5
Tã Sĩmónã Pétẽrõ yî Yãkóbã yî Yõwánĩ yí bê drí ꞌdẽzó Yésũ vó rî
(Mãtáyõ 4.18-22; Márãkõ 1.16-20)
1 Kậyı̣̂ ãzâ sĩ rî, Yésũ rĩꞌá õjílã õꞌbí ãmbá lı̣̃fı̣́ îcíꞌá ãnyî lı̣̃mvû ândrê zı̣̃lı̣́ Gãlĩláyã rî lạ̃gạ́tı̣́.* Õjílã lîzô trá rõô îfî ĩyî ꞌâ trá ngárá-ngárá rû îpĩ ꞌbá rî yî, rû lôzé ꞌbá rî ꞌbá yí bê.
2-3 Gõꞌdá Yésũ ndrê bê ĩtí rî, õjílã trá dũû ãnyî ãnyî yí rú rî, gólâ ndrê kõlóngbõ trá rı̣̃ ĩtí lı̣́pı̣̂ lâ yî âsê ĩyî trá ĩví ꞌálâ lı̣̃mvû ꞌásĩ. Gólâ drí gõzó mbãlé ãlô rî drı̣̃ı̣̂, tãlâ óndrê ró yî bê tõ tã âtárẽ ꞌá. Kõlóngbõ ꞌdî, lı̣́pı̣̂ lâ Sĩmónã Pétẽrõ ĩꞌdî. Sĩmónã Pétẽrõ yî lậmû-ãzíyã lâ yí bê rĩꞌá ĩyî îmbá ĩyíkâ ı̣̃ꞌbı̣̂ kâ lı̣̃fı̣́ lâ êdéꞌá ngbãâ ãnyî. Lậmû-ãzíyã lâ ꞌdĩ ꞌbá yî, rú lâ yî Yãkóbã yî Yõwánĩ bê, Zẽbẽdáyõ rî mvá ró rî yî. Yésũ drí tã âtázó Sĩmónã drí, gólâ ẽêsê drẽ kõlóngbõ íyíkâ ꞌdĩ fínyáwá lı̣̃mvû ꞌálâ õjílã ꞌdî ꞌbá yî rú sĩ, yí gõ ró tã âtálé rĩzó gólĩyî lı̣̃fı̣́ îcílí lı̣̃mvû lésĩ ró, ãârî ró ĩyî bê tãndí ró.
4 Yésũ ndẽ õjílã õꞌbí ꞌdĩ ꞌbá yî lı̣̃fı̣́ lâ yî îcî-îcî trá. Drílâ gõzó tã âtálé Sĩmónã Pétẽrõ yî drí Yãkóbã yí bê Yõwánĩ yí bê kõlóngbõ zẽlé lı̣̃mvû gạ́lı̣́ ꞌá, õꞌbê ró ĩyî îmbá ĩyíkâ lı̣̃mvû ꞌá ı̣̃ꞌbı̣̂ rũzó. 5 Sĩmónã drí tã âtázó Yésũ drí kĩ nĩ rî, “Lı̣̃fı̣́ îcí ꞌbá, mã rî trá îmbá nõ ꞌbẽlé ı̣̃ꞌbı̣̂ drí ngạ́cı̣̂ nõ sĩ kárá lı̣̃mvû nõ ꞌá, gõꞌdá mã rú kó ngá ãzâ kô. Gõꞌdá tãlâ ní âtâ tã trá ãmâ drí rî drí sĩ, mã âꞌdô îmbá ꞌbẽꞌá óꞌdí.”
6 Gõꞌdá ꞌbê ĩyî îmbá bê ândálé rî, drílĩyî gõzó ı̣̃ꞌbı̣̂ rũlı̣́ ĩyíkâ îmbá ꞌá dũû õzõ tõtõ kâtí, âsê ĩyî kpı̣̃ı̣̂. 7 Drílĩyî ãzí-ãzí lâ yî ậzı̣́zó ĩyî pãlé ı̣̃ꞌbı̣̂ âsélé lı̣̃mvû ꞌásĩ ꞌbãlé kõlóngbõ ꞌá, îmbá gõꞌdá trá sĩꞌá, ꞌbã ĩyî ı̣̃ꞌbı̣̂ gõꞌdá trá njúꞌdậ-njúꞌdậ kõlóngbõ ꞌá lậnjı̣̃-lậnjı̣̃ ró, kõlóngbõ trá ꞌẽꞌá fĩlí fĩfĩ lı̣̃mvû zẽlé.
8-10 Gõꞌdá Sĩmónã yî ãzí-ãzí lâ yí bê ndrê bê ı̣̃ꞌbı̣̂ trá dũû îmbá ꞌá rî, tı̣̂ lâ yî ậꞌdı̣̂ trá ndrĩ. Sĩmónã drí ꞌãꞌî tı̣̃zó vũdrı̣́ Yésũ ágálé kĩ nĩ rî, “Ôvârí, mâ nõ õjílã õnjí ꞌî. Nî, ní ꞌê âfílí kõlóngbõ ãmákâ nõ ꞌá ãmâ pãlé nõ ángô tí ró, mâ cú ĩtí áyábálá ró nõ yã?” Yésũ kĩ, “Ní ꞌê ũrı̣̃ kô, îtónã ĩꞌdî ngbãângbânõ ı̣̃tú ãndrõ nô sĩ rî, tã ꞌẽꞌẽ áníkâ âꞌdó gõꞌdá ı̣̃ꞌbı̣̂ âsélé ĩꞌdî kô. Ní âꞌdô gõꞌdá rĩꞌá õjílã mvá âsélé ĩꞌdî ꞌdẽlé má vó tã ámákâ rî ꞌẽlé ĩꞌdî.” 11 Sĩmónã yî ãzí-ãzí lâ yí bê drí gõzó kõlóngbõ âsélé lı̣̃mvû ꞌásĩ. Îtónãlé kậyı̣̂ ꞌdĩ ꞌá rî, Sĩmónã yî Yãkóbã yî Yõwánĩ bê âyê ĩyî lôsĩ ı̣̃ꞌbı̣̂ rũrũ kâ trá, âgõ ĩyî trá ꞌdẽlé Yésũ vó lãjóꞌbá ró.
Tã Yésũ drí ãgô ãzâ ngá lãzé ãrí kâ bê yí rú rî êdézó rî
(Mãtáyõ 8.1-4; Márãkõ 1.40-45)
12 Kậyı̣̂ ãzâ sĩ, Yésũ rĩꞌá ꞌbạ̃drı̣̃ mvá ãzâ ꞌá. Drílâ ãgô ãzâ ûsúzó ngá lãzé ãrí kâ bê yí rú. Ãgô nõ drí rĩzó vũdrı̣́ ꞌãꞌî drı̣̃ı̣̂ gólâ ágálé rúꞌbạ́ lôꞌbãlé kĩ nĩ rî, “Kúmú, õzõ ĩîcâ trá ní lı̣̃fı̣́ rî, ní êdê ámâ rúꞌbạ́ nõ, ãꞌdô ró bê ngbángbá.” 13 Drílâ drı̣́ ꞌbãzó gólâ rú kĩ nĩ rî, “Ãwô-ꞌdĩ, má lẽ trá ánî pãlé êdélé rúꞌbạ́ bê lúwạ́-lúwạ́.” Nĩngá sĩ rî, kôrô ngá lãzé ꞌdĩ drí ndẽzó ãgô ꞌdĩ rú sĩ. Ãgô ꞌdĩ, rúꞌbạ́ lâ drí âgõzó lúwạ́-lúwạ́. 14 Drílâ tã ꞌbãzó ãgô ꞌdĩ drí kĩ nĩ rî, “Ní âꞌdâ tã nô õjílã ãzâ drí kô. Ní nĩ zãlô ánî rúꞌbạ́ ꞌdĩ âꞌdálé drı̣̃-ꞌbá lãꞌbí ꞌẽ kâ drí, ní gõ ró ngá fẽfẽ fẽlé Ôvârí drí. ꞌDĩî rî tã Ôvârí drí âtálé ãmâ ạ́ꞌbı̣́yạ́ Músạ̃ drí tã ꞌbãꞌbã ró rî ĩꞌdî. Õzõ ní õꞌê trá ĩtí rî, õjílã ndrĩ âꞌdô ĩyî nı̣̃ꞌá lâ kĩ nĩ rî, ní êdê rû trá ngbángbá ãrí ꞌdĩ ꞌásĩ.”
15 Tã Yésũ drí rĩꞌá ꞌẽlâ nõ lậꞌbû trá zãâ ngbẽrê võ ꞌásĩ ndrĩ. Gõꞌdá õꞌbí ãzâ ꞌbá yî ĩyíkâ kpá zãâ ânĩꞌá gólâ ngálâ úlı̣́ gólâkâ rî ârílí, gõꞌdá kpá gólâ rî îjílí ĩyî êdélé ngá lãzé ꞌásĩ. 16 Gõꞌdá Yésũ rî rĩꞌá ꞌbẽlé íyîngá ꞌbẽꞌbẽ ũgũ sĩ, nĩꞌá võ gólâ õjílã ãkó rî ꞌálâ rãtáã íyíkâ ꞌẽlé.
Tã Yésũ drí ãgô ãzâ ngá lãzé bê kõrõkpó ró rî êdézó rî
(Mãtáyõ 9.1-8; Márãkõ 2.1-12)
17 Gõꞌdá kậyı̣̂ ãzâ sĩ rî, Yésũ rĩꞌá õjílã îmbáꞌá jó ãzâ ꞌá. Lãꞌbí îmbá ꞌbá yî Pạ̃rúsı̣̃* ãzâ ꞌbá yí bê rĩꞌá ĩyî úlı̣́ Yésũ kâ rĩꞌá âtálâ rî ârílí kpá gólâ rî ûjũlı̣́. Võ drílĩyî ânĩzó ꞌálâ ꞌásĩ rî, ãzâ ꞌbá yî ãnyî ãnyî, ãzâ ꞌbá yî jẽjẽ ró õzõ Yẽrõsãlémã tí rî. Gõꞌdá Ôvârí rî rĩꞌá mbârâkã fẽlé Yésũ drí rĩzó õjílã ngá lãzé bê rî ꞌbá yî êdélé. 18 Õjílã ãzâ ꞌbá yî ậnjı̣̃ ĩyî ãgô ãzâ trá gbãrãkã sĩ nĩzó gólâ ngálâ. Ãgô rî ꞌdĩ rĩꞌá kõrõkpó ró. 19 Õjílã ꞌdî ꞌbá yî îcá gõꞌdá fĩlí jó ꞌálâ kô, tãlâ õjílã gõꞌdá trá rõô bũúũ ĩvĩ sĩ. Gõꞌdá õjílã ꞌdî ꞌbá yî drí gõzó mbãlé jó-drı̣̃ ꞌálâ,* ũpı̣̃ lõlé jó-drı̣̃ lésĩ ró ãgô nã îrízó kôrô gbãrãkã bê nyé vũdrı̣́ ꞌálâ ãnyî Yésũ ágálé ĩtí. 20 Gólâ nı̣̃ trá kĩ nĩ rî, õjílã ꞌdî ꞌbá yî lẽ ĩyî tã trá kĩ nĩ rî, yî rĩꞌá cú mbârâkã bê ãgô ꞌdĩ êdézó rî, drílâ gõzó tã âtálé ãgô ngá lãzé bê ꞌdĩ drí kĩ nĩ rî, “Ámâ rû-lẽ-ãzí, áâyê nî trá tã õnjí áníkâ ꞌásĩ.”
21 Nĩngá sĩ rî, Pạ̃rúsı̣̃ ꞌdĩ ꞌbá yî lãꞌbí îmbá ꞌbá ꞌdĩ ꞌbá yí bê, drílĩyî rĩzó lôzólé ĩyî võ ꞌásĩ Yésũ rú. Drílĩyî tã âtázó kĩ nĩ rî, “Ãgô nõ gólâ rî íyíkâ ãꞌdô tã âtálé ĩꞌdî, gólâ ı̣̂sũ íyíkâ bê rî, yí ãâꞌdô Ôvârí ĩꞌdî yã? Cé Ôvârí ĩꞌdî rĩ ꞌbá tã õnjí õjílã kâ âyélé rî.”
22 Gõꞌdá Yésũ nı̣̃ tã ı̣̂sũ-ı̣̂sũ gólĩyíkâ bê trá ĩtí rî, drílâ gõzó tã âtálé kĩ nĩ rî, “Nĩ rî tã ı̣̂sũlı̣́ ĩtí ãꞌdô tãsĩ yã? 23 Mâ gólâ âjólé ûrú lésĩ rî cú rĩꞌá drı̣́-ãcê bê ãngó nõ ꞌá tã õnjí õjílã kâ âyézó. Âꞌdô ꞌbãꞌá cú ĩtí lâŋõ ãkó má drí tã õnjí õjílã kâ âyézó cé úlı̣́ âtâ-âtâ sĩ. 24 Gõꞌdá õzõ má ĩîngâ ãgô kõrõkpó ró nõ trá ûrû ậcı̣́ tõlé cé úlı̣́ âtâ-âtâ sĩ rî, ꞌdĩî âꞌdô âꞌdálâ kĩ, mâ cú rĩꞌá drı̣́-ãcê bê tã õnjí gólâkâ âyézó.” Drílâ tã âtázó ãgô ngá lãzé bê ꞌdĩ drí kĩ nĩ rî, “Ní ngâ ûrû. Ní trõ gbãrãkã áníkâ, ní gõ ró ꞌbã ꞌálâ.” 25 Tã Yésũ drí âtálé ꞌdĩ sĩ rî, ãgô ꞌdĩ drí ngãzó ûrû, gbãrãkã íyíkâ trõlé, zãâ nĩzó íyî pá sĩ yí drí ꞌbã ꞌálâ. 26 Õjílã tíbê tã ꞌdî ndrẽ ꞌbá trá rî, tı̣̂ lâ ĩyî drí ậꞌdı̣́zó. Gõꞌdá drílĩyî Ôvârí rî lûyı̣́zó kĩ nĩ rî, “Mã ndrê tã tı̣̂ drí ậꞌdı̣́zó drí lâ sĩ rî trá ãndrõ nô.”
Tã Yésũ drí Mãtáyõ rî zĩzó rî
(Mãtáyõ 9.9; Márãkõ 2.13-14)
27 Gõꞌdá ꞌdĩî rî vósĩ rî, kậyı̣̂ ãzâ sĩ rî, Yésũ rĩꞌá lậmúꞌá. Gólâ ûsû ãgô ãzâ trá. Ãgô ꞌdĩ bélé-bélé ûꞌdú ꞌbá ꞌî, rú lâ Mãtáyõ.* Mãtáyõ rĩꞌá võ íyíkâ bélé-bélé ûꞌdû kâ ꞌá. Yésũ drí tã âtázó Mãtáyõ drí kĩ nĩ rî, “Mãtáyõ, ní ânĩ ꞌdẽlé má vó lãjóꞌbá ámákâ ró.” 28 Îtónãlé kậyı̣̂ ꞌdĩ ꞌásĩ rî, Mãtáyõ âyê ngá ꞌẽꞌẽ íyíkâ trá, nĩ trá ꞌdẽlé Yésũ vó.
29 Nĩngá sĩ rî, Mãtáyõ drí rû-lẽ-ãzíyã lâ yî ậzı̣́zó, ãânĩ ró ĩyî ngá nyãlé yí drí ꞌbã ꞌálâ, tãlâ ũûsû ró ĩyî Yésũ yî bê lãjóꞌbá gólâkâ yí bê tólâ. Rû-lẽ-ãzíyã lâ ꞌdĩ ꞌbá yî ãmbá lâ rĩꞌá bélé-bélé ûꞌdú ꞌbá ꞌî.
Tã lı̣̃fı̣́ îcí ꞌbá Yúdạ̃ yí kâ rî ꞌbá yî drí tã Yésũ kâ lẽzó kô rî
(Mãtáyõ 9.10-17; Márãkõ 2.15-22)
30 Pạ̃rúsı̣̃ yî gõꞌdá gólĩyî ũrûkậ âꞌdó ꞌbá lãꞌbí îmbá ꞌbá ró rî ꞌbá yí bê ndrê ĩyî bélé-bélé ûꞌdú ꞌbá rî ꞌbá yî tã õnjí ꞌbá ró, tãlâ bélé-bélé ûꞌdú ꞌbá yî îzã lãꞌbí õrĩ gólĩyíkâ trá. Gõꞌdá lı̣̃fı̣́ îcí ꞌbá Yúdạ̃ yí kâ ꞌdĩ ꞌbá yî drí tã âtázó lãjóꞌbá Yésũ kâ ꞌdĩ ꞌbá yî drí kĩ nĩ rî, “Yésũ rî íyíkâ ngá nyãlé tã õnjí ꞌbá ꞌdĩ ꞌbá yí bê tãlâ ãꞌdô ꞌî yã?”
31-32 Nĩngá sĩ rî, Yésũ drí tã âtázó lı̣̃fı̣́ îcí ꞌbá ꞌdĩ ꞌbá yî drí kĩ nĩ rî, “Nĩ ârî drẽ, ngá lãzé ꞌbá nĩ cé nĩ ójó ngálâ ngá ngĩlí. Gõꞌdá má ânĩí kô tã mbı̣̂ ꞌbá pãlé, má ânĩ trá tã õnjí ꞌbá ậzı̣́lı̣́, tãlâ ópâ ró gólĩyî bê tã õnjí gólĩyíkâ ꞌásĩ.”
33 Gõꞌdá nĩngá sĩ rî, lãꞌbí îmbá ꞌbá ꞌdĩ ꞌbá yî drí tã âtázó gólâ drí kĩ nĩ rî, “Tã ârí ꞌbá Yõwánĩ kâ rî ꞌbá yî tã ârí ꞌbá Pạ̃rúsı̣̃ yí kâ bê rî ĩyî trá tı̣̂ ꞌbĩlí rĩzó ꞌálé ꞌãꞌí ró rãtáã ꞌẽlé ĩꞌdî, gõꞌdá tã ârí ꞌbá áníkâ nõ ꞌbá yî rî ĩyíkâ ngá nyãlé zãâ kárá kpá ngá mvũꞌá cú ĩtí tı̣̂ ꞌbĩ ãkó ãꞌdô tãsĩ yã?” 34 Gõꞌdá Yésũ drí tã-drı̣̃ lôgõzó gólĩyî drí kĩ, “Nĩ ârî drẽ, gõꞌdá õdrógô yî õtírĩ rĩî dûrûbạ̃ bê lãgĩ ꞌá ạ́ꞌbı̣́ lâ drí ꞌbã ꞌálâ rî, gólĩyî nyá ĩyî ngá ndrĩ ꞌdó võ ãlô ꞌá ãyĩkõ ꞌẽzó kô yã? Õzõ ãꞌdô ĩtí ngbãângbânõ rî, ãmâ tã ârí ꞌbá ámákâ bê kpá trá ꞌdó ãyĩkõ ró ngá nyãꞌá ꞌdó võ ãlô ꞌá. 35 Tã âꞌdâ-âꞌdâ lâ õzõ õdrógô õtírĩ âꞌdó yû rî, gólĩyî âꞌdô rĩꞌá cú ĩtí ngá nyã ãkó. Kpá ĩtí, õzõ má õtírĩ gõô ámâ átá ngálâ ûrú ꞌálâ rî, tã ârí ꞌbá ámákâ âꞌdô rĩꞌá kpá cú ĩtí ngá nyã ãkó.”
36 Gólâ âtâ trá lãꞌbí îmbá ꞌbá ꞌdĩ ꞌbá yî drí kĩ nĩ rî, “Má rî nõ tã óꞌdí îmbálé ĩꞌdî tã ârí ꞌbá ámákâ rî ꞌbá yî drí, tã óꞌdí ró rî ĩꞌdî tã ạ̃kû rî võ lâ ꞌá. Tã gólâ má drí rĩꞌá îmbálâ nõ rĩꞌá õzõ ítá óꞌdí kâtí. Ólôsé ítá óꞌdí ró rî kô kpạ̃ạ́kũ ítá ạ̃kû ôsĩ ꞌbá trá rî rú, tãlâ ítá óꞌdí ꞌdĩ õzó ôró ânjólé vólé ítá ạ̃kû ꞌdĩ ũpı̣̃ lâ âyélé hõwéẽ ậvû-ậvû ró lậvũlı̣́ gạ̃rạ̃ sı̣́sı̣́ rî drı̣̃ı̣̂ sĩ. 37 Gõꞌdá tã gólâ má drí rĩꞌá îmbálâ nõ kpá rĩꞌá õzõ õdrá óꞌdí kâtí. Âꞌdó kô tãndí ró õjílã ãzâ drí õdrá óꞌdí lôrózó mõrá gólâ ạ̃kû mbârâkã ãkó rî ꞌá. Gólâ õꞌê trá ĩtí rî, gõꞌdá õdrá õtírĩ ângá rî, mõrá ạ̃kû ꞌdĩ âꞌdô pı̣̃ꞌá, õdrá ꞌdĩ drí lâsózó vũdrı̣́ rû îzãlé. 38 Ĩtí rî, órî õdrá óꞌdí lôrólâ mõrá gólâ tãndí ró rî ꞌá. Tã ꞌdî tãsĩ rî, âꞌdô rĩꞌá dódó cú ĩtí rû îzã ãkó. 39 Ãnî lãꞌbí îmbá ꞌbá nõ ꞌbá yî Pạ̃rúsı̣̃ yí bê lẽ ĩyíkâ cé tã ạ̃kû rî rõlé ĩꞌdî, nĩ âꞌdô trá õzõ õjílã gólâ rĩ ꞌbá íyíkâ cé õdrá ạ̃kû mvũlı̣́ ĩꞌdî rî kâtí, nĩ lẽé kô ngá óꞌdí îtójõlé ngã ꞌbô tãndí ró, ngã âꞌdó kô tãndí ró yã rî, nĩ lẽé kpá tã ârí ꞌbá ámákâ drí tã óꞌdí ámákâ ârílí kô. Ĩꞌdî ꞌdĩ.”
* 5:1 Lı̣̃mvû ândrê Gãlĩláyã Rú lâ ãzâ órî kpá zı̣̃lâ Gẽnẽsãrétẽ. * 5:17 Pạ̃rúsı̣̃ Pạ̃rúsı̣̃ yî rĩꞌá õjílã gólĩyî ĩyî âꞌdálé kĩ, ĩyî âꞌdô tã õnyíkõ lãꞌbí kâ rõ ꞌbá cé tı̣̂tı̣̂ rî ꞌbá yî ĩꞌdî. Gólĩyî ꞌdó kpãkã ãlô lậmû-ãzíyã ꞌî lãꞌbí îmbá ꞌbá rî ꞌbá yí bê. Gõꞌdá gólĩyî rî tã ꞌẽꞌẽ tãndí ĩyíkâ âꞌdálé ĩvĩ õjílã lı̣̃fı̣́ drı̣̃ı̣̂ ꞌá. * 5:19 Jó ꞌdĩ drı̣̃ lâ rĩꞌá sãlãrã ró ĩtí. * 5:27 Mãtáyõ Mãtáyõ rî rú ãzâ kpá Lạ́vı̣̃ ĩꞌdî.