5
Tã Yésũ drí ãgô líndrí õnjí yî drí ômbélé rî înjízó rî
(Mãtáyõ 8.28-34; Lúkạ̃ 8.26-39)
1 Tã ꞌdî ꞌbá yî vósĩ, Yésũ yî lãjóꞌbá íyíkâ âꞌdó ꞌbá kõlóngbõ ꞌá rî ꞌbá yí bê drí ngãzó lı̣̃mvû ândrê zı̣̃lı̣́ Gãlĩláyã rî mbãlé ꞌáꞌá ãzâ rî lésĩ. Drílĩyî cãzó võ tãkó ꞌálâ Gẽrãgésã* rî ꞌálâ. 2 Drẽ gólĩyî õtírĩ rĩî âfõlé kõlóngbõ ĩyíkâ ꞌásĩ rî, drílĩyî ãgô ãzâ ûsúzó, líndrí õnjí ạ̃bạ̃bạ̃ kâ Sãtánã vá lésĩ rî ômbê gólâ trá vũdrı̣́. Ãgô rî ꞌdĩ ngâ trá rãlé ũndú ró Yésũ ngálâ ũgı̣́ ꞌásĩ cãlé Yésũ rî ûsúlı̣́. 3-4 Gólâ ânĩ trá rĩlí lóꞌdé ũgı̣́ ró rî yî lãfálé ꞌá ạ̃kû ró. Õjílã rî trá rĩꞌá gólâ rî ômbélé nyãrĩ yî sĩ ândâlâ dũû. Ãꞌdô kpálé ĩtí rî, ı̣̃tú vósĩ cé, õzõ óõômbê gólâ trá rî, gólâ drí rĩzó nyãrĩ ꞌdî ꞌbá yî ôkílí tú tú vólé. Ĩtí rî, îcá gõꞌdá kô gólâ rî ômbézó, ãꞌdô kpálé ômbélé nyãrĩ sĩ rî. Õjílã ãzâ ꞌbá yî mbârâkã lâ îcá kô gólâ rî ậtũzó. 5 Gólâ rî trá lậmúlı̣́ ı̣̃tú kárá ngạ́cı̣̂ gı̣̃rı̣̃ lóꞌdé ũgı̣́ ró rî ꞌbá yî lãfálé sĩ gõꞌdá kpá kúnı̣́ lãfálé sĩ. Gólâ rî kárá rĩꞌá ôtrélé gõꞌdá kpá rĩꞌá íyî ậdı̣̃lı̣́ kúnı̣́ mvá sĩ, tãlâ yí ũûsû ró lãzé bê. Ĩzã ꞌê gólâ kó trá rõô.
6 Rû ûsû-ûsû ãgô rî ꞌdĩ kâ Yésũ bê rî âꞌdô trá nõtí. Gólâ ndrê Yésũ bê rî, drílâ ngãzó nĩꞌá Yésũ ngálâ. Gõꞌdá gólâ câ bê Yésũ ngálâ rî, drílâ ngãzó ꞌdẽlé ꞌãꞌî drı̣̃ı̣̂ Yésũ ândrá rúꞌbạ́ lôꞌbãlé gólâ drí. 7-8 Ĩtí, Yésũ ndrê ãgô rî ꞌdĩ bê rî, Yésũ drí ngãzó tã âtálé líndrí õnjí ạ̃bạ̃bạ̃ kâ gólâ ꞌá ꞌdĩ drí kĩ nĩ rî, “Líndrí õnjí, ní âfõ vólé ãgô nõ ꞌásĩ.” Gõꞌdá nĩngá sĩ, ãgô rî ꞌdĩ drí ngãzó trẽlé ûrû kĩ nĩ rî, “Yésũ, Ôvârí ãmbá rî mvá, ní lẽ ãꞌdô ngá ꞌî má drı̣́gạ́ sĩ yã? Má lôꞌbã rúꞌbạ́ ní drí Ôvârí rî rú sĩ, ní îkpókpólõ ãmâ kôꞌdáwá.” 9 Ĩtí, Yésũ drí ngãzó gólâ rî îjílí kĩ nĩ rî, “Ánî rú ãꞌdî ĩꞌdî yã?” Gõꞌdá nĩngá sĩ, ãgô rî ꞌdĩ drí tã-drı̣̃ ꞌdî lôgõzó Yésũ drí kĩ nĩ rî, “Ámâ rú Õꞌbígó, tãlâ ãmâ rĩꞌá dũû líndrí õnjí bê.” 10 Nĩngá sĩ, ãgô rî ꞌdĩ drí rúꞌbạ́ lôꞌbãzó rõô Yésũ drí, tãlâ Yésũ õzó líndrí õnjí ꞌdĩ ꞌbá yî lâdró vólé ꞌbạ̃drı̣̃ ꞌdî ꞌásĩ.
11-13 ꞌDĩî rî, ngbíkpí õtólõꞌbĩ ꞌbã kâ bê rĩꞌá ĩyî ãnyî võ rî ꞌdĩ ꞌá zãlô kútũ-rı̣̃ gólĩyî rĩꞌá ânyáꞌá lũtú gãrã ꞌá. Gõꞌdá líndrí õnjí ãgô ꞌdĩ ꞌá ꞌdĩ ꞌbá yî drí ngãzó rúꞌbạ́ lôꞌbãlé Yésũ drí kĩ nĩ rî, “Ní drô ãmâ fĩlí ngbíkpí ꞌbã kâ gólĩyî rĩ ꞌbá ĩyî ânyálé nã yî ꞌá.” Ĩtí, Yésũ drí tã lẽzó drílĩyî fĩzó ngbíkpí ꞌdĩ ꞌbá yî ꞌá. Nĩngá sĩ, líndrí õnjí rî ꞌdĩ ꞌbá yî ndrĩ drí âfõzó ãgô rî ꞌdĩ ꞌásĩ nĩlí ĩyî fĩlí ngbíkpí ꞌbã kâ ꞌá, õzõ Yésũ drí lẽlé trá rî kâtí. Gõꞌdá ꞌwãâ ngbíkpí ꞌbã kâ ꞌdĩ ꞌbá yî drí ngãzó rãlé ãlólẽ lũtú pá lâ gólókõ nã ꞌá zãâ lôꞌdélé lı̣̃mvû ꞌálâ, gõꞌdá drílĩyî lı̣̂mvúzó ôdrãlé ndrĩ.
14 Nĩngá sĩ, ngbíkpí ꞌdĩ ꞌbá yî lôkí ꞌbá lâ yî ndrélé bê ĩyî tã ꞌdî ꞌbá yî rî, drílĩyî ngãzó rãlé vólé tã lâ âꞌdálé õjílã gólĩyî ꞌbạ̃drı̣̃ ꞌdî kâ âꞌdó ꞌbá ĩyî õmã ꞌásĩ gõꞌdá kpá jạ̃rı̣́bạ̃ ꞌásĩ rî ꞌbá yî drí. Tãlâ tã gólĩyî drí âꞌdálé ꞌdĩ tãsĩ rî, õjílã dũû drí ngãzó ânĩlí ĩyî tã rû ꞌẽ ꞌbá trá ꞌdĩ ndrẽlé. 15 Gõꞌdá gólĩyî âcálé bê Yésũ ngálâ rî, drílĩyî ãgô líndrí õnjí dũû drí ômbélé trá gõꞌdá Yésũ drí drõlé trá ꞌdĩ ndrẽzó, gólâ trá gõꞌdá rĩꞌá tı̣́tı̣́ drı̣̃ tãndí sĩ, gõꞌdá kpá trá cú ítá bê yí rú. Gólĩyî ndrê bê kĩꞌá nĩ rî, líndrí õnjí ạ̃bạ̃bạ̃ kâ âfõ ĩyî trá ãgô rî ꞌdĩ ꞌásĩ rî, drílĩyî âꞌdózó ndrĩ ꞌdó ũrı̣̃ ró tákányĩ. 16 Tã ꞌdî vólé drı̣̃ lâ ꞌásĩ, gólĩyî líndrí õnjí ndrẽ ꞌbá trá âfõrẽ ꞌá rî yî drí tã ãgô ꞌdĩ ꞌẽ ꞌbá ꞌdĩ ngĩzó õjílã ũrûkậ ꞌbá yî drí ârílí. ꞌDĩî gólĩyî ngî tã ngbíkpí ꞌẽ ꞌbá lôꞌdélé ndrĩ lı̣̃mvû ꞌá ôdrãlé rî kpá trá õjílã ũrûkậ ꞌdĩ ꞌbá yî drí. 17 Nĩngá sĩ, õjílã ꞌdî ꞌbá yî drí rúꞌbạ́ lôꞌbãzó Yésũ rú, tãlâ Yésũ ãâyê ró ꞌbạ̃drı̣̃ ĩyíkâ.
18 Bê trá ĩtí rî, Yésũ yî drí ngãzó mbãlé kõlóngbõ ꞌá kpá óꞌdí gõlé lı̣̃mvû ândrê ãlôlâ ꞌdĩ drı̣̃ı̣̂ sĩ ꞌáꞌá ꞌálâ. Gólâ mbâ bê kõlóngbõ ꞌá rî, ãgô líndrí õnjí yî drí âfõzó trá ꞌálâ sĩ ꞌdî drí ngãzó rúꞌbạ́ lôꞌbãlé Yésũ rú kĩ nĩ rî, “Yésũ, má lẽ nĩlí ní bê.” 19 Gõꞌdá nĩngá sĩ, Yésũ drí gãzó dó. Gólâ kĩ ãgô ꞌdĩ drí rî, “ꞌDõvó ní ngâ gõlé ní drí ꞌbã ꞌálâ õjílã áníkâ ꞌbã ꞌá rî yî ngálâ, ní ngî ró bê tã Ôvârí drí ꞌẽlé ní drí tãndí ró ꞌdĩ gólĩyî drí. Ní ngî gólĩyî drí, ní kĩ, Ôvârí ndrê ánî ĩzã ꞌî, gõꞌdá drílâ ánî pãzó ꞌálâ sĩ.” 20 Nĩngá sĩ, ãgô rî ꞌdĩ drí ngãzó nĩlí jạ̃rı̣́bạ̃ ꞌbạ̃drı̣̃ ꞌdî kâ mûdrı̣́ rî ꞌbá yî ꞌásĩ. Drílâ tã Yésũ drí ꞌẽlé yí drí rî ngĩzó õjílã drí. Gõꞌdá õjílã ndrĩ tã ꞌdî ârí ꞌbá rî tı̣̂ lâ yî drí ậꞌdı̣́zó ndrú tã lârâkô ꞌdĩ drí.
Tã lârâkô rı̣̃ Yésũ drí ꞌẽlé rî ꞌbá yî
(Mãtáyõ 9.18-26; Lúkạ̃ 8.40-56)
21 Tólâ sĩ, Yésũ yî drí âmbãzó kõlóngbõ sĩ âgõlé lı̣̃mvû ândrê ꞌdĩ ꞌáꞌá lé drı̣̃ ı̣̃tú drí fĩrĩ ꞌálâ rî ãzâ rî lésĩ. Gõꞌdá gólĩyî âcâ bê lı̣̃mvû tı̣́ rî, õjílã ı̣́tı̣́lı̣́lı̣́ drí rû êꞌbézó Yésũ lạ̃gạ́tı̣́. 22 Yésũ yî bê drẽ ãkpã lı̣̃mvû ândrê tı̣́ ꞌálâ rî, ãgô ãzâ rú lâ Yáĩrõ drí âcázó. Gólâ jó tã Ôvârí kâ ârî kâ vó lâ ndrẽ ꞌbá ꞌî. Gólâ âcâ bê gõꞌdá drílâ Yésũ rî ndrẽzó rî, drílâ ꞌãꞌî tı̣̃zó vũdrı̣́ gõzó drı̣̃ âsõlé Yésũ ândrá. 23 Nĩngá sĩ, drílâ rúꞌbạ́ lôꞌbãzó Yésũ rú rõô kĩ nĩ rî, “Ámâ mvá õkó mvá ró rî ꞌê trá ãnyî drãlé. ꞌDõvó ní ânĩ drı̣́ ꞌbãlé drı̣̃ lâ, tãlâ gólâ õpâ ró ngá bê. Ní pâ gólâ, tãlâ gólâ õzó drãâ kô.” 24 Ĩtí rî, Yésũ drí tã-drı̣̃ lẽzó nĩlí Yáĩrõ bê.
Nĩngá sĩ, Yésũ yî õtírĩ rĩî nĩlí Yáĩrõ bê Yáĩrõ drí ꞌbã ꞌálâ rî, õjílã dũû drí ngãzó kpá ꞌdẽlé gólĩyî vósĩ. Gõꞌdá nĩꞌá ĩyî lôꞌbé bê Yésũ rú sĩ. 25 Nĩngá sĩ, õkó ãzâ nî áníkâ bê gólĩyí bê nĩngá. Nî rĩꞌá cú ãrí bê lâsóꞌá ní rú sĩ párá ró.* Rúꞌbạ́ rî ꞌdĩ rî trá rĩꞌá gólâ rî ꞌẽlé ndrô mûdrı̣́-drı̣̃-lâ-ngâ-rı̣̃ sĩ. 26 ꞌDĩî gólâ lậmû trá kpı̣̃ı̣̂ ójó ngálâ. Nĩngá sĩ, ójó ꞌdĩ ꞌbá yî îcá kô õkó ꞌdĩ ꞌbãlé âꞌdólé tãndí ró. Tíkó ãꞌdô ró bê õkó rî ꞌdĩ ꞌbãzó âꞌdólé tãndí ró rî, gõꞌdá rúꞌbạ́ gólâ rú ꞌdĩ lậnjı̣̃ íyîngá ạ̃tı̣́ ꞌálâ. Gõꞌdá lãfâ ĩdíkõ gólâ drı̣́gạ́ rî ꞌbá yî ndẽ rû trá ndrĩ ójó drí. 27-28 Gõꞌdá õkó ꞌdĩ ârî bê Yésũ rî tã rî, gõꞌdá gólâ gõ ndrélé bê Yésũ rî, gólâ drí ngãzó ꞌdẽlé kpãâ õjílã õꞌbí ꞌdĩ ꞌbá yí bê Yésũ vósĩ. Gólâ ı̣̂sũ íyíkâ yí drı̣̃ı̣̂ rî kĩ nĩ rî, õzõ yí õdõ cé ítá tı̣̂ Yésũ kâ ꞌdĩ ĩꞌdî rî, íyî rúꞌbạ́ âꞌdô âgõꞌá võ lâ ꞌá tãndí ró. Gõꞌdá tólâ sĩ, gólâ drí ânĩzó ítá Yésũ kâ dõlé kírî ró. 29 Ĩtí rî, ꞌwãâ ãrí rĩ ꞌbá lâsólé gólâ rú sĩ ꞌdî drí kĩzó vólé. Gõꞌdá gólâ drí nı̣̃zó lâ kĩ nĩ rî, yí êdê rû trá ndrĩ dódó.
30 Gõꞌdá nĩngá sĩ, ꞌwãâ Yésũ ní drí nı̣̃zó lâ kĩ, mbârâkã áníkâ êdê õjílã trá. Gõꞌdá ĩtí rî, ní drí âdrézó rû pĩlí gbãâ tã îjílí õjílã õꞌbí ꞌdĩ ꞌbá yî tı̣́ kĩ nĩ rî, “Ãꞌdî dõ ítá ámákâ kírî ró nĩ yã?” 31 Gõꞌdá lãjóꞌbá gólâkâ drí tã-drı̣̃ lôgõzó kĩ nĩ rî, “Ní îjî tã kĩ, ãꞌdî dõ ítá áníkâ nĩ yã ꞌdî ãꞌdô tãsĩ yã? Ní ndré áníkâ õjílã nô ꞌbá yî rĩ ꞌbá rĩꞌá rû îfílí ní rú nõ kô yã?”
32 Gõꞌdá bê kpálé ĩtí rî, Yésũ drẽ zãâ rĩꞌá võ ndrẽꞌá dîrî gbãâ tãlâ gólâ ítá íyíkâ dõ ꞌbá trá ꞌdĩ ûsúzó. 33 Nĩngá sĩ, õkó ítá Yésũ kâ dõ ꞌbá trá ꞌdĩ drí ngãzó ânĩlí Yésũ ngálâ lẽlẽ ró kpã kpã kpã ũrı̣̃ bê, tãlâ gólâ nı̣̃ trá kĩ, íyî rúꞌbạ́ êdê rû trá. Ĩtí, drílâ íyî âdãzó ạ̃drũ Yésũ ândrá gõzó ngãlé tã pạ̃tı̣́ı̣̃ rî âtálé Yésũ drí kĩ, “Má dõ ítá áníkâ mâ kírî ró.” 34 Vó lâ sĩ, Yésũ drí tã âtázó kĩ nĩ rî, “Ámâ îzó, ní êdê rû trá tã lẽlẽ áníkâ má ꞌá rî tãsĩ. Ní ngâ gõlé ꞌbã ꞌálâ rúꞌbạ́ ạ̃ꞌdı̣́ sĩ. Ní âꞌdô kô tã ı̣̂sũ-ı̣̂sũ ró rúꞌbạ́ ní rú âꞌdó ꞌbá trá ꞌdĩ tãsĩ. Rúꞌbạ́ áníkâ ꞌdĩ kî trá zãâ gbạ́dú.”
35 Gõꞌdá Yésũ yî õtírĩ rĩî úlı̣́ ꞌdĩ âtálé õkó rî ꞌdĩ bê rî, õjílã ũrûkậ ꞌbá yî drí ngãzó âcálé Yáĩrõ mvá lâ drí ꞌbãlé ngá lãzé ró rî drí ꞌbã lésĩ võrã bê Yáĩrõ drí kĩ nĩ rî, “Yáĩrõ, ánî mvá drã trá. Ní rî gõꞌdá lı̣̃fı̣́ îcí ꞌbá rî îjílí ânĩlí ní drí ꞌbã ꞌálâ kô.” 36 Lé ĩtí rî, Yésũ gã tã õjílã ꞌdî ꞌbá yî drí âtálé Yáĩrõ drí ꞌdĩ dó. Gõꞌdá gólâ kĩ Yáĩrõ drí rî, “Ánî líndrí õꞌbê kô dı̣̃. Ní rî tã lẽlẽ sĩ Ôvârí ꞌá.”
37 Tã ꞌdî vósĩ, Yésũ lẽé gõꞌdá õjílã õꞌbí ꞌdĩ ꞌbá yî kô ꞌdẽlé yí vósĩ nĩlí Yáĩrõ drí ꞌbã ꞌálâ. Lãjóꞌbá gólâkâ lãfálé sĩ, cé Pétẽrõ, gõꞌdá Yõwánĩ ậdrúpı̣̃ lâ Yãkóbã bê âjî ĩyî Yésũ nĩ. 38 Gõꞌdá nĩngá sĩ, gólĩyî õtírĩ âcá Yáĩrõ drí ꞌbã ꞌálâ rî, võ trá bárábányá, gõꞌdá õjílã dũû trá ꞌdó ãwó ngõꞌá rõô ĩzã ró, gõꞌdá lúlũ ângbâ ĩyíkâ trá káwó-káwó. 39 Nĩngá sĩ, Yésũ yî drí fĩzó jó ãwó kâ rî ꞌálâ, gõꞌdá Yésũ drí tã âtázó ãwó ãnjó ꞌbá drí ãgô bê kĩ nĩ rî, “Nĩ rî rĩꞌá ãwó ngõlé ngbạ́lạ́-ngbạ́lạ́ nõ ãꞌdô tãsĩ yã? Nĩ rî rĩꞌá tã gólâ bárábányá ró nõtí nõ ꞌẽlé ãꞌdô tãsĩ yã? Mvá nõ drãá kô. Gólâ rî íyîngá ậꞌdú kõꞌá.” 40 Nĩngá sĩ, õjílã ãwó ꞌá ꞌdĩ ꞌbá yî drí Yésũ rî gũzó gbõ gũgũ.
Gõꞌdá nĩngá sĩ, Yésũ drí tã ꞌbãzó õjílã gólĩyî jó ãvõ kâ rî ꞌálâ rî ꞌbá yî drí âfõlé ĩví ꞌálâ. Gõꞌdá drílâ ngãzó mvá ꞌdĩ ândré lâ yî, átá lâ bê gõꞌdá kpá lãjóꞌbá íyíkâ nâ ꞌdĩ ꞌbá yí bê zı̣̃zó fĩlí yí bê jó ãvõ ꞌbãzó ngbạ́ngbạ́ drı̣̃ı̣̂ ꞌdĩ ꞌálâ. 41 Gõꞌdá gólĩyî âfî bê rî, Yésũ drí ízámvá rî ꞌdĩ drı̣́ lâ rũzó. Gõꞌdá drílâ ngãzó tã âtálé Ãrãmáyã tı̣̂ sĩ kĩ nĩ rî, Tãlítã gúmı̣̃. Ĩtõ lâ kĩ nĩ rî, “Ízámvá, ní ngâ ûrû.” 42-43 Ĩtí rî, ꞌwãâ ízámvá ꞌdĩ drí kôrô ngãzó ûrû, gõꞌdá drílâ gõzó rĩꞌá lậmúlı̣́ dîrî. Âꞌdô bê trá ĩtí rî, õjílã kậkậrậ ndrĩ gólâ rî ndrẽ ꞌbá trá rî yî, tı̣̂ lâ ĩyî drí ậꞌdı̣́zó ꞌdó ậꞌdı̣̂-ậꞌdı̣̂ ndrú. Gõꞌdá nĩngá sĩ, Yésũ drí tã ꞌbãzó gólĩyî drí, tãlâ gólĩyî õzó tã ꞌdî pẽê kô õjílã drí ãlôlâ. Gõꞌdá gólâ drí kpá tã âtázó kĩ, óõfẽ ngá nyãnyã ízámvá rî ꞌdĩ drí nyãlé. Ízá rî ꞌdĩ ndrô lâ trá rĩꞌá mûdrı̣́-drı̣̃-lâ-ngâ-rı̣̃.
* 5:1 Gẽrãgésã Võ ꞌdî rú lâ ãzâ kpá Gẽrásã gõꞌdá Gãdárã. * 5:25 Lãꞌbí Yúdạ̃ yí kâ vó ró rî, îcâ trá õkó ꞌdĩ drí rĩzó élê ngá lãzé ꞌdĩ tãsĩ.