22
Judasɨ un dɔ Jəju
(Mt 26.1-5, 14-16; Mk 14.1-2, 10-11)
1 Nay mapa kɨ əm ɔde al, kɨ ɓari-e nay Pakɨ e ɓasi✡. 2 NJé kun dɔ njé kɨjə nḛ məsɨ kadɨ-kare je, kɨ njé ndo ndu-kun je, sangi rəbɨ kadɨ n-uwəi Jəju n-tɔli-e, nə ɓəli kosɨ je. 3 Nɨngə *Sata̰ ur me Judasɨ tɨ kɨ ɓari-e Isɨkarɨyotɨ kɨ e kɨ kare mbo̰ njé ndo je tɨ lə Jəju kɨ dɔgɨ gɨde joo. 4 Ur me tɨ ade aw ɨndə ta naa tɨ kɨ njé kun dɔ njé kɨjə nḛ məsɨ kadɨ-kare je kɨ njé kun dɔ njé ngəm ta kəy lə Luwə, dɔ rəbɨ tɨ kɨ kadɨ ɨlə-n Jəju jide tɨ. 5 Lo kɨn tɨ, rɔ njé je kɨ Judasɨ aw ɨngə-de ka kɨn nəl-de ngay adɨ ndude osɨ naa tɨ kadɨ n-adi-e la. 6 Judasɨ ndɨgɨ dɔ tɨ, nga nɨngə ɨlə ngɨrə sangɨ rəbɨ kɨ to kadɨ ɨlə-n Jəju jide tɨ kɨ kanjɨ kadɨ kosɨ je ooi loe.
Jəju adɨ ɨndəi dɔ nḛ kuso Pakɨ naa tɨ
(Mt 26.17-19; Mk 14.12-16)
7 NDɔ kuso mapa kɨ əm ɔde al, kɨ e ndɔ kɨ kadɨ dɨje tɔli ngan dəgɨ batɨ je mbata nḛ kuso Pakɨ asɨ. 8 Ə Jəju ɨlə Pɨyər əi kɨ Ja̰ ə nə: «Awi ɨndəi dɔ nḛ kuso Pakɨ dana kadɨ j-usoi.» 9 Ɓa əi je təli dəji-e əi nə: «Lo kɨ ra be ə ɨndɨgɨ kadɨ j-aw jɨ ra nḛ kuso tɨtɨ ə?» 10 Nɨngə Jəju ɨlə-de tɨ ə nə: «Awi, lokɨ ɨsɨ uri kɨ me ɓe tɨ ɓa, a ɨngəi dɨngəm kare kɨ otɨ gum man dɔne tɨ nɨngə uni goe, uri me kəy tɨ kɨ ur tɨ. 11 Lokɨ uri goe tɨ ɓa, əli ɓa nje kəy kɨn əi nə: “NJe ndo dɨje ə nə kadɨ jɨ dəji se me kəy kɨ ra ə kadɨ n-uso nḛ Pakɨ tɨ kɨ njé ndo je ləne wa?” 12 Lo kɨn tɨ, a ɔjɨ səsi me kəy kɨ boy. Me kəy kɨn to taa, kɨ nḛ je pətɨ me tɨ. Lo kɨn ə a rai nḛ kuso tɨ kadɨ j-usoi. 13 Pɨyər əi kɨ Ja̰ awi nɨngə, ɨngəi nḛ je pətɨ asɨ naa təkɨ wa kɨ Jəju əl-n-de ka kɨn, adɨ rai nḛ kuso Pakɨ, ɨndəi dɔe dana.»
Nḛ kuso lə Ɓaɓe
(Mt 26.26-29; Mk 14.22-25; 1Kor 11.23-26)
14 Lokɨ dɔ kadɨ asɨ, Jəju əi kɨ njé kaw kɨlə je ɨsi ta nḛ kuso tɨ. 15 Ə Jəju əl-de ə nə: «M-ndɨgɨ ngay kadɨ m-uso nḛ Pakɨ kɨn səsi ɓəy taa kadɨ m-ɨngə ko̰. 16 Nɨngə m-əl səsi, m-a m-uso səsi kɨ rangɨ gogɨ al, bɨtɨ kadɨ nḛ kuso kɨn tɔl tane me ɓeko̰ tɨ lə Luwə.» 17 Go tɨ, Jəju taa kɔpɨ kasɨ kandɨ nju, ra oyo Luwə dɔ tɨ, nɨngə təl-n adɨ njé kaw kɨlə je ə əl-de ə nə: «Ɨtaai a̰yḭ-naa dansi tɨ, 18 Tadɔ, m-a m-a̰y kasɨ kandɨ nju kɨ rangɨ al, bɨtɨ kadɨ ɓeko̰ lə Luwə re-n.» 19 Go tɨ, Jəju un mapa, ra oyo Luwə dɔ tɨ, uwə tətɨ naa tɨ, təl-n adɨ njé ndo je, nɨngə əl-de ə nə: «E kɨn e darɔm, kɨ e kɨ kun kadɨ mbata ləsi. Ɨtaai usoi kadɨ mesi ole-n dɔm tɨ.» 20 Go nḛ kuso tɨ, Jəju un kɔpɨ kasɨ kandɨ nju, ra təkɨ ra-n kəte ka kɨn be ɓəy, nɨngə əl-de ə nə: «Kɔpɨ kɨn e kun mɨndɨ kɨ sɨgɨ me məsɨm tɨ kɨ a a̰y mbata ləsi✡.
21 «Nɨngə kadɨ ɨgəri təkɨ dəw kɨ a ɨlə-m ji dɨje tɨ, ɨsɨ səm ta nḛ kuso tɨ kɨ ne wa kɨn. 22 Mi *NGon dəw m-a m-oy təkɨ Luwə ɔjɨ-n, nə kəm-to-ndoo e lə dəw kɨ a ɨlə-m mi NGon dəw ji dɨje tɨ.» 23 Lo kɨn tɨ, njé kaw kɨlə je ɨləi rɔde ɨsɨ dəji-naa ta dande tɨ se naa dande tɨ ə kadɨ a ra nḛ kɨ be kɨn wa?
Dəw kɨ e kɨ bo
(Mt 20.24-28; 19.28; Mk 10.41-45)
24 Go tɨ, njé kaw kɨlə je ɨləi ngɨrə naji-naa ta tɨ kɨ tɔgɨde əi nə se na̰ ə a e kɨ bo dande tɨ wa? 25 Ə Jəju əl-de ə nə: «NGar je kɨ o̰i ɓe dɔ gɨn dɨje tɨ kɨ dangɨ dangɨ kɨ dɔnangɨ tɨ ne, rai rɔde kadɨ n-əi ɓaɓe je dɔ dɨje tɨ, taa njé kɨ tɔgɨ ko̰ɓe e jide tɨ, ɨndəi tɔgɨ dɔ dɨje tɨ adɨ ɓari-de njé ra majɨ je tɔ. 26 Nə səi, majɨ kadɨ ɨrai təkɨ əi je ɨsɨ rai kɨn be al. Dəw kɨ e kɨ tɔgɨ dansi tɨ, majɨ kadɨ təl rɔne dəw kɨ dɔ du tɨ, nɨngə kadɨ dəw kɨ nje kun dɔsi, təl nje ra kɨlə ləsi tɔ. 27 Tadɔ dəw kɨ nje kɨsɨ ta nḛ kuso tɨ nɨm, dəw kɨ nje re kɨ nḛ kuso nɨm, dande tɨ kɨ joo kɨn, e kɨ nje kɨsɨ ta nḛ kuso tɨ ə e kɨ bo al a? Nɨngə mi, m-ɨsɨ dansi tɨ tə nje re kɨ nḛ kuso kadɨ səsi. 28 Səi ə səi dɨje kɨ uwəi tɔgɨsi ba səm me ko̰ tɨ. 29 Nɨngə təkɨ Luwə kɨ Bai adɨ-m ko̰ɓe ka kɨn ə, mi m-adɨ-n səsi tɔ. 30 A usoi je, a a̰yḭ-naa je səm me ɓeko̰ tɨ ləm. Nɨngə a ɨsi dɔ kɨmbər ko̰ɓe tɨ kadɨ ɨgangi ta dɔ gɨn ka *Isɨrayəl tɨ kɨ dɔgɨ gɨde joo.»
Jəju əl təkɨ Pɨyər a najɨ ta gər-ne
(Mt 26.31-35; Mk 14.27-31; Ja̰ 13.37-38)
31 Jəju əl Sɨmo̰ ə nə: «Sɨmo̰, Sɨmo̰, Su dəjɨ ta rəbɨ kadɨ n-sɨyə səsi təkɨ dəw a sɨyə-n ko me kee tɨ be. 32 Nə mi, m-əl ta kɨ Luwə mbata tɨ ləi, kadɨ ɨlə kadɨ-me ləi kɔ al. Nɨngə lokɨ a təl kɨ rɔm tɨ, majɨ kadɨ ɨlə dɨngəm me ngako̰i je tɨ.» 33 Ə Pɨyər əl Jəju ə nə: «Ɓaɓe, mi ɓasi kadɨ re e dangay ka m-a m-aw tɨ səi. A re e-n koy ka m-a m-oy səi.» 34 Ə Jəju təl əl-e ə nə: «Pɨyər, adɨ m-əli, ɓone wa kɨn, kunə kɨnjə no̰ al ɓəy ə, a najɨ ta nja mɨtə təkɨ ɨgər-m al.»
La, kɨ ɓɔl, kɨ sa nja
35 Jəju əl njé ndo je ə nə: «Lokɨ kəte m-ɨlə səsi kɨ kanjɨ kadɨ uni la, ə se ɓɔl, ə se sa njasi kɨn nḛ madɨ du səsi ma?» Ə ɨləi Jəju tɨ əi nə: «Jagɨ, nḛ madɨ du-je al.» 36 NGa ə Jəju əl-de ə nə: «Nɨngə kɨ ngɔsɨne kɨn, dəw kɨ aw kɨ la ɓa kadɨ un jine tɨ, e kɨ aw kɨ ɓɔl ə kadɨ un jine tɨ. A kɨn ə re dəw madɨ aw kɨ nḛ katɨ al ə kadɨ ɔr kɨbɨ kɨ rɔne tɨ gatɨ-n ə ɨyə̰ lae ndogɨ-n nḛ katɨ kare uwə jine tɨ tɔ. 37 Adɨ m-əl səsi, sɔbɨ kadɨ nḛ kɨ makɨtɨbɨ lə Luwə əl tae ə nə: “Tɨdəi-e dan njé ra majal je tɨ✡,” kɨn ra nḛ dɔm tɨ. Nɨngə nḛ kɨ sɔbɨ kadɨ a re dɔm tɨ kɨn, a ra nḛ.» 38 Ə njé ndoo je əli-e əi nə: «Ɓaɓe, nḛ katɨ ə e joo kɨn.» Ɓa əl-de ə nə: «E wa kɨn asɨ.»
Jəju əl ta kɨ Luwə dɔ mbal kagɨ bɨni je tɨ
(Mt 26.36-41; Mk 14.32-38)
39 Go tɨ Jəju tḛḛ, nɨngə təkɨ ɨsɨ ra-n kəte kəte, un ta rəbɨ ɨsɨ aw kɨ dɔ mbal kagɨ bɨni je tɨ. *NJé ndo je lie uni goe. 40 Lokɨ rəi tḛḛi dɔ mbal tɨ, Jəju əl njé ndo je ə nə: «Əli ta kɨ Luwə, kadɨ osi me nḛ na tɨ al.» 41 Ɓa ɔr rɔne sa̰y ndə̰y, nɨngə ɔsɨ məkəsɨne nangɨ, əl ta kɨ Luwə ə nə: 42 «Bai, re ɨndɨgɨ ə, ɔsɨ ko̰ kɨn ngərəngɨ kɔ rɔm tɨ. Nə ke ə kadɨ e ndɨgɨ ləm mi al, nə kadɨ e ndɨgɨ ləi ḭ wa ə tɔl tane.» 43 Lo kɨn tɨ no̰o̰ be, malayka kare ḭ dɔra̰ tɨ re ade tɔgɨ. 44 Ɓəl ra Jəju, NDɨle ɨsɨ nangɨ al, adɨ əl ta kɨ Luwə kɨ tɔgɨne, təte tosɨ nangɨ tə kɔr məsɨ be.
45 Go kəl ta tɨ kɨ Luwə, Jəju ḭ taa, təl re rɔ njé ndo je tɨ nɨngə, ɨngə-de, ɨsɨ toi ɓi kɨ me-ko̰. 46 Ə əl-de ə nə: «Wa! ɨsɨ ɨtoi ɓi wa bɨtɨ a? ḬḬ taai, ə əli ta kɨ Luwə, kadɨ osi me nḛ na tɨ al.»
Kuwə Jəju
(Mt 26.47-55; Mk 14.43-49; Ja̰ 18.3-11)
47 Lokɨ Jəju a əl ta ba ɓəy nɨngə, kosɨ dɨje tḛḛi no̰o̰ ɨsɨ rəi. Judasɨ, kɨ e kɨ kare dan njé ndo je tɨ lə Jəju kɨ dɔgɨ gɨde e joo ə e no̰de tɨ. Re kɨ rɔ Jəju tɨ kadɨ n-uwe kɨ rɔne tɨ. 48 Ə Jəju əl-e ə nə: «E kɨ kuwə kɨ a uwə-m mi *NGon dəw kɨ rɔi tɨ ə a ɨlə-m ji dɨje tɨ!»
49 Lokɨ njé njɨyə kɨ Jəju ooi nḛ je kɨ ɨsɨ ra nḛ kɨn be ɓa, dəji Jəju əi nə: «Ɓaɓe, sɔbɨ kadɨ jɨ tɨgə-de kɨ nḛ katɨ ə se kadɨ jɨ ra ban ə?» 50 Nɨngə loe tɨ no̰o̰, kɨ kare dande tɨ ɔr kɨyə tɨgə-n paja lə kɨ bo lə njé kɨjə nḛ məsɨ kadɨ-kare je, ɓa tɨgə mbie kɨ dɔ ji ko̰ tɨ latɨ gangɨ. 51 Nə Jəju əl-de ə nə: «Asɨ be ngata, ɨyə̰i-de adɨ rai.» Nɨngə ɨlə jine ɔdɨ-n mbi paja ka kɨn, ɓa mbie təl to majɨ gogɨ. 52 Go tɨ, Jəju un ta əl kɨ bo je lə njé kɨjə nḛ məsɨ kadɨ-kare je, kɨ njé je kɨ njé ngəm ta kəy lə Luwə, kɨ ngatɔgɨ je ə nə: «To tə nḛ kɨ mi nje ɓogɨ, ə ɨrəi kɨ kɨyə kasɨgar je, kɨ gɔl je taa kadɨ uwəi-mi be? 53 NDɔ je pətɨ, mi səsi naa tɨ gɨn kəy tɨ lə Luwə, nə jisi ɔdɨ-m al, nɨngə e ndɔ ləsi ɓone, e ndɔ kɨ kadɨ tɔgɨ je kɨ majal ɔdi rɔde me tɨl tɨ.»
Pɨyər najɨ ta gər Jəju
(Mt 26.57-27.1; Mk 14.53-15.1; Ja̰ 18.13-27)
54 Lo kɨn tɨ, uwəi Jəju, awi sie, uri sie kəy lə kɨ bo lə njé kɨjə nḛ məsɨ kadɨ-kare je. Pɨyər adɨ nda̰e ngal ndə̰y, nɨngə un gode ɨsɨ aw səde. 55 Dɨje ɨləi por dana natɨ lo tɨ, ɨsi ta tɨ, adɨ Pɨyər aw ɨsɨ ta tɨ səde. 56 Nɨngə ngon dəne kare kɨ nje ra kɨlə me kəy tɨ, oo Pɨyər ɨsɨ kunjɨ por tɨ, ə ɨndə manje ba, nɨngə əl ə nə: «E kɨ ɨsɨ kɨn ka, kəte e sie tɔ.» 57 Nə Pɨyər najɨ ə nə: «Dəne, m-gər-e al.» 58 Ɓa ndə̰y go tɨ ə dəw kɨ rangɨ oo Pɨyər, nɨngə təl əl ɓəy ə nə: «Ḭ ka, ḭ dan dɨje tɨ lie tɔ.» Nə Pɨyər ɨlə dəw tɨ ka kɨn ə nə: «Jagɨ, mi səde al.» 59 Bɨtɨ asɨ kadɨ-kare go tɨ, nɨngə dəw kɨ rangɨ təl re dɔ tɨ ɓəy ə nə: «Kɨ rɔjetɨ, dɨngəm kɨn kəte e sie tɔ, tadɔ e dəw kɨ Galile tɨ.» 60 Ə Pɨyər ɨle tɨ ə nə: «Dɨngəm, m-gər me ta ləi kɨ ɨge kadɨ əl kɨn al.» Ɓa ta naa tɨ no̰o̰ wa kɨ Pɨyər ɨsɨ əl ta tane tɨ ba ɓəy nɨngə, kunə kɨnjə no̰. 61 Loe tɨ no̰o̰, Jəju ɨlə rətɨ go̰ Pɨyər, ɓa me Pɨyər ole dɔ ta tɨ kɨ Jəju əl-e ə nə: «Ɓone wa kɨn, kəte ɓəy taa kadɨ kunə kɨnjə no̰, a najɨ ta nja mɨtə ə nə ɨgər-m al✡,» ka kɨn. 62 Pɨyər ɨndə lo tḛḛ taga, no̰ kɨ man kəmne.
Dɨje taji Jəju, tɨndəi-e
(Mt 26.67-68; Mk 14.65)
63 Dɨje kɨ njé ngəm Jəju, mbəi sie je, tɨndəi-e je. 64 Ɓa dɔɔi kəme ə əli əi nə: «Na̰ ə ɨndəi wa ɨgər dəwe adɨ j-o!» 65 Taa nḛ tajɨ je kɨ rangɨ ngay tḛḛ tade tɨ kɨ rɔe tɨ tɔ.
Jəju a no̰ njé gangɨ ta je tɨ lə Jɨpɨ je
(Mt 26.59-66; Mk 14.55-64; Ja̰ 18.19-24)
66 Lokɨ lo ti nɨngə, ngatɔgɨ je lə *Jɨpɨ je, kɨ njé kun dɔ njé kɨjə nḛ məsɨ kadɨ-kare je, kɨ njé ndo ndu-kun je, ɨngəi-naa, awi kɨ Jəju no̰ njé gangɨ ta je tɨ lə Jɨpɨ je. 67 Nɨngə əli-e əi nə: «Re e ḭ ə ḭ Kɨrɨsɨ kɨ Luwə mbəte ə əl-je adɨ j-o.» Ə Jəju ɨlə-de tɨ ə nə: «Re m-əl səsi ka a taai mem al. 68 Taa re m-dəjɨ səsi ta ka a ɨləi-mi tɨ al tɔ. 69 Nɨngə kɨ j-ai ta jije tɨ ne kɨn, ɨlə ngɨre ɓone kɨn, mi *NGon dəw m-a m-ɨsɨ dɔ ji ko̰ Luwə tɨ kɨ nje tɔgɨ ngata.» 70 Ɓa pətɨ dəji-e əi nə: «Adɨ ḭ ngon lə Luwə ta?» Ə Jəju əl-de ə nə: «Səi je wa əli kɨ tasi təkɨ, mi NGon lə Luwə.» 71 Lo kɨn tɨ, əli əi nə: «E kɨn, jɨ sangi kadɨ dəw madɨ kɨ rangɨ əl ta dɔe tɨ ɓəy a? J-əi je wa j-oi ta ka tae tɨ kɨ mbije ne ngata kɨn.»
✡ 22:1 Tḛḛ kɨ taga 12.1-27 ✡ 22:20 Tḛḛ kɨ taga 24.8; Jərəmi 31.31-34 ✡ 22:37 Ejay 53.12 ✡ 22:61 22.34