò.
11 Á gbɛ̃́ pↄ́ i ma gbɛ̃́ↄ pↄ́ↄ naaaↄ,
lá álɛ tidↄńla, álɛ pↄnakɛ ń ń pↄ́ↄ,
lá álɛ vĩvĩ lán zununu pↄ́ lɛ́ pↄ́wɛnagbɛ̃wa,
lá álɛ wiilɛ lán sↄ̃saↄwa,
12 wí a á da kũ maamaaɛ,
nↄɛ pↄ́ á í gɛɛ a gↄ̃ kpa a wɛ́i.
Aà buiↄ i gↄ̃ kpɛɛ buiↄ guu,
aà bùsu i gↄ̃ gbáa gii wáiwai ũ.
13 Gbɛ̃e aↄ ku weo ma pↄfɛ̃ yã́i,
a gↄ̃ da yàaa píiɛ.
Yã́pi a di gbɛ̃́ pↄ́ lɛ́ dↄ Babɛliziↄwa píi,
aaiↄ lɛsuikɛwà ĩa pↄ́ wa dàwà yã́i.
14 Kàzunaↄ à zĩ'ↄpoo Babɛlizi,
ásu á kaↄ wɛgwao, à ↄzↄ̃i,
asa à duunakɛ̀ Diiɛɛ.
15 À kúkua dↄwà gupiiu!
À mikpàmá sa,
a bĩ́iↄ kwɛ̀, a gĩↄ gbòo.
Lá Dii mɛ́ lɛ́ tↄsiwà,
à tↄsiwà,
à kɛɛ̀ lá à kɛ̀nɛ́wa.
16 À pↄtↄ̃naↄ míↄnzↄ̃ Babɛli ń pↄkɛkɛnaↄ.
Baade bↄlɛ tá a gbɛ̃́ↄ kĩ́i,
gbɛ̃́pii bàalɛ ta a bùsuu,
gbãamↄnɛdeↄ ń ń fɛ̃ndao yã́i.
17 Isailiↄ dɛ lán sã pↄ́ fãaaaↄwa,
nↄ̀ↄmusuↄ mɛ́ sìńgu.
Asiliↄ kía mɛ́ ń mↄmↄ káau,
ↄ̃ Babɛli kí Nɛbukanɛza ń kɛ́ kɛ́lɛkɛlɛ gbɛzã.
18 Ayãmɛto ma Dii Zĩgↄ̃de Isailiↄ Lua ma mɛ̀,
má Babɛli kía ń a bùsudeↄ wɛtã
lá ma Asiliↄ kía wɛtã̀waɛ,
19 mí su ń Isailiↄ ń dã́dãkɛkĩi.
Aa pↄble Kaamɛli ń Basanao,
aai kã Ɛflaiũ ń Galada sĩ̀sĩↄ musu.
20 Ma Dii ma mɛ̀,
gↄↄ bee wa sãa wɛɛlɛ Isailiↄwa, wa eo,
wa kpálɛkɛ Yudaↄ duunai, wa bↄwào,
asa má gbɛ̃́ pↄ́ ma ń bↄ́piↄ duuna kɛ̃́máɛ.
21 À lɛ́lɛ Mɛlataiũ bùsuwa,
í Pekodiↄ dɛdɛ à ń míↄnzↄ̃.
Ma Dii mámɛ má ò.
À yã́ pↄ́ má dìlɛɛ́ kɛ píi.
22 Zĩkakↄ̃fĩ ma dↄ bùsupiu,
a wíwia zↄ̃ↄ.
23 Masana pↄ́ dṹnia wìwi píi yãa gwa wíwia sa sↄ̃e!
Babɛlipi gↄ̃̀ sↄ̃kɛ̃ngu pↄ́ ũ bui píiɛ.
24 Dii baikpànɛ Babɛli,
ń a yã́ dↄ̃o, ↄ̃ à n kũ.
Wà zãmakɛ̀nɛ wà ↄdìɛma,
asa n sòlekɛ̀ ń Diioɛ.
25 Dii Lua Zĩgↄ̃de a làasi zɛ́ wɛ̃̀,
à bↄ̀ ń a pↄfɛ̃ gↄ̃kɛbↄↄ,
asa a zĩ vĩ Babiloni bùsuu à gɛ́ kɛiɛ.
26 À bↄlɛ gupiiu à mↄ lɛ́lɛwà,
í a dↄ̃ↄ wɛ̃wɛ̃,
í a pↄ́ↄ kãaa zùuuzuuu,
í a míↄnzↄ̃, a kee su gↄ̃o.
27 À ń swanaↄ dɛdɛ,
à ń kòlokpakpa!
Waiyoo ampiↄ,
asa an wɛtãgↄↄ mɛ́ kà.
28 À gbɛ̃́ pↄ́ bàalɛ̀ bↄ̀ Babiloni bùsuu,
aa sù Siↄnaↄ yãma, aalɛ mɛ,
Dii ń Lua tↄsìmá a kpɛ́ yã́ musu.
29 À kàzunaↄ kãaa Babɛlizi,
sadepiↄ i bòokpa wà liai.
A gbɛ̃e su bↄo.
À fĩaboɛ̀ aà yãkɛawa,
à kɛɛ̀ lá a kɛ̀nɛ́wa píi,†
asa à kuabìiaɛ,
à bã̀nkũ̀ ma Isailiↄ Lua pↄ́ ma kua adoawaɛ.
30 A yã́i tò a ɛ̀waasoↄ kwɛ a zɛaↄu,
a zĩgↄ̃ↄ gaga zĩbeezĩ ḿpiiɛ.
Ma Dii mámɛ má ò.
31 Ma, ma íbɛlɛsɛ̀nnↄ kàamaide.
Ma Dii Lua Zĩgↄ̃de mámɛ má ò,
asa gↄↄ pↄ́ má dìlɛ mà n wɛtãwà mɛ́ kà.
32 Kàamaide a gɛ̃mbↄlɛ à lɛ́lɛ.
Gbɛ̃e ku à ↄkaaàzio.
Má tɛsↄ̃ aà zↄ̃ɛwiaↄwaɛ,
pↄ́ pↄ́ liaiↄ i tɛ́kũ píi.
33 Ma Dii Zĩgↄ̃de ma mɛ̀,
wà gbãamↄ̀ Isailiↄnɛ ń Yudaↄ píi.
Gbɛ̃́ pↄ́ tàńnↄ zĩ̀zↄↄ ũↄ ń kũa,
aa gì ń gbaɛi.
34 Ãma an Bona gbãa vĩ,
aà tↄ́n Dii Zĩgↄ̃de.
A zɛńnↄ, i to an bùsu ĩ́ampa,
i gili gɛ̃ Babɛlideↄgu.
35 Wa lɛ́lɛ Babiloniↄwa ń fɛ̃ndaoɛ.
Ma Dii mámɛ má ò.
Wa lɛ́lɛ Babɛlideↄwa
ń a dↄaanaↄ ń a ↄ̃nↄnaↄ.
36 Wa lɛ́lɛ ãnabi ɛgɛnaↄwa,
wi ń dↄ̃ sↄũↄ ũ.
Wa lɛ́lɛ nɛgↄ̃naↄwa,
an nisĩna i na líwa.
37 Wa lɛ́lɛ ń sↄ̃́ↄ ń ń zĩkasↄ̃goↄwa
ń bui pↄ́ lɛ́ zɛńnↄↄ,
aai gↄ̃ lán nↄɛↄwa.
Wa lɛ́lɛ ń làasiↄwa,
wí ń pↄ́ↄ naaa.
38 Wa lɛ́lɛ ń swaↄwa, a í i ba,
asa tã́aↄ di ń bùsuuɛ.
Pↄvãipiↄ mɛ́ tò aa gↄ̃̀ mìsai.
39 Gbɛ̃gbonaↄ ń maiↄ mɛ́ aaↄ kálɛa we,
koohũhũnaↄ iↄ zↄ̃zↄ̃u.
Aↄ da bɛzia ũ gↄↄpiiɛ,
gbɛ̃e aↄ ku we bau lↄo.
40 Lá Lua Sↄdↄũ ń Gↄmↄↄo suumpà‡
ń wɛ̃́lɛ pↄ́ kú ń saɛↄ,
màa gbɛ̃e aↄ ku Babɛli lↄo, baa do.
Ma Dii mámɛ má ò.
41 Gwa! Zĩgↄ̃ↄ bↄ̀ gugbãntoo oi,
bui zↄ̃ↄ ń ń kíaↄ fɛ̀lɛ dasidasi
za dṹnia lɛ́wa, aalɛ mↄ́.
42 Aa sáↄ ń sↄ̃naↄ kṹkũa,
aa pãsĩ, sósobisaideↄnɛ.
Aa di sↄ̃́ↄ kpɛ,
an kĩ́a dↄ lán ísia kↄ̃fĩwa,
aalɛ mↄ́ zĩ'ↄpooińzi, Babɛli.
43 Kɛ́ Babɛli kía ń bao mà,
a dↄ̃ kɛ́ yã́ gìwaɛ, ↄ̃ à gↄ̃̀ dↄ̀lↄlↄ,
wãwã aà kũ̀ lán nɛ'iwãwãwa.
44 Lá nↄ̀ↄmusu ì bↄ Yuudɛ̃ dàou
à gɛ́ bualoũ àizɛɛdeu,
màa má Babɛlideↄ ya
mà ń bↄlɛ ń bùsuu gↄ̃̀ↄ,
mí gbɛ̃́ pↄ́ má sɛ̀ dilɛ we.
Démɛ muaamanↄi?
Démɛ a fↄ̃ ma la a yã́ii?
Dↄaana kpele mɛ́ a fↄ̃ zɛ gimɛɛi?
45 Ayãmɛto à yã́ pↄ́ Dii zɛ̀ò
à kɛ Babɛlideↄnɛ ma
ń yã́ pↄ́ a dìlɛ Babiloniↄ musuo.
Nↄ̀ↄmusupi a ń nɛ́ↄ naaa taò lán sãↄwaɛ,
i ń bualoũpi dɛ̃ↄnzↄ̃ ń yã́i.
46 Babɛlideↄ kṹkũa kↄ̃fĩ a tↄↄlɛ lualua,
bui píi a ń wii maɛ.
* 50:8 Zia 18.4 † 50:29 Zia 18.6 ‡ 50:40 Daa 19.24-25