13
Yù Panullà da kári Saulo kâ Bernabe ta Mangilayalayâ
1 Á egga sù ira nga manguruk ta Antokia yù ira nga minángngilayalayâ sù bilin ni Namarò ánna yù ira gapay nga mangituddu ta kebalinán na. Aggira si Bernabe, si Simon nga magapulídu ta Ngisì, si Lusio nga taga Sirene, si Manen nga nesipà ngaw kâ Patul Erodo ta kabajjì na sù bale ni ammò na, ánna si Saulo. 2 Á ta tádday ággaw, naggagammung yù ira nga manguruk, nga nakimoray kâ Apu Namarò, ánna ari ira kiminán, tapè tángngagad da yù pakimállà da kâ Apu. Á ta pakimállà da, kinagi nayù Mangilin nga Ikararuá nira, “Tullatan naw di Bernabe kâ Saulo, ta ajjan yù ipakuâ nira,” kun na. 3 Á ta kabalid da nga ari kiminán ánna nakimállà, sinámmì da yù ira duá nga sinullà da, á jinok da ira ta umay ira manuppál sù ipakuá nayù Mangilin nga Ikararuá nira.
4 Á gapu ta paddok nayù Mangilin nga Ikararuá nira, nánaw laguk di Saulo kâ Bernabe nga minay ta ili na Selusia ta aggik na bebay. Á páno ra tán, nabbiray ira nga minay ta pugu na Sipro. 5 Á pakáddè da ta Salami, nga dakal nga ili ta pugu na Sipro, ed da inilayalayâ yù bilin ni Namarò ta ngámin nga kapilliá na Kudio. Á nepulù nira si Kuan Markus nga mangabbák nira.
Yù Nesimmu kâ Elimas nga Maganánitu
6 Á nappassapassiár di Saulo ta ngámin nga ili ánna babálay ta pugu, ta áddè ta Papo. Á pakáddè da ta Papo, naratang da yù tolay nga Kudio nga maganánitu, nga áppè ábbilinán nga ari kuruk yù kagian na. Si Baresus yù ngágan na. 7 Á kopun ni Baresus si Sergio Polus nga gubinador sù pugu. Á maláppà nga mammaguray yù gubinador, á inipágál na di Bernabe kâ Saulo ta ikáyâ na gapay ginnán yù bilin ni Namarò. 8 Ngam si Baresus, nga mangngágan gapay ta Elimas, nga salamangkeru yù kebalinán nayù ngágan na sù ággubobuk na Gareko, á kinontará na di Bernabe kâ Saulo, ta ikáyâ na gammán yù panguruk nayù gubinador sù bilin ni Namarò.
9 Á si Saulo, nga mangngágan gapay ta Pablo, natagenà na yù pakáwayyá nayù Mangilin nga Ikararuá nga mepulù kuna, á inni-innan na ta napiá si Elimas. 10 Á kinagi ni Pablo kuna, “Sikaw, anâ na ka ni Satanas, ta malussaw ka sù ngámin nga napiá. Massirisiri ka nga mangilogò. Ngattá, ta ari ka magammagammá nga mamakkillu sù ubobuk ni Namarò! 11 Ginnám mu á! Pággangan naka ni Apu Namarò, á mabbuling ka, á arám mu masingan yù nawák na bilák ta aru nga ággaw,” kun ni Pablo kuna. Á dagarágâ natagenà nayù salamangkeru yù kun na kallà nga angà nga nelappà sù matá na, á ari makasingan. Á nakkarakarárà nga magala-alek ta mangering kuna. 12 Á pakasingan nayù gubinador sù nesimmu kâ Elimas, nanguruk kâ Apu Kesu, ta napállâ sù bilin ni Namarò nga inituddu ni Pablo.
Yù Pangilayalayâ ni Pablo ta Purubinsia na Pisidia
13 Á nánaw di Pablo ta Papo, á nabbiray ira nga minay ta ili na Perga sù purubinsia na Pampilia. Á pakáddè da ta Perga, nánawán na ira ni Kuan Markus, nga nanoli ta Jerusalem. 14 Ngam nattalebák di Pablo ta Perga, á minay ira ta tanakuán nga Antokia sù purubinsia na Pisidia. Á ta Sabadu nga ággibannák, minay ira ta kapilliá na Kudio, á nepagitubang ira sù ira tatolay nga naggagammung tán. 15 Á kabalin nayù tolay nga nabbibbik sù tunung ni Moyses ánna yù netúrâ nga inituddu nayù ira káruán nga ábbilinán ni Namarò, á jinok nayù ira giriámán yù tolay nga umay kári Pablo, á kinagi na, “Wáwwagi, nu egga yù itabarang naw sù ira tatolay, á kagian naw,” kun na.
16 Á nanáddak laguk si Pablo, á initáyák na yù limá na, tapè tángngagad da. Á kinagi na, “Wáwwagi, nga ginaká ni Israel ánna sikayu ngámin gapay nga ari Kudio nga makimoray kâ Apu Namarò, ginnán naw yù kagiak ku nikayu. 17 Si Namarò nga Yápu tam nga ginaká ni Israel yù nappíli sù ira naggaká nikami. Á gári ta pakipaggiád da ta dabbun na Egipto, pinagaru na ira. Á nu nabayák ira ta lugár na Egipto, pinapáno na ira megapu sù pamagaddátu na. 18 Á inattamán ni Namarò ira, mássiki nu pinotuád da ánna ari ira nanguruk kuna ta paggiád da ta kalállammatán ta appátapulu ta dagun. 19 Á inabbágán ni Namarò ira, tapè appútad da yù ira tatolay nga ari Kudio ta pitu nga áppatulán sù lugár na Kenan, á iniyawâ ni Namarò yù dabbun sù ira tatole na ta kukuá ra. 20 Á appátagatù ta límápulu ta dagun yù nappasá ta áddè ta labbè da ta lugár na Egipto ta áddè ta pangiyawâ ni Namarò nira sù dabbun na Kenan.
“Á pamegapu ra nga maggián ta Kenan, sinullà ni Namarò yù ira minámmanunnù nga mattutubbâ nga mammaguray nira, ta áddè ta dattál ni Samuel, nga ábbilinán ni Namarò. 21 Á keggá ni Samuel, kiniddo nayù ira tatolay kâ Namarò yù tullatan na ta patul da. Á sinullà ni Namarò si Saulo nga anâ ni Kì, nga ginaká ni Benjamin. Á nammaguray si Saulo nira ta appátapulu ta dagun. 22 Á inirián na laguk ni Namarò ta patul si Saulo, á sinullà na si Dabid ta patul da. Á kinagi ni Namarò yù meyannung kâ Dabid, nga kun na, ‘Nálek ku yù napiá nga tolay nga iddukak ku, si Dabid nga anâ ni Jesse nga manguruk nikán. Aggina yù ikatalà ku ta manuppál ta ngámin nga urè,’ kun na.
23 “Á sinullà ni Namarò yù tádday nga naggapu sù ira ginaká ni Patul Dabid ta mangiyígù nittam ngámin nga ginaká ni Israel. Aggina si Apu Kesu nga initabbá na ngaw ni Namarò sù ngaw ira naggaká nittam ta umay mangiyígù nittam. 24 Á lage na dattál ni Apu Kesu nga mangituddu, si Kuan nga Minánnigù yù nangilayalayâ. Á inilayalayâ na sù ira ngámin nga ginaká ni Israel ta mabbabáwi ira ta liwiliwâ da ánna makirigù ira. 25 Á nu mággè mabalin ni Kuan yù pangilayalayâ na, kinagi na sù ira tatolay, ‘Sikán panò yù mangiyígù nga iddi-iddagán naw? Ari gemma sikán, nu ari galâ yù umay sangaw. Ta ajjan yù umayin nga maporián nga tumubbâ nikán, nga makáwayyá ánnè nikán. Á awán kárik piá na, á yáyù nga aringà mepángngà nga mangubbák ta kaddang na sapátù na,’ kun ni Kuan.
26 “Wáwwagì,” kun ni Pablo, “sikayu nga ginaká ni Kákay Abrakam, ánna sikayu gapay nga ari Kudio nga makimoray kâ Namarò, iniddán ni Namarò sittam ngámin ta bilin na nga meyannung ta keyígù tam megapu sù ketapil ni Apu Kesu. 27 Á yù ira tatolay nga maggián ta Jerusalem ánna yù ira nga kátannangád da, arád da natákkilalán ta si Apu Kesu yù mangiyígù nira, gapu ta arád da nánnámmuán yù kebalinán nayù initúrâ nayù ngaw ira ábbilinán ni Namarò, mássiki nu binibbik da ta kapilliá ra ta káda Sabadu. Ngam sinuppál da yù dán nga netúrâ ta pamagikáru ra kâ Apu Kesu. 28 Ta mássiki nu ari mepángngà yù pamagikáru ra kuna, gapu ta awán ta liwâ na, ngam iddâ da lâ kinagi kâ Pilatto ta papatáyan na ta kurù.
29 “Á kabalid da nanuppál ta ngámin nga dán nga netúrâ nga meyannung kuna, iniyutták da ta kurù, á initanam da. Á kuebá yù nameddád da. 30 Ngam pinaginnanole ni Namarò. 31 Á ta aru nga ággaw, name-aru nga nappasingan sù ira nga kapulupulù na ngaw sù ánge ra ta Jerusalem nga naggapu ta Galilia. Á aggira yù mangipakánnámmu nittam nga ginaká ni Israel ta naginnanolayin si Apu Kesu.
32 “Á sikami, minay kami saw, tapè ilayalayâ mi nikayu yù napiá nga dámak, nga yù ngaw initabbá ni Namarò sù ira ngaw naggaká nittam. 33 Á pinalurò ni Namarò yù initabbá na nira megapu nittam nga ginaká ra, ta pinaginnanole na si Apu Kesu ta keggá tam. Yáyù kebalinán nayù mekaruá nga kansion. Netúrâ ta kansion yù kinagi ni Namarò, nga kunniaw:
‘Sikaw yù Anâ ku. Á ta ággawo, ipakánnámmù sù ira tatolay ta sikán yù Yámam.’*
34 Á kinagi ni Namarò gapay yù meyannung ta pamaginnanole na kâ Apu Kesu ta pate na, nga aringin bulubugá matamatay. Yáyù nga kinagi na,
‘Sikán yù mekatalà, á palurotak ku yù kunnay sù initabbâ kâ Dabid megapu nikaw,’† kun ni Namarò.
35 Á netúrâ gapay sù tádday nga kansion yù initabbá ni Namarò kuna:
‘Apu, arám mu anugutan yù kalabbak na ta tanam nayù baggi nayù mangilin nga masserbi nikaw,’‡ kun na.
36 “Wáwwagi,” kun ni Pablo nira, “ta pammagure na ngaw ni Patul Dabid sù ira tatolay, sinuppál na yù ure ni Namarò. Á ta pate na, initanam da sù katanamán nayù ira naggaká kuna. Á nallabbak gemma yù baggi na ta tanam. 37 Ngam si Apu Kesu yù pinaginnanole ni Namarò, á ari nallabbak yù baggi na ta tanam.
38 “Wáwwagi,” kun ni Pablo, “yawe yù ipakánnámmù nikayu. Gapu ta metapil si Apu Kesu megapu nittam, ajjan yù awayyá tam nga makipakomá kâ Namarò ta liwiliwâ tam, ta si Apu Kesu yù nagikáru ta liwâ tam. 39 Á mássiki nu tuppálat tam yù tunung ni Moyses, ari ittam mapalubbáng ta passerbi tam sù narákè nga negagángay nittam. Ngam sittam ngámin nga mangikatalà kâ Apu Kesu, mapalubbáng ittam megapu sù pakáwayyá nayù Yápu tam. 40 Magimuguk kayu laguk, tapè ari mesimmu nikayu yù kinagi ni Namarò, nga inipalappâ nayù ira ngaw ábbilinán na. Kinagi na:
41 ‘Sikayu nga ari manguruk, nga manguyaw sù bilik ku, magimuguk kayu!
Ta keggá naw nga matolay paga, mapalurò yù akkuák ku.
Á mapállâ kayu, á matay kayu nga mesinná nikán,
gapu ta arán naw kurugan yù akkuák ku, mássiki nu ajjan yù mangibukalán nikayu ta napiá.’ ”§
Yáyù áddè na pangilayalayâ ni Pablo nira.
42 Á ta pano ri Pablo kâ Bernabe ta paggagammungád da, á inapà da ira nayù ira tatolay ta manoli ira ta tádday Sabadu nga mangibukalán má ta meyannung sù kinagi ra. 43 Á ta kapapáno nayù ira tatolay ta kapilliá, aru ira nga Kudio ánna yù ira nga nakKudiongin ta meyannung sù panguruk da, nappupúlù ira kári Pablo kâ Bernabe. Á di Pablo, sinabarangád da ira ta ipasigaggà da yù ángngikatalà da sù pangikállà ni Namarò nira.
Yù Páno ri Pablo ta Antokia
44 Á ta tádday Sabadu, mággè tangelián yù naggagammung, nga Kudio ánna kitáru nga ari Kudio, tapè magginná ira sù bilin ni Namarò. 45 Ngam ta pakasingan nayù ira Kudio ta nepaggagammung nira yù ira magaru nga ari Kudio, tapè maginná ra yù ituddu ni Pablo, á napassil yù ira Kudio. Á naríri ira sù kinagi ni Pablo ánna nakkakagiád da si Pablo. 46 Ngam ari maganássing di Pablo kâ Bernabe nga tubbák nira, nga kud da, “Máwák nga sikayu nga ginaká ni Israel yù mapolu nga makaginná sù bilin ni Namarò. Ngam gapu ta manakì kayu sù bilin na, yáyù nga mepasingan ta ari kayu mesipà sù áttole ni Namarò nga mannanáyun. Á gapu ta linikuránán naw yù bilin ni Namarò, á likuránám mi sikayu, á umay kami laguk nga mangilayalayâ sù ira makkakerumá nga ari Kudio. 47 Ta yáyù initaddán ni Apu Namarò nikami. Kinagi na,
‘Sikayu yù meyárik ta nawák, nga mamannawák ta nonò nayù ira makkakerumá nga ari Kudio.
Á dobat takayu ta umay kayu mangilayalayâ sù ira ngámin nga tatolay ta tangapáddabbunán,
tapè ipakánnámmu naw nira ta sikán yù makáwayyá nga mangiyígù nira.’ ”*
Yáyù kinagi ri Pablo.
48 Á pakaginná nayù ira ari Kudio sù bilin ni Namarò, nagayáyâ ira, á jináyo ra si Namarò megapu sù bilin na nga kinagi ni Pablo. Á yù ira ngámin nga piníli ni Namarò ta mesipà kuna ánna meddán ta áttole na nga awán ta áddè na, nanguruk ira. 49 Á yáyù nga nassamâ yù bilin ni Apu Namarò ta ngámin nga lugár. 50 Ngam yù ira Kudio nga ari nanguruk, pinappatapátu ra yù ira makáwayyá nga lálláki nga mammaguray ta ili, ánna yù ira maríku nga bábbay nga siminuttul sù kustombare na Kudio, tapè jigirigátad da di Pablo kâ Bernabe, á pinapáno ra ira tán nga lugár. 51 Ngam di Pablo kâ Bernabe, iniwákkâ da yù káppù sù takki ra, nga panákkilalán ta arád da má ilayalayâ yù bilin ni Namarò sù ira tatolay nga naggián tán, gapu ta manakì ira nga manguruk. Á nánaw di Pablo laguk nga minay ta ili na Ikonium. 52 Ngam yù ira manguruk nga naggián ta Antokia, nagayáyâ ira lâ, ánna nepulù nira yù Mangilin nga Ikararuá nga mangabbák nira.
* 13:33 Salmo 2:7 † 13:34 Isaya 55:3 ‡ 13:35 Salmo 16:10 § 13:41 Habakuk 1:5 * 13:47 Isaya 49:6