15
Kwəma zhakati tsa *Kəristəw mbə məti
1 +A ngwarməhira, nana kiy, e ɗi zhiniy zazavəŋwəy kwəma wəzə na va niy gəzaŋwəy ya. Sa zləɓavə ghwəy va, mbaꞌa ghwəy kəsəvə mbə nefer ghwəy wəzə wəzə. 2 +Ghənzə na kwəma dza Hyalaa mbəliŋwəy li, ghwəy kə dzaa kəsəvə lə nəfə kwətiŋ, war njasa gəzaŋwəyee va. Kala dza pə ghwəy kəsəvə tsəghay, gəm zləɓavə ghwəy.
3 +Yən kiy, kwataŋata ɓanavəŋwəyee kwəmaa gwəramti shəndəkə, njasa niy favee va Yesəw Kəristəw dəꞌwə ghən tsee. Ma pən niy niy: A Kəristəw mətiy ta kwəma ghwəmmə jikir na, njasa gəzəkə məndi mbə Zliya Hyala. 4 +Dzəghwa mbaꞌa məndi lamti, bakə vici ci kwa kwəli, ma tə kwa mahkana vici na, mbaꞌa zhəkəməy kwa kwəli, nja kwəmaa niy tsasliti məndiy dzəkən mbə Zliya Hyala. 5 +Ma sa səəməy na kwa kwəliy, dza na mbaꞌa cinti ghən tsa ci kaa Piyer, ləy hwəm na mbaꞌa cinti ghən tsa ci kaa nihwəti mbəzli ta səɗa ci va məŋ lə bakə ni. 6 Zhəghwa mbaꞌa zhiniy cinti ghən tsa ci kaa nihwəti ngwarməhimməə nəw tə nahwəti vici. Mbəzli gar taŋəti diwəy diwəy cifə. Nihwəti mbəzli mbə shi sanay, a ghəshi bəkwəshi. Ma ɗaŋ tsa shi na, mbaꞌa shi tə ghwəməshi. 7 +Dzəghwa mbaꞌa zhiniy cinti ghən tsa ci diɓa kaa Zhakə, ləy hwəm diɓa na, kaa nihwəti ka kwal ci gwanashi.
8 +Dzəghwa na, tə kwa kərni kwərakwə ki, ləy hwəm niva mbəzli gwaꞌa na, mbaꞌa citəra ghən tsa ci. Ma yən fəcava ki na, mbaꞌee mənɗa mbə shi nja zəghwə yakə məndi tir tsa ci ghwəla ta məni. 9 ++Yən kiy ntsaa gwəramti cəlikwə nzee mbə *ka kwal Yesəw. Mənɗee gar nzaa ndə kwal tsa Yesəwəw. Sa nzanay, tərəŋw səəkee mbə sanshi ngəraꞌwə kaa mbəzli Hyala va nəw Yesəw Kəristəw.
10 +Ya tsəgha kiy, dzəghwa Hyala mbaꞌa mənti zhəhwər tə ya, va tsəgha nara ghwəy njasa nzee tsa sənzənva. Ma zhəhwər tsa mənti Hyala va tə ya tsəgha kwərakwə kiy, dzəmbə safə naw. Dalala məntee sləni ka taŋamti nihwəti ka kwal Yesəw. Nanzə kiy, lə bərcee ghəratee sləni vaw, ghənzə ndara na bərci lə zhəhwər tsa nzə va, ta ghəra nzə. 11 +Ghənzə tsəgha kiy, ya yən, ya nihwəti ka kwal Yesəw, gəzə na Yəwən kwəma wəzə na kaa mbəzliy, ghala mbəw, kwəma kwətiŋ naa sa gəzanshi ghəy kaa mbəzli. Sa favə ghwəy va, mbaꞌa ghwəy ɓanavə nefer ghwəy.
Ta zhakati dza mbəzliy bəkwəshi mbə məti
12 A Hyala zhanakati Yesəw *Kəristəw mbə məti, pə ghəy kaa kwəma gəzə ghəy kaa mbəzli. Ya sa nzana tsəgha ghənzə kiy, njaa njaa zhəkə na, zhini nihwəti mbəzliy gəzə mbə ghwəy na: Zhakati tsa mbəzliy bəkwəshi tiɓa mbə mətiw, kə ghəshia? 13 Ndata kala zhakati tsa mbəzliy bəkwəshi tiɓa mbə məti njasa gəzə nihwəti mbəzli va mbə ghwəyəy, ghənzə tsəgha na, zhakatiy Yesəw *Kəristəw mbə məti kwərakwə kiw, ɗi naa gəzə. 14 Kala zhakatiy kə Yesəw mbə məti kataŋ kiy, ghənzə tsəgha na, kwəma gəmta naa kwəma Hyala gəzə ghəy va kaa mbəzli. Ghwəy kwərakwə kiy, gəm ɓanavə ghwəy nefer ghwəy kaa kwəma va.
15 +Tsəgha kə diɓay, dzərvəə təɓakən ghəy kən Hyala ɗi naa gəzə. Sa nə ghəy va kaa mbəzli: A Hyala zhanakati Yesəw Kəristəw mbə məti, pə ghəy. Njana kama zhakati tsa mbəzliy bəkwəshi tiɓa mbə mətiy, kwəma ka Hyala zhanakati Yesəw mbə məti naci ghənzə tsəgha ɓay. 16 Ndata kala zhakati tsa mbəzli tiɓa mbə mətiy, zhanakati Yesəw Kəristəw Hyala mbə məti kwərakwə kiw. 17 +Mbaꞌa kə Yesəw Kəristəw kala zhakatiy mbə məti kiy, təgəm ɓanavə ghwəy nefer ghwəy ngəci. Ghwəlata na kwəma ghwəy jikir na kən ghən tsa ghwəy. 18 +Ma mbəzliy nəw Yesəw bəkwəshi kwərakwə ɓa na, kwa bətə niva mbəzli zashi ɗi naa gəzə. 19 War mbaꞌa kə na ghwəmmə na kwəma fəy ghwəmmə ghən tsa ghwəmmə ti mbə nəw Yesəw dzaa nza, war ta kwəmavə zərkə mbə nzəy tsa ghwəmmə tikə tə hiɗi gwaꞌa tsəgha, kala nahwəti kwəma tiɓa kwa kwəmay, kay ghwəmmə dza məndiy gwəraa wahə mbə mbəzli gwaꞌa gwaꞌa.
20 +Tsəgha na kiw, ta na navay, a Kəristəw zhakatiy mbə məti. Ghəci gha Hyalaa zhanakati mbə məti. Ti sənay məndi, ta zhakati dza nihwəti mbəzliy bəkwəshi mbə məti kwərakwə, kə məndi. 21 +Njasa nzana va, tə ndə kwətiŋ məti ghavaa dzəti hiɗiy, tsəgha ghatəvay zhakati tsa mbəzli mbə məti, tə ndə kwətiŋ kwərakwə. 22 +Njasa kwəmavə ndə va məti, ya tsamaɓa ci tə mbərkə kwəma Adaməy, tsəgha dza mbəzliy kwəmavə zhakatishi mbə məti tə mbərkə kwəma Yesəw kwərakwə. 23 +Ə na na nzana kiy, ya wa ndə na, lə tsa ci vəghwə zhakati tsa ci mbə məti na tiɓa. A Yesəw Kəristəw zhakatiy, ghəci ndə ꞌwa kwəma. Ma fəca vici dza naa zhiniy zhəkə kiy, nza ni ci mbəzli zhakati gwanashi. 24 +Ma ləy hwəm ki na, nza Yesəw Kəristəw zamti hyeler lə mezhizhə shi gwanashi, mbaꞌa ka bərciy zhini ghən tikə tə hiɗi. Ghalaɓa kiy, nza hiɗi maɗi ta kəɗi. Ka na dza na, həŋ ɓəvə gəzli mazə, mbaꞌa ɓanavə kaa Hyala, Dəy ki. Nza ghənzə nzəy kwa ta məni mazə kwətita. 25 +Sənzənvay, war ta məni mazə dza Yesəw Kəristəw, paꞌ tə vici dza Hyalaa fati ka jaka ci gwanashi tə dəvə ci. 26 +Kwa kərni ndə jaka tsa dza Hyala ta zamtiy, ghənzə na mətiy ɓə mbəzli. 27 +A məndi tsasliti mbə Zliya, ma kə məndiy: Shiy gwanashiy fanambə Hyala kaa Zəghwə nzə mbə dəvə ci, kə məndi. Sa gəzəkə məndi va tsəghay, aa səvərita wəzə, lə Hyalata na mbə dəvə zəghwə nzəw. Sa nzanay, ghənzə fə na shi vaa dzəmbə dəvə ci. 28 +Sa ka Hyala fanambə shiy gwanashi mbə dəvə Zəghwə nzə kiy, ka zəghwə nzə va dza na, mbaꞌa fambə ghən tsa ci mbə dəvə Hyala ghənzə Dəy, ghənzə saa fanambə shiy va gwanashi mbə dəvə ci. Nza Hyala məni mazəə dzəkən shiy gwanashi ya dza lə namaɓa bəla gwaꞌa ki.
29 Təkətim kwəma, ya tə kwəma mbəzliy zləɓa va məndiy mananshi *batem, kwa pətsa mbəzliy bəkwəshi. Tawa zləɓa ghəshi mbəzliy mananshi batem, ndata kala zhakati tsa mbəzli mbə məti tiɓa kiy, tawa zləɓa ghəshi məndiy mananshi batem ta mbəzliy bəkwəshia? 30 +Ya ghəy kiy, ndata kala dza mbəzliy zhakati mbə məti na, tawa zləɓa ghəy məndiy sasaŋəy ngəraꞌwə ya hwəmɓa nzə gar bəkwəŋəya? 31 +Nay ghwəy naa ngwarməhira, njasa səəmə viciy, war mbə miy məti nza ghəy. Ə gəzaŋwəy ya, sa nzana mbə vəshee tə ghwəy sa jakəmmə ghwəmmə lə Ndə sləkəmmə Yesəw Kəristəw. 32 +Yən sanay, tərəŋw səəkee mbə sa ngəraꞌwə va mbəzli tikə mbə məlmə Efesə, njasa mbəz ghəy lə shəkwadeshi. War ta shi tikə tə hiɗi pən niy sa gəla ngəraꞌwə tsa vay, a shi dzee ꞌwəra ti mbə ghwəy nighəa? Ndata kala zhakati tsa mbəzli mbə məti tiɓay, tawa ghwəmmə ni diɓa kia? Ghənzə tsəgha na, wəzəɓa dza ghwəmməə məni njasa gəzə nihwəti mbəzli va, sa nə ghəshi va: «Zəmə pə ghwəmməə zəmə shiy bəhə bəhə ghwəmmə, ka sa shi sa, sa nzanay, ta bəkwəmmə dza ghwəmmə həzlimə» kə ghəshi.
33 Ka ngəɗiŋwəy kwəma ma. Sənay tə ghwəy: Mbaꞌa kə ndəə dza kwa zəərə lə mbəzliy məməni *kwəma jikir nay, ta məy dza na mbə məni jikir nja ghəshi kwərakwə. 34 +Məniŋwəyəm ka mbəzli ka məhərli, ka məni kwəma jikir na ghwəy ma. Yən nighəy, ghwəlashi na nihwəti mbəzli mbə ghwəy kala sənata Hyala ghəshi paꞌ sana. Va tsəgha gəzaŋwəy ya kwəma va, nza haꞌwə mbəə ghəraŋwəy.
Njasa dza vəgha mbəzliy dzaa zhakatishi mbə mətiy nza
35 Nda nza tsahwəti ndə ni: Njaa njaa dza ndəə zhakatiy mbə məti kia? Sa ka na zhakatiy kiy, nja wa dza vəgha ciy nzaa? kəy. 36 +Ntsaa ɗəw gəla kwəma tsəgha na vay, hil na. Mbaꞌa pə gha tsaŋwambə hwəlfə mbə hiɗiy, pəsəta ma na na, kar na tsaŋwambə gha va mbə hiɗiy ghwaɓəta. 37 Ghala pətsa ka gha vaa tsəŋwə shiy dzəmbə hiɗiy, dəŋw tsa shi va ka ghaa ngwəɓətiw. Hwəlfə na sa ka ghaa tsaŋwambə mbə hiɗi, ya hwəlfə ha na, ya hwəlfə nihwəti shiy ghəshi. 38 +Sa ka ghaa tsəŋwəti kiy, ka na dza mbaꞌa pəsəta, sa ka Hyala dza ki na mbaꞌa ɓanavə dəŋw njasa ɗi na. Ya namaɓa hwəlfə shi za məndi gwaꞌay, ghənghən ghənghən na takə dəŋw tsa shiy gwanashi.
39 Ava tsəgha na vəgha saa piy tə ghwəmə sana ghənghən tsa nzə kwərakwə ki. Kwətita vəgha ndə ngəri, kwətita vəgha saa dza səɗa, kwətita na igwə tsa tə ghwəmə, zhini kwətita na kəlipə mbə yam kwərakwə ɓa. Tsəgha na.
40 Ni mə ghwəmmə shiy diɓay, a ghəshi tiɓa kwətishi, kwətishi ni tikə tə hiɗi diɓa. Kwətiy məgəla tsa vəgha shi tə hiɗi, kwətiy tsa tə ni mə ghwəmə. 41 Kwətiy na məgəla tsa mbərə tsa vici, kwətiy tsa tir, zhini kwətiy tsa sasərkwəhi ɓa. Ya kwa jipə shiy, ghənghən ghənghən na məgəla tsa tə mbərə sasərkwəhi.
42 Ava tsəgha dza naa nza lə mbəzliy dzaa zhakati mbə məti kwərakwə ki. Na vəgha dza məndi vaa laghwa ndə kwa kwəli liy, ta ghwaɓəta dza nava nja hwəlfə ha. Na dza ndə vaa zhakati mbə məti li vəgha kiy, ka dza navaa ghwaɓəw. 43 +Vəghaa niy laghwa məndi va ndə li kwa kwəli gəmgəm na, kala bərci mbəy, sa ka na zhakati mbə məti na, vəgha ka təɓə lə bərci mbə dza naa nza. 44 Ghala pətsa ka məndiy la ndəy, sliw vəgha tsa ndə na sa ka məndiy lamti. Ma sa ka ndə zhakati mbə məti kiy, lə nahwəti vəgha dza Safə tsa Hyalaa ɓanavə dza naa nza. Njasa nay ghwəmmə va lə vəgha nza sliw ti ghwəmmə tikəy. A na ci vəgha dza *Safə tsa Hyalaa ɓəpə tiɓa kwərakwə ki. 45 ++Ava tsəgha tsasliti məndi mbə Zliya Hyala. Ma kə məndiy: Ma kwa taŋa ntsa gha Hyala ngati, Adaməy, mbaꞌa viyanambə Safə piy ngəci, ta nza ghəci tə ghwəmə. Ma na Yesəw *Kəristəw tsa nə məndi tsa, *Adam tsaa kəray, kə məndiy, ghəci na Safə tsaa ɓanshi yəwən piy kaa mbəzli dəꞌwə ghən tsa ci. 46 Kwa taŋa vəghaa nza tə ndəy, vəgha ɓanavə Safə tsa Hyala ka naa nzaw. Vəgha nza sliw ti ka naa nza. Ma ləy hwəm kiy, nza na ɓanavə Safə tsa Hyala vəgha tsahwə. 47 Ma kwa taŋa Adam tsa vay, ntsa tikə tə hiɗi na. Lə hiɗi ngati Hyala. Ma na Yesəw tsa nə məndi va kwa baka Adam, kə məndi naci kiy, mə ghwəmə səəkə na. 48 Njasa nza tsa tikə tə hiɗi va ndəy, tsəgha dza mbəzli tə hiɗiy nza kwərakwə. Njasa nza tsaa səəkə va mə ghwəmə ndəy, tsəgha dza ni mə ghwəmə mbəzliy nza kwərakwə. 49 +Nana diy, war weꞌ tsa ngati Hyala va Adam lə hiɗi na pa ghwəmmə. Tə nahwəti vici taa nzay, weꞌ tsaa səəkəy va Adam mə ghwəmə dza ghwəmmə nza kwərakwə ki.
50 A ngwarməhira, avanta kwəma ɗee gəzaŋwəy: Ka tsəhəy ndə tə pətsa sləkə Hyala lə vəgha ci tikə tə hiɗiw. Ka dza shiy məti, ka ghwaɓəə jakəshi lə shiy ghwaɓə ma ya paꞌ hwəmɓaw.
51 +Avee dzaa gəzaŋwəy kwəma mbəmbə na: Ghwəmmə gwanamməy, ka dza ghwəmməə bəkwəmməw. Ə na dza naa nzay, ta zhəghəta dza vəgha ghwəmməə dza gwanammə. 52 +Sa ka məndi viyata təlimə kwa kərni vəghwəy, war zəkwə jəw, dza kwəma vaa məniva, nja məlaꞌwə ka ndə vaa məlaꞌwəti lə mətsə ci. War gakata ma təlimə vay, ta zhakatishi dza mbəzliy bəkwəshi mbə məti, lə nahwəti vəghaa dzaa məti ma. Ma ghwəmmə, ghwəmmə niy dzaa tərmbə mbəzli tə ghwəməshi ni na, mbaꞌa vəgha ghwəmmə mbəərəta kwərakwə ki. 53 +Tsəgha dza naa nza, vəgha ghwəmmə na nza ghwəmmə li dzaa məti, ka ghwaɓətay, ta zhəghəti dza Hyala ka vəghaa məti ma, kala ghwaɓə ma ghwəla.
54 +Ma sa ka vəgha ghwəmmə na məti ka ghwaɓə zhəghəta ka vəghaa məti ma, kala ghwaɓə ma kiy, ma nza kwəmaa niy gəzəkə məndi va mbə Zliya Hyala məniva ki. Ma kə məndi niy niy:
Məti tiɓa ghwəlaw, ɗekəɗekə zamti Hyala.
55 +A məti,
kwəma kəray tsa gha tsa miydala tsaa niy məni gha kia?
Kwəmaa darə gha va niy bəkwə gha mbəzli li kia?
kə məndi niy ni.
56 +Nanzə va darəə niy kwəmavə məti va ta bəkwə mbəzli liy, *kwəma jikir na va niy məni mbəzli na. Dzəghwa jikir kwərakwə ki na, mbaꞌa kwəmavə ni ci bərci ghəra na sləni li shi səəkə tə *kwəma pəhəti Hyala. 57 +Ghənzə tsəgha kiy, ꞌwəsa pə ghwəmməə mananta kaa Hyala ghənzə saa məntəmmə ka miydalahi, tə mbərkə sləni mənti Ndə sləkəmmə Yesəw Kəristəw tə ghwəmmə.
58 +Ava va tsəgha kiy ngwarməhira mbə nəw Yesəw Kəristəw ni ɗi yay, garəŋwəyəm wəzə wəzə kwa kwal Hyala, kala gar kwəfəghə ma, kwa kwəma kwa kwəma pə ghwəy dza lə sləni Ndə sləkəmmə Yesəw Kəristəw ya hwəmɓa. A ghwəy sənay sləni tsəva ghwəy va mbə ghəra nzə kaa ngəciy, ka dza naa nza gəmtaw.
+ 15:1 Gal 1:11 + 15:2 Gal 2:1-2 + 15:3 11:23; Ezay 53:5-12 + 15:4 Zhəwnasə 1:17; Mt 12:40; Zhŋ 20:9; SləniKY 2:24-31 + 15:5 Mt 28:16-17; Lk 24:34, 36; Zhŋ 20:19 + 15:7 Lk 24:50 + 15:8 9:1; Gal 1:15-16; SləniKY 9:3-6 + 15:9 1Tim 1:12-16 + 15:9 Ef 3:8; Gal 1:13-14 + 15:10 2Kwər 11:23 + 15:11 1:12; Gal 1:17-18; 2:6-9 + 15:15 SləniKY 1:22; 4:33; 5:30-32 + 15:17 15:3; Rm 4:25 + 15:18 1Tes 4:13 + 15:20 6:14; Kwəl 1:18 + 15:21 15:45-49; Ghava 3:17-19; Rm 5:12, 14, 18 + 15:22 2Kwər 5:17 + 15:23 15:51-52; 1Tes 4:16 + 15:24 Dani 2:44 + 15:25 Cem 110:1; Mt 22:44 + 15:26 ShiZhŋ 1:18; 20:14; 21:4 + 15:27 Cem 8:6 + 15:28 Rm 11:36 + 15:30 Rm 8:36 + 15:31 2Kwər 4:10-11 + 15:32 Ezay 22:13; Lk 12:19-20; 2Kwər 1:8 + 15:34 Mt 22:29; Rm 13:11-14; Ef 5:6-17 + 15:36 Zhŋ 12:24 + 15:38 Ghava 1:11 + 15:43 Flp 3:20-21 + 15:45 15:21-22 + 15:45 Ghava 2:7; Zhŋ 6:63; 2Kwər 3:6, 17 + 15:49 Ghava 5:3 + 15:51 1Tes 4:15 + 15:52 təlimə: Mt 24:31; 1Tes 4:16 + 15:53 2Kwər 5:4 + 15:54 Ezay 25:8 + 15:55 ꞌWəzh 13:14 + 15:56 Rm 4:15; 6:14 + 15:57 Rm 7:24-25 + 15:58 16:13