\NormalFont\ShortTitle{Kuta̱}

{\MT KUTA̱

\par }{\IMT Kuɓa̱yuwa̱

\par }{\IP Kula Kuta̱ <<Ki ta̱ a kadanshi ka mepecemgbenei,>> Kpamu ki ta̱ a kadanshi ka gbayin ku ukuna u tsumani tsa aza a Isaraila, ka na a yaꞋin kadanshi ka̱ ni punu a katagarda ka nampa: Kuta̱ ka aza a Isaraila a iɗika ya aza a Masar, a̱ ubuta̱ u na a̱ ishi ɗe a tsugbashi. Katagarda ka ki ta̱ n ugboku u na̱shi: Ugboku u iyain u ɗaɗa u ka̱sukpi wa aza a Ibirahi a̱ ubuta̱ u tsugbashi, ugboku u ire u ɗaɗa, nwalu n le a kubana a Kusan ku Sinai, ugboku u tatsu u ɗaɗa, uzuwukpani u Ka̱shile n uma a̱ ni a Kusan ku Sinai, u na u nekei le kofon ki ida̱shi i uma n ida̱shi i wila̱ wi iɗika koɓolo n kutoni. Ugboku u na̱shi u ɗaɗa, kumaꞋa n kulapula ku ubuta̱ u kutoni ka aza a Isaraila, n wila̱ adama a ganu n kutoni ku Ka̱shile.

\par }{\IP A̱ ka̱tsuma̱ ki ili dem, katagarda ka nampa ka dansa ta̱ i na Ka̱shile ka yaꞋin, uteku tsu na u ɓa̱nka̱i agbashi, ɗa u zuwai le o okpo uma a aduniyan n a̱pa̱ e kelime.

\par }{\IP Vuza mere a kaci ka kadanshi a̱yi ɗa Musa, Vuma na Ka̱shile ka zagbai wu utuka̱ n uma a̱ ni a iɗika ya aza Masar. Ukuna u gbayin wu uyevi a katagarda ka, u ɗaɗa udari u wila̱ kupa u na wi a masala ma kamanga.

\par }{\IOT Ili i na yu udari a katagarda ka nampa

\par }{\IO A̱ utukai aza a Isaraila a ugbashi 1:1--15:21

\par }{\IOB Tsugbashi a iɗika i Masar 1:1-22

\par }{\IOB Umaci u Musa n uɗa̱ngi u ni 2:1--4:31

\par }{\IOB Musa n Haruna a banai a cinai mogono ma Masar ɗa a yaꞋankai ni kadanshi 5:1--11:10

\par }{\IOB Ka̱ɗiva̱ ko moloko n kuta̱ ki iɗika i Masar 12:1--15:21

\par }{\IO A mala ma Shili a kubana a Kusan ku Sinai 15:22--18:27

\par }{\IO Wila̱ koɓolo n Uzuwukpani 19:1--24:18

\par }{\IO A̱Ꞌisa̱ a ciɗa koɓolo n wila̱ u kutoni 25:1--40:38



\par }\ChapOne{1}{\SH Atakaci a uma a Isaraila
\par }
{\PP \VerseOne{1}Na va ɗaɗa ula a̱ muku mo olobo n Yakubu aza na a banai a iɗika i Masar n esheku e le, yaba dem n aza a kpaꞋa ku ni.

\VS{2}Ele ɗa Ruben, n Saminu, n Levi, koɓolo n Yahuza,

\VS{3}n Isaka, n Zabalun, koɓolo m Bayami,

\VS{4}n Dan, n Nafutali, n Gadu, koɓolo n Ashera.

\VS{5}Dem vu le ele ɗa tsukaya amangatatsunkupa, koɓolo n Isufu vuza na ta ɗe wi ida̱shi a Masar va.


\par }{\PP \VS{6}M megeshe ɗe ɗa Isufu n aza a̱ ni n uma a na o yongoi a ayin a nanlo dem a̱ kuwa̱i.

\VS{7}Ama ɗa aza a Isaraila a̱ ka̱na̱i kumatsansanai ali ɗa a yimkpai n a̱bunda̱i. Ɗa iɗika dem i shanai n ele, ɗa o okpoi aza a utsura a na va kucina a̱ ubuta̱ dem.


\par }{\PP \VS{8}A̱ya̱ n a̱bunda̱i a lazai ɗa mogono ma savu ma lyaꞋi tsugono a Masar vuza na u saꞋwai kuyeve Isufu n ili i na u yaꞋin ba.

\VS{9}Ɗa u danai uma a̱ ni, <<La̱na̱i, aza a Isaraila a yimkpa ta̱ n a̱bunda̱i, ali i a kuciga ku laꞋa tsu utsura.

\VS{10}Ta̱wa̱i tsu la̱nsa̱i uye u na tsa kushamkpa le, ɗa baci ba i ta̱ a ku laꞋa tsu a̱ ka̱bunda̱i. Ta̱wa̱ baci kuvon kuɗa̱nga̱, i ta̱ a kufuɗa o ɓolongu una̱ n irala i tsu ka̱ta̱ a̱ shilika̱ n a̱ tsu ali a suma a̱ Ka̱sukpa̱ka̱ tsu iɗika ya.>>

\VS{11}A ayin a nanlo ɗa aza a Masar, a zuwai aza a̱ kula̱na̱ agbashi e neke aza a Isaraila ulinga wu utsura. Ɗa a zuwai le a maꞋakai FiriꞋauna likuci i Pitom n Ramase, ubuta̱ u na u kuzuwa ucanuku.

\VS{12}Ama tsu na i o kudoku le atakaci a ulinga ɗa ta na feu ele i o kudoku kuyimkpasaka n ka̱bunda̱i nannai. Adama a ili i nanlo, ɗa aza a Masar o doku a panasakai wovon wa aza a Isaraila ka̱u.

\VS{13}Ɗa aza a Masar o doku e nekei le ulinga n a̱bunda̱i babu asuvayali.

\VS{14}A zuwai wuma u le wo okpoi n atakaci ka̱u, a̱ ubuta̱ u kuna̱na̱ ciꞋin n kuyaꞋan ki iputa̱ n ulinga wa ashina e le u na u buwai dem. A pana asuvayali e le ba, ko kenu.

\VS{15}Ɗa mogono ma Masar ma danai Sifira m Puwa, aza a na a̱ tsu ka̱na̱ limata ya a̱ma̱ci ya aza a Ibirahi,

\VS{16}<<Yi baci a̱ kuka̱na̱ limata i vuka va aza a Ibirahi i zuka mekere ma baci i ka̱sukpa̱ yi n wuma, kolobo ka baci ta na yu una.>>

\VS{17}Ama a̱ma̱ci e re a nampa a panai wovon u Ka̱shile, o tono kadanshi ko mogono ba, ɗa a̱ ka̱sukpa̱i olobo a n wuma.

\VS{18}Ɗa mogono ma Masar ma me ɗekei aza a̱ kuka̱na̱ limata a ɗa we ecei le. <<Yiɗa̱i i zuwai ɗa i yaꞋin nannai, i ka̱sukpa̱i muku n ali ma n wuma?>>

\VS{19}Ɗa a̱ ushuki, <<Vuzagbayin, a̱ma̱ci aza Ibirahi i tsa a̱ma̱ci a aza a Masar ba, i ta̱ n ugbamiwasuvu, a tsu matsa ta̱ kpamu muku n le kafu ci yawa.>>

\VS{20}Adama a nanlo ɗa Ka̱shile ka zuwakai aza a̱ kuka̱na̱ limata ya una̱singai, ɗa aza a Isaraila o doki n ka̱bunda̱i n utsura kpamu.

\VS{21}Adama a na aza a kula̱na̱ limata a pana ta̱ wovon u Ka̱shile, ɗa Ka̱shile ke nekei le limata i ka̱ci ke le.


\par }{\PP \VS{22}Ɗa FiriꞋauna u nekei aza a̱ ni dem kadanshi ka nampa, <<Maku mo kolobo ma aza a Ibirahi ma na baci a matsai dem a vakangu maꞋa o Kuyene ku Nilu, ama a̱ ka̱sukpa̱ muku mi nkere n wuma.>>




\par }\Chap{2}{\SH Uteku tsu na a matsai Musa
\par }
{\PP \VerseOne{1}A̱ ka̱tsuma̱ ka ayin a nampa, vuza va aza e Levi vi yoku u zuwai mekere ma aza e Levi.

\VS{2}Ɗa vuka va vi yaꞋin ka̱tsuma̱ ɗa u matsai maku mo kolobo. Ana we enei maku ma mi ta̱ n tsuloboi, ɗa u sokongi maꞋa ali wotoi u tatsu.

\VS{3}Ama ana we enei wa kufuɗa wo doku wo foɓo yi ba, ɗa u la̱nsa̱i mabana mi ikiku, ɗaɗa u paɗarai maꞋa n cirupa̱ tsu kacimba n cirupa̱ tsu nɗanga. Ɗa u zuwai maku ma punu, ɗa u bankai maꞋa a̱ ka̱kina̱ ko Kuyene ku Nilu ɗa u zura̱ngi maꞋa a kajanu.

\VS{4}Ɗa taku u shamgbai daꞋangi adama a na we ene ko yiɗa̱i i kulyaꞋa maku ma.


\par }{\PP \VS{5}Ɗa mekere ma FiriꞋauna ma banai kusumbu ɗe o Kuɗolu ku Nilu. Ana agbashi e nkere n ni i a̱ kuka̱ra̱Ꞌa̱sa̱ punu a̱ ka̱kina̱ ko kuɗolu ka, ɗa we enei mabana punu uzura̱ngi a̱ mita̱. Ɗa u suki kagbashi kete ka bana ka ɗikaka yi maꞋa.

\VS{6}Ana u ɓa̱yuwa̱i maꞋa ɗa we enei mereɓu a̱ ma̱shi, ɗa u panai asuvayali a̱ ni, ɗa u danai, <<Na va maku ma aza a Ibirahi maꞋa.>>


\par }{\PP \VS{7}Ɗa taku va u yawai, ɗa we ecei ni, <<M bana n la̱nsa̱ka̱ wu vuka va aza a Ibirahi, vuza na u ku woꞋoko wu maku ma?>>


\par }{\PP \VS{8}Ɗa wu ushuki, <<E, bana.>> Ɗa u banai gogo lo, ɗa u la̱nsa̱i a̱na̱ku a maku a.

\VS{9}Ana a̱na̱ku a maku a yawai, ɗa mekere ma FiriꞋauna ma danai ni, <<Ɗika mereɓu ma ka̱ta̱ vu woꞋoko mu maꞋa, ka̱ta̱ n tsupa wu.>> Ɗa ta na a̱na̱ku a a ɗikai maku ma ɗa o woꞋokoi ni maꞋa.

\VS{10}Ana maku ma mo gbonguroi, ɗa u ɗikai ni u bankai mekere ma FiriꞋauna, ɗa wo okpoi maku ma̱ ni. Ɗa u neꞋi ni kula Musa, u danai, <<Adama a na mu uta̱ka̱ yi ta̱ a̱ mini.>>


\par }{\SH Musa u sumai a kubana a Midiya
\par }
{\PP \VS{11}Ana Musa u shanai utsura, kanna ke te wu uta̱i adama a na u bana we ene aza a̱ ni aza a Ibirahi. Ɗa u cinai le a kuyaꞋan ulinga wu utsura u tsugbashi. Ɗa kpamu we enei vuza va aza a Masar a kulapa vuza ni vuza va aza a Ibirahi.

\VS{12}Ana Musa u la̱na̱i dem we ene lo vuza a kinda yi ba, ɗa wu unai vuza va aza a Masar va, ɗa u ciɗa̱ngi ni lo.


\par }{\PP \VS{13}Ana kayin ka asai, ɗa wu uta̱i kpamu, ɗa u banai ɗe, ɗa we enei aza a Ibirahi a̱ vishili a uteku u le. Ɗa we ecei vuza na ka̱ ni ka gaꞋin ba, <<Yiɗa̱i i zuwai ɗa vi a kulapa vuza nu?>>


\par }{\PP \VS{14}Ɗa u danai, <<Yayi u zuwai nu vo okpo mogono ma̱ tsu n kayaꞋin ka afada ka̱ tsu? Ko vi ta̱ a kuciga va kuna mu uteku tsu na vu unai vuza va aza a Masar na̱yin?>> Ɗa wovon u ka̱na̱i Musa, ɗa u danai, <<Ashe uma e yeve ta̱ ili i na n yaꞋin va.>>


\par }{\PP \VS{15}Ana FiriꞋauna u panai nannai, ɗa u la̱nsa̱i an wa kuna Musa. Ɗa Musa u sumai ɗa u banai ɗa u da̱sa̱ngi a iɗika i Midiya. Ana u yawai ɗe, ɗa u da̱sa̱ngi a̱ una̱ u kayinva.

\VS{16}Ganu va aza a Midiya wi ta̱ ni nkere n cindere. Ɗa a banai kukenuku mini adama a na a shatangu okotsu a na e ci neꞋe ushiga we eshekpu e le mini.

\VS{17}Ɗa nguɓi n yoku n yawai, ɗa o lokoi le. Ama ɗa Musa u ɗa̱nga̱i ɗa u ɓa̱nka̱i nkere ma, ɗa u ronoi mini u shatangi okotsu a, ɗa u neꞋi ushiga u le.


\par }{\PP \VS{18}Ana nkere ma m bonoi we eshekpu e le Reyuwe, ɗa we ecei le, <<Yiɗa̱i ɗa i bonoi gogoꞋo nannai anana?>>


\par }{\PP \VS{19}Ɗa a̱ ushuki, <<Vuza va aza a Masar vi yoku ɗa u ɓa̱nka̱i tsu e ekiye a nguɓi n nanlo ma. Ali ɗa u ronokoi tsu mini ma na ci neꞋi ushiga u tsu.>>


\par }{\PP \VS{20}Ɗa we ecei nkere n ni, <<Te ɗai vuza va wi? Yiɗa̱i i zuwai ɗa i ka̱sukpa̱i ni ɗe? Banai i ɗeke yi u ta̱wa̱ u lyaꞋa ilikulyaꞋa.>>


\par }{\PP \VS{21}Ɗa Musa wu ushuki kuyongo n vuma va. Ɗa ta na vuza va u nekei ni mekere Zipura ciya̱ wo okpo yi vuka.

\VS{22}Ɗa Zipura u matsai maku mo kolobo, ɗa Musa u neꞋi ni kula Goshum, ɗaɗa, <<N yaꞋan ta̱ limoci a iɗika i pulai.>>


\par }{\PP \VS{23}A̱ya̱ n a̱bunda̱i a lazai, ɗa mogono ma Masar ma̱ kuwa̱i. Ama aza a Isaraila a buwa ta̱ a̱ yura̱ adama a atakaci a ugbashi e le, ɗa a lapai una̱. Ɗa malapa mu una̱ me le adama a̱ uɓa̱nki, ma banai a̱ Ka̱shile.

\VS{24}Ɗa Ka̱shile ka panai yura̱ i le, adama a na u ciɓa ta̱ n uzuwakpani u ni n Ibirahi n Ishaku n Yakubu.

\VS{25}Ɗa Ka̱shile ke enei atakaci a aza Isaraila, ɗa u panai asuvayali e le.




\par }\Chap{3}{\SH Musa we enei maɗanga a̱ kukula̱
\par }
{\PP \VerseOne{1}Kanna ke te, Musa a̱yi a kaguɓa ku ushiga wa akaya a̱ ni Jeturo, ganu vu Midiya. Ɗa u banai kaguɓa ka a uɓon u meremune, ɗa u banai a kusan ku Ka̱shile ku na e ci ɗeke Horebu.

\VS{2}Ta ɗe kalingata ka Vuzavaguɗu kuta̱i punu wa̱ ni a ma̱vuku ma na ma̱ ka̱na̱i akina a. Ana Musa we enei nannai ɗa u yaꞋin mereve adama a na maɗanga ma ma̱ ka̱na̱ ta̱ akina ama ma̱ kula̱ ba.

\VS{3}Ɗa u sheshei, <<Nini ɗai maɗanga ma ma̱ kpa̱ɗa̱i kukula̱? Ili i mereve i ɗa, yaꞋan m bana ɗevu me ene.>>


\par }{\PP \VS{4}Ana Vuzavaguɗu we enei u bana ta̱ kula̱na̱ maɗanga ma, ɗa Ka̱shile ke ɗekei ni punu a maɗanga ma, <<Musa! Musa!>> Ɗa Musa wu ushuki, <<Mpa ɗa na.>>


\par }{\PP \VS{5}Ɗa Ka̱shile ka danai, <<Ka̱ta̱ vu yawa ɗevu ba. Foɗo ataka a̱ nu, adama a na ubuta̱ u na vi a kashani na lo va, ubuta̱ u ciɗa u ɗa.

\VS{6}Ɗa u doku u danai, mpa ɗa Ka̱shile ke eshevu, Ka̱shile ki Ibirahi, Ka̱shile ki Ishaku n Ka̱shile ka Yakubu.>> Ɗa Musa u za̱lika̱i kaci ka̱ ni, adama a na wi ta̱ a kupana wovon u kugasa a̱shi n Ka̱shile.


\par }{\PP \VS{7}Ɗa Vuzavaguɗu u danai ni, <<Me ene ta̱ atakaci a uma a̱ va̱ na ɗe a Masar. M pana ta̱ malapa mu una̱ me le, adama a atakaci a na i o kusoꞋo e ekiye a aza a̱ kula̱na̱ agbashi a Masar. Mi ta̱ ta na e kukeɓece adama e le.

\VS{8}Tsu nanlo n ta̱wa̱ ta̱ adama na mi isa le e ekiye aza a Masar. Ka̱ta̱ mu uta̱ka̱ le a̱ ubuta̱ u nampa, m banka le a iɗika i na i laꞋi n ugaꞋin n a̱bunda̱i, iɗika i na yi m maniꞋin n tsuta̱ iɗika ya aza a KanaꞋana, n aza a Hitiya, n aza a Amoriya, n aza a Periziya, n aza a Hiviya, n aza a Jebusiya.

\VS{9}Gogo na ma̱shi ma aza a Isaraila ma̱ ta̱wa̱ ta̱ wa̱ va̱, me ene ta̱ kpamu uteku u na aza a Masar i a kutakacika le.

\VS{10}Gogo na, mi ta̱ a̱ kusuku wu u FiriꞋauna, adama a na vu bana vu uta̱ka̱ n uma a̱ va̱ aza a Isaraila punu a Masar.>>


\par }{\PP \VS{11}Ama ɗa Musa u danai Ka̱shile, <<Mpa ɗa tamkpamu ya, an ma kubana u FiriꞋauna adama a na mu utuka̱ aza a Isaraila punu a Masar?>>


\par }{\PP \VS{12}Ɗa Ka̱shile ka danai, <<Mi ta̱ koɓolo n avu. Na ɗa urotu u na u kokpo wa̱ nu, a kudana mpa ɗa n suki nu, vu uta̱ka̱ baci n uma a̱ va̱ a Masar, yi ta̱ e kuneke Ka̱shile tsugbayin a kusan ku nampa.>>


\par }{\PP \VS{13}Ɗa Musa wu ushuki Ka̱shile, <<Gogo na ta̱wa̱ baci m bana wa aza a Isaraila, ɗa n danai le, <Ka̱shile ki ikaya ka̱ ɗa̱ ka̱ suku mu ta̱ n ta̱wa̱ wa̱ ɗa̱.> E ece mu baci, <Yayi kula ku ni?> Yiɗa̱i tamkpamu ma kudana le?>>


\par }{\PP \VS{14}Ɗa Ka̱shile ku ushuki Musa <<MPA ƊA N CI YAꞋAN MPA. Ɗaɗa ili i na va kudana aza a Isaraila, <MPA ƊA u suku mu ta̱ wa̱ ɗa̱.> >>


\par }{\PP \VS{15}Ka̱shile ka danai Musa kpamu, <<Dana aza a Isaraila, <Vuzavaguɗu Ka̱shile ki ikaya i ɗa̱, Ka̱shile ki Ibirahi, n Ka̱shile ki Ishaku, n Ka̱shile ka Yakubu a̱yi ɗa u suki mu wa̱ ɗa̱.> Na va ɗaɗa kula ku va̱ ayin dem a kubana ko wannai, kula ku na uma a kuciɓa nu mpa ali nu ntsukaya dem.


\par }{\PP \VS{16}<<Gogo na bana vu ɓolongu aza a̱ gba̱ra̱-gba̱ra̱ a aza a Isaraila a̱ ubuta̱ u te ka̱ta̱ vu dana le, <Vuzavaguɗu Ka̱shile ki ikaya i ɗa̱, Ka̱shile ki Ibirahi, n ki Ishaku, n ka Yakubu ko yotsongi ka̱ci ka̱ ni wa̱ va̱ ɗa u danai mu, mpa me ene ta̱ ra̱ka̱, ili i na aza a Masar i a kuyaꞋanka ɗa̱.

\VS{17}N yaꞋan ta̱ uzuwakpani mi ta̱ a̱ ku utuka̱ ɗa̱ a̱ ka̱tsuma̱ ka atakaci ka̱ ɗa̱ punu na a Masar a kubana a iɗika ya aza a KanaꞋana, n aza a̱ Hitiya, n aza Amoriya, n aza a Piritiza, n aza a Heviya, n Jebusiya, a iɗika i na yi m maniꞋin n tsuta̱.>


\par }{\PP \VS{18}<<Uma a i ta̱ a kupanaka wu. Ka̱ta̱ avu nu nkoshi m gba̱ra̱-gba̱ra̱ i bana u mogono ma aza a Masar i dana yi, <Vuzavaguɗu Ka̱shile ka aza a Ibirahi ko yotsongu ta̱ ka̱ci ka̱ ni wa̱ tsu. Adama a nannai, ka̱sukpa̱ ci yaꞋan nwalu e meremune ali ayin a tatsu, adama a na ci yaꞋanka Ka̱shile Vuzavaguɗu vu tsu alyuka.>

\VS{19}Ama n yeve ta̱ mogono ma Masar ma̱ kuka̱sukpa̱ ɗa̱ i laza ba, sai n gutsuka yi nu utsura u va̱.

\VS{20}Mi ta̱ a kuyaꞋan ulinga n utsura u va̱ ka̱ta̱ n takacika aza a Masar, n yaꞋan ili i mereve kakau ra̱ka̱. Ka̱ta̱ mogono ma me yeve kuka̱sukpa̱ ɗa̱ i wala.


\par }{\PP \VS{21}<<Mi ta̱ a kuzuwa aza a Masar a yaꞋanka uma a̱ va̱ ili i singai. I ta̱ a kuyaꞋanka ɗa̱ kuneꞋe, yi baci a kulaza ya kulaza e ekiye agaɗa ba.

\VS{22}Vuka dem vi ta̱ a kubana u vuka va aza a Masar vu na vi ɗevu m kpaꞋa ku ni n vuka dem vu na vi ida̱shi wa̱ ni, ka̱ta̱ we ece yi ili ya azanariya ko ya azurufa ko akashi a kuꞋuka. A na i kuꞋuka muku mo olobo m muku mu nkere n ɗa̱, nannai ɗa i kulaza n uciyi wa aza a Masar.>>




\par }\Chap{4}{\SH Vuzavaguɗu u nekei Musa utsura u kuyaꞋan ili i mereve
\par }
{\PP \VerseOne{1}Ɗa Musa wu ushuki, <<A̱ ushuku baci nu mpa tamkpamu ba, ko ɗa a iwain kupanaka mu. A dana baci, <Vuzavaguɗu u ta̱wa̱ wa̱ nu ba.> >>

\VS{2}Ɗa Vuzavaguɗu we ecei ni, <<Yiɗa̱i vi n i ɗa e ekiye a̱ nu na lo va?>> Ɗa Musa u danai, <<Kalangu kaꞋa.>>

\VS{3}Ɗa Vuzavaguɗu u danai, <<Vakangu kaꞋa a iɗika.>> Ɗa Musa u vakangi kaꞋa a iɗika, ɗa ka vazai koko! Ɗa u docoi n ka̱ca̱pa̱ u ka̱sukpa̱i kaꞋa.

\VS{4}Ɗa Vuzavaguɗu u danai ni, <<Banka n kukiye ku nu vu ka̱na̱ winja u koko wa.>> Ɗa Musa u bankai n kukiye ku ni, ɗa u ka̱na̱i koko ka, ɗa koko ka ko bonoi kalangu e ekiye a̱ ni.

\VS{5}Ɗa Vuzavaguɗu u danai ni, <<YaꞋan ili i mereve i nampa, adama a na a̱ ushuku n Vuzavaguɗu Ka̱shile ki ikaya i le, Ka̱shile ki Ibirahi, n Ka̱shile ki Ishaku, n Ka̱shile Yakubu ko yotsongu ta̱ ka̱ci ka̱ ni wa̱ nu.>>


\par }{\PP \VS{6}Ɗaɗa kpamu Vuzavaguɗu u danai, <<Uka kukiye ku nu o motogu ma̱ nu.>> Ɗa Musa u ukai kukiye ku ni punu, ɗa wu uta̱ka̱i kukiye ka ɗa kokpoi wa̱ri n ukutu.


\par }{\PP \VS{7}Ɗa Vuzavaguɗu u danai, <<Gogo na bonoko ku ɗa punu o motogu ma.>> Ana u bonokoi n ku ɗa punu, ɗa wu uta̱ka̱i, ɗa ku bonoi ciɗa ci ikyamba i na i buwai.


\par }{\PP \VS{8}Ɗa Vuzavaguɗu u danai, <<A iwan baci kushuku n avu, ko kushuku n ili i mereve yu ugiti, i ta̱ a̱ kushuku n ili i mereve i ire ya.

\VS{9}Ɗa baci a iwain kushuku n ili i mereve ire i nampa ya, ko kupana ka̱la̱ka̱tsu ka̱ nu, kenuku mini punu o Kuyene ku Nilu, ka̱ta̱ vu tsungu a iɗika i ɗekpu. Mini ma na vi kenuki va, mi ta̱ o kokpo mpasa lo a iɗika i ɗekpu ya.>>


\par }{\PP \VS{10}Ama ɗa Musa u danai Vuzavaguɗu, <<Vuzavaguɗu vu va̱, n ci yaꞋan kadanshi ka̱ta̱ kaꞋa ku uta̱ mayin ba, ali n ayin a ɗe ko n gogo na ana vi yaꞋin kadanshi nu mpa. N ci yaꞋan ta̱ kadanshi sawu koɓolo n cikeku kpamu.>>


\par }{\PP \VS{11}Ɗaɗa Vuzavaguɗu u danai ni, <<Yayi u nekei vuma una̱? Yayi kpamu u bonokoi ni kebebe ko kagulani? Yayi u nekei ni a̱shi ko uyimba̱? Mpa ɗa Vuzavaguɗu ba?

\VS{12}Gogo na bana, mi ta̱ a̱ kuɓa̱nka̱ wu tsu na va kuyaꞋan kadanshi ka̱ta̱ n dana wu ili i na va kudansa.>>


\par }{\PP \VS{13}Ama ɗa Musa u danai, <<Vuzavaguɗu yaꞋan wupa ba, suku vuza yoku u bana.>>


\par }{\PP \VS{14}Ɗa Vuzavaguɗu u yaꞋin wupa m Musa, ɗa u danai, <<Haruna mokoshi ma̱ nu tamkpamu vuza va aza e Levi? N yeve ta̱ u tsu dansa ta̱ mayin. Wi ta̱ lo a uye adama a na i gasa, wi ta̱ feu a kuyaꞋan ma̱za̱nga̱, we ene wu baci.

\VS{15}Vi yaꞋan kadanshi n a̱yi, ka̱ta̱ vu tonuko yi i na u kudana. N kuɓa̱nka̱ ɗa̱ ta̱ n i na i kudansa n i na i kuyaꞋan.>>

\VS{16}A̱yi ɗa u kokpo vuza na u kuyaꞋanka uma kadanshi n una̱ u nu. Avu vi ta̱ o kokpo an Ka̱shile wa̱ ni, vu dana yi ili i na u kudansa.

\VS{17}Ama ka̱ta̱ vu ɗika kalangu ka nampa vu walaka, adama a na ka ɗaɗa va kuyaꞋanka ili i mereve.


\par }{\SH Musa u bonoi a Masar
\par }
{\PP \VS{18}Ɗa Musa u bonoi wa akaya a̱ ni Jeturo ɗa u danai ni, <<YaꞋan m bono biꞋi me ene aza a̱ va̱ na ɗe a Masar ko a buwa ta̱ ɗe n wuma.>>

\par }{\PP Ɗa Jeturo wu ushuki, <<Bana vu bono m ma̱ta̱na̱.>>


\par }{\PP \VS{19}Musa a̱yi biꞋi a Midiya Vuzavaguɗu u dana yi ta̱, <<Laza vu bono a Masar adama a na aza a na i a kuciga a kuna wu va a̱ kuwa̱ ta̱ ɗe ra̱ka̱.>>

\VS{20}Ɗa Musa u ɗikai muku mo olobo n ni n vuka vi ni ɗa u kumbakai le a majaki, ɗa u ka̱na̱i uye o kubono a iɗika i Masar. Ɗa u ɗikai kalangu ka̱ ni e ekiye a̱ ni.

\VS{21}Ɗa Ka̱shile ka danai Musa kpamu, <<Vi yawa baci a Masar vi yaꞋan ili i mereve i na n nekei nu utsura u kuyaꞋan e kelime ka FiriꞋauna. Ama mi ta̱ a kuzuwa yi wo okpo n ugbamukaci, wa̱ kuka̱sukpa̱ uma a̱ va̱ a laza ba.

\VS{22}Ka̱ta̱ vu dana FiriꞋauna, <Ili i na Vuzavaguɗu n danai i ɗaɗa na, uma a Isaraila i ta̱ tsu maku mo kolobo ma iyain ma̱ va̱,

\VS{23}N dana wu ta̱, <<Ka̱sukpa̱ yi u laza adama a na u yaꞋanka mu a̱ga̱nda̱.>> Ama vi iwan baci kuka̱sukpa̱ yi u laza, gogo na mi ta̱ a kuna maku ma iyain ma̱ nu.> >>


\par }{\PP \VS{24}Ana Musa u shamgbai a kasa a̱ ubuta̱ u yoku n limata i ni, a ayin a na i a̱ ka̱tsuma̱ ka nwalu ke le, ɗa Ka̱shile ka cinai ni ɗa u ɗa̱nga̱i kuna yi.

\VS{25}Ɗa Zipura vuka Musa u la̱nsa̱i katali ka alyu ɗa u kiɗai kavaja ka maku ma̱ ni, ɗa u saꞋwakai ene a Musa, ɗa u danai, <<Mpasa n nampa mo okpo ta̱ urotu wu ushiyi u yolo u tsu mayun ɗa.>>

\VS{26}Ana u danai, <<Vali vu savu vu na a shiyai yolo n urotu wu mpasa,>> wi ta̱ a kuyaꞋan kadanshi ku ukiɗi u kavaja. Ɗaɗa Vuzavaguɗu u ka̱sukpa̱i Musa n wuma.


\par }{\PP \VS{27}Ama kafu ayin a nanlo, Vuzavaguɗu u danai Haruna, <<Bana e meremune vi cina Musa.>> Ana u banai ɗa u gasai m Musa a kusan ku Ka̱shile, ɗa u rabasai ni ɗa wo oɓongi ni.

\VS{28}Ɗa Musa u danai Haruna ili i na Vuzavaguɗu u danai ni dem u bana u dana. Ɗa kpamu u yotsongi ni ili i mereve i na Ka̱shile ka zuwai ni u yaꞋan.


\par }{\PP \VS{29}Ɗa Musa n Haruna a banai a Masar, ɗa o ɓolongi nkoshi m gba̱ra̱-gba̱ra̱ mi Isaraila.

\VS{30}Ɗa Haruna u danai le ra̱ka̱ ili i na Vuzavaguɗu u danai Musa, ɗa ta na Musa u yaꞋin lo ili i mereve ya a̱ a̱shi e le.

\VS{31}Ɗa ta na a̱ ushuki. Ana a panai Vuzavaguɗu wi ta̱ a kuciɓa n ele koɓolo n atakaci a na i kpamu o kusoꞋo, ɗa a̱ ɗa̱nga̱i ɗa a̱ kuɗa̱ngi, ɗa a cikpai Ka̱shile.




\par }\Chap{5}{\SH Musa n Haruna e kelime ka FiriꞋauna
\par }
{\PP \VerseOne{1}Ana o kotsoi kudansa nu nkoshi ma aza Isaraila, ɗa Musa n Haruna a banai u FiriꞋauna ɗa a danai ni, <<Ili i na Vuzavaguɗu Ka̱shile ka aza a Isaraila u danai i ɗa na, <Ka̱sukpa̱ uma a̱ va̱ a bana a yaꞋanka mu ka̱ɗiva̱ ɗe e meremune.> >>


\par }{\PP \VS{2}Ɗa FiriꞋauna we ecei <<Yayi Vuzavaguɗu vu nanlo, vuza na n kupana kadanshi ka̱ ni ali ka̱ta̱ n ka̱sukpa̱ aza a Isaraila a laza? Mpa n yeve Vuzavaguɗu vu nanlo ba. Ma̱ a̱ kuka̱sukpa̱ ɗa̱ i laza ba.>>


\par }{\PP \VS{3}Ama ɗa Musa n Haruna a̱ ushuki a danai, <<Ka̱shile ka aza Ibirahi u yotsongu ta̱ ka̱ci ka̱ ni wa̱ tsu. Tsu folono wu ta̱ yaꞋan ci yaꞋan nwalu ali ayin a tatsu a kakamba adama a na tsu bana ci yaꞋanka Ka̱shile Vuzavaguɗu vu tsu alyuka. Ci yaꞋan baci nannai ba, wi ta̱ a kuna tsu m ma̱dukpa̱ ko n kotokobi.>>


\par }{\PP \VS{4}Ama ɗa mogono ma Masar me ecei Musa n Haruna, <<Adama a̱ yiɗa̱i yi a̱ kusa̱nka̱ uma kuyaꞋan ulinga u le? Kai! Bonoi ubuta̱ wu ulinga!>>

\VS{5}Ɗa FiriꞋauna u lyaꞋi kelime n kadanshi, <<Gogo na aza a Isaraila a yimkpa ta̱ ali a laꞋi aza a Masar n ka̱bunda̱i, ɗa yi a kuciga kusa̱nka̱ le ulinga.>>


\par }{\PP \VS{6}A kanna ka nanlo ka, ɗa FiriꞋauna u danai aza e kelime a kinda agbashi a Masar, n aza kinda ulinga u tsugbashi wi Isaraila.

\VS{7}<<Ka̱sukpa̱i kuneke uma a nampa ciꞋiwa̱ adama a na a yaꞋanka iputa̱ tsu na a kiwanai. Ka̱sukpa̱i le a bana a̱ la̱nsa̱ n ka̱ci ke le.

\VS{8}Zuwai le a yaꞋan ka̱bunda̱i ki iputa̱ ka tsu na a kiwanai, ka̱ta̱ i jebeke le ka̱bunda̱i ki iputa̱ ka ba. Wonvoli u ɗa le, i ɗaɗa i zuwai ɗa i a kuyaꞋanka mu ma̱shi n ka̱sukpa̱ le a bana a kakamba a yaꞋanka Ka̱shile ke le alyuka.

\VS{9}Nekei le ulinga wa atakaci ka̱ta̱ a lyaꞋa kelime n kuyaꞋan, nannai wi ta̱ a kuzuwa le a̱ kpa̱ɗa̱ kuciya̱ kofon ka na a kupana aꞋuwa a nampa.>>


\par }{\PP \VS{10}Ɗa aza a kinda ulinga u tsugbashi n aza a kinda agbashi a banai ɗa a danai uma ili i na FiriꞋauna u danai. <<Mi o kudoku me neke ɗa̱ ciꞋiwa̱ ba.

\VS{11}Banai i la̱nsa̱ tsu ɗa n ka̱ci ka̱ ɗa̱ a̱ ubuta̱ u na baci de dem i kuciya̱ tsu ɗa. Ama i lyaꞋa kelime n kuyaꞋan ka̱bunda̱i ki iputa̱ tsu na cau yi ishi a kuyaꞋansa.>>

\VS{12}Ɗa uma a a wacuwai a kubana a̱ ubuta̱ dem punu a iɗika i Masar a̱ kula̱nsa̱ ili i na a ci yaꞋanka ciꞋiwa̱.

\VS{13}Ama aza a kinda ulinga u tsugbashi wa o doku a gbarai le ka̱u, ɗa a̱ ka̱na̱i kudana le. <<Kanna de dem i yaꞋan iputa̱ tsu ka̱bunda̱i ka na yi ishi i ci yaꞋansa tsu ayin a na e ci neke ɗa̱ ciꞋiwa̱.>>

\VS{14}Ɗa aza e kelime a kinda agbashi a Masar a fabai aza Isaraila aza a na i a kinda aza ulinga u tsugbashi wa, ɗa e ecei. <<Yiɗa̱i i zuwai ɗa i kpa̱ɗa̱i kuzuwa agbashi a a yaꞋan iputa̱ na̱yin ko anana a shatangu tsu na ishi a kuyaꞋansa?>>


\par }{\PP \VS{15}Ɗa aza a kinda ulinga u tsugbashi a Isaraila a banai u FiriꞋauna ɗa a̱ sa̱la̱ka̱i ni. <<Yiɗa̱i i zuwai ɗa vi yaꞋankai agbashi a̱ nu nannai?

\VS{16}Babu vuza na u nekei tsu ciꞋiwa̱, ɗa kpamu a danai tsu <YaꞋin iputa̱ tsu na cau yi ishi a kuyaꞋansa.> A̱ ka̱na̱i kulapasa tsu gbani na lo ta na unushi u tsu u ɗa ba, unushi u uma a̱ nu a ɗa.>>


\par }{\PP \VS{17}Ɗa FiriꞋauna wu ushuki, <<Na lo dem i yoku i ɗa ba, wonvoli u ɗa. Ɗaɗa yi a kudanasa, <YaꞋan tsu bana ci yaꞋanka Vuzavaguɗu alyuka.>

\VS{18}Walai i bono a̱ ubuta̱ wu ulinga. Babu vuza na u kuneke ɗa̱ ciꞋiwa̱, ama mayun ɗa sai i yaꞋan ka̱bunda̱i ki iputa̱ tsu na yi ishi i ci yaꞋansa.>>


\par }{\PP \VS{19}Aza a kinda aza ugbashi a Isaraila e yeve ta̱ gogo na a uwa ta̱ a̱ ka̱tsuma̱ ka atakaci a gbayin, ana a danai le, <<Ka̱ta̱ i jebe ka̱bunda̱i ki iputa̱, i kpa̱ɗa̱ kuyawa tsu na cau yi ishi i ci yaꞋansa a kanna dem ba.>>

\VS{20}Ana a̱ uta̱i a̱ ka̱sukpa̱i FiriꞋauna, ɗa a gasai m Musa n Haruna aza a na ishi ɗe a kuvana le.

\VS{21}Ɗa a danai Musa n Haruna va, <<YaꞋan Vuzavaguɗu we ene ili i na i yaꞋin ka̱ta̱ u yaꞋanka ɗa̱ afada. I zuwai tso okpoi nu mpasa m gbani-gbani u FiriꞋauna nu nkoshi m gba̱ra̱-gba̱ra̱ n ni feu. Gogo na i ɗikai kotokobi ɗa i nekei le e ekiye adama a na a una tsu.>>


\par }{\SH Uzuwakpani u wishi
\par }
{\PP \VS{22}Ɗa Musa u bonoi u Vuzavaguɗu ɗa u danai, <<Vuzavaguɗu, yiɗa̱i i zuwai ɗa vi nekei uma a̱ nu atakakaci nannai? Yiɗa̱i i zuwai ɗa vu suki mu?

\VS{23}Ali n ayin a na m banai u FiriꞋauna n kula ku nu adama a na n yaꞋanka yi kadanshi, u doku ta̱ u zuwaka uma a̱ nu atakaci n a̱bunda̱i. Ko ili vi keɓece adama a na vi isa le ba.>>




\par }\Chap{6}{\PP \VerseOne{1}Ɗa Vuzavaguɗu u danai Musa, <<Gogo na ve kene ta̱ ili i na n kuyaꞋanka FiriꞋauna. N kukiye ku utsura ku va̱ wi ta̱ a̱ kuka̱sukpa̱ le a wala, n utsura u va̱ wi ta̱ a̱ kuta̱ka̱ le punu a iɗika ya.>>


\par }{\PP \VS{2}Ka̱shile ka danai Musa, <<Mpa ɗa Vuzavaguɗu.

\VS{3}N yotsongu ta̱ ka̱ci ka̱ va̱ wi Ibirahim, n Ishaku, n Yakubu, tsu Ka̱shile MalaꞋimili. Ama n ka̱sukpa̱ e yeve mu n utsura u kula ku va̱ ku Vuzavaguɗu ba.

\VS{4}N YaꞋan ta̱ uzuwakpani n ele n kuneke le iɗika i KanaꞋana, i na a̱ da̱sa̱ngi a kuyaꞋan limoci.

\VS{5}Gogo na m pana ta̱ yura̱ ya aza a Isaraila, aza na aza a Masar a zuwai a ugbashi, ɗa n ciɓai nu uzuwakpani u va̱.

\VS{6}Adama a nannai, dana aza a Isaraila, <Mpa ɗa Vuzavaguɗu, mi ta̱ a̱ kuta̱ka̱ ɗa̱ a̱ ka̱tsuma̱ ka atakaci ka aza a Masar, ka̱ta̱ n neke ɗa̱ uba̱ruwi a̱ ubuta̱ u tsugbashi wa, ka̱ta̱ mi isa ɗa̱ n utsura we ekiye a̱ va̱, ka̱ta̱ n neke le atakaci a gbayin.

\VS{7}Ka̱ta̱ m bonoko ɗa̱ uma a̱ va̱, ka̱ta̱ mpa tamkpamu mo okpo Ka̱shile ka̱ ɗa̱. Ɗaɗa i kuyeve a na mpa ɗa Vuzavaguɗu vu ɗa̱ n Ka̱shile ka̱ ɗa̱, vuza na wu utuka̱i ɗa̱ a̱ ka̱tsuma̱ ka atakaci ka aza a Masar.

\VS{8}Mi ta̱ a kubanka ɗa̱ a iɗika i na n yaꞋin akucina n kuneke Ibirahim, n Ishaku n Yakubu. Mi ta̱ e kuneke ɗa̱ i ɗa yo okpo ya ili yi uka̱ni i ɗa̱. Mpa ɗa Vuzavaguɗu.> >>

\VS{9}Musa u danai aza a Isaraila kadanshi ka nampa, ama ɗa a iwain kupanaka yi adama a una̱mgbi u ka̱tsuma̱ n atakaci a na i o kusoꞋo a̱ ubuta̱ wu ugbashi.


\par }{\PP \VS{10}Ɗa Vuzavaguɗu u danai Musa,

\VS{11}<<Bana vu dana FiriꞋauna mogono ma Masar u ka̱sukpa̱ uma a Isaraila a̱ uta̱ punu a iɗika i ni.>>

\VS{12}Ama ɗa Musa wu ushuki Vuzavaguɗu, <<Uma a Isaraila a panaka mu baci ba, nini ɗai tamkpamu FiriꞋauna u kupanaka mu, mpa na mi a kadanshi n cikeku?>>


\par }{\SH Tsukaya tsu Musa n Haruna
\par }
{\PP \VS{13}Ama ɗa Vuzavaguɗu u danai Musa n Haruna kakuna adama a aza a Isaraila n FiriꞋauna mogono ma Masar. U danai le a̱ uta̱ka̱ n aza a Isaraila punu a iɗika i Masar.


\par }{\PP \VS{14}Na va ɗaɗa nkoshi m gba̱ra̱-gba̱ra̱ mi iꞋuwa ya aza a Isaraila. Muku mo olobo n Ruben, maku ma iyain mi Isaraila ele ɗa, Enoku m Palu, n Hezuron, n Karimi. Ele na ɗa okpoi mogbodo mo Ruben.

\VS{15}Muku mo olobo n Simiyon ele ɗa Jemuwelu, n Jamin, n Ohadu, n Jaki, n Zoharu, n Shawu, vuza na vuka va aza a KanaꞋana vu matsai, na va ɗaɗa mogbodo ma Simiyon.

\VS{16}Na va ɗaɗa ula a̱ muku mo olobo n Levi, yaba dem n tsumani ci ni, ele ɗa Geshon, n Kohatu, m Merari. Levi wi ta̱ n a̱ya̱ amangatawun n kamangankupa n e cindere (137) kafu u kuwa̱.

\VS{17}Muku mo olobo n Geshon yaba dem m mogbodo ma̱ ni ele ɗa Libini n Shime.

\VS{18}Muku mo olobo n Kohatu ele ɗa Amuram n Iziharu n Heburon n Uziyelu. Kohatu u yaꞋan ta̱ a̱ya̱ amangatawun n kamangankupa n tatsu (133), kafu u kuwa̱.

\VS{19}Muku mo olobo m Merari, ele ɗa Mahali m Mushi. Ele ɗa umaci u Levi, yaba dem m mogbodo ma̱ ni.


\par }{\PP \VS{20}Amuram u zuwai Jokabe taku ve esheku a̱ ni, ɗa u matsakai ni Haruna m Musa. Amuram wi ta̱ n a̱ya̱ amangatawun n kamangankupa n e cindere (137) kafu u kuwa̱.

\VS{21}Muku mo olobo n Iziharu ele ɗa Kora, n Nefeku, n Zikiri.

\VS{22}Muku mo olobo n Uziyelu ele ɗa Mishayel, n Elizafan, n Sitiri.


\par }{\PP \VS{23}Haruna u zuwai Elisheba mekere ma Aminadabu vangu vu Nashon, ɗa u matsakai ni Nadabu, n Abihu, n Eliyaza, n Itama.

\VS{24}Muku mo olobo n Kora ele ɗa Asiru, n Elikana, n Abiyasafa. Na va ɗaɗa mogbodo ma Kora.


\par }{\PP \VS{25}Eliyaza maku ma Haruna u zuwai mekere me Putiyelu, ɗa u matsakai ni Finihasu. Aza na okpoi aza a̱ gba̱ra̱-gba̱ra̱ a iꞋuwa i Levi m mogbodo me le.


\par }{\PP \VS{26}Haruna vu nampa va m Musa va, ele ɗa aza a na Vuzavaguɗu u yaꞋankai kadanshi, <<Uta̱ka̱i n aza a Isaraila a iɗika i Masar ka̱tsura̱-ka̱tsura̱.>>

\VS{27}Musa n Haruna ele ɗa a yaꞋin kadanshi n FiriꞋauna mogono adama a na u ka̱sukpa̱ a̱ uta̱ka̱ n aza a Isaraila a iɗika i Masar.


\par }{\SH Haruna u yaꞋin kadanshi a̱ una̱ u Musa
\par }
{\PP \VS{28}A kanna ka na Vuzavaguɗu u yaꞋin kadanshi m Musa a iɗika i Masar,

\VS{29}u danai ni, <<Mpa ɗa Vuzavaguɗu, dana FiriꞋauna mogono ma Masar ili i na n danai nu dem.>>


\par }{\PP \VS{30}Ama Musa u danai Vuzavaguɗu, <<A na wo okpoi mpa mi ta̱ a kadanshi n cikeku, nini ɗai FiriꞋauna u kupanaka mu?>>




\par }\Chap{7}{\PP \VerseOne{1}Ɗa Vuzavaguɗu u danai Musa, <<Pana, mi ta̱ o kubonoko wu an Ka̱shile u FiriꞋauna. Mokoshi ma̱ nu Haruna wi ta̱ o kokpo an keneki ka na ka kuyaꞋan kadanshi n una̱ u nu.

\VS{2}Vu dana yi ili i na n tonokoi nu dem. Ka̱ta̱ a̱yi Haruna u dana FiriꞋauna u ka̱sukpa̱ aza a Isaraila a̱ uta̱ punu a iɗika i ni.

\VS{3}Ama mi ta̱ a kuzuwa FiriꞋauna ugbamukaci. Ka̱ta̱ n doku kpamu urotu wi ili i mereve i va̱, a iɗika i Masar,

\VS{4}ko n nannai FiriꞋauna wi ta na a kupanaka ɗa̱ ba. Ka̱ta̱ mpa n neke aza a Masar atakaci n a̱bunda̱i, ka̱ta̱ mu uta̱ka̱ uma a̱ va̱ aza a Isaraila kakau.

\VS{5}Ayin a na baci m ba̱ra̱kpa̱i kukiye ku va̱ wa aza a Masar, ciya̱ mu utuka̱ n aza a Isaraila a̱ ka̱tsuma̱ ke le, i ta̱ e kuyeve a na mpa ɗa Vuzavaguɗu.>>

\VS{6}Musa n Haruna a yaꞋin tsu na Vuzavaguɗu u danai le.

\VS{7}A ayin a na a banai a yaꞋankai FiriꞋauna kadanshi, Musa wi ta̱ n a̱ya̱ amanga̱na̱shi. A̱yi Haruna tamkpamu wi ta̱ n a̱ya̱ amanga̱na̱shi n a tatsu.


\par }{\SH Kalangu ka Haruna ka vazai koko
\par }
{\PP \VS{8}Ɗa Vuzavaguɗu u danai Musa n Haruna,

\VS{9}<<FiriꞋauna u dana baci, <YaꞋin ili i mereve,> vu dana Haruna, <Ɗika kalangu ka̱ nu, vu vakangu kaꞋa a iɗika e kelime ka FiriꞋauna.> kaꞋa ki ta̱ a kuvaza koko.>>


\par }{\PP \VS{10}Ɗa Musa n Haruna a banai u FiriꞋauna a yaꞋin ili i na Vuzavaguɗu u danai le. Ana a yawai, ɗa Haruna u vakangi kalangu ka̱ ni lo a̱ ubuta̱ u FiriꞋauna n anan taji a̱ ni, ɗa ta na ka vazai koko.

\VS{11}Ɗa FiriꞋauna u ɗekei aza e kuyeve n aza a̱ kula̱na̱ a̱ ni, n oboci a aza a Masar, ɗaɗa a̱ ka̱na̱i kuyaꞋan ili i mereve i nanlo feu derere.

\VS{12}Yaba dem vi le feu ɗa u vakangi kalangu ka̱ ni a iɗika ɗa ta na a vazai oko. Ama ɗa kalangu ka Haruna ko soɗongi alangu e le ra̱ka̱.

\VS{13}Ko n nannai, ɗa FiriꞋauna u doku ɗa u yaꞋin ugbamukaci, ɗa u kpa̱ɗa̱i kupanaka le, uteku u na Vuzavaguɗu u danai ɗe.


\par }{\SH Ma̱dukpa̱ ma na Mini mo bonoi mpasa
\par }
{\PP \VS{14}Ɗa Vuzavaguɗu u danai Musa, <<FiriꞋauna wi ta̱ n ugbamukaci n a̱bunda̱i, u iwain kuka̱sukpa̱ uma a̱ va̱ a laza.

\VS{15}Bana u FiriꞋauna n usana, ayin a na wi a̱ kuta̱ a kubana e kuyene ku Nilu. Ka̱ta̱ vu vana yi ɗe a̱ ka̱ga̱Ꞌin ka̱ kuyene ka, vi ɗika kalangu ka na ka vazai koko ka.

\VS{16}Ka̱ta̱ vu dana yi, <Vuzavaguɗu Ka̱shile ka aza a Ibirahim, u suku mu ta̱ wa̱ nu u danai vu ka̱sukpa̱ uma a̱ va̱ a wala a bana a cikpa mu na ɗe e meremune, ama ali n gogo na vu iwain kushuku.

\VS{17}Pana ili i na Vuzavaguɗu u danai, nannai ɗa ve kuyeve a na mpa ɗa Vuzavaguɗu. N kalangu ka na ki e kukiye ku va̱ na, mi ta̱ a kulapa mini ma̱ Nilu ka̱ta̱ mo bono mpasa.

\VS{18}Adan a na i punu a̱ mini ma i ta̱ a̱ kukuwa̱, mini kpamu mi ta̱ o kokpo n ushami tsu na aza Masar a kufuɗa o doku o soꞋo mini ma ba.> >>

\VS{19}Ɗaɗa Vuzavaguɗu u danai Musa, <<Dana Haruna <U ɗika kalangu ka̱ ni, ka̱ta̱ u shamgba u sapangu nɗolu m Masar ni nyeneke n adaɓa n ayinva a na o koꞋi dem. I ta̱ o kokpo mpasa, ali m mini ma na mi lo a̱ ndiki n okotsu koɓolo n ogbodo a iɗika i Masar dem.> >>


\par }{\PP \VS{20}Ɗa Musa n Haruna a yaꞋin tsu na Vuzavaguɗu u danai le a yaꞋan. Ɗa Haruna u ɗengusa̱i kalangu ka̱ ni lo e kelime ka FiriꞋauna n anan taji a̱ ni dem lo a kinda. Ɗa u lapai Kuyene ku Nilu, ɗa ko okpoi mpasa.

\VS{21}Adan a na i punu a̱ mini ma a̱ kuwa̱i. Ɗa mini ma shamai ka̱u, ali aza a Masar a fuɗa o doku soꞋo ba. Ɗa mini dem a iɗika i Masar mo okpoi mpasa.


\par }{\PP \VS{22}Ama oboci a Masar a̱ ka̱na̱i kuyaꞋan ili i tsuboci i le, ɗa feu o bonokoi mini ma mpasa. Ɗa ka̱ɗu ka FiriꞋauna ko doku ka gbamasakai, u ciga kupanaka Musa ele n Haruna ba, tsu na Vuzavaguɗu u danai.

\VS{23}Ɗa FiriꞋauna u lazai o kubono e kefeku ka̱ ni, ko ka̱ɗu ka̱ ni ka̱ muɗa̱ adama a ili i nampa ya ba.

\VS{24}Ɗa aza a Masar dem a̱ ga̱va̱i ayinva a̱ ka̱ga̱Ꞌin ke kuyene ku Nilu a̱ kula̱nsa̱ mini mo kusoꞋo adama a na o doku a fuɗa o soꞋo mini me kuyene ma ba.


\par }{\SH Ma̱dukpa̱ mo opoɗo
\par }
{\PP \VS{25}Ayin e cindere a lazai ana Vuzavaguɗu u la̱nga̱sa̱i Kuyene ku Nilu.




\par }\Chap{8}{\PP \VerseOne{1}Ɗa Vuzavaguɗu u danai Musa, <<Bana u FiriꞋauna ka̱ta̱ vu dana yi, <Ili i na Vuzavaguɗu u danai i ɗaɗa na, ka̱sukpa̱ uma a̱ va̱ a wala adama a na a̱ ciya̱ a bana a cikpa mu.

\VS{2}Ama vu sa̱nka̱ le baci kulaza, mi ta̱ a̱ kutuka̱ m ma̱dukpa̱ mo opoɗo punu a iɗika i nu dem.

\VS{3}Kuyene ku Nilu ki ta̱ a kushana n opoɗo. I ta̱ a̱ kuta̱ ka̱ta̱ a uwa e kefeku ka̱ nu, n kunu ku kasa ku nu ali a gaɗi vu kajiba ka̱ nu, n iꞋuwa ya aza a̱ gba̱ra̱-gba̱ra̱ a ulinga a̱ nu, n uma a̱ nu ra̱ka̱. I ta̱ kpamu a kuꞋuwa e kenle ka̱ kuya̱na̱ koɓolo m masasu ma kulapaka kiya ka akala dem.

\VS{4}Opoɗo a i ta̱ a kuɗikpangusu n a carai nu n uma a̱ nu dem, koɓolo n aza a̱ gba̱ra̱-gba̱ra̱ a̱ nu feu.> >>

\VS{5}Ɗa Vuzavaguɗu u danai Musa, <<Dana Haruna, <Ɗengusa̱ kalangu ka na ki e kukiye ku nu vu sapangu nɗolu dem, ni nyeneke, n adaɓa. Opoɗo i ta̱ a̱ kuta̱ a Masar, ka̱ta̱ a pala iɗika ya.> >>


\par }{\PP \VS{6}Ɗa Haruna u ɗengusa̱i kukiye ku ni, ɗa u sapangi nɗolu m Masar dem, ɗa a̱ uta̱ka̱i n opoɗo a na a palai ubuta̱ dem.

\VS{7}Ɗa oboci e le feu ɗa a yaꞋin nannai n utsura u le, a zuwai opoɗo a̱ uta̱i punu a iɗika ya.

\VS{8}Ɗa FiriꞋauna u ɗekei Musa n Haruna ɗa u danai le, <<Folonokoi mu Vuzavaguɗu adama a na u takpaka mu ma̱dukpa̱ mo opoɗo ma mpa n uma a̱ va̱, mi ta̱ a̱ kuka̱sukpa̱ uma a̱ nu a wala a bana a yaꞋanka Vuzavaguɗu alyuka.>>

\VS{9}Ɗa Musa u danai FiriꞋauna, <<N neke wu ta̱ tsugbayin. Zagba ayin a na vi cigai n folono Vuzavaguɗu adama a̱ nu n uma a̱ nu, ciya̱ avu m kpaꞋa ku nu yu uvuka m ma̱dukpa̱ mo opoɗo ma, ka̱ta̱ a̱ ka̱sukpa̱ a na i o Kuyene ku Nilu koci.>>

\VS{10}Ɗa FiriꞋauna u danai, <<Mkpa vu nampa.>> Ɗa Musa u danai, <<M pana ta̱, mi ta̱ a kuyaꞋan tsu na vu danai, adama a na vu yeve ta̱ babu vuza na wi lo tsu Vuzavaguɗu Ka̱shile ka̱ tsu.

\VS{11}Opoɗo a i ta̱ a̱ kuka̱sukpa̱ wu m kpaꞋa ku nu, n aza a̱ gba̱ra̱-gba̱ra̱ a̱ nu, n uma a̱ nu, a na o kokpo koci a ɗaɗa a na i o Kuyene ku Nilu.>>

\VS{12}Ana Musa n Haruna a̱ uta̱i ɗa a̱ ka̱sukpa̱i FiriꞋauna, ɗa Musa u yaꞋin kavasa a kubana u Vuzavaguɗu ciya̱ u takpa ma̱dukpa̱ mo opoɗo ma na u tuka̱i FiriꞋauna.

\VS{13}Ɗa Ka̱shile ka yaꞋin tsu na Musa u folonoi, ɗa opoɗo a na i a kpaꞋa n a na i o oyonto n ashina dem a̱ kuwa̱i.

\VS{14}Ɗaɗa o ɓolongi opoɗo a otoro-otoro, ali ɗa iɗika ya yo okpoi n ushami.


\par }{\PP \VS{15}Ama ana FiriꞋauna we enei ukuna wo opoɗo wa u jebe ta̱, ɗa u doku u yaꞋin ugbamukaci. U panaka Musa n Haruna ba, uteku tsu na Vuzavaguɗu u danai ɗe.


\par }{\SH Ma̱dukpa̱ mi ikurukpatai
\par }
{\PP \VS{16}Ɗa Vuzavaguɗu u danai Musa, <<Dana Haruna, <Ɗengusa̱ kalangu ka̱ nu ka̱ta̱ vu lapa iɗika. Kubuta̱ ki iɗika ku na ku ɗa̱nga̱i ki ta̱ o kokpo ikurukpatai a iɗika i Masar ra̱ka̱.> >>

\VS{17}Ɗa ta na a yaꞋin nannai, ana Haruna u ɗengusa̱i kalangu ka̱ ni, ɗa u lapai iɗika ɗa kubuta̱ ku ɗa̱nga̱i. Ɗa ta na ko okpoi ikurukpatai, ɗa ikurukpatai ya i ka̱na̱i kutakacika uma a Masar ra̱ka̱, ali nu nnama n le dem. Ɗa kubuta̱ ki iɗika ka dem ko okpoi ikurukpatai.

\VS{18}Ama ana oboci e le a cigai kuyaꞋan nannai n ciboci ci le, a fuɗa ba. Ko n nannai dem, ɗa ikurukpatai i ka̱na̱i kutakacika uma nu nnama.


\par }{\PP \VS{19}Ɗa oboci a danai FiriꞋauna, <<Na va gbani ɗa ba, kukiye ku Ka̱shile ku ɗa.>> Ama ka̱ɗu ka FiriꞋauna ko doku ka gbamasakai, ali ɗa u iwain kupana. Uteku u na Vuzavaguɗu u danai ɗe.


\par }{\SH Ma̱dukpa̱ ma ayun
\par }
{\PP \VS{20}Ɗa Vuzavaguɗu u danai Musa, <<Ɗenga̱ mkpaꞋa n usana, vu gasa n FiriꞋauna ayin a na wi a kubana e kuyene ka, ka̱ta̱ vu dana yi, <Ili i na Vuzavaguɗu u danai i ɗaɗa na, ka̱sukpa̱ uma a̱ va̱ a laza a bana a yaꞋanka mu a̱ga̱nda̱.

\VS{21}Vu ka̱sukpa̱ baci uma a̱ va̱ a lazai ba, mi ta̱ a̱ kusuꞋuku ɗa̱ n ka̱kuma̱ ka ayun, avu n aza a̱ nu, n aza a̱ gba̱ra̱-gba̱ra̱ a̱ nu dem, n iꞋuwa i le. Punu a iꞋuwa ya aza a Masar yi ta̱ a kushana n ayun, ali a̱ kimba̱i iɗika dem.


\par }{\PP \VS{22}<<<Ama a kanna ka nanlo, mi ta̱ a kukanza iɗika i Goshon a̱ ubuta̱ u na uma a̱ va̱ i, ayun a kusaꞋwa ɗe ba. Adama a na vi yeve a na mpa Vuzavaguɗu mi ta̱ kpamu punu a iɗika i nampa.

\VS{23}Mi ta̱ a kuzuwa urotu u na u kupecuku uma a̱ va̱ n uma a̱ nu, urotu wi ili i mereve i nampa yi ta̱ a̱ kuta̱wa̱ makpaꞋa.> >>


\par }{\PP \VS{24}Ɗa ta na Vuzavaguɗu u yaꞋin nannai. U suꞋuki m ma̱dukpa̱ ma ayun a kubana e kefeku ka FiriꞋauna, n iꞋuwa ya aza a̱ gba̱ra̱-gba̱ra̱ a̱ ni a Masar dem, ɗa iɗika ya kpamu i ka̱na̱i kuna̱mgba̱ n ka̱kuma̱ ka ayun ka.

\VS{25}Ɗa FiriꞋauna u ɗekei Musa n Haruna u danai, <<Banai i yaꞋanka Ka̱shile ka̱ ɗa̱ ka alyuka punu na a iɗika ya.>>

\VS{26}Ɗaɗa Musa u danai, <<Nannai va u yaꞋan ba. Alyuka a na tsa kuyaꞋanka Ka̱shile Vuzavaguɗu vu tsu i ta̱ o kokpo ili yu unata a kubana wa aza a Masar. E ene tsu baci a kuyaꞋan alyuka a ili yu unata n a̱shi e le, i a kuvara tsu n atali ba?

\VS{27}U gaꞋan ta̱ ci yaꞋan nwalu n ayin a tatsu e meremune, ci yeve ci yaꞋanka Vuzavaguɗu Ka̱shile ka̱ tsu alyuka tsu na u danai.>>

\VS{28}Ɗa FiriꞋauna u danai, <<N kuka̱sukpa̱ ɗa̱ ta̱ i bana i yaꞋanka Vuzavaguɗu Ka̱shile ka̱ ɗa̱ alyuka e meremune. Ama ka̱ta̱ i bana daꞋin ba, gogo na yaꞋankai mu kavasa biꞋi feu.>>

\VS{29}Ɗa Musa u danai, <<N ka̱sukpa̱ baci na mi ta̱ a kuvasa u Vuzavaguɗu ka̱ta̱ mkpaꞋa u takpa ma̱dukpa̱ ma ayun ma u FiriꞋauna, n aza a̱ gba̱ra̱-gba̱ra̱ a̱ nu, n uma a̱ nu dem. Ama mi ta̱ a kuɓarangu wu, ka̱ta̱ vu doku vi ya̱nsa̱ tsu ba, vu doku vu sa̱nka̱ uma kubana kuyaꞋanka Ka̱shile ke le alyuka ba.>>

\VS{30}Ɗa Musa u ka̱sukpa̱i FiriꞋauna, u banai u yaꞋin kavasa a kubana u Vuzavaguɗu ciya̱ u takpa ma̱dukpa̱ ma.

\VS{31}Vuzavaguɗu u yaꞋin tsu na Musa u folonoi, ɗa u takpai ma̱dukpa̱ ma ayun ma u FiriꞋauna, n aza a̱ gba̱ra̱-gba̱ra̱ a̱ ni, n uma a̱ ni dem ko kayun ke te ka buwa ba.

\VS{32}Ama FiriꞋauna u doku u yaꞋin ugbamukaci, u ka̱sukpa̱ uma a a laza ba.




\par }\Chap{9}{\SH Ma̱dukpa̱ mi ilikuzuwa
\par }
{\PP \VerseOne{1}Ɗa Vuzavaguɗu u danai Musa, <<Bana u FiriꞋauna vu dana yi ili i na Vuzavaguɗu u danai, <Ili i na Vuzavaguɗu Ka̱shile ka aza Ibirahi ka danai i ɗaɗa na, <<Ka̱sukpa̱ uma a̱ va̱ a laza adama a na a bana a cikpa mu.>>

\VS{2}Ama vi iwan baci kuka̱sukpa̱ le, ɗa vi lyaꞋi kelime n kuka̱na̱ le,

\VS{3}Vuzavaguɗu wi ta̱ a̱ kusuku m ma̱dukpa̱ a̱ ubuta̱ wi ilikuzuwa i ɗa̱ i na i tsu guɓa, nraɗika, ni njaki, n odoku, n arakuma, n anaka koɓolo ni nkyon.

\VS{4}Ama Vuzavaguɗu wi ta̱ a kukanza kuzuwa ka aza a Isaraila ka̱ta̱ u ka̱sukpa̱ ka aza a Masar, adama a na ko kuzuwa ku te ka aza a Isaraila ki lo a̱ kukuwa̱ ba.> >>

\VS{5}Vuzavaguɗu u zuwai ayin ɗa u danai, <<MkpaꞋa mi ta̱ a kuyaꞋan ili i nampa punu a iɗika ya.>>


\par }{\PP \VS{6}Ana kayin ka asai, ɗa ta na Vuzavaguɗu u yaꞋin nannai. Ɗa kuzuwa ka aza a Masar ra̱ka̱ ku kuwa̱i, ama ko winja u te u kuzuwa wa aza Isaraila u kuwa̱ ba.

\VS{7}Ɗa FiriꞋauna u zuwai uma adama a na o goɗumo, ɗa a cinai mayun ɗa, ko manama me te ma aza a Isaraila ma̱ kuwa̱ ba. Ama FiriꞋauna u buwa ta̱ n ugbamukaci, u iwain kuka̱sukpa̱ uma a a laza.


\par }{\SH Ma̱dukpa̱ ma amici
\par }
{\PP \VS{8}Ɗa Vuzavaguɗu u danai Musa n Haruna, <<Shatangi ekiye a̱ ɗa̱ n kokomo ka na ki lo e kenle, ka̱ta̱ Musa u bula̱ngu kaꞋa lo a̱ wunla̱i a̱ a̱shi a FiriꞋauna.

\VS{9}Kubuta̱ ku kokomo ka ki ta̱ a̱ kuka̱ra̱Ꞌa̱ a iɗika i Masar dem. Ayin a nanlo mɓa̱la̱ ma amici mi ta̱ a̱ kuka̱na̱ ikyamba i uma nu nnama dem, punu a iɗika i Masar.>>


\par }{\PP \VS{10}Ɗa e kenuki kokomo e kenle ɗa a lazai a banai a̱ ubuta̱ u FiriꞋauna, ɗa Musa u vishangi kokomo ka a̱ wunla̱i e kelime ka FiriꞋauna, ɗa gogo lo amici a̱ ka̱na̱i yaba dem a̱ ubuta̱ wa ali nu nnama dem.

\VS{11}Ali n oboci a feu a fuɗa a shamgba kelime ka Musa ba, adama a na ele feu amici a̱ ka̱na̱ le ta̱ koɓolo n aza a Masar a na a buwai dem.

\VS{12}Ama ɗa Vuzavaguɗu u doku u zuwai FiriꞋauna u yaꞋin ugbamukaci ɗa u iwain kupanaka le, uteku tsu na Vuzavaguɗu u danai Musa ɗe.


\par }{\SH Ma̱dukpa̱ ma̱ mini ma atali
\par }
{\PP \VS{13}Ɗa Vuzavaguɗu u danai Musa, <<Ɗa̱nga̱ mkpaꞋa n usana vu bana u FiriꞋauna vu dana yi, <Ili i na Vuzavaguɗu u danai i ɗaɗa na, <<Ka̱sukpa̱ uma a̱ va̱ a laza a bana a cikpa mu.

\VS{14}Ko kpamu n gogo na mi ta̱ a̱ kusuꞋuku wu m ma̱dukpa̱, avu n aza gba̱ra̱-gba̱ra̱ a̱ nu, n uma a̱ nu dem. Adama a na vi yeve babu vuza na wi tsu va̱ punu a aduniyan dem.

\VS{15}Mi ishi baci de m faba wu ɗe n uma a̱ nu m ma̱dukpa̱, vi ishi a kubuwa lo n wuma a aduniyan a nampa ba.

\VS{16}Ama n ka̱sukpa̱ wu ta̱ n wuma adama a na n yotsongu wu utsura u va̱. Ka̱ta̱ uma a sala kula ku va̱ aduniyan ra̱ka̱.

\VS{17}Ama ali n gogo na vu buwai a kucikpa ka̱ci ka̱ nu, ɗa vi iwain kuka̱sukpa̱ le a laza.

\VS{18}MkpaꞋa nahannai mi ta̱ o kuyoꞋo mini ma atali ma wuya-wuya ma na ka̱ta̱ a saꞋwai kuyoꞋo ba, ali n ayin a na a yaꞋin iɗika i Masar.

\VS{19}Dana uma o bonoko n ilikuzuwa i nu n ili i na vi ni ɗa pulai dem a kpaꞋa, adama a na vuza na baci ko manama ma na mi pulai ma na mini ma atali ma saꞋwai mi ta̱ a̱ kukuwa̱.>> > >>

\VS{20}Aza a gba̱ra̱-gba̱ra̱ a FiriꞋauna o yoku a na i a kupana wovon wi ili i na Vuzavaguɗu u danai, ɗa a yaꞋin gogoꞋo o bonokoi agbashi e le n kuzuwa ku le asuvu a kpaꞋa.

\VS{21}Ama aza a na a̱ kpa̱ɗa̱i kukeɓece n kadanshi ka Vuzavaguɗu a̱ ka̱sukpa̱i kuzuwa ku le n agbashi e le feu pulai.


\par }{\PP \VS{22}Ɗa Vuzavaguɗu u danai Musa, <<Ɗengusa̱ kukiye ku nu a kubana gaɗi adama a na mini ma atali ma̱ yikpa̱ u uma dem nu nnama n ica̱Ꞌa̱shi ya ashina a Masar.>>

\VS{23}Ɗa Musa u ɗengusa̱i kalangu ka̱ ni gaɗi, ɗa Vuzavaguɗu u yaꞋin ulaɗi u gbangam u na u tsu akana ali a̱ kuta̱wa̱ a iɗika, ɗa u lapai akpanga ɗa u yoꞋi mini ma atali a iɗika i Masar dem.

\VS{24}Mini ma atali n ulaɗi ka̱u nannai, u saꞋwa kuyaꞋan a iɗika i Masar ba. Nava ɗaɗa mini ma atali ma gbani-gbani ma na a saꞋwai kuyaꞋan a iɗika i Masar ali n ayin a na e yevei ubuta̱ u nanlo n kula Masar.

\VS{25}A iɗika i Masar dem mini ma atali ma̱ la̱nga̱sa̱i ili i na yi e keteshe ra̱ka̱, uma nu nnama dem. Ma̱ la̱nga̱sa̱i ica̱Ꞌa̱shi dem, ali mo koɗosoi nɗanga ra̱ka̱.

\VS{26}Ama ubuta̱ u na u kpa̱ɗa̱i kuyoꞋo mini ma atali ma koci u ɗaɗa Goshon, ubuta̱ u na aza a Isaraila i.

\VS{27}Ɗa FiriꞋauna u suki a bana e ɗeke Musa n Haruna, ɗa u danai, <<Gogo na n yaꞋan ta̱ unushi, Vuzavaguɗu mayun ɗa wi, ama mpa n uma a̱ va̱ ci n ukuna u mayun ba.

\VS{28}Tsu folono wu ta̱ folonoko tsu Vuzavaguɗu, akpanga m mini ma atali ma na Ka̱shile ka̱ suꞋuki tsu va ma yawa tsu ta̱. Mi ta̱ a̱ kuka̱sukpa̱ ɗa̱ i laza gogo na, yo kudoku ya shamgba na ba.>>

\VS{29}Ɗa Musa wu ushuki, <<Gogo na mu uta̱ baci pulai vi likuci mi ta̱ a̱ kuɗa̱ngusa̱ ekiye a̱ va̱ gaɗi n vasa. Ayin a na baci mini ma atali n akpanga a shamgbai vi ta̱ e kuyeve iɗika ya yi ta̱ ekiye a Vuzavaguɗu.

\VS{30}Ama n yeve ta̱ avu n aza gba̱ra̱-gba̱ra̱ a̱ nu ya kupana wovon u Ka̱shile Vuzavaguɗu ba.>>

\VS{31}A ayin a na lo falas\FTNT{*}{{\FR 9:31 }{\FR{9:31
}}{\FT{Bali ilikulya i yoku i ɗa i na a ci cimba ka̱ta̱ i matsa ci iwele
}}} m bali\FTNT{†}{{\FR 9:31 }{\FR{9:31
}}{\FT{Bali ilikulya i yoku i ɗa i na a ci cimba ka̱ta̱ i matsa ci iwele.}}} a̱ na̱mgba̱ ta̱ ra̱ka̱ adama a̱ mini ma atali ma, bali a̱ kupusa̱ falas tamkpamu a kuyaꞋan a̱pa̱lu.

\VS{32}Ama alkama n ityawan i na̱mgba̱ ba adama a na ayin e kugeꞋwe e le a yawa ba.

\VS{33}Ana Musa u ka̱sukpa̱i ubuta̱ u FiriꞋauna a pulai vi likuci ɗa u ɗengusa̱i ekiye a̱ ni gaɗi, ɗa u ka̱na̱i avasa u Vuzavaguɗu. Ɗaɗa mini ma atali n akpanga a shamgbai, ɗa mini ma̱ ka̱sukpa̱i kuyoꞋo a iɗika ya dem.

\VS{34}Ana FiriꞋauna we ene mini, m mini ma atali n akpanga a ma laza ta̱, ɗa u yaꞋin unushi kpamu. A̱yi n aza a̱ gba̱ra̱-gba̱ra̱ a̱ ni a kpanduki a̱ɗu e le.

\VS{35}Ɗa FiriꞋauna u doku u kpanduki ka̱ɗu ka̱ ni, ɗa u sa̱nka̱i aza a Isaraila ku laza, uteku u na Vuzavaguɗu u danai Musa ɗe.




\par }\Chap{10}{\SH Ma̱dukpa̱ ma akyuꞋun
\par }
{\PP \VerseOne{1}Ɗa Vuzavaguɗu u danai Musa, <<Bana u FiriꞋauna adama a na mpa m kpanduku ta̱ ka̱ɗu ka̱ ni n aza a̱ gba̱ra̱-gba̱ra̱ a̱ ni, adama a na n yaꞋan ili i mereve i nampa e mere me le,

\VS{2}adama a ili i nampa, yi ta̱ a kufuɗa ya dana muku n ɗa̱ nu ntsukaya n ɗa̱ nu n tsu na n yaꞋin wuya-wuya n aza a Masar n tsu na n yaꞋin ili i mereve i va̱. A̱ɗa̱ kpamu ta i kuyeve nannai a na mpa ɗa Vuzavaguɗu.>>


\par }{\PP \VS{3}Ɗa Musa n Haruna a banai u FiriꞋauna ɗa a danai ni, <<Ili i na Vuzavaguɗu Ka̱shile ka aza Ibirahi ka danai i ɗaɗa na, <Ali wannai ɗai va̱ kuka̱sukpa̱ kuyaꞋan a̱ra̱ɗi a kubana a̱ va̱? Ka̱sukpa̱ uma a̱ va̱ a laza, adama a na a bana a cikpa mu.

\VS{4}Vi iwan baci kuka̱sukpa̱ uma a̱ va̱ a laza, mkpaꞋa mi ta̱ a̱ kutuka̱ n akyuꞋun a iɗika i nu.

\VS{5}I ta̱ a kuyimkpa ali a pala iɗika dem ali babu vuza na u kufuɗa we kene iɗika ya, ka̱ta̱ a takuma ilikulyaꞋa i na yi ishi lo i na mini ma atali ma nusai, nu nɗanga n na mi o kugbomguro a ashina a̱ ɗa̱.

\VS{6}I ta̱ a kushana a iꞋuwa i nu n iꞋuwa ya aza a gba̱ra̱-gba̱ra̱ koɓolo n iꞋuwa ya aza a Masar dem. Ili i nampa ko ikaya i nu ko anan dada a̱ nu n ayin a na a̱ ta̱wa̱i a iɗika i nampa ali a̱ kuta̱wa̱ anana, ka̱ta̱ a saꞋwa kene i ɗa ba.> >> Ɗa Musa u lazai u ka̱sukpa̱i FiriꞋauna.


\par }{\PP \VS{7}Ɗa nkoshi m gba̱ra̱-gba̱ra̱ n FiriꞋauna a danai ni, <<Wana ɗai vuma vu nampa u kuka̱sukpa̱ kuzuwaka tsu maza? Ka̱sukpa̱i aza Isaraila a bana a cikpa Ka̱shile Vuzavaguɗu vi le. Gogo na i yeve a na iɗika i Masar i na̱mgba̱i ba?>>


\par }{\PP \VS{8}Ɗa o bonokoi Musa n Haruna u FiriꞋauna, ɗa u danai le, <<Yi ta̱ a ku fuɗa ya bana ya cikpa Ka̱shile Vuzavaguɗu vu ɗa̱.>> Ama danai mu, anan yayi a kubana n a̱ɗa̱?


\par }{\PP \VS{9}Ɗa Musa wu ushuki, <<Ci ta̱ a kubana ra̱ka̱ vu tsu mma̱ci nu nkoshi m muku mo olobo ni nkere n tsu dem. Ci ta̱ a kuɗika nkyon n tsu nu nraɗika, n anaka adama a na ci ta̱ a kuyaꞋan ka̱ɗiva̱ ka na tsa kucikpa Vuzavaguɗu.>>


\par }{\PP \VS{10}Ɗa FiriꞋauna u danai, <<Vuzavaguɗu ɗa koci u kuɓa̱nka̱ ɗa̱ n ka̱sukpa̱ ɗa̱ baci i bana n a̱ma̱ci a̱ ɗa̱ koɓolo m muku dem, wi ta̱ a kuyaꞋan yi ta̱ n kusheshe ku gbani-gbani.

\VS{11}A̱Ꞌa̱ ta nannai ba. Ali a ɗa koci a kubana a yaꞋanka Vuzavaguɗu a̱ga̱nda̱, adama a na ɗaɗa ili i na i folonoi.>> Ɗa o lokoi Musa n Haruna punu a̱ ubuta̱ u FiriꞋauna.


\par }{\PP \VS{12}Ɗa Vuzavaguɗu u danai Musa, <<Ɗengusa̱ kukiye ku nu vu sapangu iɗika i Masar adama a na ka̱kuma̱ ka akyuꞋun ka ka pala iɗika ya dem, ka̱ta̱ kpamu a takuma ili i na yi punu a iɗika i Masar dem i na mini ma atali ma nusai.>>


\par }{\PP \VS{13}Ɗa Musa u ɗengusa̱i kalangu ka̱ ni a uɓon wi iɗika i Masar, ɗa Ka̱shile ka̱ suki wunla̱i a kasana u ta̱wa̱i punu a iɗika ya n kanna ka nanlo ka n kayin ka̱ ni dem. A kubana usana ɗa wunla̱i u kasana wa u tuka̱i n akyuꞋun.

\VS{14}Ɗaɗa a̱ ka̱ra̱Ꞌi a iɗika i Masar dem a shatangi iɗika ya palili. Ka̱ta̱ a saꞋwa kene icuꞋu i ma̱dukpa̱ i nanlo ba, ili i nanlo kpamu yo kudoku ya̱ ta̱wa̱ a iɗika i nanlo ba.

\VS{15}Ɗa akyuꞋun a a palai ubuta̱ dem ali iɗika i lima̱na̱i adama akyuꞋun. A takumai ica̱Ꞌa̱shi dem n umaci wu nɗanga n na mini ma atali ma nusai. Babu ka̱vuku ka̱ ta̱ku ka̱ mita̱ ko ka maɗanga ka na ka buwai punu a iɗika i Masar.


\par }{\PP \VS{16}Ɗa FiriꞋauna u yaꞋin gogoꞋo u ɗekei Musa n Haruna ɗa u danai le, <<N nusaka ta̱ Ka̱shile Vuzavaguɗu vu ɗa̱ n a̱ɗa̱ dem.

\VS{17}Gogo na cinukpakai mu unushi u nampa, ka̱ta̱ i vasa a kubana u Ka̱shile Vuzavaguɗu vu ɗa̱ u takpa atakaci a̱ ukpa̱ a nampa.>>


\par }{\PP \VS{18}Ɗa Musa u ka̱sukpa̱i kefeku ka FiriꞋauna ɗa u banai u vasai u Vuzavaguɗu.

\VS{19}Ɗa Vuzavaguɗu u sabaꞋi wunla̱i wa u bonokoi u ɗa wunla̱i u ka̱livi wu utsura, u na u pura̱ngi akyuꞋun a a kubana a Mala ma Shili. Ko kakyuꞋun ke te ka buwa a iɗika i Masar ba.

\VS{20}Ama ɗa Vuzavaguɗu u kpandusuki ka̱ɗu ka FiriꞋauna ka kpamu, ali ɗa u sa̱nka̱i aza a Isaraila a kulaza.


\par }{\SH Ma̱dukpa̱ ma̱ ka̱yimbi
\par }
{\PP \VS{21}Ɗa Vuzavaguɗu u doku u danai Musa, <<Ɗengusa̱ kukiye vu sapangu gaɗi adama a na ka̱yimbi ka kpaɓam ka pala iɗika i Masar dem, ka̱yimbi ka na kpamu ka̱ mikina̱i ali adanshi uma i ta̱ a kufuɗa a saꞋwa kaꞋa.>>

\VS{22}Ɗa ta na Musa u ɗengusa̱i kukiye ku ni u sapangi gaɗi, ɗa ka̱yimbi ka palai Masar kpaɓam, ali ayin a tatsu.

\VS{23}A̱ ka̱tsuma̱ ka ayin a nanlo babu vuza na u kene toku ko u bana ubuta̱ u yoku. Ama aza a Isaraila i ta̱ ɗe n kutashi a̱ ubuta̱ u na i dem.


\par }{\PP \VS{24}Ɗaɗa FiriꞋauna u suki e ɗekeke yi Musa, ɗa u danai ni, <<Banai i cikpa Vuzavaguɗu. Ko a̱ma̱ci a̱ ɗa̱ m muku n ɗa̱ i ta̱ a kufuɗa a bana n a̱ɗa̱, kuzuwa ku ɗa̱ ku ɗa koci i kuka̱sukpa̱.>>


\par }{\PP \VS{25}Ama ɗa Musa u danai, <<Mayun ɗa vu ka̱sukpa̱ tsu tsu bana ci yaꞋan alyuka koɓolo n kuneꞋe ku kusongu u Vuzavaguɗu Ka̱shile ka̱ tsu.

\VS{26}Kuzuwa ku tsu dem ki ta̱ a kubana n a̱ tsu. Babu winja u na u kokpo. Tsa kuyaꞋan ta̱ ulinga n ku yoku a̱ ubuta̱ u kucikpa Vuzavaguɗu Ka̱shile ka̱ tsu. Sai ayin a na ci yawai ɗe, ɗa ce kuyeve ili i na tsa ku cikpaka Vuzavaguɗu.>>


\par }{\PP \VS{27}Ama ɗa Vuzavaguɗu u doku u zuwai FiriꞋauna u yaꞋin ugbamukaci kpamu, ɗa u sa̱nka̱i le ku laza.

\VS{28}Ɗaɗa FiriꞋauna u danai Musa, <<Ɗenga̱ mu lo! Ka̱ta̱ vu doku vi yawa ɗevu nu mpa kpamu ba! Kanna ka na baci n gasai muku n a̱shi n avu, vi ta̱ a̱ kukuwa̱.>>


\par }{\PP \VS{29}Ɗa Musa wu ushuki ɗa u danai, <<Tsu na vu danai dem derere ɗa, mpa ma o kudoku ma yawa ɗevu n avu ba.>>




\par }\Chap{11}{\SH Ukpa̱ u maku ma iyain ma aza a Masar
\par }
{\PP \VerseOne{1}Gogo na Vuzavaguɗu u danai Musa, <<N kutuka̱ ta̱ ma̱dukpa̱ mo yoku u FiriꞋauna n uma a Masar. Ayin a nanlo, wi ta̱ a̱ kushuku ɗa̱ i laza. U ka̱sukpa̱ ɗa̱ baci i laza, wi ta̱ o kuloko ɗa̱ gbende-gbende.

\VS{2}Dana uma a Isaraila, ali n a̱ma̱ci dem, o folono aza a Masar a na i ida̱shi koɓolo e neke le ili i na a yaꞋin n azurufa n azanariya.>>

\VS{3}Ɗa Vuzavaguɗu u zuwai aza a Isaraila a̱ ciya̱i wishi e ekiye a aza a Masar. Musa feu n ka̱ci ka̱ ni u ciya̱i tsugbayin ka̱u e ekiye a aza gba̱ra̱-gba̱ra̱ a FiriꞋauna n aza a Masar a na a buwai dem.


\par }{\PP \VS{4}Ɗa Musa u danai FiriꞋauna, <<Ili i na Vuzavaguɗu u danai i ɗaɗa na, kayin ke pece baci, mi ta̱ a̱ kuka̱ra̱Ꞌa̱ iɗika i Masar.

\VS{5}Maku ma iyain me le dem mi ta̱ a̱ kukuwa̱, a̱ gita̱ a maku ma FiriꞋauna, vuza na wi o tsugono, a kubana a maku ma iyain ma kagbashi ka maku ma vuka ma na ma yawai kiya. Ali m maku ma iyain mi ilikuzuwa i na a̱ gita̱i kumatsa dem.

\VS{6}Uma a Masar ra̱ka̱ i ta̱ a̱ kushika̱ n yoroli u laꞋa tsu na ka̱ta̱ a saꞋwai kuyaꞋan ba. Ili i nanlo yo kudoku ya̱ ta̱wa̱ kpamu ba.

\VS{7}Ama a̱ ka̱tsuma̱ ka aza a Isaraila mesheꞋe ma kuyaꞋanka vuma ko manama wali ba. Ta lo i kuyeve a na Vuzavaguɗu wi a kinda aza a Isaraila kau n aza a Masar.

\VS{8}Anan taji a̱ nu a nampa ra̱ka̱ i ta̱ a̱ kuta̱wa̱ wa̱ va̱, ka̱ta̱ a̱ kuɗa̱nku mu a dana, <Wala! Laza n uma a̱ nu ra̱ka̱,> Ayin a nanlo, n yeve n laza.>> Ɗa Musa u yaꞋin wupa ka̱u, ɗa u ka̱sukpa̱i FiriꞋauna.

\VS{9}Ɗa Vuzavaguɗu u danai Musa, <<FiriꞋauna wa kupanaka wu ba, adama a na ili i mereve i va̱ i yimkpa n a̱bunda̱i a iɗika i Masar.>>

\VS{10}Musa n Haruna a yaꞋin ili i mereve i gbagbaꞋin i nampa dem e kelime ka FiriꞋauna. Ama Vuzavaguɗu u zuwai FiriꞋauna u yaꞋin ugbamukaci. FiriꞋauna u ka̱sukpa̱ aza a Isaraila a laza a̱ ka̱sukpa̱ iɗika i ni ba.




\par }\Chap{12}{\SH Ka̱ɗiva̱ ka Kupasamgbanai
\par }
{\PP \VerseOne{1}Ele lo biꞋi a Masar va, ɗa Vuzavaguɗu u danai Musa n Haruna,

\VS{2}Ili i na i ɗikai anana, wotoi u nampa u ɗaɗa ɗa̱ wotoi u iyain u ka̱ya̱.

\VS{3}Salaka aza a Isaraila ra̱ka̱, dana le a kanna ka kupa ko wotoi u nampa, vuma dem u la̱nsa̱ ma̱giri ma na mi ushan u kenu, adama a aza a kpaꞋa a̱ ni.

\VS{4}KpaꞋa ku na baci ke enei ka kufuɗa kukotso ma̱giri ma uteku u ni ba, u ɓolongu m kpaꞋa ku na ki ɗevu n a̱yi, e pecuku maꞋa uteku u ka̱bunda̱i ka uma ka na ka kutakuma inyama ya.

\VS{5}Ma̱giri ma na i kuzagba mo okpo ma̱ ka̱ya̱ me te kpamu babu usa̱n, ama wi ta̱ a kufuɗa kokpo maraɗika ko mokyon.

\VS{6}I yaꞋan ka̱ɓa̱na̱ ka nlala n nanlo mayin, sai a̱ kulivi ku kanna ka kupa n ka̱ na̱shi o wotoi u iyain u nampa. Ka̱ta̱ yaba dem a Isaraila u kiɗa malala ma̱ ni a kpaꞋa ku ni kafu ubuta̱ u lima̱na̱.

\VS{7}Ka̱ta̱ e kenuku mpasa ma a ɗarukpa akambu n gaɗi vu urotu wu utsutsu u kefeku wi iꞋuwa i le, a̱ ubuta̱ u na a kutakuma inyama ya.

\VS{8}N kayin ka nanlo, i zungu nlala ma, ka̱ta̱ i takuma n a̱vuku a na i n okono, m boroji vu babu yisiti kpamu.

\VS{9}Ka̱ta̱ i takuma inyama ya ta̱ku ko usa̱kpi ba, ama i zungu inyama ya ra̱ka̱ koɓolo n kaci n ekpete m ma̱la̱ki dem.

\VS{10}Ka̱ta̱ kagimi ka buwa ali a kubana usana ba. Kagimi ka buwa baci, i songu kaꞋa kafu usana.

\VS{11}Nannai ɗa ya kutakuma i ɗa, nu ntogu n ɗa̱ u uki, n ataka u uki e ene a̱ ɗa̱, n alangu e ekiye a̱ ɗa̱. Yi ta̱ a kutakuma i ɗa m moloko, adama a na Ka̱ɗiva̱ ka Kupasamgbanai ka Vuzavaguɗu kaꞋa.


\par }{\PP \VS{12}N kayin ka nanlo, mi ta̱ a̱ kuka̱ra̱Ꞌa̱ ubuta̱ wa aza a Masar, ka̱ta̱ mu una maku ma iyain dem ma aza a Masar, muku n ali n iyain nu nnama n na a̱ gita̱i kumatsa dem. Mi ta̱ a kuyaꞋanka a̱ma̱li a aza a Masar afada. Adama a na mpa ɗa Vuzavaguɗu.

\VS{13}Mpasa n ɗaɗa n kokpo urotu a iꞋuwa i na yi dem. Me ene baci mpasa n nanlo, mi ta̱ a kupasa ɗa̱. Babu ma̱dukpa̱ mu ukpa̱ ma na ma̱ kuciya̱ ɗa̱ a ayin a na baci n tuka̱i aza a Masar n atakaci.


\par }{\PP \VS{14}<<I kuyongo ta̱ a kuciɓasa n kanna ka nampa a̱ ka̱ya̱ dem. I yaꞋansa ka̱ɗiva̱ ka nampa ka u Vuzavaguɗu, ali a kubana wu ntsukaya n na i kuta̱wa̱ ya matsa ka̱ta̱ wo okpo ɗa̱ wila̱ u na i kutono ayin dem.

\VS{15}Ali ayin e cindere a̱ɗa̱ a kutakuma boroji vu na vi n yisiti ba. Kanna ka iyain, yu uta̱ka̱ n yisiti a iꞋuwa i ɗa̱. Vuza na baci u takumai boroji vu yisiti a̱ ka̱tsuma̱ ka ayin e cindere a nanlo i ta̱ o kuloko yi a̱ ka̱tsuma̱ ka aza a Isaraila.

\VS{16}A kanna ka iyain ka̱ ka̱ɗiva̱ ka, n kanna ke cindere i yaꞋan oɓolo a ciɗa. Ka̱ta̱ i yaꞋan ulinga a̱ ka̱tsuma̱ ka ayin a nanlo ba, sai de i foɓuso ili i na i ku lyaꞋa koci yi ɗa ya kuyaꞋan.

\VS{17}Ka̱ta̱ i ciɓasa n kanna ka̱ ka̱ɗiva̱ ko boroji vu babu yisiti ka nampa, adama a na a kanna ka nanlo kaꞋa mu uta̱ka̱i ɗa̱ a iɗika i Masar kumaci-kumaci. A̱ kugita̱ anana ali m muku n ɗa̱ nu ntsukaya n ɗa̱ dem, yi ta̱ a kuciɓasa n kanna ka nampa wo okpo ɗa̱ wila̱.

\VS{18}O wotoi u iyain a kanna ka ayin kupa n a̱ na̱shi n kulivi i takuma boroji vu babu yisiti, ali a kubana n kulivi ku kanna ka kamanga n ke te.

\VS{19}A̱ ka̱tsuma̱ ka ayin e cindere a nanlo, ka̱ta̱ a cina yisiti a iꞋuwa i ɗa̱ ba. Vuza na baci a cinai a kutakuma ili i na yi n yisiti, ko komoci ko a̱ ka̱tsuma̱ ka uma a Isaraila, lokoi ni punu a̱ ka̱tsuma̱ ka uma a Isaraila.

\VS{20}A̱ ka̱tsuma̱ ka ayin nanlo a̱ ubuta̱ u na yi ida̱shi dem, ka̱ta̱ i takuma ili i na yi n yisiti ba, i takuma boroji vu na vi babu yisiti.>>


\par }{\PP \VS{21}Ɗa Musa u ɗekei nkoshi m gba̱ra̱-gba̱ra̱ mi Isaraila dem, ɗa u danai le, banai i zagba nlala n na i kukiɗa n limata i kpaꞋa i ɗa̱ ma̱ ka̱ɗiva̱ ma Kupasamgbanai.

\VS{22}Yaba dem u tsuwa̱n mpasa m malala ma̱ ni a masasu. Ka̱ta̱ u pitiku una̱ u izobu punu a mpasa ma. U yeve u vishangu a̱ utsutsu u kefeku, gaɗi n akambu dem. Ka̱ta̱ vuza wu uta̱ utsutsu u kefeku u kpaꞋa u ni ba, ali a kubana usana.

\VS{23}Ayin a na baci Vuzavaguɗu wi a̱ kuka̱ra̱Ꞌa̱ adama a na wu una aza a Masar, wi ta̱ e kene mpasa gaɗi n akambu a̱ utsutsu u kefeku u ɗa̱, ka̱ta̱ u pasa u ka̱sukpa̱ ɗa̱. U kuka̱sukpa̱ kuni ka ka uwa a iꞋuwa i ɗa̱ ka̱ta̱ wu una ɗa̱ ba.


\par }{\PP \VS{24}I tono ili i nampa adama a na yo okpo ili i kutono i ɗa̱ nu ntsukaya n ɗa̱, ayin dem.

\VS{25}Ayin a na baci i yawai a iɗika i na Vuzavaguɗu u yaꞋankai ɗa̱ uzuwakpani u kuneke ɗa̱, ka̱ta̱ i lyaꞋa kelime n kuciɓasa n ka̱ɗiva̱ ka nampa.

\VS{26}Muku n ɗa̱ me ece ɗa̱ baci, <<Yiɗa̱i ka̱ɗiva̱ ka nampa ka ki o kuyotsongusu?>>

\VS{27}Ka̱ta̱ i dana le, na va ka̱ɗiva̱ ka kupasamgbanai ka alyuka ka na Vuzavaguɗu wu uta̱ka̱i tsu a iɗika i Masar. Ɗa wu unai aza a Masar ama ɗa u ka̱sukpa̱i iꞋuwa i tsu. Ɗa uma a̱ kuɗa̱ngi ɗa a cikpai ni.


\par }{\PP \VS{28}Ɗa aza a Isaraila a yaꞋin derere tsu na Vuzavaguɗu u danai Musa n Haruna.

\VS{29}N kayin ka gbayin, ɗa Vuzavaguɗu wu unai ngaji ma aza a Masar ra̱ka̱. U gita̱i m magaji ma FiriꞋauna vuza na wi ida̱shi a kakuba ko tsugono, ali a kubana a magaji ma vuza na wi ɗe ushiyi a̱ kunu ku ugbashi, koɓolo m muku n iyain mi ilikuzuwa ra̱ka̱.

\VS{30}FiriꞋauna n anan taji a̱ ni koɓolo n aza a Masar ra̱ka̱ a̱ ɗa̱nga̱i n kayin, ɗa a̱ ka̱na̱i ma̱shi n yoroli a iɗika i Masar ra̱ka̱, adama a na ukpa̱ u kawuriya u ɗa.


\par }{\SH Aza a Isaraila a̱ uta̱i a iɗika i Masar
\par }
{\PP \VS{31}FiriꞋauna u suki a bana e ɗeke Musa n Haruna n kayin ka nanlo, u danai, <<Ɗenga̱i i Ka̱sukpa̱ka̱ mu uma a̱ va̱, a̱ɗa̱ n uma a̱ ɗa̱ aza a Isaraila yaꞋin tsu na i danai va, banai i cikpa Vuzavaguɗu.

\VS{32}Ɗikai kuzuwa ku ɗa̱ n ushiga wu nlala n anaka tsu na vu danai. Ama ka̱ta̱ i zuwaka mu una̱singai biꞋi, ka̱ta̱ i laza.>>


\par }{\PP \VS{33}Ɗa ta na aza a Masar a gbagbalai uma a a yaꞋan moloko a̱ uta̱ punu a iɗika, ɗa a danai, <<Ta baci nannai ba, ci ta̱ a̱ kukuwa̱ ra̱ka̱.>>

\VS{34}Uma a Isaraila a ɗikai kiya ku na ki uzuɓuki n yisiti ba, ɗa a̱ tsungi ku ɗa nvene n le ɗa a̱ ka̱ta̱la̱i punu a ucanuku u le, ɗa o woki a avangatsu e le.

\VS{35}Ɗa aza a Isaraila a yaꞋin tsu na Musa u danai le a yaꞋan. Ɗaɗa e ecei aza a Masar ili ya azurufa, koɓolo n azanariya, koɓolo n aminya.

\VS{36}Vuzavaguɗu u zuwai aza a Isaraila a̱ ciya̱i wishi a̱ ubuta̱ wa aza a Masar. Ɗa e nekei le ili i na e ecei le dem. Ta aza a Isaraila a̱ pura̱i uciyi n a̱bunda̱i wa aza a Masar nannai.


\par }{\PP \VS{37}Ɗa uma a Isaraila a̱ ɗa̱nga̱i a̱ ka̱sukpa̱i Ramase, a̱ ka̱na̱i uye a kubana o Sukotu. Ka̱bunda̱i ka uma ka na a walai e ene ele ɗa a̱kpa̱n amangatawa̱nta̱li (600,000) ali biꞋi koci, babu a̱ma̱ci m muku.

\VS{38}Ka̱bunda̱i ka uma ka aza na i aza a Isaraila ba, ɗa o tonoi le, ushiga wa anaka nu nlala u tonoi le feu.

\VS{39}Ɗa a yaꞋin boroji vu na vi yisiti ba n kiya ku na a̱ uta̱ka̱i a iɗika i Masar. Boroji vu babu yisiti, adama na uta̱ka̱ le ta̱ m moloko a iɗika i Masar, a̱ ciya̱ o foɓusoko ka̱ci ke le ilikulyaꞋa ko boroji ba.


\par }{\PP \VS{40}Muku mi Isaraila a̱ da̱sa̱ngu ta̱ a iɗika i Masar, ali a̱ya̱ amangatawa̱na̱shi n kamangankupa (430).

\VS{41}A kanna ku ukocishi ka̱ a̱ya̱ amangatawa̱na̱shi n kamangankupa (430) ka nanlo, ɗaɗa Vuzavaguɗu wu uta̱ka̱i n uma a̱ ni a iɗika i Masar ka̱tsura̱-ka̱tsura̱.

\VS{42}N kayin ka nanlo ka ɗa Vuzavaguɗu u zuwai a̱shi adama a na wu uta̱ka̱ le a iɗika i Masar. Kayin ka nampa, ka Vuzavaguɗu kaꞋa, adama a nannai aza a Isaraila ra̱ka̱ i ta̱ a kuzuwaka kayin ka nanlo ka a̱shi ali a kubana wu ntsukaya n na n kuta̱wa̱.


\par }{\SH Wila̱ u ka̱ɗiva̱ ka kupasamgbanai
\par }
{\PP \VS{43}Ɗa Vuzavaguɗu u danai Musa n Haruna, na va ɗaɗa wila̱ u ka̱ɗiva̱ ka kupasamgbanai,

\par }{\PP Ka̱ta̱ i ka̱sukpa̱ komoci ka lyaꞋa ilikulyaꞋa ya ba.

\VS{44}Ama kagbashi dem ka na i tsulai wi ta̱ a kufuɗa wa lyaꞋa ilikulyaꞋa ya, wi baci n ukiɗi u kavaja.

\VS{45}Komoci ka na baci ka̱ cipa̱i wa̱ ɗa̱ ko vuza zamalinga, wa kulyaꞋa ilikulyaꞋa ya ba.


\par }{\PP \VS{46}<<I takuma inyama ya punu a asuvu a kpaꞋa ku te, ka̱ta̱ a̱ uta̱ka̱ n i ɗa pulai ba, ka̱ta̱ kpamu i takuma inyama ya i ɓoso etele a ba.

\VS{47}Uma a Isaraila ra̱ka̱ a yaꞋansa ka̱ɗiva̱ ka nampa.

\VS{48}Komoci ka na baci ki punu ida̱shi n a̱ɗa̱ ɗa u cigai kuyaꞋan feu ka̱ɗiva̱ ka kupasamgbanai ka Vuzavaguɗu, mayun ɗa maku ma vali ma na mi a kpaꞋa ku ni dem u ciya̱ ukiɗi u kavaja. Ka̱ta̱ ayin a nanlo u yeve u uwa a̱ ubuta̱ u ka̱ɗiva̱ wa koɓolo n a̱ɗa̱, wo okpo ta̱ vuza likuci feu. Mavali dem ma na a kiɗai kavaja ba, ka̱ta̱ u lyaꞋa ilikulyaꞋa ya ba.

\VS{49}Wila̱ u ka̱na̱ ta̱ yaba dem ko vuza likuci ko komoci ka na ki punu ida̱shi n a̱ɗa̱.>>

\VS{50}Ɗa muku mi Isaraila n yaꞋin tsu na Vuzavaguɗu u danai Musa n Haruna.

\VS{51}A kanna ka nanlo ka ɗa Vuzavaguɗu wu uta̱ka̱i m muku mi Isaraila a iɗika i Masar, ka̱tsura̱-ka̱tsura̱.




\par }\Chap{13}{\SH Kerengu ku maku ma iyain
\par }
{\PP \VerseOne{1}Vuzavaguɗu u danai Musa,

\VS{2}<<Maku ma iyain ma vuma ma aza a Isaraila, ko vuma ko manama, ma̱ va̱ maꞋa, vu neke maꞋa a kubana wa̱ va̱.>>


\par }{\PP \VS{3}Ɗa Musa u danai uma a, <<Ciɓasai n kanna ka nampa ka na yu uta̱i a iɗika i Masar, a̱ ubuta̱ wu ugbashi, n utsura u Vuzavaguɗu wu uta̱ka̱i ɗa̱, ɗa u tuka̱i ɗa̱ na. Ka̱ta̱ i takuma boroji vu na vi n yisiti ba.

\VS{4}A kanna ka nampa ko wotoi u Abibu\FTNT{*}{{\FR 13:4 }{\FR{13:4
}}{\FT{Abibu ɗaɗa wi ishi wotoi u iyain u ka̱ya̱ e mekecu ma aza a Ibirahi, derere n tsu na a̱ tsu gita̱ kukece o wotoi u tatsu a kubana u na̱shi gogo na. Ɗaɗa kpamu e ci ɗeke Nisan}}} ka ɗaɗa yu uta̱i a iɗika i Masar.

\VS{5}A ayin a na baci Vuzavaguɗu u bankai ɗa̱ a iɗika i uma i KanaꞋana, n Hitiya n Amoriya n Hiviya n Jebusiya, i na u kucinakai ikaya i nu u kuneke wu i ɗa. Iɗika i na yi m maniꞋin n tsuta̱, ka̱ta̱ vi yaꞋan ka̱ɗiva̱ vu ciɓasa n kanna ko wotoi ka nampa ka a̱ ka̱ya̱ dem.

\VS{6}I takuma boroji vu na a yaꞋin n yisiti ba ali ayin e cindere, a kanna ke cindere, i yaꞋan ka̱ɗiva̱ ka u Vuzavaguɗu.

\VS{7}Yi ta̱ a kutakuma boroji vu babu yisiti va ali ayin e cindere, a̱ ka̱tsuma̱ ka ayin a nanlo, ka̱ta̱ a cina ili i na yi n yisiti a̱ ka̱tsuma̱ ka̱ ɗa̱, ko punu a̱ ubuta̱ u na yi dem ba.

\VS{8}A kanna ka nanlo ka ɗa va kudana maku ma̱ nu, <Ili i na i zuwai ɗa mi kuyaꞋan ka̱ɗiva̱ ka nampa ka, ka ɗaɗa adama a ili i na Vuzavaguɗu u yaꞋankai mu, wu utuka̱i mu a iɗika i Masar.>

\VS{9}Ka̱ɗiva̱ ka nampa ki ta̱ o kokpo an urotu e kukiye ku nu, n ili i kuciɓasa kpamu a̱ kuca̱n ku nu adama a na wila̱ u Vuzavaguɗu u yongo punu a̱ ka̱ɗu ka̱ nu, ka̱ta̱ vu dansa n una̱ u nu. Adama a na Vuzavaguɗu ɗa wu utuka̱i nu a iɗika i Masar n utsura u gbayin.

\VS{10}Yi ta̱ a kuciɓasa n kanna ka̱ ka̱ɗiva̱ ka nampa ka a ayin a na a zuwai, a̱ ka̱ya̱ lakam.


\par }{\PP \VS{11}<<Ayin a na baci Vuzavaguɗu u tuka̱i ɗa̱ a iɗika i KanaꞋana, ɗa u nekei ɗa̱ i ɗa, uteku tsu na u yaꞋin uzuwakpani n a̱ɗa̱ n ikaya i ɗa̱ u kuneke ɗa̱ ta̱ iɗika ya,

\VS{12}ka̱ta̱ i neke Vuzavaguɗu umaci u iyain u muku n ali n vuma, koɓolo n umaci u iyain u muku n ali wu nnama adama a na n Vuzavaguɗu n ɗa.

\VS{13}Kogono ka majaki dem ka na a̱ gita̱i kumatsa vi ta̱ a kufuɗa va tsupa m maku ma malala. Ama vi ciga baci kuyaꞋan nannai ba, vu koɗo majaki ma kuɗeku. Ama maku ma vuma dem vi ta̱ a kufuɗa va tsupa maꞋa.


\par }{\PP \VS{14}<<A kubana a ayin o yoku maku ma̱ nu me ece wu baci, <Yiɗa̱i na va?> U shuku yi, <N utsura u Vuzavaguɗu u ɗa wu uta̱ka̱i tsu a iɗika i Masar, a̱ ubuta̱ u na ci ishi a tsugbashi.

\VS{15}Ana FiriꞋauna u yaꞋin ugbamukaci, ɗa u iwain kuka̱sukpa̱ tsu tsu laza. Ɗa Vuzavaguɗu wu unai muku n ali n na a̱ gita̱i kumatsa n vuma nu nnama dem a Masar. I ɗaɗa i zuwai ɗa ci a kuyaꞋanka muku n iyain mu nnama alyuka u Vuzavaguɗu. Ka̱ta̱ tsu tsupaka maku ma iyain ma vuma dem a̱ ubuta̱ u Vuzavaguɗu.>

\VS{16}Na va wi ta̱ o kokpo an urotu e kukiye ku nu n ili i kuciɓasa a̱ kuca̱n ku nu, a na Vuzavaguɗu wu uta̱ka̱i tsu a iɗika i Masar n utsura u gbayin u kukiye ku ni.>>


\par }{\SH Uma a a̱ ka̱sukpa̱i Masar
\par }
{\PP \VS{17}Ana FiriꞋauna u ka̱sukpa̱i uma a lazai, Ka̱shile ka̱ ka̱sukpa̱ le o tono n uye wa asuvu ba, u na u walai a iɗika ya aza a̱ Filisitiya. Adama a na Ka̱shile ka dana ta̱, <<I ta̱ a kufuɗa kusabaꞋa a̱ɗu e le ka̱ta̱ a suma o kubono a Masar ayin a na baci e enei kuvon.>>

\VS{18}Ɗa Ka̱shile ko tonoi n ele a uye u na u tonoi m meremune u na u walai a Mala ma Shili. Ayin a na aza a Isaraila a̱ ka̱sukpa̱i Masar i ta̱ ufoɓushi a na osoji o kuvon.


\par }{\PP \VS{19}Ɗa Musa u ɗikai etele a̱ Isufu, adama a na a̱yi Isufu u zuwa ta̱ ɗe muku mi Isaraila a kucina u danai, <<Mayun Vuzavaguɗu wi ta̱ a̱ kuta̱wa̱ wa̱ ɓa̱nka̱ ɗa̱, ka̱ta̱ i ɗika etele a̱ va̱ ayin a na baci yi a kulaza kuka̱sukpa̱ ubuta̱ u nampa.>>


\par }{\PP \VS{20}Ɗa muku mi Isaraila n ka̱sukpa̱i Sukotu, ɗa a banai a̱ da̱sa̱ngi e Etam a̱ ka̱kina̱ kafu a uwa e meremune.

\VS{21}N kanna Vuzavaguɗu u tsu wala ta̱ kelime ke le n kabashi ke keleshu adama a na u yotsongu le uye, n kayin tamkpamu u wala n ele n kabashi ke keleshu ka kutashi ka akina. Adama a na e ene ubuta̱, ciya̱ a fuɗa a yaꞋan nwalu n le n kanna n kayin dem.

\VS{22}Vuzavaguɗu u takpa kabashi ke keleshu n kanna ko ka kutashi ka akina n kayin a̱ ubuta̱ u uma a̱ ni ba.




\par }\Chap{14}{\SH Aza a Isaraila a kupasa Mala ma shili
\par }
{\PP \VerseOne{1}Ɗaɗa Vuzavaguɗu u danai Musa,

\VS{2}<<Dana aza a Isaraila a kpatala o bono ka̱ca̱pa̱ a vaku a Pi-hahiro ɗevu n likuci i Bal-zefon. Ubuta̱ wa wi ta̱ e mere ma̱ likuci i Magidolu m mala.

\VS{3}FiriꞋauna u sheshe ta̱, <Uma a Isaraila i ta̱ ɗe a̱ kuka̱ra̱Ꞌa̱sa̱ keberiketi a iɗika ya, meremune ma̱ ka̱na̱i le ta̱.>

\VS{4}Mi ta̱ a kuzuwa FiriꞋauna u yaꞋan ugbamukaci, wi ta̱ a kuguva le, utsura u na n kulyaꞋa FiriꞋauna n osoji a̱ ni wi ta̱ o kokpo ukuna u tsugbayin a kubana wa̱ va̱. Nannai ɗa aza a Masar e kuyeve a na mpa ɗa Vuzavaguɗu.>> Ɗa aza Isaraila a yaꞋin tsu na a danai le.


\par }{\PP \VS{5}Ana a danai mogono ma Masar uma a a laza ta̱, a̱yi n aza a̱ gba̱ra̱-gba̱ra̱ a̱ ni a yaꞋansakai a̱ɗu e le ɗa a danai. <<Yiɗa̱i i zuwai ɗa ci yaꞋin ili i tsulau nannai, ɗa tsu ka̱sukpa̱i aza a Isaraila a lazai? Ɗa tso okpoi na babu aza a na a kuyaꞋanka tsu tsugbashi!>>

\VS{6}Ɗa FiriꞋauna u zuwai o foɓusoi ekeke o odoku o kuvon a̱ ni n osoji a̱ ni kpamu.

\VS{7}Ɗa u ɗikai ekeke o odoku o kuvon amangatawa̱nta̱li (600) a singai, koɓolo n ekeke o odoku a Masar a na a buwai dem. Yaba dem n kovonshi vi ni.

\VS{8}Ɗa Vuzavaguɗu u doku u zuwai FiriꞋauna mogono ma Masar ma yaꞋin ugbamukaci, adama a nannai, ɗa u ka̱na̱i kukiyangu aza a Isaraila a na i a kulaza n ka̱ɗu ke le ida̱shi.

\VS{9}Ɗaɗa aza a Masar n ekeke o odoku o kuvon a FiriꞋauna ra̱ka̱, n aza a na a tsu kumba odoku a. A kiyangi aza a Isaraila ɗa a cinai le a vaki a̱ ka̱kina̱ ka Mala ma Shili ɗevu m Pi-hahiro a kapashi ko yoku ka Bal-zefon.


\par }{\PP \VS{10}Ana FiriꞋauna wi a kuyawa ɗevu, ɗa aza a Isaraila a kpatalai a̱shi ɗa enei aza a Masar a̱ kuta̱wa̱ a̱ ka̱ca̱pa̱ ke le. Ɗa wovon u ka̱na̱i le n a̱bunda̱i, ɗa a lapai una̱ a kubana u Vuzavaguɗu.

\VS{11}Ɗa aza a Isaraila a danai Musa, <<Yiɗa̱i i zuwai ɗa vi yaꞋankai tsu nannai, vu uta̱ka̱i tsu a iɗika i Masar, vu tuka̱i tsu na adama a na tsu kuwa̱ e meremune? Asaun i ɗe a Masar a na a̱ kuciɗa̱ngu tsu ba? Yiɗa̱i i zuwai ɗa vu zuwai tsu tsu ka̱sukpa̱i iɗika i Masar?

\VS{12}Tsu dana wu ukuna u nampa a̱ tsu biꞋi na ɗe a Masar ba? Wi ishi ta̱ a kulaꞋa n kugaꞋan vu ka̱sukpa̱ tsu ci yaꞋanka aza a Masar tsugbashi, an tsa̱ kuwa̱ na e meremune.>>


\par }{\PP \VS{13}Ama Musa u danai uma a, <<Ka̱ta̱ i pana wovon ba. Shamgbai de bini a̱ ubuta̱ u na yi de dem, Vuzavaguɗu wi ta̱ a kisa ɗa̱ anana. Uteku n anana yo kudoku ye kene aza a Masar a nampa ba.

\VS{14}Vuzavaguɗu n ka̱ci ka̱ ni wi ta̱ a̱ kushilika̱ka̱ ɗa̱, a̱ɗa̱ ka̱ta̱ i yaꞋan ili i yoku ba.>>


\par }{\PP \VS{15}Ɗaɗa Vuzavaguɗu u danai Musa, <<Yiɗa̱i i zuwai ɗa vi a̱ kushiꞋa̱ka̱ mu? Dana uma a lyaꞋa kelime nu nwalu.

\VS{16}Ka̱ta̱ vu ɗengusa̱ kalangu ka̱ nu vu sapangu mala ma, ma mi ta̱ e kupece adama a na aza Isaraila a wala punu e mere a iɗika yu uɗekpu.

\VS{17}Mi ta̱ a kuzuwa aza a Masar o okpo n ugbamukaci ka̱u ali ka̱ta̱ a̱ ɗa̱nga̱ adama a na o tono le. A ayin a nanlo ɗa ma̱ kuciya̱ tsugbayin a̱ ubuta̱ u FiriꞋauna n osoji a̱ ni dem n ekeke o odoku a̱ ni n akumbi e ekeke o odoku a feu.

\VS{18}A ayin a na baci n ciya̱i tsugbayin u FiriꞋauna n ekeke o odoku a̱ ni ali n akumbi e le, ɗaɗa aza a Masar e kuyeve a na mpa ɗa Vuzavaguɗu.>>


\par }{\PP \VS{19}Kalingata ka̱ Ka̱shile ka na ka tsu wala kelime ka aza o kuvon a Isaraila, ɗa u bonoi ka̱ca̱pa̱ ke le. Ɗa feu kabashi ke keleshu ka na ki o kutono le va feu ke sheruwengi ko bonoi ka̱ca̱pa̱ ke le.

\VS{20}Ɗa keleshu ka ka shamgbai e mere ma aza a Masar n aza a Isaraila. E kuneke ka̱yimbi a kakambu ka aza a Masar, kutashi tamkpamu a kakambu ka aza a Isaraila. Ta keleshu ke pecei uma a nannai n kayin babu uteku u na a kuyawanai ɗeɗevu.


\par }{\PP \VS{21}Ɗa Musa u tsu ɗengusa̱ kukiye ku ni a gaɗi vu mala. Ɗa Vuzavaguɗu u suki n wunla̱i wu utsura u kasana u na u gita̱i kulapa a̱ ka̱tsuma̱ ka kayin ka nanlo dem, ali ɗa mini ma me pecei ugboku u re. Ɗa mere ma mo okpoi uɗekpu.

\VS{22}Ɗa aza a Isaraila a walai punu e mere a mala ma a iɗika i ɗekpu m mashilya ma̱ mini a kakambu ku usingai n ku ugula̱ dem.


\par }{\PP \VS{23}Ɗa aza a Masar a kiyangi le, koɓolo n odoku a FiriꞋauna, koɓolo n ekeke o odoku o kuvon n akumbi a, ɗa o tonoi le a kuꞋuwa punu e mere ma mala ma.


\par }{\PP \VS{24}Ama n usana ka̱u kafu kayin ka asa, ɗa Vuzavaguɗu ɗe gaɗi vi keleshu ka akina ɗa u la̱na̱ki osoji a aza a Masar, ɗa u ka̱na̱i kuzuwa wovon a̱ a̱ɗu e le, ɗa a̱ ripula̱i.

\VS{25}Ɗa anci e ekeke e le a̱ ka̱na̱i kuliɓa o kolyoꞋo, o doku a fuɗa a wala ba. Adama a nannai, ɗa aza a Masar a̱ ka̱na̱i ku dananai, <<YaꞋan tsu suma tsu ka̱sukpa̱ uma a nanlo nannai, adama a na Vuzavaguɗu wi ta̱ a̱ vishili n a̱ tsu adama e le.>>


\par }{\PP \VS{26}Ɗaɗa Vuzavaguɗu u danai Musa, <<Ɗengusa̱ kukiye ku nu a gaɗi vu mini va adama a na mo bono ma pala aza a Masar ra̱ka̱ n ekeke o odoku e le koɓolo n akumbi o odoku a dem.>>

\VS{27}Ubuta̱ biꞋi ka̱li-ka̱li ɗa Musa u ɗengusa̱i kukiye ku ni ɗa u sapangi mala, gogo lo ɗa mini mo bonoi uteku u na ma mi ishi. Aza a Masar a gbagbalai adama a na a isa ka̱ci ke le, ɗa Vuzavaguɗu u niꞋwa̱nta̱ngi le punu ra̱ka̱ a mala ma.

\VS{28}Ɗa mini ma mo bonoi ɗa ma palai ekeke o odoku a FiriꞋauna n akumbi a dem koɓolo n osoji a FiriꞋauna a na o tonoi aza a Isaraila a kuꞋuwa a mala ma. Ko vuza te u laꞋa ba.


\par }{\PP \VS{29}Ama aza a Isaraila a walai a iɗika i ɗekpu, ɗa mini ma ma yaꞋin nshilya n re me te a̱ ugula̱ me te a usingai.


\par }{\PP \VS{30}A kanna ka nanlo, ɗa Vuzavaguɗu wi isai aza a Isaraila e ekiye aza a Masar. Ɗa aza a Isaraila e enei even a ikyamba ya aza a Masar a̱ ka̱kina̱ ka mala ka.

\VS{31}Ana aza a Isaraila e enei utsura u gbangam u na Vuzavaguɗu u yotsongi aza a Masar, ɗa a panai wovon u Vuzavaguɗu. Ɗa o doku ɗa e nekei a̱ɗu e le u Vuzavaguɗu m Musa kagbashi ka̱ ni.




\par }\Chap{15}{\SH Vishipa vu Musa
\par }
{\PP \VerseOne{1}Ɗa Musa n aza a Isaraila a yaꞋin vishipa vu nampa va a kubana a̱ ubuta̱ u Vuzavaguɗu, mi ta̱ a kuyaꞋan vishipa vu kucikpa Vuzavaguɗu, adama a na a̱yi ɗa u ciya̱i ulyaꞋi u gbayin. U vakangi kodoku n kakumbi ka̱ ni dem a mala.

\VS{2}Vuzavaguɗu ɗa katsura ka̱ va̱ a̱yi ɗa kpamu vishipa vu va̱, a̱yi ɗa wishi u va̱. A̱yi ɗa Ka̱shile ka̱ va̱, mi ta̱ a kucikpa yi, Ka̱shile ke esheku a̱ va̱, n kucikpa yi ta̱.

\VS{3}Vuzavaguɗu kovonshi kaꞋa, kula ku ni ku ɗa feu Vuzavaguɗu.

\VS{4}Ekeke o odoku a FiriꞋauna n osoji a̱ ni, u vakangi le a mala. Aza a̱ gba̱ra̱-gba̱ra̱ a uzagbi a FiriꞋauna u niꞋwa̱nta̱ngi le a Mala ma Shili.

\VS{5}Ɗa mini mu uga̱vi ma palai le, ɗa a liɓai sai ɗaka tsu katali.

\VS{6}Kukiye ku singai ku nu Vuzavaguɗu ki ta̱ n tsugbayin n utsura, n kukiye ku singai ku nu ku ɗaɗa vu la̱nga̱sa̱i irala.

\VS{7}N tsugbayin tsu utsura tsu nu tsu ɗa vu poloi aza a na i a tsurala n avu. Ɗa vu tsunki le wupa u nu, vu songi le n akina a̱ nu tsu mita̱ me ɗekpu.

\VS{8}N utsura wa ayinviki a na a̱ uta̱i a̱ vunu vu nu, ɗa mala mo ɓolongi a̱ ubuta̱ u te. Mini ma̱ a̱bunda̱i mo bonoi ma yaꞋin mashilya, mala ma̱ kutsa̱i an katali e mere ma mala ma.

\VS{9}<<Vurala vi le vu danai,

\par }{\QB <N kusaɓa le ta̱, n kulyaꞋa le ta̱,

\par }{\Q n ku pecuku ta̱ ucanuku wa,

\par }{\QB n kuɗika ta̱ ili i na mi a kuciga,

\par }{\Q n kutala ta̱ kotokobi ka̱ va̱

\par }{\QB ka̱ta̱ ekiye a̱ va̱ a una le.>


\par }{\Q \VS{10}Ama ɗa vu uvula̱i n ayinviki a̱ nu,

\par }{\QB ɗa mala ma palai le,

\par }{\Q ɗa a liɓai tsu ka̱ta̱mba̱

\par }{\QB punu a̱ mini ma gbayin.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{11}<<Yayi a̱ ka̱tsuma̱ ka̱ a̱ma̱li wi uteku tsu nu Vuzavaguɗu?

\par }{\QB Yayi wi uteku tsu nu a̱ ka̱tsuma̱ ka tsugbayin n ciɗa, n utsura n tsugbayin a kuyaꞋan ili i mereve?


\par }{\Q \VS{12}Vu ba̱ra̱kpa̱i kukiye ku usingai ku nu

\par }{\QB ɗa iɗika i soɗongi le.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{13}<<N ucigi u gbayin u nu u ɗa vu ci yaꞋan kaguɓa

\par }{\QB ka uma a̱ nu a na vi isai.

\par }{\Q A̱ ka̱tsuma̱ ku utsura u nu u ɗa va kuguɓa le

\par }{\QB a kubana ubuta̱ wi ida̱shi u ciɗa u nu.


\par }{\Q \VS{14}Iɗika kakau yi ta̱ a kupana ka̱ta̱ i dagaza,

\par }{\QB una̱mgbi u ka̱tsuma̱ u ka̱na̱ ta̱ aza a Filisitiya.


\par }{\Q \VS{15}Ngono n Edom mi ta̱ a kudagaza,

\par }{\QB aza a̱ gba̱ra̱-gba̱ra̱ a Mowabu i ta̱ a̱ kulima̱ adama atakaci,

\par }{\Q aza KanaꞋana i ta̱ a̱ kuniꞋwa̱n,


\par }{\QB \VS{16}wovon n udagaji wi ta̱ a kuka̱na̱ le.

\par }{\Q Ama adama a utsura u kukiye ku nu,

\par }{\QB i ta̱ a kushamgba n utsura an katali,

\par }{\Q ali sai ayin a na uma a̱ nu a lazai, Vuzavaguɗu,

\par }{\QB ali sai ayin a na uma a na vu uta̱ka̱i a lazai.


\par }{\Q \VS{17}Vi ta̱ a̱ kuɗika le ka̱ta̱ vu shikpa̱ le,

\par }{\QB a kusan ku nu,

\par }{\Q ubuta̱ u na avu Vuzavaguɗu vu lapulukai ka̱ci ka̱ nu,

\par }{\QB A̱ A̱Ꞌisa̱ a na avu Vuzavaguɗu, vu lapulukai ka̱ci ka̱ nu.


\par }{\Q \VS{18}Vuzavaguɗu wi ta̱ a kulyaꞋa tsugono,

\par }{\QB ali ayin babu uteku.>>


\par }{\PP \VS{19}Ana odoku a FiriꞋauna n ekeke o odoku n akumbi e le a uwai a mala ma, ɗa Vuzavaguɗu u bonokoi m mini ma, u palai le m maꞋa, ama aza a Isaraila a walai a iɗika i ɗekpu punu e mere ma mala ma.

\VS{20}Ɗa taku vu Haruna Miriyamu keneki, u ɗikai ma̱ka̱nlu e ekiye a̱ ni ɗa ta na a̱ma̱ci n a̱bunda̱i o tonoi ni, a̱ ka̱na̱i tsuwaꞋi n e jeꞋi.

\VS{21}Ɗa Miriyamu u yaꞋin vishipa vu nampa, <<Ci yaꞋankai Vuzavaguɗu vishipa, adama a na a̱yi ɗa u ciya̱i ulyaꞋi u gbayin. A̱yi ɗa u niꞋwa̱nta̱ngi odoku n akumbi e le dem a mala.>>


\par }{\SH Mini mo okono mo okpoi mu uyoꞋo
\par }
{\PP \VS{22}Ɗaɗa Musa u tonoi n aza a Isaraila, ana a̱ ka̱sukpa̱i Mala ma Shili, ɗa u zuwai le a wala e meremune ma na e ci ɗeke Shuru. A yaꞋan ta̱ ayin a tatsu, ele a kuwala e meremune ma nanlo ama e ene mini ba.

\VS{23}Ana a yawai a Mara a fuɗa o soꞋo mini ma ba, adama a na mini ma mi ta̱ n okono. (I ɗaɗa i zuwai ɗa e ɗekei ubuta̱ wa Mara.)

\VS{24}Ɗa uma a yaꞋankai Musa mololo, a danai, <<Yiɗa̱i tsa ɗamgba tso soꞋo?>>


\par }{\PP \VS{25}Ɗa Musa u shiꞋika̱i Vuzavaguɗu, ɗa Vuzavaguɗu u yotsongi ni kacaka ka maɗanga. Ɗa u ɗikai u vakangi kaꞋa punu a̱ mini ma, ɗa mini ma mo bonoi uyoꞋo. A̱ ubuta̱ wa ɗe ɗa Vuzavaguɗu u nekei le kupiꞋisa n wila̱, ɗa kpamu u kondoi le.

\VS{26}Ɗa u danai, <<I pana baci ka̱la̱ka̱tsu ka Vuzavaguɗu Ka̱shile ka̱ ɗa̱ mayin, ɗa i yaꞋin ili i na i gaꞋin ni kpamu, ɗa i tonoi ili i na u danai derere. Ɗa kpamu i tonoi wila̱ u ni ra̱ka̱, mpa mi a̱ kutuka̱ ɗa̱ n ila̱nishi tsu na n suꞋuki aza a Masar ba, adama a na mpa ɗa Vuzavaguɗu vu na u tsu potsotongu ɗa̱.>>


\par }{\PP \VS{27}Ɗaɗa uma a a yawai e Elim, a̱ ubuta̱ u na wi n a̱shi a̱ mini kupa n e re ni nshuwa amangatatsunkupa. Ɗa a vaki lo ɗevu n ubuta̱ u mini wa.




\par }\Chap{16}{\SH Ka̱shile ke nekei nroni m mana
\par }
{\PP \VerseOne{1}Aza a Isaraila ra̱ka̱ a̱ ka̱sukpa̱i Elim, ɗa a banai e meremune ma na e ci ɗeke Sin. Wi ta̱ e mere me Elim n Sinai. Ili i nanlo i yaꞋan ta̱ a kanna ke gendu ko wotoi u ire ana a̱ uta̱i a Masar.

\VS{2}E meremune ma ɗe, ɗa aza a Isaraila ra̱ka̱ a yaꞋankai Haruna m Musa mololo.

\VS{3}Aza a Isaraila a danai le, <<Wi ishi ta̱ a kulaꞋa n kugaꞋan Vuzavaguɗu wu una tsu ɗe a Masar. Adama a na a Masar ɗe ci ci lyaꞋa ta̱ ili i na ci cigai n inyama dem ayin tutu. Ama vu tuka̱i tsu na e meremune, adama a na vu una tsu n kambulu.>>


\par }{\PP \VS{4}Ɗa Vuzavaguɗu u danai Musa, <<Mi ta̱ a kuzuwa ilikulya i yikpa̱ a iɗika tsu na o ci yoꞋo mini, kanna dem vuza wu uta̱ u ciya̱ ilikulyaꞋa i na i kuyawa yi a kanna. Tsu nampa tsu ɗa n kukondo le ko a kufuɗa o tono kadanshi ka̱ va̱ ko a kufuɗa ba.

\VS{5}A kanna ka̱ ta̱li o ɓolongu ilikulya i na i kuyawa una̱ u kulyaꞋa kure, i laꞋa uteku tsu na i ishi a ci yaꞋansa, ka̱ta̱ a lapula i ɗa.>>


\par }{\PP \VS{6}Ɗa Musa n Haruna a danai uma a, <<Anana n kulivi ku nampa yi ta̱ e kuyeve an Vuzavaguɗu a̱yi ɗa vuza na wu uta̱ka̱i ɗa̱ a iɗika i Masar,

\VS{7}n usana yi ta̱ e kene tsugbayin tsu Vuzavaguɗu, adama a na a̱yi u pana ta̱ ka̱sa̱la̱ ka na yi a kuyaꞋansa ayin dem. A̱ tsu ɗa anan ya, ali ɗa yi a kuyaꞋanka tsu mololo?>>

\VS{8}Ɗa Musa u danai kpamu, <<Yi ta̱ e kuyeve a na a̱yi ɗa Vuzavaguɗu ayin a na baci u nekei ɗa̱ boroji vu na yi a kuciga dem n usana ɗa kpamu u nekei ɗa̱ inyama n kulivi. Adama a na u pana ta̱ mololo ma na i yaꞋankai ni. A̱ tsu ɗa anan ya? Vuzavaguɗu ɗa yi a kuyaꞋanka mololo, a̱ tsu ɗa ba.>>


\par }{\PP \VS{9}Ɗa Musa u danai Haruna, <<Dana umaci wa aza a Isaraila ra̱ka̱, <Ta̱wa̱i u Vuzavaguɗu gbende vu ɗa̱, adama a na u pana ta̱ mololo ma̱ ɗa̱.> >>


\par }{\PP \VS{10}Ana Haruna wi a kadanshi n uma a Isaraila ra̱ka̱, ɗa a̱ la̱na̱i uɓon u meremune, ɗa e enei tsugbayin tsu Vuzavaguɗu e eleshu.


\par }{\PP \VS{11}Vuzavaguɗu u danai Musa,

\VS{12}<<M pana ta̱ ka̱sa̱la̱ ka aza a Isaraila ka. Dana le, <N kulivi, yi ta̱ a̱ kuciya̱ inyama i kutakuma, n usana dem yi ta̱ a̱ kuciya̱ ilikulya. Ta lo i kuyeve a na mpa ɗa Vuzavaguɗu Ka̱shile ka̱ ɗa̱.> >>


\par }{\PP \VS{13}N kulivi ku nanlo, ɗa nroni n ta̱wa̱i n kimba̱i le ra̱ka̱. Ɗa n usana, ciza tsu matsai n a̱bunda̱i tsu ka̱ra̱Ꞌi ubuta̱ u na i va.


\par }{\PP \VS{14}Ana ciza tsu sa̱ruwa̱i tsu kotsoi, ɗa ili i yoku wa̱ri tsu egele yo okpoi lo a iɗika ya.

\VS{15}Ana aza a Isaraila e enei nannai, ɗa e ecenei, <<Yiɗa̱i tamkpamu nannai?>> Adama a na ishi e yeve ili ya ba.

\par }{\PP Ɗa Musa u danai le, <<Ilikulya i ɗa Vuzavaguɗu u nekei ɗa̱ i lyaꞋa.

\VS{16}Ili i na Vuzavaguɗu u danai i ɗaɗa na, <Yaba dem u ɓolongu tsu na u kuyawa yi kulyaꞋa. Kenuki mokoko me te adama a uteku u ka̱bunda̱i ka na ki punu a̱ ka̱pa̱m ka.> >>


\par }{\PP \VS{17}Ɗa aza a Isaraila a yaꞋin tsu na a danai le, aza o yoku o ɓolongi n a̱bunda̱i aza o yoku kpamu kenkeꞋen.

\VS{18}Ana a gisangushi i ɗa n kakpanu, ɗa yaba dem u ciya̱i tsu na u kuyawa yi. Aza a na o ɓolongi n a̱bunda̱i a buwa n ili ba, aza a na o ɓolongi kenu ɗa a buwai n i na i kuyawa le. KpaꞋa dem kuciya̱i tsu na ki a kuciga.


\par }{\PP \VS{19}Ɗa Musa u danai le, <<Ka̱ta̱ vuza u lyaꞋa u buwaka adama a mkpaꞋa ba.>>


\par }{\PP \VS{20}Ama aza o yoku a iwan ta̱ kupana, ɗa o foɓoi i yoku ali a kubana usana. Azun a shanai punu ali i ɗa i gita̱i kuta̱ ushami u gbani-gbani, ɗa ta na Musa u yaꞋin wupa n ele.


\par }{\PP \VS{21}Usana dem yaba dem u tsu ɓolongu ta̱ i na u cigai, ama i na i buwai kanna ka suɗukpa baci ka̱ta̱ i derikpe.

\VS{22}A kanna ka̱ ta̱li yaba dem u ɓolongi ali ugboku u re wu nkokoꞋo n re tsu na ishi o tsu ɓolongu, ɗa nkoshi m gba̱ra̱-gba̱ra̱ m banai u Musa ɗa a danai ni.

\VS{23}Ɗa u danai le, <<Ili i na Vuzavaguɗu u danai i ɗaɗa na, mkpaꞋa kanna ka Ashibi kaꞋa ka ciɗa kanna ka kuvuka, kangalai ili i na i kukangala ka̱ta̱ kpamu i laluku i na kpamu i kulaluku, zuwai ili i na i buwai dem a kubana usana u yoku.>>


\par }{\PP \VS{24}O foɓoi ilikulya ya tsu na Musa u danai le, ana kayin ka asai ilikulya ya i shama ba, i uwa feu azuꞋun ba.

\VS{25}Ɗa Musa u danai le, <<LyaꞋi i ɗa anana, adama a na anana kanna ka Ashibi kaꞋa kanna ka kuvuka ka na kpamu e nekei Vuzavaguɗu, ye kene ilikulya lo pulai a iɗika ba.

\VS{26}Yi ta̱ a kufuɗa ye kene ilikulya pulai ali ayin a̱ ta̱li ama a kanna ka Ashibi i kene ili ba.>>


\par }{\PP \VS{27}A kanna ke cindere aza o yoku a banai adama a na o ɓolongu ilikulya ama e ene ili ba.

\VS{28}Ɗa Vuzavaguɗu u danai Musa, <<Wannai ɗai uma a̱ va̱ a̱ kuka̱sukpa̱ kuꞋiwan kadanshi ka̱ va̱ n kuyotsongusu ku va̱?

\VS{29}Ciɓai a na Vuzavaguɗu ɗa u nekei ɗa̱ Ashibi. I ɗaɗa i zuwai ɗa u nekei ɗa̱ ilikulya i na i kuyawa ɗa̱ ali ayin e re. Yaba dem vu ɗa̱ u da̱sa̱ngu a kpaꞋa a kanna ke cindere ka nanlo ka̱ta̱ wu uvuka u bana a̱ ubuta̱ ba.>>


\par }{\PP \VS{30}Ɗa uma a a uvukai a kanna ke cindere.


\par }{\PP \VS{31}Ɗaɗa uma a Isaraila e ɗekei ilikulya ya mana, I ɗa yi ta̱ kenkeꞋen wa̱ri ci igeɓetsu, uyoꞋo ce emeshe a̱ ishigi.

\VS{32}Ɗa Musa u danai uma, ili i na Vuzavaguɗu u danai i ɗaɗa na, <<Vuzavaguɗu u danai, <Foɓoi mokoko me te ma mana, adama a na mi ta̱ a kuciga ntsukaya n na n kuta̱wa̱ me ene, e yeve icuꞋu yi ilikulya i na n nekei ɗa̱ a ayin a na yi e meremune a na mu uta̱ka̱i ɗa̱ a Masar.> >>


\par }{\PP \VS{33}Ɗa Musa u danai Haruna, <<Kenuku mana vi yoku vu zuwa e kedele a̱ ubuta̱ u na ci ci yaꞋanka Ka̱shile a̱ga̱nda̱ adama a ntsukaya n na mi lo a̱ kuta̱wa̱.>>


\par }{\PP \VS{34}Tsu na Vuzavaguɗu u danai, ɗa Haruna u zuwai vu ɗa e kelime ka Akpati vu Uzuwakpani, adama a na vi yaꞋan wadani.


\par }{\PP \VS{35}Aza a Isaraila a yaꞋan ta̱ a̱ya̱ amangere ele a kulyaꞋasa mana, sai ayin a na a yawai a̱ likuci i na uma i ida̱shi. A lyaꞋasa ta̱ mana ali sai ayin a na a yawai a̱ ka̱kina̱ ka KanaꞋana.

\VS{36}Mokoko mi ta̱ derere n ugboku u te u ifa.




\par }\Chap{17}{\SH Mini mu uta̱i a kakpanlai
\par }
{\PP \VerseOne{1}Uma a Isaraila ra̱ka̱ a̱ ka̱sukpa̱i une u Sin, ɗa a̱ ka̱na̱i uye a kubana a̱ ubuta̱ kakau tsu na Vuzavaguɗu u danai le. Ɗa a vaki lo kpamu e Refidim, ama mini mi lo a na uma o kusoꞋo ba.

\VS{2}Ɗa uma a yaꞋankai Musa mololo. A danai, <<Neke tsu mini mo kusoꞋo.>> Ɗa Musa wu ushuki, <<Yiɗa̱i ɗa yi a̱ kuyaꞋanka mu mololo? Yiɗa̱i kpamu i zuwai ɗa yi o kukondo Vuzavaguɗu vu ɗa̱?>>


\par }{\PP \VS{3}Adama a na i ta̱ a kupana kakuli a̱ ubuta̱ u nanlo, ɗa a yaꞋankai Musa mololo. A danai, <<Yiɗa̱i i zuwai ɗa vu uta̱ka̱i tsu a Masar adama a na a̱ tsu m muku n tsu, n kuzuwa ku tsu, tsu kuwa̱ na n kakuli?>>


\par }{\PP \VS{4}Ɗa Musa u sa̱la̱ka̱i Vuzavaguɗu, u danai, <<Nini ɗai n kuyaꞋan n uma a nampa? I ta̱ ɗevu a na a vara mu a una.>>


\par }{\PP \VS{5}Ɗa Vuzavaguɗu wu ushuki Musa, <<Bana e kelime ka uma ka kenu. Vu ɗika nkoshi m gba̱ra̱-gba̱ra̱ n yoku i walaka n kalangu ka̱ nu e kukiye ka na vu lapakai Kuyene ku Nilu ka.

\VS{6}N kuyongo ta̱ n avu a kakpanlai ka Kusan ko Horebu. Lapa kakpanlai ka, mini mi ta̱ a̱ kuta̱ adama a na i soꞋo n uma a̱ nu.>> Ɗa ta na Musa u yaꞋin nannai a̱ a̱shi o nkoshi m gba̱ra̱-gba̱ra̱ mi Isaraila.

\VS{7}Ɗa u ɗekei ubuta̱ wa Masaha m Mariba, adama a na ta ɗe aza a Isaraila a yaꞋin mololo, ɗa kpamu o kondoi Vuzavaguɗu, a danai, <<Vuzavaguɗu wi ta̱ n a̱ tsu ko ta nannai ba?>>


\par }{\SH Aza a Isaraila a lyaꞋi aza e Emeleki n kuvon
\par }
{\PP \VS{8}Aza e Emeleki a banai wa aza a Isaraila e Refidim adama a na a yaꞋan kuvon.

\VS{9}Ɗa Musa u danai vuza yoku vuza na e ci ɗeke Jesuwa, <<Zagba uma a̱ tsu o yoku a na a kubana vishili n aza e Emeleki. MkpaꞋa mi ta̱ a kushamgba gaɗi vu masasan a kinda ɗa̱ n kalangu ka̱ Ka̱shile e ekiye a̱ va̱.>>


\par }{\PP \VS{10}Ɗaɗa Jesuwa u shilika̱i n aza e Emeleki tsu na Musa u danai ni. Ɗa Musa n Haruna n Horu a banai gaɗi vu masasan.

\VS{11}Uteku u na Musa u ɗengusa̱i ekiye a̱ ni ta ta na nannai aza a Isaraila a̱ ka̱na̱i kulyaꞋa aza e Emeleki n kuvon. Ama u cipa̱ka̱ baci ekiye a̱ ni, ayin a nanlo a ɗa aza e Emeleki a̱ kuka̱na̱ kulyaꞋa le tamkpamu.

\VS{12}Ana ekiye a Musa o oꞋoi, ɗa a̱ la̱nsa̱i katali ɗa a zuwakai ni u da̱sa̱ngi. Ɗa Haruna n Horu e keɓei ni ekiye ku te ku te adama a na ekiye a o yongo uɗengushi ali kanna ka̱ yikpa̱i.

\VS{13}Nannai ɗa Jesuwa u lyaꞋi aza e Emeleki n kuvon.


\par }{\PP \VS{14}Ɗa Vuzavaguɗu u danai Musa, <<Ɗana arabali a nampa tsu na vi lyaꞋi aza Emeleki, ka̱ta̱ vi keceke Jesuwa adama a na a ciɓa ka̱ta̱ a cinukpa n aza Emeleki ra̱ka̱-ra̱ka̱ aduniyan ko wannai.>>

\VS{15}Ɗa Musa u maꞋi katalikalyuka ɗa u neꞋi ubuta̱ wa kula, <<Vuzavaguɗu ɗa urotu u keleje u va̱.>>

\VS{16}Ɗa u danai, <<A̱ ɗengusa̱ ta̱ urotu u keleje u Vuzavaguɗu gaɗi, Vuzavaguɗu wi ta̱ a kulyaꞋa kelime n kushilika̱ n aza a Emeleki tsukaya kakau a kubana.>>




\par }\Chap{18}{\SH Jeturo u banai we enei Musa
\par }
{\PP \VerseOne{1}A̱yi Jeturo ganu va aza a Midiya akaya a Musa, u pana ta̱ ili i na Ka̱shile ka yaꞋankai Musa n aza Isaraila, tsu na wu uta̱ka̱i le a iɗika i Masar.


\par }{\PP \VS{2}Ana Musa u danai vuka vi ni Zipura u bana we ene esheku, ɗa Jeturo akaya a̱ ni a rabasai ni,

\VS{3}m muku n ni n re. Maku me te kula ku ni ku ɗa Goshum adama a na Musa u dana ta̱, <<Mo okpo ta̱ komoci a iɗika i na yi i va̱ ba.>>

\VS{4}Ɗa u neꞋi maku me te ma feu kula Eliyaza, ɗa u danai adama a na, <<Ka̱shile ke esheku a̱ va̱ a̱yi ɗa ka̱ɓa̱nki ka̱ va̱ wi isa mu ta̱ a̱ ubuta̱ u kotokobi ka FiriꞋauna.>>


\par }{\PP \VS{5}Ayin a nanlo, a̱yi Jeturo akaya a Musa n vuka vu Musa va m muku dem a̱ ta̱wa̱i kene yi e meremune a̱ ubuta̱ u na u vaki ɗevu n kusan ku Ka̱shile.

\VS{6}Jeturo u suku ta̱ akaka u Musa u danai, <<Mpa, akavu mi ta̱ lo a̱ kuta̱wa̱ n vuka vu nu m muku n re n nu feu.>>


\par }{\PP \VS{7}Ana a yawai ɗa Musa u banai e kelime ka akaya a̱ ni, ɗa u kuɗa̱ngi ɗa wo oɓongi ni. Ana o kotsoi ikya̱shi ɗa a lazai a uwai a̱ ka̱pa̱m ka̱ ni.

\VS{8}Ɗaɗa u danai akaya a ra̱ka̱ ili i na Vuzavaguɗu u yaꞋin n FiriꞋauna koɓolo n aza a Masar ra̱ka̱ adama a aza a Isaraila, n atakaci a na e enei a uye, n tsu na Ka̱shile ki isai le.


\par }{\PP \VS{9}A̱yi Jeturo u yaꞋan ta̱ ma̱za̱nga̱ ka̱u a na u panai ili i singai i na Vuzavaguɗu u yaꞋankai aza a Isaraila, a na wi isai le e ekiye a aza a Masar.

\VS{10}Ɗa u danai, <<Cikpai Vuzavaguɗu, vuza na wi isai nu e ekiye aza a Masar koɓolo n ekiye a FiriꞋauna. Koɓolo n vuza na wi isai aza a Isaraila e ekiye aza a Masar.

\VS{11}Gogo na n yeve ta̱ Vuzavaguɗu u laꞋa ta̱ a̱ma̱li a na a buwai dem, adama a na wi isa le ta̱ e ekiye a aza a na a takacikai le n tsugoyi.>>

\VS{12}Ɗa Jeturo, akaya a Musa u tuka̱i n alyuka o kusongu koɓolo n kuneꞋe u Ka̱shile. Ɗa Haruna nu nkoshi m gba̱ra̱-gba̱ra̱ ma aza a Isaraila a banai adama a na a lyaꞋa ilikulya ɗe n Jeturo akaya a Musa, e kelime ka̱ Ka̱shile.


\par }{\PP \VS{13}Kanna ke ire, ɗa Musa wo okpoi vuza va afada vu uma, ɗa uma a shamgbai n usana sai kulivi dem adama a afada.

\VS{14}Ana akaya a Musa e enei ili i na Musa wi a kuyaꞋanka uma, ɗa u danai, <<Yiɗa̱i va kuyaꞋan n uma a nampa? Nini ɗai avu endeꞋen va̱ kuda̱sa̱ngu a kuyaꞋanka uma a nampa afada, uma a na i kashani ili i na i ɗikai usana ali a kubana kulivi?>>


\par }{\PP \VS{15}Ɗa Musa wu ushuki, <<A̱ ta̱wa̱ ta̱ wa̱ va̱ adama a na e yeve ili i na Ka̱shile ki a kuciga a yaꞋan.

\VS{16}Ayin a na baci de dem a yaꞋin mawansa ɗa a̱ ta̱wa̱i wa̱ va̱, n tsu uwa ta̱ e mere me le ka̱ta̱ n tonuko le ili i na wila̱ u Ka̱shile u dansai.>>


\par }{\PP \VS{17}Ɗa akaya a Musa a danai ni, ili i na vi a kuyaꞋan i ɗa i gaꞋan ba.

\VS{18}Avu n uma a na i a̱ kuta̱wa̱ a̱ nu gbani ɗa yi o koꞋwuso ka̱ci ka̱ ɗa̱. Avu ulinga u laꞋa wu ta̱ a̱bunda̱i, vi a kufuɗa u ɗa avu endeꞋen nu ba.

\VS{19}Panaka mu gogo na, n kuneke wu ta̱ odoki ka̱ta̱ kpamu Ka̱shile ka̱ ɓa̱nka̱ wu. Vi ta̱ o kokpo ka̱suki ka uma a̱ ubuta̱ u Ka̱shile, ka̱ta̱ vu dana yi ma̱shi me le,

\VS{20}ka̱ta̱ avu vi yotsongu le wila̱ u Ka̱shile, ka̱ta̱ vi yaꞋanka le kuyotsongusu adama a uteku u na a kuwala, n ili i na i gaꞋin a yaꞋan.

\VS{21}Ama zagba uma a̱ usuɓi punu a̱ ka̱tsuma̱ ka uma ka. Ali a na i a kupana n wovon u Ka̱shile, i kpamu a kuyaꞋan ukuna u mayun, a ci ciga kulyaꞋa uma ba. Ka̱ta̱ vu zuwa le o okpo aza e kelime a ugboku uma ka̱kpa̱n ke te ke te (1,000), n uma amangatawun a tawun (100), n uma amangerenkupa n kupa koɓolo n uma ugboku kupa-kupa kpamu.

\VS{22}Vu zuwa le o okpo aza a afada a uma ayin tutu, ama kadanshi ka na baci ka laꞋi le dem a̱ tuka̱ wu n kaꞋa. Kadanshi ka na ka laꞋi utsura u le ba a yaꞋan kaꞋa, na lo va ɗaɗa u kuzuwa ulinga u nu u jebe adama a na i ta̱ a̱ kuɓa̱nka̱ wu.

\VS{23}Vu tono baci ukuna u nampa, ɗa Ka̱shile ka zuwai nu kpamu vi yaꞋin nannai, a̱ɗa̱ yo koꞋo ba, uma a nampa dem i ta̱ o kubono a kpaꞋa n kadama ke le ukoci.


\par }{\PP \VS{24}Ɗa Musa va u panakai akaya a̱ ni, ɗa u yaꞋin ili i na u danai ni ra̱ka̱.

\VS{25}Ɗa u zagbai uma a usuɓi a̱ ka̱tsuma̱ ka umaci wa aza Isaraila dem ɗa u zuwai le aza e kelime. U zuwai le o okpo aza o kutono n ugboku uma ka̱kpa̱n ke te ke te (1,000), n uma amangatawun a tawun (100), n uma amangerenkupa n kupa koɓolo n uma ugboku kupa-kupa kpamu.

\VS{26}Ɗa o okpoi tsa a aza a afada a kubana ubuta̱ u uma ayin dem, ili i na baci i laꞋi le a banka Musa ama kadanshi ka wawaꞋa a dansa kaꞋa we le.


\par }{\PP \VS{27}Ana Musa n akaya a̱ ni Jeturo e pecemgbenei ɗa Jeturo va u ka̱na̱i uye o kubono a kpaꞋa.




\par }\Chap{19}{\SH Aza a Isaraila a Kusan ku Sinai
\par }
{\PP \VerseOne{1}A wotoi u tatsu ana aza a Isaraila a̱ ka̱sukpa̱i Masar, a kanna ka nanlo ɗa a yawai e meremune ma Sinai.

\VS{2}Ayin a na a̱ ka̱sukpa̱i Refidim, ɗa a yawai e meremune ma Sinai ɗa a vaki lo ɗevu n kusan.


\par }{\PP \VS{3}Ɗa Musa u kumbai ɗe adama a na u cina Ka̱shile Vuzavaguɗu, ɗa Vuzavaguɗu u ɗekushei ni punu a kusan ka, ɗa u danai ni, <<Ili i na va kubana va dana ntsukaya n Yakubu i ɗaɗa na, koɓolo n ili i na va kudana aza a Isaraila:

\VS{4}<Avu a̱ ka̱ci ka̱ nu ve ene ta̱ ili i na n yaꞋankai aza a Masar. Uteku u na kajimba ka ci ɗika muku n ni e evelyu a̱ ni, ta feu n ɗikai ɗa̱ nannai ɗa n tuka̱i ɗa̱ na wa̱ va̱.

\VS{5}Gogo na yu ushuku baci kupanaka mu ka̱ta̱ kpamu i tono uzuwakpani u va̱, yi ta̱ o kokpo uma a̱ va̱ a na a laꞋi n kusuɓa̱ a̱ ka̱tsuma̱ ka aduniyan ra̱ka̱, n nannai dem aduniyan gbende a̱ va̱ a ɗa.

\VS{6}Yi ta̱ o kokpo tsugono tsu anan ganu tsu va̱, n iɗika i ciɗa i va̱.> Na ɗaɗa akaka a na va kudana aza a Isaraila.>>


\par }{\PP \VS{7}Ana Musa u cipa̱i a kusan ka, ɗa u bonoi u ɗekei nkoshi m gba̱ra̱-gba̱ra̱, ɗa u tonokoi le ra̱ka̱ ili i na Vuzavaguɗu u danai ni.

\VS{8}Ɗa uma a gbende a̱ ushuki, a danai, <<Ci ta̱ a kuyaꞋan ili dem i na Vuzavaguɗu u danai.>> Ɗa Musa u bonokoi Vuzavaguɗu ili i na uma a a danai.


\par }{\PP \VS{9}Ɗa Vuzavaguɗu u danai Musa, <<Mi ta̱ a̱ kucipa̱ wa̱ nu tsu keleshu ku uguyi ka̱ a̱miki, ka̱ta̱ uma a panaka mu a kadanshi n avu, ciya̱ a̱ ushuku n avu.>> Ɗa Musa u doku u danai Vuzavaguɗu kpamu ili i na uma a danai.


\par }{\PP \VS{10}Ɗa Vuzavaguɗu u danai Musa, <<Bana a̱ ubuta̱ u uma a̱ nu ka̱ta̱ vu takpa le nshinda̱ dem anana nu mkpaꞋa. Vu zuwa le a̱ za̱Ꞌa̱ aminya e le,

\VS{11}ka̱ta̱ o foɓuso a kanna ka tatsu, adama a na a kanna ka nanlo kaꞋa Vuzavaguɗu u kucipa̱ gaɗi vu Kusan ku Sinai a̱ a̱shi a uma.

\VS{12}Vu zuwaka le uteku n kusan ku nanlo ka vu ka̱ra̱Ꞌa̱ka̱, ka̱ta̱ vu dana le, <YaꞋin mayin ka̱ta̱ i yawa ɗevu ko i saꞋwa kusan ka ba. Vuza na u banai u saꞋwai, i ta̱ a kuna yi.

\VS{13}Mayun vuma vu nanlo i ta̱ a kuvara yi n atali ko a tawa yi n aya, ka̱ta̱ a saꞋwa yi n kukiye ba. Ko vuma ɗa baci ko manama a̱ kuka̱sukpa̱ yi n wuma ba.> I ta̱ a kufuɗa kubana a kusan ka a ayin a na baci a panai a̱ lika̱i kavana ka̱ ka̱giri.>>

\VS{14}Ana Musa u cipa̱i a kusan ka ɗa u takpai yaba dem nshinda̱, ɗa a̱ za̱Ꞌi aminya e le.

\VS{15}U danai le, <<Foɓusoi ka̱ci ka̱ ɗa̱ adama a kanna ka tatsu, ka̱ta̱ kpamu i vaku n a̱ma̱ci a̱ ɗa̱ ba.>>


\par }{\PP \VS{16}N usana a kanna ka tatsu, ɗa akpanga nu mkpayayan n ulaɗi a̱ cipa̱i lo. Ɗa keleshu ka̱ a̱miki ka̱ kimba̱i gaɗi vu kusan va. Ɗa uma a panai ciliki tsu kavana n kacaꞋa ka̱u. Ana uma ra̱ka̱ a panai ili i nanlo dem, ɗa e jeꞋekei ikyamba.

\VS{17}Ɗa Musa wu uta̱ka̱i le a̱ a̱pa̱m e le, adama a na a gasa n Ka̱shile, ɗa a shamgbai lo ɗaka vu kusan va.

\VS{18}Ɗa ka̱nga̱ ka palai Kusan ku Sinai adama a na Vuzavaguɗu u cipa̱ ta̱ lo uteku tsa akina. Ka̱nga̱ kpamu adanshi i ta̱ o kusongu kumaꞋa ɗa ka̱ ɗa̱nga̱i gaɗi. Ɗa kusan ka ku gba̱ɗa̱i.

\VS{19}Ɗa izumgbi i ciliki i kavana i doki ka̱u. Ɗa Musa u yaꞋin kadanshi, ɗa Ka̱shile ku ushuki ni an kakpanga.


\par }{\PP \VS{20}Ɗa Vuzavaguɗu u cipa̱i a Kusan ku Sinai, ɗa u ɗekei Musa u kumba a gaɗi vu Kusan va. Ɗa Musa u kumbai kusan ka.

\VS{21}Ɗa Vuzavaguɗu u danai ni, <<Cipa̱ vu bana vu ɓarangu uma a mayin ka̱ta̱ a pasa uteku wa adama a na a dana yaꞋan e ene mu ba, a yaꞋan baci nannai uma n a̱bunda̱i i ta̱ a̱ kukuwa̱.

\VS{22}Ko anan ganu a na a kiwanai kuyawasa ɗevu n Vuzavaguɗu u gaꞋan ta̱ takpaka biꞋi ka̱ci ke le nshinda̱, ko Vuzavaguɗu u yaꞋan wupa n ele ka̱ta̱ wu una le.>>


\par }{\PP \VS{23}Ɗa Musa wu ushuki Vuzavaguɗu, <<Ko vuza u kukumba a Kusan ku Sinai ka ba, adama a na vu ɓarangu tsu ta̱ ɗe, vu danai <I zuwa uteku i ka̱ra̱ka̱ Kusan ka ka̱ta̱ i la̱na̱ ku ɗa ciya̱ ku yaꞋan ciɗa.> >>


\par }{\PP \VS{24}Ɗa Vuzavaguɗu u danai Musa, <<Cipa̱ vu bana vu ta̱wa̱ n Haruna na u shamgba n avu. Ama anan ganu n aza a na a buwai ka̱ta̱ a dana i ta̱ a kuciga kupasa uteku wa adama a na a̱ ta̱wa̱ na ba, ta baci nannai ba mi ta̱ a kuyaꞋan wupa ka̱ta̱ mu una le.>>


\par }{\PP \VS{25}Ɗaɗa Musa u cipa̱i, ɗa u danai uma ili i na Vuzavaguɗu u danai.




\par }\Chap{20}{\SH Wila̱ Kupa u Ka̱shile
\par }
{\PP \VerseOne{1}Ɗa Ka̱shile ka yaꞋin kadanshi ka nampa ra̱ka̱.


\par }{\PP \VS{2}<<Mpa ɗa Vuzavaguɗu Ka̱shile ka̱ ɗa̱, vuza na wu uta̱ka̱i ɗa̱ a Masar a iɗika i na yi ishi a ugbashi.


\par }{\PP \VS{3}<<Ka̱ta̱ vu tono ka̱ma̱li ba, sai mpa Ka̱shile endeꞋen.


\par }{\PP \VS{4}<<Ka̱ta̱ vi yaꞋanka ka̱ci ka̱ nu a̱ma̱li o yoku a na o yotsoi ili i na yi gaɗi ko iɗika ko i na yi a̱ mini ba.

\VS{5}Ka̱ta̱ vu kuɗa̱nku le ko vu cikpa le ba. Mpa ɗa Vuzavaguɗu Ka̱shile endeꞋen, Ka̱shile ka na ka̱ tsu kpa̱ɗa̱ kuciga cisheꞋe. Vuza na u kutakacika muku adama a̱ unushi wu isheku i le, ali ntsukaya n tatsu ali a kubana n na̱shi ele na a iwain mu,

\VS{6}Ama a̱ɗa̱ na i cigai mu ɗa i tonoi wila̱ u va̱, mi ta̱ o kuyotsongu ucigi a kubana u muku ali a ntsukaya nu ntsukaya.


\par }{\PP \VS{7}<<Ka̱ta̱ vu ka̱na̱ kuɗeke kula ku Vuzavaguɗu gbani ba. Adama a na mpa Vuzavaguɗu mi ta̱ a kutakacika vuza na u yaꞋin nannai.


\par }{\PP \VS{8}<<Zuka n kanna ka Ashibi, ka̱ta̱ vu ka̱na̱ kaꞋa ciɗa mayin.

\VS{9}Ayin a̱ ta̱li i ta̱ lo, a na avu va kuyaꞋan ulinga.

\VS{10}Ama kanna ke cindere dem ka Vuzavaguɗu Ka̱shile ka̱ nu kaꞋa, adama a nannai ka̱ta̱ vi yaꞋan ulinga ba, ko avu, ko maku ma̱ nu kolobo ko mekere, ko kagbashi ka̱ nu kolobo ko mekere, ko kuzuwa ku nu, ko komoci ka kpaꞋa ka̱ nu dem.

\VS{11}A ayin a̱ ta̱li a ɗaɗa Vuzavaguɗu u yaꞋin ili i nampa gaɗi n iɗika m mala n ili dem, ɗa wu uvukai a kanna ke cindere. Ɗa Vuzavaguɗu u zuwakai kaꞋa una̱singai ɗa kanna ka Ashibi ko okpoi kanna ka ciɗa.


\par }{\PP \VS{12}<<Cikpa eshevu n a̱na̱vu, adama a na vi yongo ayin n a̱bunda̱i a iɗika i na Vuzavaguɗu Ka̱shile ka̱ nu ki e kuneke wu.


\par }{\PP \VS{13}<<Ka̱ta̱ vu una vuza ba.


\par }{\PP \VS{14}<<Ka̱ta̱ vi yaꞋan tsugbani n vuka vu vuza ba.


\par }{\PP \VS{15}<<Ka̱ta̱ vi yaꞋan uboki ba.


\par }{\PP \VS{16}<<Ka̱ta̱ vu dana vuza kakuna ka aꞋuwa ba.


\par }{\PP \VS{17}<<Ka̱ta̱ vu cikala kisa kpaꞋa ku vuza nu ba. Ka̱ta̱ vi yaꞋan a̱shi a wuya n vuka vu vuza nu ba, ko kagbashi ka̱ ni, ko anaka a̱ ni, ko majaki ma̱ ni, ko ili i yoku i ni ba.>>


\par }{\PP \VS{18}Ana uma a panai akpanga n ulaɗi nu mkpanyanya n ciliki tsa avana, ɗa e enei ka̱nga̱ ka̱ kimba̱i kusan ka, ɗaɗa uma a panai wovon ali e jeꞋekei ikyamba ɗa a shamgbai daꞋin.

\VS{19}Ɗa uma a a danai Musa <<Avu yaꞋan kadanshi n a̱ tsu, a̱ tsu ta na tsa kupanaka wu ta̱, ama ka̱ta̱ vu ka̱sukpa̱ Ka̱shile ka yaꞋan kadanshi n a̱ tsu ba, talo tsa̱ kuwa̱.>>


\par }{\PP \VS{20}Ɗa Musa u danai uma a <<Ka̱ta̱ i pana wovon ba, Ka̱shile ka̱ ta̱wa̱ ta̱ adama a na u kondo ɗa̱, ka̱ta̱ kpamu i pana wovon u ni talo ya yaꞋan unushi.>>


\par }{\PP \VS{21}Ɗa uma a a shamgbai daꞋin Musa tamkpamu u doki u yawai ɗevu n keleshu ka na ki n ka̱yimbi kpaɓam a̱ ubuta̱ u na Ka̱shile ki.


\par }{\SH Uteku u na a kumaꞋa katalikalyuka ka Vuzavaguɗu
\par }
{\PP \VS{22}Ɗa Vuzavaguɗu u danai Musa, <<Dana aza a Isaraila ili i nampa, <Ye ene ta̱ n ka̱ci ka̱ ɗa̱ ana n yaꞋin kadanshi n a̱ɗa̱ na ɗe gaɗi.

\VS{23}Ka̱ta̱ i yaꞋanka ka̱ci ka̱ ɗa̱ ka̱ma̱li ka azurufa ko ka azanariya adama a na i cikpa le ba, sai mpa koci.

\VS{24}I maꞋaka mu katalikalyuka ka n ciꞋin ta ɗe i kuyaꞋanka mu alyuka o kusongu n alyuka a na a̱ kutuka̱ m ma̱ta̱na̱, maraɗika ko mokyon ko kanaka a̱ ubuta̱ u na mpa n zagbai i ciɓasa n kula ku va̱, mi ta̱ a̱ kuta̱wa̱ wa̱ ɗa̱ ka̱ta̱ n zuwaka ɗa̱ una̱singai.

\VS{25}Yi baci a kumaꞋaka mu katalikalyuka ka, ka̱ta̱ i maꞋaka n atali a na e sheꞋwei ba. I sheꞋwe baci n ili i kusheꞋweke, ki ta̱ o kokpo ili yu unata wa̱ va̱.

\VS{26}Ka̱ta̱ i maꞋaka mu katalikalyuka ki idasakpatsu ba, adama na ka̱ta̱ i ka̱sukpa̱ ciyampa tsu ɗa̱ e keteshe a ayin a na yi a kukumba ba.>




\par }\Chap{21}{\SH Wila̱ tsu na a kuyaꞋan n agbashi
\par }
{\PP \VerseOne{1}<<Na va ɗaɗa wila̱ u na ve kuneke uma a Isaraila.

\VS{2}Vu tsula baci kagbashi ka mavali ka aza a Ibirahi, wi ta̱ a kuyaꞋan tsugbashi a̱ya̱ a̱ ta̱li, a̱ ka̱ya̱ ke cindere vi ta̱ e kuneke yi uba̱ruwi, u kutsupa kpamu ili i yoku ba.

\VS{3}U ta̱wa̱ baci endeꞋen ni, wi ta̱ a kufuɗa wa laza endeꞋen ni, ama u ta̱wa̱ baci n vuka vi ni, wi ta̱ kpamu a kufuɗa wa laza n vu ɗa.

\VS{4}Vuzakpa vi ni vu ɗa baci u yaꞋankai ni yolo, ɗa u matsakai ni muku mo olobo ko nkere, vuka va m muku n ni i ta̱ o kokpo n vuzakpa vi ni, a̱yi vuza va wi ta̱ a kufuɗa wa laza endeꞋen ni.

\VS{5}Ama a̱yi kagbashi ka kuta̱ baci e keteshe ɗa u danai mpa mi ta̱ a kuciga Vuzakpa vu va̱, n vuka va m muku ma, n kulyaꞋa ta̱ kelime n kuyaꞋanka wu tsugbashi,

\VS{6}ka̱ta̱ Vuzakpa vi ni u banka yi a̱ ubuta̱ u kucikpa Ka̱shile. Ka̱ta̱ u banka yi a̱ utsutsu ko a muntsa mu utsutsu, a̱yi vuzakpa va ka̱ta̱ u ta̱sa̱ yi atsuvu n vubele. Kagbashi ka wi ta̱ a kulyaꞋa kelime n kuyaꞋanka yi tsugbashi ali sai ukpa̱ u ni.


\par }{\PP \VS{7}<<Vuza u denge baci mekere ma̱ ni ɗa mo okpoi kagbashi, e kuneke maꞋa uba̱ruwi tsu na a ci yaꞋanka maku mavali ba.

\VS{8}Mekere mo doku baci ma luwa vuzakpa vi ni vu na u tsulai ni va ba, wi ta̱ a kufuɗa kuka̱sukpa̱ e neke yi katsupu ka̱ ni, wi n kofon ka na wo kudoku we denge yi a iɗika i limoci ba, adama a na u koɗo ta̱ uzuwakpani u ni.

\VS{9}Vuzakpa va u tsula baci mekere ma ta na adama o kolobo ka̱ ni, u kucikpa u ɗika yi adanshi mekere ma̱ ni maꞋa ma na u matsai.

\VS{10}U zuwa baci vuka vi yoku ta na, ka̱ta̱ u sa̱nka̱ kagbashi ka vuka ka ilikulya, ko akashi a kuꞋuka, ko ugaꞋin wu ida̱shi i yolo ba.

\VS{11}U fuɗa baci ta na u yaꞋanka yi ili i tatsu i nampa ya ba, wi ta̱ a kufuɗa wa laza tsa agisana a vuza vu uba̱ruwi babu kutsupa ki ili i yoku.


\par }{\SH Wila̱ adama a ukuna u muna
\par }
{\PP \VS{12}<<Vuza na baci u lapai vuza ali sai ukpa̱, a̱yi feu i ta̱ a kuna yi.

\VS{13}Ama n kusheshe ku ni ku ɗa baci wu unai ni ba, ɗa Ka̱shile ka zuwai ili ya yo okpoi nannai, mi ta̱ o kuyotsongu wu ubuta̱ u na vuza va u kubana u ciya̱ u laꞋaka n wuma u ni.

\VS{14}Ama vuza va wu una baci vuza va n kuyeve ku ni, ka̱ta̱ i takpa yi punu a̱ ubuta̱ u katalikalyuka ka̱ va̱, ka̱ta̱ yu una yi.


\par }{\PP \VS{15}<<Vuza na baci u lapai esheku ko a̱na̱ku i ta̱ a kuna yi.

\VS{16}Vuza na baci u bokoi vuza, ko a cinai ni n vuma va e ekiye a̱ ni ko wana ɗai u denge vuza va, a̱yi vuza na u yaꞋin uboki wa ka̱ta̱ yu una yi.

\VS{17}Vuza na baci kpamu u shikai esheku ko a̱na̱ku i ta̱ a kuna yi.


\par }{\PP \VS{18}<<Ali i baci a̱ vishili ɗa vuza te va u varai toku n katali ko u lapai ni n ka̱kuꞋun, vuza va ta na u kuwa̱ ba, ama ɗa u vaki adama a ulapi.

\VS{19}Vuza va u ɗa̱nga̱ baci ali ɗa u gita̱i kuwala n kalangu, vuza na u lapai ni va wi ta̱ a kulaꞋaka, ama wi ta̱ a kutsupa vuza na u ukai muna ma adama a ayin a na u la̱nga̱sa̱i ni, ka̱ta̱ kpamu u lyaꞋa kelime n kuyaꞋan ciba ci ni sai ayin a na u potsoi ra̱ka̱-ra̱ka̱.


\par }{\PP \VS{20}<<Vuza u lapa baci kagbashi ka mavali ko ka mavuka n kalangu sai ukpa̱ i ta̱ a kutakacika yi.

\VS{21}Kagbashi ka kuwa̱ baci ba, ɗa kucikpa u potsoi a kanna ke te ko a̱ ka̱tsuma̱ ka ayin e re, a ku kiɗaka vuzakpa va afada ba, adama a na kagbashi ka̱ ni kaꞋa.


\par }{\PP \VS{22}<<Ali i baci a̱ vishili ɗa a ukai vuka vu na vi n ka̱tsuma̱ muna ɗa ali ka̱tsuma̱ ka kuta̱i, ama a uka yi baci muna ma kau ba, vali vu ni vu ɗa u kudana ili na a kutsupa yi, ka̱ta̱ kayaꞋinkafada u yeve u kiɗa ili na i gaꞋin a tsupa.

\VS{23}Ama a̱yi vuka va u ciya̱ baci muna mo yoku wuya-wuya, i ta̱ a kutakacika vuza va tsu na muna ma ma yaꞋin wuma n wuma.

\VS{24}Ka̱shi a tsupa n ka̱shi, kanga a tsupa n kanga, kukiye a tsupa n kukiye, kune a tsupa n kune feu,

\VS{25}Vu uka baci vuza muna avu feu i ta̱ a ku yaꞋanka wu muna, vu songu baci vuza avu feu ta a kuyaꞋanka wu nannai, vu lapa baci vuza feu a lapa wu.


\par }{\PP \VS{26}<<Vuza u dukpa̱ baci kagbashi ka mavali ko ka mavuka a̱ ka̱shi, ali ɗa ka̱ na̱mgba̱i wi ta̱ e kuneke yi uba̱ruwi adama a̱ ka̱shi ka.

\VS{27}Ta kpamu nannai u fa̱da̱ baci kanga ka kagbashi ka mavali ko mavuka, wi ta̱ e kuneke yi uba̱ruwi adama a kanga ka.


\par }{\PP \VS{28}<<Kanaka ka̱ sunwa̱n baci mavali ko vuka ali sai ukpa̱, ka̱ta̱ a vara kanaka ka n atali sai ukpa̱, ama ka̱ta̱ a takuma i nyama i ni ba, ka̱ta̱ kpamu a takacika vuza vu kanaka va ba.

\VS{29}Kanaka ka kiwana baci ta na m ma̱sunka̱, ali ɗa a danai vuza va, a̱yi tana u yaꞋan ili i yoku ba, ali ɗa kanaka ka kunai mavali ko mavuka, i ta̱ a kuvara kanaka ka a una, ka̱ta̱ a una feu vuza va.

\VS{30}A dana baci ta na a tsupa le ikebe, ta ta na nannai u kutsupa le ta̱ ili na a danai ni dem adama a na u ciya̱ wi isa wuma u ni

\VS{31}Ta kpamu a kuyaꞋan nannai kanaka kuna baci kolobo ko mekere.

\VS{32}Kanaka kuna baci kagbashi ka mavali ko mavuka, a̱yi vuza kanaka va u kutsupa ta̱ vuzakpa vu kagbashi va ikebe ya azurufa kamangankupa, ka̱ta̱ kpamu a vara kanaka n atali sai ukpa̱.


\par }{\PP \VS{33}<<Vuza u ga̱va̱ baci kpenle ɗa u ka̱sukpa̱i ku ɗa babu u ciɗa̱ngi ali ɗa kanaka ka walai lo ko majaki, ɗa ke derecei ka̱ yikpa̱i punu,

\VS{34}vuza na u ga̱va̱i kpenle ka wi ta̱ a kutsupa vuza vu kanaka va ili na baci de dem a kiɗakai ni u tsupa, ama vuza na u ga̱va̱i kpenle ka a̱yi ɗa u ku ɗika keven ki ikyamba ka.


\par }{\PP \VS{35}<<Kanaka ka̱ sunwa̱n baci vutoku ali sai ukpa̱ i ta̱ e kudenge yi, vuza na wi n wuma wa ka̱ta̱ e pece ikebe ya derere, ta kpamu a kuyaꞋan n inyama i kanaka ka na ka̱ kuwa̱i va nannai e pece i ɗa derere.

\VS{36}E yeve baci ta na kanaka ka ka kiwana ta̱ n kusuwa̱nsa̱ otoku, vuza kanaka va ta na u yaꞋan ili i yoku ba, wi ta̱ a kutsupa. A̱yi vuza na wu unai kanaka wi ta̱ a kuɗika keven ki ikyamba i kanaka ya yo okpo i ni.>>




\par }\Chap{22}{\SH Wila̱ u kula̱na̱ ucanuku mayin
\par }
{\PP \VerseOne{1}<<Vuza u boko baci kanaka ko malala, ɗa u kiɗai ko u dengei, wi ta̱ a kutsupa anaka a tawun a̱ una̱ u kanaka ke te ka na u bokoi va, malala ma baci kpamu, wi ta̱ a kutsupa n na̱shi a̱ una̱ u malala me te ma na u bokoi va.

\VS{2}A̱ ka̱na̱ baci koboki a̱yi a kuciga kuꞋuwa kuyaꞋan uboki ɗa a lapai ni ali ɗa u kuwa̱i, vuza na wu unai ni va, u yaꞋan unushi u munuka ba,

\VS{3}ili ya i yaꞋan baci nannai n kanna, vuza na wu unai koboki ka, u yaꞋan ta̱ unushi u munuka. A̱ ka̱na̱ baci koboki wi ta̱ a kutsupa ili na u bokoi va ra̱ka̱. Wi baci ta na n ili na u kutsupaka ba, a kucikpa e denge yi an kagbashi adama a na ciya̱ u tsupa.

\VS{4}A̱ ciya̱ baci ta na manama ma na u bokoi va ko kanaka ko majaki ko malala e ekiye a̱ ni n wuma, u kutsupa ta̱ ili na u bokoi va ali kure.


\par }{\PP \VS{5}<<Vuza u banka baci n kuzuwa ku ni kalina ɗa u ka̱sukpa̱i ku ɗa ku yaꞋin koli a kashina ko kashina ki itacishi ka vuza. A̱yi vuza vi ilikuzuwa ya, sai u ɗika ili i singai a̱ ka̱tsuma̱ ki ili kashina ko i kashina ka nɗanga ka̱ ni adama a na u tsupa ili na kuzuwa ku ni ka ku la̱nga̱sa̱i.


\par }{\PP \VS{6}<<Vuza u zuwa baci akina a kashina ka̱ ni ɗa a lalai a kubana a kashina ko vutoku, ali ɗa ma̱ga̱n ma̱ ya̱nji ko ilya i kashani ko kashina ka ra̱ka̱ ka̱ kula̱i, a̱yi vuza na u zuwai akina a u kutsupa ta̱ ili i na i kula̱i va.


\par }{\PP \VS{7}<<Vuza u neke baci vuza ni vu na i ida̱shi ɗeɗevu koɓolo ikebe ko ucanuku u foɓuko yi, ɗa o bokoi ili ya, koboki ka a̱ ka̱na̱ yi baci sai u tsupa ili ya ali kure.

\VS{8}A̱ ka̱na̱ baci ta na koboki ka ba, a̱yi vuza kpaꞋa vu na e nekei u foɓo ili ya, sai u bana u yotsongu ka̱ci ka̱ ni a̱ ubuta̱ u kayaꞋinkafada, adama a na o goɗumo yi ko kukiye ku ni ki ta̱ punu a uboki wa ko ki punu ba.

\VS{9}Aza e re i baci a kanananai ki ili i te, ko kanaka, ko majaki, ko malala, ko motogu ko ili na i puwa̱nka̱i, ɗa vuza te u danai, <I ɗaɗa na> U gaꞋan ta̱ a bana e kayaꞋinkafada u goɗumo, vuza na baci ta na a̱ ka̱na̱i n unushi wi ta̱ a kutsupa vuza ni va ali kure.


\par }{\PP \VS{10}<<Vuza u neke baci vuza ni na i ida̱shi ɗevu koɓolo ka̱ɓa̱na̱ ka majaki ko kanaka ko malala ɗa ma̱ kuwa̱i ko ma̱ ciya̱i usa̱n ko ma̱ puwa̱nka̱i babu ta na vuza na we enei,

\VS{11}ele aza e re e le i ta̱ a kubana e kelime ka Vuzavaguɗu, ka̱ta̱ vuza na e nekei ka̱ɓa̱na̱ ka u yaꞋan akucina, a na o kuyotsongu wi punu n kukiye a ili i vuza ni ya ba. A̱yi vuza vi ili va mayun ɗa wu ushuku n akucina a, i o kudoku kpamu a tsupa yi ili ba.

\VS{12}Vuza na e nekei ka̱ɓa̱na̱ ka ɗa baci ta na o bokoi e ekiye a̱ ni, wi ta̱ a kutsupa vuza vi ili va.

\VS{13}Manama ma kakamba ma baci ta na mu unai kanaka ka ko malala ma, ka̱ta̱ vu tuka̱ n keven ki ikyamba ka adama a na a vuza vi ili va u ciya̱ we ene. A kutsupa yi kanaka ko malala ma na manama ma kakamba ma mu unai va ba.


\par }{\PP \VS{14}<<Vuza u kopuku baci ili kuzuwa u vutoku vu na i ida̱shi ɗeɗevu koɓolo ɗa ili ya i ciya̱i usa̱n ko i kuwa̱i, a ayin a na vuza vi ili va wi lo ba. Vuza na u kopuki va wi ta̱ a kutsupa ugana u na a kiɗakai ni ra̱ka̱.

\VS{15}Ama vuza vi ili ya wi baci ta na lo, wa̱ kuciya̱ katsupu ba. Ama u tsupa baci ikebe adama a na u yaꞋan ulinga n ilikuzuwa ya, ikebe i nanlo i ɗa i kokpo una̱ u katsupu wa.


\par }{\SH Wila̱ adama a ukuna u gbani
\par }
{\PP \VS{16}<<Mavali ma̱ ya̱nsa̱ baci mavuka ma na mi n tsukere ci ni ɗa mi babu kamana kpamu ali u vaki n a̱yi, sai ta na u tsupa yi ikebe i mazama i ni, a̱yi ɗa kpamu u kuzuwa yi wo okpo vuka vu ni.

\VS{17}Ama esheku ta na a̱ sa̱nka̱ baci, ikebe i yolo i na u la̱nga̱sa̱i ni i ɗaɗa u kutsupa koci.


\par }{\PP \VS{18}<<Ka̱ta̱ i ka̱sukpa̱ vuka vu na vi nu nkunu n wuma ba.


\par }{\PP \VS{19}<<Vuza na baci u yaꞋin tsugbani m manama i ta̱ a kuna yi.


\par }{\PP \VS{20}<<Vuza na baci u yaꞋin alyuka u ka̱ma̱li, ba a̱ ubuta̱ u Vuzavaguɗu ba, a una yi.


\par }{\PP \VS{21}<<Ka̱ta̱ vu takacika komoci ko vu doro yi ba, ama vu ciɓa avu feu vi yaꞋan ta̱ ida̱shi i limoci a iɗika i Masar.

\VS{22}Ka̱ta̱ vu takacika a̱ma̱ci a na ali e le a̱ kuwa̱i ko muku n na mmaci n le n kuwa̱i ba.

\VS{23}Vi yaꞋan baci ta na nannai a̱ shika̱ baci a kubana wa̱ va̱ mi ta̱ a kupanaka le.

\VS{24}Wupa u va̱ wi ta̱ a̱ kuɗa̱nga̱, ka̱ta̱ mu una ɗa̱ n kotokobi. A̱ma̱ci a̱ ɗa̱ i ta̱ o kokpo agapa. Muku n ɗa̱ kpamu i ta̱ o kokpo mkpan.


\par }{\PP \VS{25}<<Vu neke baci Vuza okopu a ikebe a̱ ka̱tsuma̱ ka uma a̱ va̱ a̱ ubuta̱ wa aza a unambi a na i punu a̱ ka̱tsuma̱ ka̱ ɗa̱, ka̱ta̱ vu la̱nsa̱ punu kodokpotsu a ili na vu kopuki va ba.

\VS{26}Vi isa baci ogbodo a kupalaka uta̱ni u vuza nu tsu uzuwi u kaguta, u gaꞋan ta̱ vu bonoko n aɗa kafu kanna ka̱ yikpa̱,

\VS{27}adama a na ɗaɗa u kupalaka ka̱ci ka̱ ni, vu bonoko baci ta na n aɗa ba, yiɗa̱i u tsusaki? Ɗa baci u lapai una̱ a kubana wa̱ va̱. Mi ta̱ a kupanuka yi adama a na mpa vuza va asuvayali ɗa.


\par }{\PP \VS{28}<<Ka̱ta̱ vi yaꞋan kadanshi ki ishikushi u Ka̱shile ka̱ nu, ko vi shika vuza na wi a kulyaꞋa tsugono a̱ ka̱tsuma̱ ka̱ ɗa̱ ba.


\par }{\PP \VS{29}<<Ka̱ta̱ vu sa̱nka̱ mu kuneꞋe ki ili i kashina i nu m ma̱kya̱n ma na vi ciya̱i feu ba. Mayun ɗa vi neke mu maku ma iyain ma̱ nu ma na a̱ gita̱i kumatsa.

\VS{30}Ta kpamu nannai vu tuka̱ m medendem ma na a̱ gita̱i kumatsa, m mokyon ma̱ nu. Vu ka̱sukpa̱ maku ma na a matsai va ma yaꞋan ayin e cindere a̱yi biꞋi koɓolo n a̱na̱ku, a kanna ka̱ kunla̱i i tuka̱ mu.


\par }{\PP \VS{31}<<Yi ta̱ o kokpo uma a ciɗa a̱ va̱. Ka̱ta̱ i takuma inyama i na manama ma kakamba mu unai ba, na lo va u gaꞋan ta̱ i taɗuku nsheꞋe.




\par }\Chap{23}{\SH Wila̱ adama a kuyaꞋan ku ukuna u singai
\par }
{\PP \VerseOne{1}<<Ka̱ta̱ vi yaꞋan utonu n kadanshi ka aꞋuwa ba, ka̱ta̱ kpamu vu ɓolongu una̱ n uma a gbani-gbani adama a na vu ushuku n kadanshi ka aꞋuwa ba.

\VS{2}Ka̱ta̱ vu ushuku kutono ka̱bunda̱i ka uma adama a na i yaꞋan ili i gbani-gbani ba. Vi baci kpamu e kuneke ngan a̱ ubuta̱ u kayaꞋinkafada, ka̱ta̱ vu sabaꞋa kadanshi ka mayun adama a na vu tono i na ka̱bunda̱i ka cigai ba.

\VS{3}Ka̱ta̱ vu laꞋa n kuciga vuza vu unambi a̱ ubuta̱ u kadanshi ka afada a̱ ni ba.


\par }{\PP \VS{4}<<Vu cina baci kanaka ko majaki ma vurala vu nu a kuciga kupuwa̱nka̱ yi, ɗika vu banka yi.

\VS{5}Ve ene baci majaki ma vuza na u iwain nu ma̱ yikpa̱i n ucanuku ali ɗa u tsugbai ni, ka̱ta̱ vu ka̱sukpa̱ maꞋa ba. Vu bana vu ɓa̱nka̱ yi m maꞋa.


\par }{\PP \VS{6}<<Ka̱ta̱ vu sabaꞋa ukuna u mayun a̱ ubuta̱ wa aza a unambi a̱ nu a̱ ubuta̱ wa afada ba.

\VS{7}YaꞋan daꞋin n kadanshi ka nsata ma aꞋuwa, ka̱ta̱ vu una vuza na wi babu unushi ko vuza vu usuɓi ba. Adama a na mpa mi ta̱ a̱ kilukpa̱ vuza na u yaꞋin unushi u nanlo dem.

\VS{8}Ka̱ta̱ vi yaꞋan n kalyaꞋa ba, adama a na kalyaꞋa ka tsu zuwa wu ta̱ vi yimba̱na̱ vu kpa̱ɗa̱ kene ili i na yi derere mayin. KalyaꞋa ka tsu zuwa ta̱ vuma vu usuɓi u kpa̱ɗa̱ ku uta̱ka̱ ili i mayun e keteshe.


\par }{\PP \VS{9}<<Ka̱ta̱ vu takacika komoci ba, adama a na a̱ɗa̱ a̱ ka̱ci ka̱ ɗa̱ i yeve ta̱ tsu na limoci yi, yi ishi ta̱ a̱ limoci a iɗika i Masar.


\par }{\SH Wila̱ u ayin a kuvuka
\par }
{\PP \VS{10}<<A̱ya̱ a̱ ta̱li a ɗa va kuyaꞋan avu a̱ kuca̱Ꞌa̱ kashina ka̱ nu n vi kyaꞋi ili i na vi ca̱Ꞌi va,

\VS{11}ama a̱ ka̱ya̱ ke cindere vu ka̱sukpa̱ ubuta̱ wa wu uvuka. Ka̱ta̱ aza a unambi a̱ ka̱tsuma̱ ka̱ ɗa̱ a̱ ciya̱ feu ili i na a kulyaꞋa punu. Ili i na baci tamkpamu i buwai nnama n kakamba n ciya̱ feu a takuma. Ta feu va kuyaꞋan n kashina ki itacishi n kashina ka Zaitu ka̱ nu nannai.


\par }{\PP \VS{12}<<Ayin a̱ ta̱li a ɗa va kuyaꞋan ulinga, a kanna ke cindere ka ɗaɗa va kuvuka, adama a na anaka, ni njaki n nu a̱ ciya̱ feu a uvuka. Ka̱ta̱ muku ma agbashi a na a matsakai ɗa̱ n omoci a na i punu ida̱shi wa̱ ɗa̱ ele feu a ciya̱ a uvuka.


\par }{\PP \VS{13}<<Zuwai atsuvu i pana mayin n ili i na n danai. Ka̱ta̱ i ɗeke ula a̱ a̱ma̱li o yoku ba, ka̱ta̱ kpamu yu ula le punu a̱ una̱ u ɗa̱ ba.


\par }{\SH A̱ɗiva̱ a tatsu a̱ ka̱tsuma̱ ka̱ ka̱ya̱
\par }
{\PP \VS{14}<<Ka̱ya̱ lakam yi ta̱ a kuyaꞋan ka̱ɗiva̱ ka nampa ali kutatsu, adama a na i neke mu tsugbayin.

\VS{15}I yaꞋan ka̱ɗiva̱ ka nampa ko boroji vu na vi n yisiti ba, i ta̱kuma boroji vu babu yisiti va ali ayin e cindere, tsu na n danai ɗa̱. I yaꞋan ka̱ɗiva̱ ka nampa a ayin a na i zuwai a̱ ka̱ya̱ lakam a̱ ka̱tsuma̱ ko wotoi u Abibu, adama a na a wotoi u nanlo u ɗaɗa yu uta̱i a iɗika i Masar. Ka̱ta̱ vuza u ta̱wa̱ wa̱ va̱ ekiye agaɗa ba.

\VS{16}I yaꞋansa ka̱ɗiva̱ ka ayin a vukyaꞋa, n avaꞋinka a iyain a̱ ica̱shi i kashina i ɗa̱. Ka̱ta̱ a uteku, i ciɓasa kpamu n ka̱ɗiva̱ ka libani i vutara a ayin a na baci i ɓolongushi ili i kashina i ɗa̱.

\VS{17}A̱ ka̱ya̱ dem mavali mi ta̱ a̱ kuta̱wa̱ a̱ ubuta̱ u Vuzavaguɗu Uba̱nga̱ri kutatsu.


\par }{\PP \VS{18}<<Ka̱ta̱ i yaꞋanka mu alyuka a mpasa koɓolo n ili i na a yaꞋin n yisiti ba. Ka̱ta̱ feu i ka̱sukpa̱ ushuma punu a inyama ya alyuka, ya asa ali a kubana a usana ba.


\par }{\PP \VS{19}<<Vu tuka̱ n avaꞋinka a na a laꞋi n kugaꞋan a ili i kashina i na i gita̱i kugeꞋwe i nu a kpaꞋa ku Vuzavaguɗu Ka̱shile ka̱ nu.

\par }{\PP <<Ka̱ta̱ kpamu vu suꞋwan maku ma maraɗika ma na mi a kapa mani ma̱ a̱na̱ku a̱ ni ba.


\par }{\SH Kalingata ka kulapula uye adama a aza a Isaraila
\par }
{\PP \VS{20}<<La̱na̱, mpa n kusuku ta̱ kalingata kelime ka̱ nu adama a na wi indana wu a̱ ubuta̱ u na vi a nwalu dem, ciya̱ vi yawa m ma̱ta̱na̱ a̱ ubuta̱ u na n foɓusokoi nu.

\VS{21}Ka̱ta̱ vu zuwa atsuvu kpamu vu pana mayin n ili i na u kudana. Ka̱ta̱ i shilika̱ n kadanshi ka̱ ni ba, adama a na a̱yi wa kucinukpaka ɗa̱ n ugbamukaci u nanlo ba. Adama a na kula ku va̱ ki ta̱ punu wa̱ ni.


\par }{\PP \VS{22}<<Vu panaka yi baci mayin ɗa vi yaꞋin i na n danai, mi ta̱ o kokpo vurala a̱ ubuta̱ wi irala i nu, mi ta̱ kpamu a kuꞋiwan aza a na a iwain nu.


\par }{\PP \VS{23}<<Kalingata ka̱ va̱ ki ta̱ a kuwala kelime ka̱ ɗa̱, ka̱ta̱ u tono n a̱ɗa̱ u tuka̱ ɗa̱ a iɗika ya aza Amoriya, n aza a Hitiya, n aza a Periziya, n aza a KanaꞋana n aza a Hiwiya n Jebusiya. Mi ta̱ a kuna le ra̱ka̱.

\VS{24}Ka̱ta̱ i kuɗa̱nku a̱ma̱li e le ko i cikpa le ba, ka̱ta̱ i tono ili i gbani-gbani i na i a kuyaꞋan ba. I fa̱da̱ a̱ma̱li a ka̱ta̱ i ɓoso atali a na a tsu lyuka kpamu miri-miri.

\VS{25}I cikpa Vuzavaguɗu Ka̱shile ka̱ ɗa̱ koci, i yaꞋan baci nannai mi ta̱ a kuzuwaka ɗa̱ una̱singai wi ili kulyaꞋa m mini. Mi ta̱ a kuraɗa iɓa̱lishi i na i kuta̱wa̱ wa̱ ɗa̱ dem.

\VS{26}Babu vuka vu na ka̱tsuma̱ ka̱ ni ka̱ kuta̱ a̱ ka̱tsuma̱ ka̱ ɗa̱, a̱ kuciya̱ punu kpamu madari a iɗika i ɗa̱ ba. Mi ta̱ a kuzuwa ɗa̱ i yongo n a̱ya̱ kau.

\VS{27}Mi ta̱ a̱ kusuku ili i na i kuneke wovon a iɗika i na i kureme dem kafu i yawa ɗe, ka̱ta̱ a̱ ripula̱. Mi ta̱ a kuzuwa irala i ɗa̱ ra̱ka̱ a kpatala ka̱ta̱ a suma.

\VS{28}Mi ta̱ a̱ kusuku itata e kelime ka̱ ɗa̱, adama a na i loko aza a Hiwiya n aza a KanaꞋana n aza a Hitiya.

\VS{29}Ama a̱ ka̱ya̱ ke te kaꞋa n kuloko le ba, ta lo iɗika ya yo kokpo an agali, ka̱ta̱ nnama n kakamba ma n yimkpa ali n lyaꞋa utsura u ɗa̱ ba.

\VS{30}Kenu-kenu ɗa mi o kuloko le, ali i yimkpa tsu na i kufuɗa ya lyaꞋa utsura wi iɗika ya, ka̱ta̱ i ɗa yo okpo i ɗa̱.

\VS{31}Mi ta̱ a kuzuwa uteku wa u gita̱ a mala ma shili a kubana a mala ma aza a̱ Filisitiya̱, a kubana gaɗi vu meremune a kubana e kuyene ku Yufiretu. Mi ta̱ e kuneke ɗa̱ uma a na i ida̱shi a iɗika ya e ekiye a̱ ɗa̱, ka̱ta̱ i loko le punu kelime ka̱ ɗa̱.

\VS{32}Ka̱ta̱ i yaꞋan uzuwakpani n ele ko n a̱ma̱li e le ba.

\VS{33}Ka̱ta̱ i ka̱sukpa̱ a̱ da̱sa̱ngu punu a iɗika ya ba, i ka̱sukpa̱ baci ta na i ta̱ a kuzuwa ɗa̱ i yaꞋanka mu unushi. Adama a na i ta̱ a kuzuwa ɗa̱ i yaꞋanka a̱ma̱li e le tsugbashi, i ta̱ o kokpo kpamu an maza wa̱ ɗa̱.>>




\par }\Chap{24}{\SH Kuka̱na̱ ku Uzuwakpani
\par }
{\PP \VerseOne{1}Ɗaɗa Vuzavaguɗu u danai Musa, <<Ta̱wa̱ i kumba na gaɗi avu n Haruna, n Nadabu n Abihu n aza a̱ gba̱ra̱-gba̱ra̱ amangatatsunkupa a aza a Isaraila, i shamgba daꞋin ka̱ta̱ i cikpa mu.

\VS{2}Musa endeꞋen a̱yi ɗa u kuyawa ɗevu nu mpa, aza a na a buwai ka̱ta̱ a gbaga ɗevu ba, ka̱ta̱ kpamu aza a Isaraila a na a buwai feu a kumba kusan ka n a̱yi ba.>>


\par }{\PP \VS{3}Ana Musa u banai u danai uma ukuna u wila̱ n udani u Vuzavaguɗu, ɗa uma a ushiki n ka̱la̱ka̱tsu ke te ɗa a danai, <<Ci ta̱ a kuyaꞋan ili i na Vuzavaguɗu u danai dem.>>

\VS{4}Ɗa Musa u ɗanai ili i na Vuzavaguɗu u danai ni ra̱ka̱. Ɗa u ɗa̱nga̱i n usana ka̱li-ka̱li ɗa u maꞋi katalikalyuka ɗaka vu kusan va. Ɗa u darai atali kupanere o okpoi agisana a kumaci kupanure ka aza i Isaraila.

\VS{5}Ɗa u suki olobo o yoku a aza i Isaraila a yaꞋan alyuka o kusongu, ka̱ta̱ kpamu a lyuka obomburon tsa alyuka a̱ ma̱ta̱na̱ a kubana a̱ ubuta̱ u Vuzavaguɗu.

\VS{6}Ɗa Musa u pecei mpasa mu nnama n na a kiɗai va ku re, n te u tsungi e nvene, n te kpamu ɗa u vishangushi n ɗa a katalikalyuka.

\VS{7}Ɗaɗa u ɗikai Katagarda ku Uzuwakpani ɗa u kecekei uma a. Ɗaɗa a̱ ushuki, <<E, ci ta̱ a kuyaꞋan ra̱ka̱ ili i na Vuzavaguɗu u danai tsu ci yaꞋan, ka̱ta̱ kpamu tsu tono i ɗa.>>

\VS{8}Ɗa Musa u ɗikai mpasa ma ɗa u vishanki uma ɗa u danai, <<Mpasa n nampa ma n ɗaɗa n na n kuyotsongu uzuwakpani u na Vuzavaguɗu u yaꞋin n a̱ɗa̱ a na u nekei ɗa̱ wila̱ wa.>>


\par }{\PP \VS{9}Musa n Haruna n Nadabu n Abihu, n aza a̱ gba̱ra̱-gba̱ra̱ a Isaraila amangatatsunkupa a kumbai a kusan ka.

\VS{10}Ɗa e enei Ka̱shile ki Isaraila. A ɗaka va adasukpatsu a̱ ni va adanshi wingingi wa atali u na e ci ɗeke safaya a kutasa kelyu-keylu uteku tsu mindatsu ma na mi a kakana kanna.

\VS{11}Aza a̱ gba̱ra̱-gba̱ra̱ a Isaraila e enei Ka̱shile, ama kukiye ku Ka̱shile ku saꞋwa le ba, ɗa a lyaꞋi n o soꞋi a̱ ubuta̱ u Vuzavaguɗu.


\par }{\PP \VS{12}Ɗa Vuzavaguɗu u danai Musa, <<Ta̱wa̱ vi cina mu gaɗi vu kusan na, ka̱ta̱ vi shamgba punu, mi ta̱ e kuneke wu nshemberu ma atali n na mi uɗani n wila̱ u na n ɗanai, adama a na i yotsongusu uma.>>


\par }{\PP \VS{13}Ɗa Musa n ka̱ɓa̱nki ka̱ ni Jesuwa o foɓusoi, ɗa Musa u kumbai kusan ku Ka̱shile ka.

\VS{14}Ɗa u danai nkoshi m gba̱ra̱-gba̱ra̱, <<Vanai tsu na, sai ayin a na tsu bonoi. Haruna n Horu i ta̱ o kokpo n a̱ɗa̱, vuza na baci wi n kadanshi u bana we le.>>


\par }{\PP \VS{15}Ana Musa u kumbai kusan ka, ɗa eleshu a palai kusan ka.

\VS{16}Ɗa tsugbayin tsu Vuzavaguɗu ci cipa̱i lo a Kusan ku Sinai. Ali ayin a̱ ta̱li eleshu a palai kusan ka, ɗa a kanna ke cindere, ɗa Vuzavaguɗu punu e eleshu a u ɗekei Musa.

\VS{17}A̱ ubuta̱ wi Isaraila wa lo, ɗa e enei tsugbayin tsu Vuzavaguɗu ci yotsoi akina a na i a kulyaꞋa gaɗi vu kusan.

\VS{18}Ɗa eleshu a palai Musa a ayin a na wi a kukumba gaɗi ka̱u a kusan ka. Ɗaɗa u shamgbai ɗe, ali ayin amangere kanna n kayin.




\par }\Chap{25}{\SH KuneꞋe adama a̱ Ma̱va̱li ma Kuciɓa n Ka̱shile
\par }
{\PP \VerseOne{1}Ɗa Vuzavaguɗu u danai Musa,

\VS{2}<<Dana aza a Isaraila a̱ tuka̱ mu n kuneꞋe ku le. Avu ɗa va kisaka mu kuneꞋe ka u yaba dem vu na ka̱ɗu ka̱ ni ku ushuki kuneke.

\VS{3}Na va ɗaɗa kuneꞋe ku na i kisa we le, azanariya, azurufa koɓolo n iyum i shili,

\VS{4}mini mu usuni, mini ma̱ ma̱ɗiya̱, m mini ma̱ ma̱jigi, n arikinla a singai, n cileme tsu nraɗika,

\VS{5}n ukpan wu nkyon u na a̱ rumbuki n garula, n ukpan wu nraɗika u singai, m maɗanga me megele,

\VS{6}m maniꞋin ma̱ ka̱la̱nji adama a̱ ma̱kuni, n icita adama a maniꞋin me kerengu, n ili i ma̱gula̱ni,

\VS{7}n atali o onis, n atali a na a buwai a singai a singai adama a na a paɗara efodu m mabambata ma̱ ma̱ka̱nga̱ ma efodu ma.

\VS{8}Vu zuwa le a maꞋaka mu ubuta̱ wi ida̱shi u ciɗa, ka̱ta̱ mpa n da̱sa̱ngu punu n ele.

\VS{9}Vi yaꞋan Ma̱va̱li ma Kuciɓa n Ka̱shile ma nampa n ili i na i buwai dem derere ci iyoci tsu na n kuyotsongu wu.


\par }{\SH Akpati vu uzuwakpani
\par }
{\PP \VS{10}<<Vu zuwa uma a yaꞋan Akpati va, m maɗanga me megele. Ugaɗi u ni u yawa udashi u tatsu n udyawi amangatatsu n kupa n u tawun, wanshi u ni kpamu udashi u re n udyawi kamanga n u tawun, kashani ka̱ ni ka yawa udashi u re n udyawi kamanga n u tawun.

\VS{11}Vu kuma kucina̱ ku ni n suvu a̱ ni dem n azanariya koci, ka̱ta̱ vu gece ka̱ga̱Ꞌin ku una̱ u ni wa kpamu n azanariya.

\VS{12}Ka̱ta̱ vu luwa̱ nkawani ma azanariya n na̱shi, ka̱ta̱ vu uka n ɗa e ene a akpati va. Nkawani n re a kakambu ka nampa n re a kakambu ka nan ɗe.

\VS{13}Ka̱ta̱ i yaꞋan kpamu alangu nu nɗanga mi ngele, ka̱ta̱ i kuma a ɗa n azanariya.

\VS{14}I uka alangu a punu a asuvu a nkawani ma Akpati ma, adama a ika̱na̱tsu i kuɗika.

\VS{15}Alangu a nampa ta punu o kuyongo u uki a nkawani ma akpati ma, ka̱ta̱ vuza u toɗo a ɗa ba.

\VS{16}Ka̱ta̱ i zuwa punu nshemberu ma atali n re n na mi n kadanshi ku ukuna u wila̱ wa, n na n kuneke wu.


\par }{\PP \VS{17}<<Vi yaꞋan ka̱kuya̱mkpa̱tsu ka kutsupa unushi ka n azanariya koci, ugaɗi u ni u yawa udashi u tatsu n udyawi amangatatsunkupa n u tawun, wanshi u ni kpamu udashi u re n udyawi kamanga n u tawun.

\VS{18}Vi yaꞋan Corobi vu re n azanariya a na a yimai, ka̱ta̱ vu zuwa i ɗa a akambu e re dem a̱ ka̱kuya̱mkpa̱tsu ka Akpati ka.

\VS{19}Ka̱ta̱ a yaꞋan i ɗa, i te a kakambu ka nampa i te kpamu a kakambu ka nan ɗe, i yaꞋan i ɗa u matyangi punu n ka̱kuya̱mkpa̱tsu ka akpati ka.

\VS{20}I zuwa ili ya a mindanai a kinda ka̱kuya̱mkpa̱tsu ka, i zuwa evelyu e le ubapi uɗengushi adama a na a pala ka̱kuya̱mkpa̱tsu ka.

\VS{21}Ka̱ta̱ vu zuwa punu nshemberu ma atali n na mi uɗani n kadanshi ka ukuna u wila̱ wa, u na mpa n kuneke ɗa̱, ka̱ta̱ vu kuya̱ngu n ka̱kuya̱mkpa̱tsu ka Akpati ka.

\VS{22}A gaɗi vu ka̱kuya̱mkpa̱tsu ka e mere me Corobi vi re vu na vi gaɗi va akpati vu wila̱ va, mi ta̱ a kugasa n avu ɗe ka̱ta̱ n neke wu wila̱ u va̱ ra̱ka̱ adama a uma a Isaraila.


\par }{\SH Kirukpa ku Boroji ku Vuzavaguɗu
\par }
{\PP \VS{23}<<Ka̱ta̱ vi yaꞋan kirukpa ku maɗanga me megele, ugaɗi u ni u yawa udashi u tatsu, wanshi u ni u yawa udashi u te n kagimi. Ka̱ta̱ kashani ka̱ ni ka yawa udashi u re n udyawi kamanga n u tawun.

\VS{24}Ka̱ta̱ vu paɗara vu ɗa n azanariya koci, vu maꞋa ka̱ga̱Ꞌin ku una̱ ka n azanariya a̱ kuka̱ra̱Ꞌa̱.

\VS{25}Ka̱ta̱ vu sheꞋwe ili tsu makawani a̱ kuka̱ra̱ka̱, ka̱ta̱ wanshi u ni u laza kataka ke kukiye ba. Ka̱ta̱ vu tono ka̱ga̱Ꞌin ka vu maꞋa kaꞋa n azanariya.

\VS{26}Luwa̱ nkawani n na̱shi ma azanariya, ka̱ta̱ vu uka n ɗa ɗe a ngon n na̱shi n kirukpa ma dem.

\VS{27}I koɓo nkawani ma ɗevu n nshikpu ma, adama a na a̱ ɓa̱na̱ alangu a na a ci ɗikaka kirukpa ka.

\VS{28}Vi yaꞋan ashamkpatsu a m maɗanga me megele, ka̱ta̱ vu paɗara n azanariya, a ɗaɗa a kuɗika kirukpa ka.

\VS{29}Ka̱ta̱ vi yaꞋan apara ni nvene n atan a na a yaꞋin n azanariya koci, koɓolo kpamu nu nsasu n a̱ka̱na̱tsu n na a tsu yaꞋanka ulinga a̱ ubuta̱ u kutsungu ili i kuɗarukpa alyuka o kusoꞋo.

\VS{30}Ayin tutu vi ta̱ a kuzuwa punu Boroji vu na o foɓusoi adama va̱.


\par }{\SH Kashamkpatsu ka̱ ma̱kuni
\par }
{\PP \VS{31}<<Vi yaꞋan kashamkpatsu ka̱ ma̱kuni ka n azanariya koci a na a yimai, kashamkpatsu ka n anci a̱ ni, iyoci ya̱ a̱pa̱lu a̱ ni, mɓom n ni n uba̱zukpi u ni wokpo ubuta̱ u te.

\VS{32}YaꞋan acaka a̱ ta̱li a uta̱ ɗe a kakambu ka̱ ni, acaka a tatsu a kashamkpatsu ka̱ ma̱kuni ka a̱ uta̱ a kakambu ke te, acaka a tatsu kpamu a kakambu ka na ka buwai.

\VS{33}AtaꞋan, a tatsu a na a yaꞋin n iyoci ya̱ a̱pa̱lu a alumo, nu mɓom, nu uba̱zukpi, okpo a kacaka ke te, a tatsu a kacaka ka nan ɗe, ta u kuyaꞋan nannai ra̱ka̱ na acaka a̱ a̱ta̱li a na uta̱i a kashamkpatsu ka.

\VS{34}Ɗe a kashamkpatsu ka i ta̱ a kuyaꞋan atan a̱ na̱shi n iyoci ya̱ a̱pa̱lu a alumo nu uɓomi koɓolo nu uba̱zukpi u ni.

\VS{35}Moɓom me te mi ta̱ a kuyaꞋan a ɗaka vu kacaka ku ugiti, ka na ku uta̱i a kashamkpatsu ka̱ ma̱ ma̱kuni, moɓom me ire a ɗaka vu kacaka ke ire, moɓom ma tatsu kpamu a kacaka ka tatsu, dem vi le acaka a̱ ta̱li.

\VS{36}Moɓom ma n acaka a i ta̱ umatyangbani n kashamkpatsu ka na a yimai n azanariya koci.

\VS{37}MaꞋan nkuni n cindere ka̱ta̱ vu zuwa le gaɗi adama a na akana ubuta̱ e kelime ke le.

\VS{38}Ikaɓatsu i kukima̱ka̱ akina a, n a̱mbu a, a yaꞋan a ɗa n azanariya koci.

\VS{39}Ka̱ta̱ vi yaꞋan ashamkpatsu a̱ nkuni a̱ ni n ikoɓomgushi i le n azanariya koci a na a̱miki e le a yawai kilo kamangankupa n vu na̱shi.

\VS{40}Vu fuɗa vi yaꞋan ili ya uteku ci iyoci i na n yotsongi nu ɗe a kusan ka.




\par }\Chap{26}{\SH Ma̱va̱li ma̱ Ka̱shile
\par }
{\PP \VerseOne{1}<<Ka̱ta̱ vu maꞋa Ma̱va̱li ma̱ Ka̱shile ma n akashi a̱ utsutsu a singai kupa a na a yaꞋin n arikinla n tsugbere tsa akaɗa tsu mini mu usuni n tsu mini ma̱ ma̱ɗiya̱ n tsu mini ma garula. Ka̱ta̱ kacaꞋi ka yaꞋan akashi a n tsuzogu ci Corobi.

\VS{2}Akashi a a yaꞋan ushan dem derere, ugaɗi udashi amangere n u re wanshi kpamu udashi u ta̱li.

\VS{3}Ka̱ta̱ i jilya̱ akashi a̱ utsutsu a tawun a̱ ubuta̱ u te, i yaꞋan kpamu nannai n aza a tawun a na a buwai va.

\VS{4}Avu yaꞋanka akashi a̱ utsutsu a nroki n kusaku m mini mu usuni a̱ ka̱ga̱in ku uteku, a zuwa n ɗa a akashi a̱ utsutsu a na a̱ jilya̱i a̱ ubuta̱ u te wa ali n ugboku u ire wa dem.

\VS{5}Vi jilya̱ka̱ kakashi ku utsutsu ku uɓolongi ka nroki n kusaku amangerenkupa. Nannai ɗa kpamu va kuyaꞋan n kakashi ka na ka buwai va nu nroki amangerenkupa feu, nroki n kakambu ka nan ɗe a kindasanai nu nroki n kakambu ka nampa.

\VS{6}Vi yaꞋan ika̱na̱tsu n azanariya ali amangerenkupa, vu ɓolongu ugboku u re wa n ashiyatsu a, adama a na Ma̱va̱li ma Kuciɓa n Ka̱shile ma yaꞋan me te kpukuru.


\par }{\PP \VS{7}<<Ka̱ta̱ kpamu vu lapula akashi a̱ utsutsu n cileme tsu nraɗika, adama a̱ Ma̱va̱li mo Oɓolo ma na a kupalaka gaɗi vu Ma̱va̱li ma Vuzavaguɗu ma, akashi kupa n ke te ɗa va kuyaꞋan.

\VS{8}Akashi a̱ utsutsu kupa n ke te a nampa dem a yaꞋan derere, ugaɗi u yaꞋan udashi amangere n u tawun, ka̱ta̱ wanshi u yawa udashi u ta̱li.

\VS{9}Vu ɓolongu akashi a̱ utsutsu a tawun a nanlo a dem a̱ ubuta̱ u te, ka̱ta̱ o okpo kakashi ke te. Ka̱ta̱ akashi a̱ ta̱li a na a buwai na lo va feu vu ɓolongu le ubuta̱ u te tsu kakashi ke te ko yoku. Vu gosomgbonoi kakashi ka̱ ta̱li ka kure e kelime ka̱ Ma̱va̱li ka.

\VS{10}Vu jilika̱ akashi a na o ɓolongi tsu una̱ u te wa dem nroki n kusaku a uteku, ali amangerenkupa, nannai ɗa kpamu va kuyaꞋan n ugboku u na u buwai.


\par }{\PP \VS{11}<<Vi ta̱ a kuyaꞋan ika̱na̱tsu n viyum vi shili ali amangerenkupa vu zuwa moroki dem a̱ ubuta̱ u kushiya u ni. N uye u nampa, ma̱va̱li ma mi ta̱ o kokpo n uye u te koci o ɓolongu ka̱ta̱ o okpo ma̱va̱li me te.

\VS{12}Kagimi ka kakashi ka na baci ka pasai ko ka buwai, i ta̱ a kusaku kaꞋa a̱ kucina̱ ku ma̱va̱li ka.

\VS{13}Vi ta̱ a̱ kuka̱sukpa̱ udashi u te n kagimi u ta̱lukpa̱ u ka̱na̱ ka̱ta̱la̱la̱ adama a na u pala ma̱va̱li ma ra̱ka̱-ra̱ka̱.

\VS{14}Vi yaꞋan ka̱ɓa̱ya̱mkpa̱tsu ka̱ ma̱va̱li ma n ukpan wu nkyon u na a̱ rumbuki m mini ma garula. Vi yaꞋan kpamu ka̱ɓa̱ya̱mkpa̱tsu ko yoku ka singai n ukpan wu nraɗika.


\par }{\PP \VS{15}<<Vi yaꞋan muntsa mu utsutsu u ma̱va̱li wa m maɗanga me megele, vi shikpa̱ le kashani.

\VS{16}Muntsa mu utsutsu dem ma yawa udashi gendu, wanshi kpamu u yawa udashi u re n udyawi kamanga n u tawun,

\VS{17}n aguta ere uzuwi derere n vutoku. Ta va kuyaꞋan muntsa mu utsutsu u ma̱va̱li ma̱ Ka̱shile ma nannai.

\VS{18}Vi yaꞋan muntsa mu utsutsu kamanga adama a na a̱ ka̱na̱ akashi a a uɓon u ɗaka u ma̱va̱li wa.

\VS{19}Ka̱ta̱ vi yaꞋan kpamu ida̱sa̱mkpa̱tsu n azurufa ali amangere, ebelyu e re a ɗaka va̱ a̱ga̱Ꞌin a̱ utsutsu dem, yaba dem vi le n kokoɓotsu ka na ka̱ kuka̱na̱ le mayin.

\VS{20}A uɓon u gaɗi u ma̱va̱li ma̱ Ka̱shile ma, vi yaꞋan kpamu iga̱Ꞌin a̱ utsutsu kamanga,

\VS{21}n ubuta̱ wi ida̱sa̱mkpa̱tsu wa azurufa ali amangere, aza e re a̱ kumiꞋi ku ka̱ga̱Ꞌin ku utsutsu dem.

\VS{22}Vi yaꞋan iga̱Ꞌin a̱ utsutsu a̱ ta̱li, a̱ kucina̱ a̱ ka̱livi ka̱ Ma̱va̱li ka.

\VS{23}Vi yaꞋan kpamu muntsa mu utsutsu n re adama a na a̱ ka̱na̱ uɓon wu ngon a̱ kucina̱ ku Ma̱va̱li ka.

\VS{24}Iga̱Ꞌin a̱ utsutsu o ngon a nanlo a, o ɓolongu a ɗa kure, ili i na i gita̱i punu ɗaka ali a kubana gaɗi, a gasa ɗe gaɗi a̱ ubuta̱ u makawani me te, ka̱ta̱ o okpo mogon me te. Ta vo kuɓolongu ngon ma mo okpo nannai.

\VS{25}Ka̱ta̱ iga̱Ꞌin a̱ utsutsu a a̱ ɗa̱nga̱ kunla̱i n ida̱sa̱mkpa̱tsu ya azurufa a̱ ida̱shi e le gendu n ke te. Ida̱sa̱mkpa̱tsu i re i re a ɗaka va̱ iga̱Ꞌin a̱ utsutsu dem.


\par }{\PP \VS{26}<<Ka̱ta̱ vi yaꞋan aburakpatsu a tawun m maɗanga ma a megele, adama iga̱Ꞌin a̱ utsutsu a na a yaꞋin va a kakambu ka̱ ma̱va̱li ka,

\VS{27}a tawun kpamu adama a kakambu ke te ka na ki a uɓon u ɗaka, a tawun o yoku kpamu a kakambu ku uteku ka nan ɗe, ka na ki a̱ ka̱livi.

\VS{28}Kaburakpatsu ka na ki e mere ma̱ iga̱Ꞌin a̱ utsutsu a, i ta̱ a kupasamgbanai a̱ kugita̱ uteku u nampa ali a kubana a uteku u nan ɗe.

\VS{29}Vu kuma iga̱Ꞌin a̱ utsutsu a n azanariya, vu zuwa nkawani ma azanariya n na n kuka̱na̱ aburakpatsu a. Ka̱ta̱ kpamu vu kuma aburakpatsu a n azanariya.

\VS{30}Ta va kuyaꞋan Ma̱va̱li ma̱ Ka̱shile ma nannai ci iyoci i na n yotsongi nu a kusan ka.


\par }{\PP \VS{31}<<Vi yaꞋan kakashi ku tsutsu n arikinla n tsugbere tsu mini mu usuni, n tsugbere tsu na ci a na mini ma̱ ma̱ɗiya̱ n tsugbere tsu mini ma garula n tsugbere tsa akaɗa, ka̱ta̱ i yaꞋan ci Corobi n tsuzogu tsu na kacaꞋi ku uyevi ka yaꞋin.

\VS{32}Ka̱ta̱ vu saku ɗe kakashi ku utsutsu ka gbayin ka a̱ nshikpu n na̱shi m maɗanga ma megele n na a kumai n azanariya, ɗa kpamu a zuwai le a ida̱sa̱mkpa̱tsu i na a yaꞋin n azurufa.

\VS{33}Vu saku kakashi ku utsutsu ka a ɗaka vu nroki n na a darai adama a kupalaka ma̱va̱li ma. Ka̱ta̱ vu zuwa punu akpati vu wila̱ va, a̱ kucina̱ ku kakashi ku utsutsu ka. Kakashi ku utsutsu ka ɗaɗa ke kupece ubuta̱ u ciɗa n ubuta̱ u na u laꞋi n ciɗa.

\VS{34}Vu zuwa ka̱kuya̱mkpa̱tsu ka ku tsupaka unushi ka a akpati vu wila̱ punu a̱ ubuta̱ u na u laꞋi n ciɗa va.

\VS{35}Vu zuwa kirukpa n tsupulai tsu kakashi ku utsutsu a uɓon u gaɗi u Ma̱va̱li wa, ka̱ta̱ vu zuwa kashamkpatsu ka̱ ma̱kuni vu pasamgbanai ma̱va̱li ma a uɓon u ɗaka.


\par }{\PP \VS{36}<<Vi yaꞋan kakashi ku utsutsu u kuꞋuwa a̱ ka̱pa̱m wa nannai n arikinla n tsugbere tsu na ci an mini mu usuni, n tsu na ci yotsoi an mini ma̱ ma̱ɗiya̱ n tsugbere tsu mini ma garula, n tsugbere tsa akaɗa tsu singai. Ka̱ta̱ kacaꞋi ka kala kakashi ka.

\VS{37}Vi ta̱ a kuyaꞋanka kakashi ka nshikpu m maɗanga ma megele, ka̱ta̱ vu kuma n azanariya. Ka̱ta̱ vu saku kakashi ka nu nroki ma azanariya, n ida̱sa̱mkpa̱tsu i tawun i le i na a yaꞋin n iyum i shili.




\par }\Chap{27}{\SH Katalikalyuka ko Kusonku ili i KuneꞋe
\par }
{\PP \VerseOne{1}<<Vi yaꞋan katalikalyuka ka m maɗanga ma megele, ugaɗi u ni u yawa udashi u cindere n kagimi, wanshi kpamu nannai udashi u cindere n kagimi. Uɗa̱ngi u ni u yaꞋan udashi u na̱shi n kagimi, wanshi n ugaɗi u katalikalyuka ka u yaꞋan feu derere.

\VS{2}Vi yaꞋan avana a ngon n na̱shi n ni dem, adama a na avana a o okpo umatyangbani ubuta̱ u te punu n katalikalyuka ka, ka̱ta̱ vu kuma kaꞋa n vuyum vi shili.

\VS{3}Vu maꞋa mgbodo n na a̱ ku tsuwa̱nsa̱ka̱ kokomo ka katalikalyuka ka, n ikenekpetsu ya akina, n apara, n ikaɓatsu, n a̱mbu a̱ kupura̱ka̱ cikina, ili i nampa ya a yaꞋan i ɗa n iyum i shili.

\VS{4}Ka̱ta̱ vi yaꞋan katalikalyuka n kazatsu n viyum vi shili, ɗe atusu a ka̱ta̱ vu uka nkawani mi iyum i shili n na̱shi adama a ngon n na̱shi n katalikalyuka ka.

\VS{5}Vu zuwa kazatsu ɗaka, adama a na u pala katalikalyuka ka kagimi.

\VS{6}Vi yaꞋan alangu a̱ kuɓa̱na̱ka̱ katalikalyuka ka m maɗanga ma megele vu kuma maꞋa n viyum vi shili.

\VS{7}Vu uka alangu a punu a nkawani ma, akambu e re dem adama a na a̱ ciya̱ a yaꞋanka ulinga a ayin a na baci i a kuɗika katalikalyuka ka.

\VS{8}Vi yaꞋan katalikalyuka ka n kungu nu nɗanga n na e sheꞋwei n na mi wanshi, ka̱ta̱ vu yaꞋan tsa akpati vu na vi n ka̱ɓa̱ya̱mkpa̱tsu ba, tsu na n yotsonki nu a kusan ka.


\par }{\SH Ulanga u Ma̱va̱li ma kuciɓa n Ka̱shile
\par }
{\PP \VS{9}<<Ka̱ta̱ vi yaꞋan Ulanga u Ma̱va̱li ma kuciɓa n Ka̱shile ma, a saku ɗe kakashi ka na a yaꞋin n arikinlai n tsugbere tsu singai tsa. A uɓon u ɗaka kpamu ugaɗi u kakashi wa u yawa udashi amangatawun (100),

\VS{10}ka̱ta̱ a saku ɗe akashi a a̱ nshikpu mi iyum i shili kamanga, aza a na a zuwai a anci e le a na a yaꞋin n iyum i shili a na i kamanga feu. Vu saku akashi a̱ utsutsu a nu nroki n na a yaꞋin n azurufa koɓolo nu nkawani.

\VS{11}Ta kpamu i kuyaꞋan nannai n tsu gaɗi a kakashi ka na a kusaku va, ka yaꞋan udashi amangatawun n amangerenkupa (150), nu nshikpu kamanga, ida̱sa̱mkpa̱tsu i le a yaꞋan i ɗa n iyum i shili kamanga feu. Nkawani n awin, a yaꞋan a ɗa n azurufa.


\par }{\PP \VS{12}<<N tsu ukocishi u ka̱livi u kakashi wa wanshi u ni u yaꞋan udashi amangatatsunkupa n u tawun n nshikpu kupa n ida̱sa̱mkpa̱tsu kupa feu a yaꞋan a ɗa n azanariya.

\VS{13}N uɓon u kasana a̱ ubuta̱ u na utsutsu wi, udashi u yawa amangatatsunkupa n u tawun.

\VS{14}Akashi a kakambu ke te ku utsutsu ka ugaɗi u ni u yawa udashi kamanga n u re n kagimi, ka̱ta̱ i saku ɗe kaꞋa a ashamkpatsu a tatsu ka̱ta̱ i kiyangu le a̱ ida̱sa̱mkpa̱tsu i tatsu ya.

\VS{15}Ta kpamu nannai n kakambu ka nan ɗe. Ukambu u re wu utsutsu wa, a saku ɗe akashi a na i n ugaɗi u na u yawai udashi kamanga n u re n kagimi koɓolo n ashamkpatsu a tatsu n ida̱sa̱mkpa̱tsu a tatsu feu.

\VS{16}A utsutsu u kuꞋuwa a ulanga u Ma̱va̱li ma kuciɓa n Ka̱shile ma, ugaɗi u ni u yawa udashi kamangankupa. Ka̱ta̱ a yaꞋan kakashi n arikinla n tsugbere tsu na ci tsu mini mu usuni, n tsu na ci yotsoi mini ma garula, n tsu mini ma̱ ma̱ɗiya̱, n tsugbere tsa akaɗa. Ka̱ta̱ a caꞋa n igani, ka̱ta̱ a saku ɗe kaꞋa a yaꞋanka le ashamkpatsu a̱ na̱shi n ida̱sa̱mkpa̱tsu i na̱shi.

\VS{17}Ashamkpatsu ra̱ka̱ a na a̱ ka̱ra̱Ꞌi a ulanga u Ma̱va̱li ma kuciɓa n Ka̱shile ma, ka̱ta̱ a shiya le n awin a azurufa. Okoɓotsu e le o okpo a na a yaꞋan n azurufa feu, ida̱sa̱mkpa̱tsu yo okpo i na a yaꞋin n iyum i shili.

\VS{18}Ugaɗi wu ulanga wu uteku u Ma̱va̱li wa ra̱ka̱ u yawa udashi amangatawun n amangerenkupa (150), wanshi u ni u yaꞋan udashi amangatatsunkupa n u tawun, kashani ka̱ ni ka yawa ubapi u cindere n kagimi. Ka̱ta̱ a̱ ka̱ra̱ka̱ uteku wu uba̱nga̱ wa n kakashi ka na a yaꞋin n arikinla a singai, n anci a̱ iyum e le.

\VS{19}Ucanuku u na a kuyaꞋanka ulinga u Ma̱va̱li wa dem, n aguta a na a̱ kushukpa̱ka̱ Ma̱va̱li ma, a uteku wu ulanga u Ma̱va̱li wa feu a yaꞋan i ɗa n iyum i shili.


\par }{\SH ManiꞋin adama a̱ Ma̱kuni
\par }
{\PP \VS{20}<<Vu dana muku mi Isaraila a̱ tuka̱ m maniꞋin ma zaitu ma na a pishai mayin adama a kutasukusu ma̱kuni ma ayin tutu.

\VS{21}Ka̱ta̱ i zuwa kashamkpatsu ka̱ ma̱kuni a̱ ubuta̱ u Ma̱va̱li mo Oɓolo wa n tsu pulai tsu kakashi ka na a palakai Akpati vu Uzuwakpani vu na vi a̱ ubuta̱ u ciɗa wa. Haruna m muku mo olobo n ni, ele ɗa a̱ kula̱na̱ ma̱kuni ma akina ma kanna n kayin dem, adama a na mo yongo a kakana e kelime ka Vuzavaguɗu. Na va ɗaɗa wila̱ u uma Isaraila, i tono u ɗa ali nu ntsukaya n na i kumatsa.




\par }\Chap{28}{\SH Aminya a tsuganu
\par }
{\PP \VerseOne{1}<<Ɗeke vuza nu Haruna m muku molobo n ni, Nadabu n Abihu n Eliyaza n Itama. Vu zagbaka mu ele, ka̱ta̱ vu uta̱ka̱ le a̱ ka̱tsuma̱ ka̱ muku mi Isaraila, adama a na o okpo anan ganu aza na a kuyaꞋanka mu ulinga.

\VS{2}Ka̱ta̱ vu jilya̱ka̱ mokoshi ma̱ nu Haruna ntogu n singai n tsugbayin, n na n kuyotsongu uzagbi u ni.

\VS{3}YaꞋan kadanshi n eyevi dem aza a na n nekei kuyeve a̱ ubuta̱ u kujilya̱, a yaꞋanka Haruna motogu adama a kavasa ke kerengu, adama a na wo okpo ganu vu na u kuyaꞋanka mu ulinga.

\VS{4}Na va ɗaɗa ntogu n na a̱ kujilya̱ka̱ yi, ma na mi n mabanbata n efodu, n eleje, m motogu ma gbayin mu ugaɗi m motogu ma gbati mi igani ma na a caꞋi n ekiye, m ma̱kuꞋun ma tsuganu n kashiyatsu. A̱ jilya̱ka̱ mokoshi ma̱ nu Haruna ntogu n kavasa ke kerengu ka nampa, m muku n ni adama a na a yaꞋanka mu ulinga u tsuganu.

\VS{5}Aza na a̱ kujilya̱ ntogu ma a yaꞋan ulinga n tsugbere tsu na a ci yaꞋanka kucaꞋa tsa azanariya tsu na ci an mini mu usuni, n tsu na ci yotsoi mini ma garula n tsu mini ma̱ ma̱ɗiya̱, n arikinla a singai.


\par }{\SH Uteku u na a̱ kujilya̱ Efodu
\par }
{\PP \VS{6}<<Ka̱ta̱ a̱ jilya̱ efodu\FTNT{*}{{\FR 28:6 }{\FR{28:6
}}{\FT{Kakashi kaꞋa ka na anan ganu a̱ tsu ka̱ɓa̱ngu tsa amila}}} va n tsugbere tsu kucaꞋa tsa azanariya, tsu na ci an mini mu usuni n tsu na ci yotsoi an mini ma̱ ma̱ɗiya̱ m mini ma garula n arikinla a singai, ulinga u ka̱jili ku usuɓi.

\VS{7}Ma yaꞋan n eleje a avangatsu e re ugasatangbani wu ngon n re adama a kushiya.

\VS{8}Ogoni a na a yaꞋankai kaɗambura ku ucaꞋi ko tsuzogu ka, ko yotso kujilya̱ ku motogu ku efodu ka, ka̱ta̱ ka yaꞋan umatyangbani ɗe n efodu va, tsa a azanariya, m mini mu usuni, n tsu mini ma garula, koɓolo n arikinla a singai.

\VS{9}Vu ɗika atali o onis e re, ka̱ta̱ vu ka̱ra̱ ɗe ula a̱ muku mi Isaraila,

\VS{10}vu ka̱ra̱ ula a̱ ta̱li e le ɗe a katali ke te m motonosonoi tsu na a matsai le, ula a̱ ta̱li a na a buwai ka̱ra̱ le feu a katali ka na ka buwai.

\VS{11}Vu ka̱ra̱ ɗe ula a̱ muku mi Isaraila a atali e re a, tsu na kesheꞋwi ka tsu ɗana a̱ ka̱ta̱mba̱ri. Vi ta̱ a kuzuwa katali dem ka na a yaꞋin n tsuzogu tsa azanariya a̱ kuka̱ra̱Ꞌa̱.

\VS{12}Ka̱ta̱ a shiya a ɗa a avangatsu a efodu a adama a na o okpo atali a kuciɓasa a̱ muku mi Isaraila. Haruna wi ta̱ a kuɗika ula a nampa a avangatsu a̱ ni ka̱ta̱ mpa Vuzavaguɗu n ciɓa ayin a na baci u banai e kelime ka̱ va̱.

\VS{13}Vi ta̱ a kuzuwa katali dem ka na a yaꞋin n tsuzogu tsa azanariya a̱ kuka̱ra̱Ꞌa̱

\VS{14}n ikani ya azanariya i re, uɓishi an kawin ka̱ta̱ vu ɓolongu le punu m muntsa mu utsutsu ka.


\par }{\SH Tsu na a kuyaꞋan mabambata
\par }
{\PP \VS{15}<<Vi yaꞋan mabambata ma afada, ulinga u keyevi n tso ogoni e efodu, ka̱ta̱ vu yaꞋan maꞋa n azanariya, tsu mini mu usuni, m mini ma̱ ma̱ɗiya̱ n arikinla a na a yaꞋin n tsugbere.

\VS{16}Kakashi ka na a ku caꞋa va, akambu a i ta̱ a kuyaꞋan derere n aza na a buwai, wanshi udyawi kuci ka̱ta̱ vu ka̱ta̱la̱ kaꞋa kure.

\VS{17}Ka̱ta̱ vu dara ɗe atali a singai a singai akariki a̱ na̱shi. A kakariki ka iyain vu dara ɗe, karneliyan, n tofa, n zumurudu,

\VS{18}a kakariki ke ire a dara ɗe kirisola, n safaya n daimon,

\VS{19}a kakariki ka tatsu ɗa a dara ɗe Jesinta, n agata, n amati,

\VS{20}a kakariki ka na̱shi ɗa a dara ɗe, berila, n onika, n yasfa. Katali dem ka̱ta̱ a zuwa kaꞋa punu a̱ ka̱ga̱Ꞌin ku utsutsu u kenu u na a yaꞋin a azanariya a.

\VS{21}I ta̱ a kuzama atali kupa n e re, ka̱ta̱ a ka̱ra̱ ɗe ula a umaci a̱ muku mi Isaraila a katali ke te ke te dem. Ula a nampa i ta̱ o kokpo urotu.

\VS{22}Ka̱ta̱ vi yaꞋanka mabambata ma ikani yu ucaꞋi i tsu tsuzogu tsa awin, a na a yaꞋin n azanariya koci.

\VS{23}Vi yaꞋan nkawani n re ma azanariya n na o kukoɓo ɗe a̱ iga̱Ꞌin e re a mabambata ma.

\VS{24}Ka̱ta̱ vu shiya ɗe awin e re a azanariya a ɗe a nkawani n re m mabambata ma.

\VS{25}Ugasatangbani u re wu uteku wi ikani u re wa, vi shiya u ɗa ɗe a̱ ubuta̱ u re wa, ka̱ta̱ vu koɓo le n tsu kelime a̱ ubuta̱ u te n efodu va.

\VS{26}Ka̱ta̱ vi yaꞋan nkawani n re ma azanariya, ka̱ta̱ vu koɓo ɗe n ɗa ɗe uteku u re u mabanbata ma, n asuvu a ukoci ɗevu n efodu va.

\VS{27}Vi yaꞋan nkawani n re ma azanariya ka̱ta̱ vu koɓo le n kelime ka efodu va, a uɓon u ɗaka wa avangatsu, derere a ubuta̱ u na nroki n kaɗambura ko tsuzogu ka efodu ka ki.

\VS{28}Ka̱ta̱ i shiya ɗe mabanbata nu nkawani n ni ɗe a nkawani n efodu koɓolo n awin a̱ mini mu usuni, adama a na wo okpo ulinga u keyevi ka kucaꞋa ka awin ke efodu, adama a na ka̱ta̱ mabambata ma ma̱ ta̱wa̱ ma̱ ba̱ɗa̱ a efodu va ba.

\VS{29}Ayin a na baci Haruna wi a kuꞋuwa a̱ ubuta̱ u na u laꞋi n ciɗa, ka̱ta̱ Vuzavaguɗu u ciɓa n ula a̱ muku mi Isaraila a̱ ka̱ɗu ka̱ ni. Adama a na wo okpo ili i kuciɓasa ko wanai.

\VS{30}Ka̱ta̱ vu zuwa punu feu Yurim n Tumi
\FTNT{†}{{\FR 28:30 }{\FR{28:30
}}{\FT{Yurim n Tumi ili ɗa i na ganu u tsu la̱nsa̱ka̱ kuyeve kusheshe ki ili a̱ ubuta̱ u Vuzavaguɗu
}}} punu a mabanbata, adama a na o yongo punu a̱ ka̱ɗu ka Haruna a ayin a na baci u banai e kelime ka Vuzavaguɗu. Nannai ɗa Haruna u kuyongo n ili i na i kusheshe ukuna u na Vuzavaguɗu u cigai a̱ kuka̱ra̱ka̱ punu a̱ ka̱ɗu ka̱ ni, a ayin a na baci de dem wi e kelime ka Vuzavaguɗu.


\par }{\SH Ntogu n Tsuganu n yoku
\par }
{\PP \VS{31}<<Ka̱ta̱ vi yaꞋan motogu mu caꞋi mu ugaɗi ma efodu ma, m mini mu usuni ra̱ka̱.

\VS{32}Ka̱ta̱ a yaꞋan kuɗeku ku motogu ka, ucaꞋi u ni u yaꞋan ka̱gba̱ta̱ra̱, ta lo wa̱ ta̱wa̱ wa kara.

\VS{33}Ɗe a̱ iga̱Ꞌin o motogu ma, n tsu ɗaka, vi cindala ɗe tsuzogu tsu umaci u maɗanga ma na a tsu ɗeke ruman, n tsu mini mu usuni, n tsu ma̱ɗiya̱, n tsu mini ma garula, n tsugbere tsu ucaꞋi n tsuzogu tsu singai.

\VS{34}E gere ɗe alingi n umaci u ruman o motonosonoi a̱ kuka̱ra̱Ꞌa̱ ugupi u motogu wa.

\VS{35}Ka̱ta̱ Haruna u uka motogu ma nampa ma ayin a na baci wi a kuyaꞋan ulinga e kelime ka Vuzavaguɗu. Ka̱ta̱ a pana ma̱shi ma alingi ma a ayin a na baci wi a kuꞋuwa, n ayin a na baci wi a̱ kuta̱ a̱ ubuta̱ u ciɗa e kelime ka Vuzavaguɗu ta lo wa̱ kuwa̱.


\par }{\PP \VS{36}<<Vi yaꞋan maganda ma kaci n azanariya koci, ka̱ta̱ vu ka̱ra̱ ɗe iɗani i nampa, uteku tsu uzuwi u kukiye u ka̱ta̱mba̱ri tsu nampa, <ILI I CIƊA U VUZAVAGUƊU.>

\VS{37}Ka̱ta̱mba̱ri ka azanariya ka, a shiya kaꞋa n kawin ka na ki tsu mini mu usuni a gaɗi vo oroli a.

\VS{38}Ta ta na nannai Haruna u kapa baci oroli a, ta ɗe e kene iɗani ya a̱ kuca̱n ku ni. Ta kpamu nannai u kuɗika a̱miki a̱ unushi u uma a Isaraila ayin a na i e kuneke kuneꞋe ku le ku ciɗa. Ta ɗe iɗani i kuyongoso ɗe a̱ kuca̱n ku Haruna adama a na Vuzavaguɗu u ciya̱ wi isa kuneꞋe ku le.


\par }{\PP \VS{39}<<Vi yaꞋan motogu me kenu ma, n arikinla a singai, ka̱ta̱ vi yaꞋan kpamu oroli n arikinla a singai feu, ka̱ta̱ vi yaꞋan kaɗambura ko tsuzogu tsu ucaꞋi we ekiye.


\par }{\PP \VS{40}<<Yi ta̱ a kuyaꞋanka muku n Haruna ntogu n kenkeꞋen, n ashiyatsu, nu nkunkuꞋun, nu ntogu n na n kuneke le tsugbayin n tsuloboi.

\VS{41}Vu uka Haruna m muku n ni ucanuku u nampa wa, ka̱ta̱ vu sukumaka le maniꞋin vu zuwa le o okpo ciɗa ka̱ta̱ vu erengu le ciya̱ a yaꞋanka mu ulinga u tsuganu.

\VS{42}Vi yaꞋanka le acaka a gbati-gbati n arikinla a na a kuyawa a̱ka̱nga̱tsu a̱ ciya̱ a yaꞋanka ciyampa.

\VS{43}Haruna m muku n ni a uka ucanuku wa a ayin a na baci i a kuꞋuwa a̱ Ma̱va̱li mo Oɓolo ko a ayin a na i a kuyawa ɗevu n katalikalyuka adama a na a yaꞋan ulinga a̱ ubuta̱ u Ciɗa, ta lo o ronoko ka̱ci ke le unushi u na u kutuka̱ le n ukpa̱. Na lo va wi ta̱ o kokpo wila̱ u ko wanai u Haruna nu ntsukaya n na n kuta̱wa̱ ka̱ca̱pa̱ ka̱ ni.




\par }\Chap{29}{\SH Kavasa ke kerengu ku anan Ganu
\par }
{\PP \VerseOne{1}<<Ili i na va kuyaꞋanka Haruna m muku n ni a̱ ubuta̱ u kavasa ke kerengu i ɗaɗa na, adama a na a yaꞋanka mu ulinga u tsuganu. Vu ɗika maku mo kobomburon ni ngiri e re n na mi babu uꞋiwin u Ka̱shile.

\VS{2}Ka̱ta̱ vi yaꞋan ulinga n kiya ku alkama ku na ku geꞋwei neruru babu yisiti, ka̱ta̱ a yaꞋan boroji, n akala a na a̱ zuɓuki n kiya ku maniꞋin ma zaitu, n emeshe a na i ujaꞋangi m maniꞋin.

\VS{3}Ka̱ta̱ vu zuwa punu ili ya a mabana vu banka, koɓolo n kobomburon n ngiri ma a̱ ubuta̱ u ciɗa wa.

\VS{4}Ka̱ta̱ vu tuka̱ Haruna m muku n ni a utsutsu u Ma̱va̱li wa ka̱ta̱ vu sumba̱ le m mini.

\VS{5}Ka̱ta̱ vu uka Haruna ntogu ma. Vi gita̱ m motogu ma asuvu mu ugaɗi, ka̱ta̱ vu tono m motogu ma gaɗi ma gbati, ka̱ta̱ vu tono n efodu m mabambata ka̱ta̱ vu shiya n ashiyatsu a na a caꞋi n igani ya.

\VS{6}Ka̱ta̱ a kapaka yi oroli a kaci, ka̱ta̱ a shiyaka yi ɗe a ashiyatsu a azanariya m maganda a kaci.

\VS{7}Ka̱ta̱ vu ɗika maniꞋin me kerengu vu sukuya̱ka̱ yi a kaci.

\VS{8}Vu tuka̱ m muku ma ka̱ta̱ vu uka le ntogu ma asuvu ma,

\VS{9}Ka̱ta̱ vu shiyaka yaba dem kashiyatsu ka kaɗambura, vu kapaka le nkunkuꞋun ma. Ta va kuzagba Haruna m muku n ni nannai. Ulinga u tsuganu wi ta̱ o kokpo u le a̱ wila̱ kowanai. Nannai ɗa va kuyaꞋanka Haruna m muku n ni kavasa ke kerengu.


\par }{\PP \VS{10}<<Vu tuka̱ m maku mo kobomburon ka a̱ ubuta̱ u Ma̱va̱li mo Oɓolo, Haruna m muku n ni i ta̱ a kukiyangu ɗe ekiye a gaɗi vu maku mo kobomburon ka.

\VS{11}Ka̱ta̱ vu kiɗa kobomburon ka e kelime ka Vuzavaguɗu a̱ utsutsu u Ma̱va̱li mo Oɓolo ma,

\VS{12}Vu dyaɓa mpasa n kobomburon ma a̱ ka̱jivu ka̱ta̱ vu sura ɗe n ɗa a avana a katalikalyuka ka, n na tamkpamu m buwai a̱ tsungu punu a ɗaka vu kumiꞋi ku katalikalyuka ka.

\VS{13}Ka̱ta̱ vu takpa ushuma u na u palai ciꞋin tsu ka̱tsuma̱ tsa, n ubuta̱ u singai wa asuvu, n ukambu wa asuvu, n muku n ka̱tsuma̱ n re ma koɓolo n ushuma u le, i songu a gaɗi vu katalikalyuka ka.

\VS{14}Ama inyama i na i buwai i kobomburon ya koɓolo n ukpan, n a̱wiya̱n dem, vu banka i ɗa pulai vu likuci ka̱ta̱ vu songu ɗe i ɗa, ɗaɗa alyuka a̱ unushi.


\par }{\PP \VS{15}<<Vu ɗika ka̱giri ke te, ka̱ta̱ Haruna m muku n ni a kiyangu ɗe ekiye e le.

\VS{16}Vu kiɗa ka̱giri ka, ka̱ta̱ vu keɗengu mpasa ma vu vishangu a akambu dem a katalikalyuka ka.

\VS{17}Ka̱ta̱ vu kiɗa ka̱giri ka akiɗi-akiɗi, vu za̱Ꞌa̱ ili i ka̱tsuma̱ koɓolo n ekpete, ka̱ta̱ vu zuwa kaci ka ubuta̱ u te koɓolo n akiɗi a na a buwai.

\VS{18}Vu songu ka̱giri ka ra̱ka̱ a katalikalyuka, alyuka o kusongu a ɗa a Vuzavaguɗu, a̱ ma̱gula̱ni, alyuka a na o songi n akina adama a Vuzavaguɗu.


\par }{\PP \VS{19}<<Ɗika ka̱giri ka na ka buwai va, Haruna m muku n ni a kiyangu ɗe ekiye e le a kaci ka ka̱giri ka.

\VS{20}Ka̱ta̱ vu kiɗa ka̱giri ka vu keɗengu mpasa n ni ma, vu kenuku mpasa ma vu tsungu iga̱Ꞌin melegu ma kutsuvu ku singai ku Haruna. A dyaɓaka muku n ni mpasa ma kpamu a̱ a̱jivu a gbagbaꞋin a usingai e ekiye e le n a̱jivu a gbagbaꞋin e ene a usingai e le. Ka̱ta̱ ayin a nanlo vu vishangu n na m buwai a akambu dem a katalikalyuka ka.

\VS{21}Vu kenuku ɗe mpasa ma a gaɗi vu katalikalyuka ka ka̱ta̱ vu na̱na̱ n ɗa m maniꞋin me kerengu. Ka̱ta̱ vu vishanku Haruna nu ntogu n ni, ka̱ta̱ vu vishanku muku n ni nu ntogu n le, ta o kokpo ciɗa nannai nu ntogu n le.


\par }{\PP \VS{22}<<Vu takpa ushuma u ka̱giri wa, n ushuma u winja, n ushuma u na u palai ili i ka̱suma̱, n u na u palai asuvu, m muku n ka̱tsuma̱ n re dem n ushuma u le, koɓolo m ma̱kuta̱. (Na va ɗaɗa ka̱giri ka adama a kavasa ke kerengu.)

\VS{23}Ka̱ta̱ vu ɗika ka̱kutsu ko boroji ke te n emeshe a na a putalai m maniꞋin, n kakala ke te punu a mabana ma na mi m boroji vu na vi n yisiti ba, vu na a zuwai e kelime ka Vuzavaguɗu.

\VS{24}Vu zuwa ili i nampa ya dem e kukiye ku Haruna m muku n ni, ele tamkpamu a yaꞋan alyuka a̱ ɗengusa̱ gaɗi tsa alyuka a̱ kuɗa̱ngusa̱ e kelime ka Vuzavaguɗu.

\VS{25}Ka̱ta̱ vi isa i ɗa e ekiye le kpamu, ka̱ta̱ vu songu le a katalikalyuka ɗe gaɗi va alyuka o kusongu ci ili i ma̱gula̱ni a̱ ubuta̱ u Vuzavaguɗu. Na va alyuka akina ɗa u Vuzavaguɗu.


\par }{\PP \VS{26}<<Vi ɗika ma̱ka̱nga̱ ma malala ma na a kiɗai adama a kavasa ka kerengu ku Haruna ka, ka̱ta̱ vu ɗengusa̱ gaɗi adama a na wo okpo alyuka e kelime ka Vuzavaguɗu. Ma̱ka̱nga̱ ma nampa ma mi ta̱ o kokpo ma̱ nu.

\VS{27}Ka̱ta̱ vu zuwa i ɗa adama a kavasa ke kerengu ka Haruna m muku n ni. Ɗaɗa ma̱ka̱nga̱ ma malala ma m ma̱kuta̱ ma na a yaꞋankai alyuka a̱ ɗengusa̱i u Vuzavaguɗu wa.

\VS{28}Na va wi ta̱ o kokpo upecu u Haruna m muku ni u ayin dem a na baci aza Isaraila a̱ ta̱wa̱i kuyaꞋan alyuka a̱ ma̱ta̱na̱ e kelime ka Vuzavaguɗu.


\par }{\PP \VS{29}<<Ntogu n ciɗa n Haruna mi ta̱ o kokpo ili yi uka̱ni, a̱ kugita̱ a̱ muku n ni ali a kubana ntsukaya n ni. Ntogu n nanlo n ɗa a kuyaꞋanka ulinga a kubana u vuza na baci dem a zagbai.

\VS{30}Maku ma na baci de dem ma ɗikai uka̱ni a ulinga u tsuganu i ta̱ a kuꞋuka ntogu n nampa ali ayin e cindere, a ayin a na baci de i a kuyaꞋanka mu ulinga a̱ ubuta̱ u Ma̱va̱li mo Oɓolo.


\par }{\PP \VS{31}<<Ka̱ta̱ vu ɗika ka̱giri ka na a kuyaꞋanka kavasa ke kerengu, ka̱ta̱ vu suꞋwan inyama ya a̱ ubuta̱ u ciɗa wa.

\VS{32}Haruna ɗa koci m muku n ni a kutakuma i nyama ya, koɓolo m boroji vu na vi a mabana a̱ utsutsu u Ma̱va̱li mo Oɓolo ma.

\VS{33}Ele ɗa koci a kutakuma inyama ya m boroji vu na a̱ tuka̱i adama a kutakpa ku unushi, n kavasa kerengu ku le. Babu vuza pulai vu na u kutakuma ili i nampa adama a na ili i ciɗa i ɗa.

\VS{34}Inyama ya ko boroji va vu buwa baci ali a kubana usana, ka̱ta̱ o songu i ɗa. O kudoku a takuma i ɗa ba, adama a na ili i ciɗa i ɗa.


\par }{\PP \VS{35}<<Tsu nampa tsu ɗa va kuyaꞋanka Haruna m muku n ni kavasa ke kerengu, derere tsu na n danai nu. Ka̱ɗiva̱ ke kerengu ka nampa ka ki ta̱ a kuyaꞋan ali ayin e cindere.

\VS{36}A̱ ka̱tsuma̱ ka ayin e cindere a nampa a kanna dem yi ta̱ a kuyaꞋan alyuka a kutakpa unushi n kobomburon. Vu zuwa katalikalyuka ka kokpo ciɗa nannai, vu putala kaꞋa m maniꞋin ma zaitu.

\VS{37}Ayin e cindere avu a kuyaꞋan nannai, avu a kuyaꞋansa alyuka a kutakpa unushi wa adama a na katalikalyuka ka kokpo ciɗa. Katalikalyuka ka kokpo ili i na i laꞋi n ciɗa, ili i na baci de dem i saꞋwai kaꞋa i ɗa yi ta̱ o kokpo ciɗa.


\par }{\PP \VS{38}<<Na va ɗaɗa ili i na va kulyuka katalikalyuka ayin tutu. A kanna dem vu lyuka muku mu ngiri n re aza a na i n ka̱ya̱ kete-kete.

\VS{39}Vi lyuka me te n usana, me te kpamu n kulivi.

\VS{40}N ka̱giri ka iyain dem, vu neke kakpanu ke te ka kiya ku alkama ku na ku geꞋwei neruru a̱ zuɓuki m maniꞋin ma zaitu kedele ke te. Ka̱ta̱ kpamu vu tsungu kedele ke te ka̱ ma̱kya̱n adama a alyuka a ili i kusoꞋo.

\VS{41}Ma̱giri ma na ma buwai ma na va ku lyuka n kulivi ka, vi ta̱ a kulyuka maꞋa n ishina, koɓolo n alyuka a ili i kusoꞋo, uteku tsu na a yaꞋin n usana. I ta̱ o kokpo ili i ma̱gula̱ni n uyoꞋo a kubana a̱ ubuta̱ u Vuzavaguɗu. Na va ɗaɗa kuneꞋe ka alyuka ka akina ku Vuzavaguɗu.

\VS{42}Alyuka o kusongu a nampa i ta̱ a kulyaꞋa kelime ali nu ntsukaya n na i kumatsa. I yaꞋan a ɗa a̱ ubuta̱ u Vuzavaguɗu a̱ utsutsu u Ma̱va̱li mo Oɓolo ma, ta lo n kugasa n a̱ɗa̱ ka̱ta̱ n yaꞋan kadanshi kpamu n a̱ɗa̱.

\VS{43}Ta ɗe n kugasa n uma a Isaraila, kutashi ku tsugbayin ku va̱ ki ta̱ a kakana a̱ ubuta̱ wa ka̱ta̱ u ɗa wo okpo ciɗa.

\VS{44}Mi ta̱ a kuzuwa Ma̱va̱li mo Oɓolo n katalikalyuka ka ko okpo ubuta̱ u ciɗa. Ka̱ta̱ n zuwa Haruna m muku n ni okpo aza ciɗa a na a kuyaꞋanka mu ulinga u tsuganu.

\VS{45}Mi ta̱ a̱ kuda̱sa̱ngu koɓolo n uma a Isaraila adama a na mo okpo Ka̱shile ke le.

\VS{46}I ta̱ e kuyeve a na mpa ɗa Vuzavaguɗu Ka̱shile ke le. Mpa ɗa kpamu mu uta̱ka̱i le a iɗika i Masar adama a na n ciya̱ n da̱sa̱ngu punu we le. Mpa ɗa Vuzavaguɗu Ka̱shile ke le.




\par }\Chap{30}{\SH Katalikalyuka ko kusonku ili i ma̱gula̱ni
\par }
{\PP \VerseOne{1}<<Vi yaꞋan katalikalyuka ka na o kusonku ili i ma̱gula̱ni m maɗanga me megele.

\VS{2}Ugaɗi u ni u yawa udashi u te n kagimi, wanshi u ni kpamu udashi u te n kagimi, ugaɗi u ni n wanshi u ni u yaꞋan derere. Uɗa̱ngi u ni u yawa ubapi u tatsu. Ngon n na̱shi n katalikalyuka ka ka̱ta̱ vi yaꞋan ɗe avana umatyangbani punu.

\VS{3}Ka̱ta̱ vu paɗara gaɗi n akambu dem n avana n azanariya koci, ka̱ta̱ vu lapula ka̱ga̱Ꞌin ku una̱ u ni n azanariya a̱ ku ka̱ra̱Ꞌa̱ka̱.

\VS{4}Ka̱ta̱ vi yaꞋan nkawani n re ma azanariya adama a katalikalyuka ɗaka va̱ ka̱ga̱Ꞌin, akambu e re dem a na a̱ ka̱na̱i nshikpu n na a ci ɗikaka katalikalyuka ka.

\VS{5}I yaꞋan ashamkpatsu a nu nɗanga m megele ka̱ta̱ i paɗara a ɗa n azanariya.

\VS{6}Ka̱ta̱ vu zuwa katalikalyuka ko kusonku ili i ma̱gula̱ni e kelime ka kakashi ka na ka kpadai akpati vu wila̱ va, ɗevu n ka̱kuyenkpa̱tsu ka kutsupa unushi ubuta̱ u na n kugasa n a̱ɗa̱.

\VS{7}Usana lakam Haruna u uwa baci adama a na u lapulasaka nkuni ma, wi ta̱ o kusongu ili ma̱gula̱ni a katalikalyuka ka.

\VS{8}N kulivi dem ayin a na wi a kutasuku nkuni ma ka̱ta̱ u songu ili i ma̱gula̱ni ya kpamu. Na va wi ta̱ o kokpo ili ma̱gula̱ni i na yo kuyongo a̱ kukula̱ ayin dem a kubana a̱ ubuta̱ u Vuzavaguɗu ali a kubana n tsukaya n na n kuta̱wa̱.

\VS{9}Ka̱ta̱ vi yaꞋan kuneꞋe ki ili i ma̱gula̱ni i gbani-gbani ba, ko alyuka o kusongu ko alyuka a ili i kashina ko ta na alyuka a ili i kusoꞋo ba.

\VS{10}Ku te a̱ ka̱ya̱ dem Haruna u bonoko katalikalyuka ciɗa nu mpasa n na u kutsungu punu a avana a̱ na̱shi a. Vi ta̱ a kuyaꞋan ili i nampa ya nu mpasa mo obomburom n na a yaꞋankai alyuka a kucinukpaka unushi, i yaꞋansa ili i nampa ya ali a kubana ntsukaya n ɗa̱, na va ɗaɗa katalikalyuka ka ciɗa a̱ ubuta̱ u Vuzavaguɗu.>>


\par }{\SH Ikebe i katsupu ku unushi
\par }
{\PP \VS{11}Ɗaɗa Vuzavaguɗu u danai Musa,

\VS{12}Ayin a na baci vi e kukece uma a Isaraila, vuza na baci e kecei dem wi ta̱ a kutsupa katsupu ku unushi a̱ ubuta̱ u Vuzavaguɗu adama a wuma u ni. Nannai babu ma̱dukpa̱ ma na ma̱ kuta̱wa̱ we le a ayin a na baci a̱ ciya̱i ukeci.

\VS{13}Yaba dem vuna e kecei e mekecu wi ta̱ a̱ kutsupa ili nampa, kagimi ka kagisamkpatsu ka azurufa, ka̱ta̱ a̱ kunzuku m mokokoꞋo ma na mi a̱ ubuta̱ u ciɗa ma na a̱miki a̱ ni a yawai kamanga. Yaba dem wi ta̱ a̱ kutuka̱ n kuneꞋe ku nampa a̱ ubuta̱ u Vuzavaguɗu.

\VS{14}Vuza na baci de e kecei e meketsu, ɗa u yawai a̱ya̱ kamanga a kubana gaɗi, wi ta̱ a kuyaꞋanka Vuzavaguɗu kuneꞋe.

\VS{15}I baci a kuyaꞋan kuneꞋe ku nampa, vuza vu uciyi u tsupa u pasatangu tsu na a gisanki ba, vuza vu unambi feu u tsupa u gusa̱ tsu na a gisanki va ba.

\VS{16}Vi isa ikebe i katsupu ka adama a̱ unushi u nanlo a̱ ubuta̱ wa aza a Isaraila, adama a na i ɗa va kuyaꞋanka ulinga u kulapula Ma̱va̱li mo Oɓolo. Wo okpo ili na Vuzavaguɗu u kuciɓasa n aza a Isaraila, adama na u bonoko wuma u ɗa̱ ciɗa.


\par }{\SH Kasasu adama a̱ kuza̱Ꞌa̱
\par }
{\PP \VS{17}Ɗa Vuzavaguɗu u danai Musa,

\VS{18}<<Vi yaꞋan kasasu ki iyum i shili n kashamkpatsu ka̱ ni feu n iyum i shili adama a̱ kuza̱Ꞌa̱. Vu zuwa kaꞋa e mere ma̱ Ma̱va̱li mo Oɓolo n katalikalyuka, ka̱ta̱ vu tsungu punu mini.

\VS{19}Haruna m muku n ni ta lo a kusaꞋa ekiye n ene e le.

\VS{20}Kafu a uwa a̱ Ma̱va̱li mo Oɓolo sai a saꞋasa biꞋi ka̱ci ke le m mini ta lo a̱ kuwa̱. Ko kpamu kafu a yawa ɗevu n katalikalyuka ka adama a na a yaꞋan alyuka o kusongu u Vuzavaguɗu.

\VS{21}Ka̱ta̱ a saꞋa ekiye n ene e le, ta lo a̱ kukuwa̱. Na va ɗaɗa wila̱ u ayin dem a̱ kugita̱ u Haruna ali a̱ kuta̱wa̱ ntsukaya n na n kuta̱wa̱.>>


\par }{\SH ManiꞋin me kerengu
\par }
{\PP \VS{22}Ɗa Vuzavaguɗu u danai Musa,

\VS{23}<<La̱nsa̱ ili i wali i nampa, kilo vu ta̱li vi mini ma̱ mur, kilo vu tatsu vu sinamon vu ma̱gula̱ni, n kilo vu tatsu vu mita̱ ma̱ ma̱gula̱ni,

\VS{24}n kilo vu ta̱li vu kasiya vu ma̱gula̱ni, n ka̱kunzukpa̱tsu ka azurufa ka na i a kuyaꞋanka ulinga a̱ ubuta̱ u ma̱va̱li, koɓolo n edele a̱ na̱shi a maniꞋin ma zaitu.

\VS{25}Vi yaꞋan ili i nampa ya yo okpo maniꞋin me kerengu ciɗa, usatari n ili i ma̱gula̱ni.

\VS{26}M maniꞋin ma nampa ma ɗaɗa va̱ kutsunku Ma̱va̱li ma, n akpati vu wila̱ va.

\VS{27}Kirukpa ka n ucanuku wu ulinga u ni, n kashamkpatsu ka̱ ma̱kuni ka n ikoɓomgushi i ni, n katalikalyuka ko kusongu maniꞋin ma̱ ma̱gula̱ni,

\VS{28}katalikalyuka ko kusongu alyuka n ucanuku wu ulinga u ni ra̱ka̱, n kasasu n kashamkpatsu ka̱ ni.

\VS{29}Ka̱ta̱ vi erengu le adama a na o okpo aza a na a laꞋi n ciɗa, adama a na ili i na baci i saꞋwa le dem yi ta̱ o kokpo ciɗa.


\par }{\PP \VS{30}<<Vu putalaka Haruna m muku n ni maniꞋin me kerengu, ka̱ta̱ vi erengu le o okpo aza a an a kuyaꞋanka mu ulinga u tsuganu.

\VS{31}Vu dana muku mi Isaraila ili i nampa ya, <Na va ɗaɗa maniꞋin me kerengu ma ciɗa, a̱ kugita̱ anana ali a kubana ntsukaya n ɗa̱.

\VS{32}Ka̱ta̱ a̱ tsunku ikyamba i vuma gbani ba, ka̱ta̱ kpamu vuza u yaꞋan maniꞋin mo yoku tsu nanlo ba. Adama na maniꞋin ma ciɗa maꞋa, ka̱ta̱ yi indana i ɗa ci ili i ciɗa.

\VS{33}Vuza na baci u yaꞋin maniꞋin tsu nanlo ko a̱ tsunki vuza na wi ganu ba, i ta̱ a kutakpa yi a̱ ubuta̱ u uma.> >>


\par }{\PP \VS{34}Ɗaɗa Vuzavaguɗu u danai Musa, <<Ɗika ili i wali i ma̱gula̱ni, cirupa̱, n onika, n galbanum, ka̱ta̱ vu satara n ili i wali i ma̱gula̱ni ya koɓolo n ili ma̱gula̱ni i aluban, vu kunzuku maꞋa derere,

\VS{35}n ili i nanlo i ɗa va kuyaꞋanka ili ma̱gula̱ni ya, tsu na vuza na u ci yaꞋan ili i ma̱gula̱ni u ci yaꞋan, ka̱ta̱ u bula̱ngu punu mkpaɗi. Ka̱ta̱ yo okpo ili ma̱gula̱ni i ciɗa i na a pishai.

\VS{36}Vu kenuku punu kenu ka̱ta̱ vu soyo luɓa̱-luɓa̱, vu vishanku akpati vu uzuwakpani vu na vi punu a̱ Ma̱va̱li mo Oɓolo ma na mi a̱ ubuta̱ u na n kugasa n avu. Ili i ma̱gula̱ni i nampa ya yi ta̱ o kokpo ili na i laꞋi n ciɗa wa̱ ɗa̱.

\VS{37}Ka̱ta̱ i yaꞋanka ka̱ci ka̱ ɗa̱ ili i ma̱gula̱ni tsu nanlo ba, ili i ma̱gula̱ni i nampa ili i ciɗa i ɗa a kubana a̱ ubuta̱ u Vuzavaguɗu.

\VS{38}Vuza na baci u yaꞋankai maꞋa ulinga tsu maniꞋin ma̱ kusukuya̱, i ta̱ a kutakpa yi a̱ ka̱tsuma̱ ka uma.>>




\par }\Chap{31}{\SH Bezale n Oholiya
\par }
{\PP \VerseOne{1}Ɗaɗa Vuzavaguɗu u danai Musa,

\VS{2}<<N zagba ta̱ Bezale maku ma Uri vashi vu Horu a kumaci ku Yahuda.

\VS{3}N shatangu yi ta̱ n ayinviki a̱ va̱, n ugboji n kuyeve ku ulinga, n kuyeve ku ulinga we ekiye dem,

\VS{4}adama a na u yaꞋan ili n igani kakau, u yaꞋan kpamu ili ya azanariya, n azurufa, n iyum i shili,

\VS{5}u sheꞋwe atali a singai a singai a na va kuzuwa, nu nɗanga, wo okpo kpamu ulinga u vuza na u yevei ulinga we ekiye mayin.

\VS{6}N zagba ta̱ Oholiya maku ma Ahisamaka kumaci ku Dan adama a na wo okpo ka̱ɓa̱nki ka̱ ni. N neke wu ta̱ kpamu ugboji a̱ ubuta̱ wa aza e kuyeve ku ulinga we ekiye a yaꞋan ili i na n danai nu va.

\VS{7}Ma̱va̱li mo Oɓolo, n akpati vu wila̱ n ka̱kuyenkpa̱tsu ka kutsupa unushi, ka na a kuɗikaka unushi n ucanuku u na wi punu a̱ Ma̱va̱li mo Oɓolo,

\VS{8}kirukpa ka n ucanuku u ni, n kashamkpatsu ka azanariya ka na ka̱ ka̱na̱i ma̱kuni n ili yu ulinga i le, n katalikalyuka ko kusongu ili i ma̱gula̱ni,

\VS{9}katalikalyuka ko kusonku alyuka o kusongu, ali n ucanuku wu ulinga u ni n kasasu koɓolo n kashamkpatsu ka̱ ni,

\VS{10}nu ntogu mu ucaꞋi n na a yaꞋankai igani, nu ntogu n ciɗa adama Haruna Ganu, nu ntogu m muku n ni adama a ulinga u tsuganu,

\VS{11}m maniꞋin me kerengu, koɓolo n ili i ma̱gula̱ni adama a̱ ubuta̱ u ciɗa. Ka̱ta̱ i yaꞋan i ɗa derere tsu na n danai nu.>>


\par }{\SH Tsu na o kutono wila̱ wa Ashibi
\par }
{\PP \VS{12}Ɗa Vuzavaguɗu u danai Musa,

\VS{13}<<Dana aza Isaraila, ka̱ta̱ yi indana kanna ka Ashibi ka nampa, kanna ka nampa ka ɗaɗa urotu wu uzuwakpani mpa n a̱ɗa̱ ali nu ntsukaya n ɗa̱ yi ta̱ e kuyeve a na mpa ɗa Vuzavaguɗu vu na m bonokoi ɗa̱ ciɗa.


\par }{\PP \VS{14}<< <Yi indana kanna ka Ashibi ka mayin adama a na kanna ka nanlo ka ki ta̱ ciɗa wa̱ ɗa̱, vuza na baci u goyoi kanna ka i ta̱ a kuna yi. Vuza na baci kpamu u yaꞋin ulinga a kanna ka nanlo ka i ta̱ e kupece yi n uma a na a buwai.

\VS{15}Ayin a̱ ta̱li a ɗaɗa va kuyaꞋan ulinga, ama kanna ke cindere ka ɗaɗa ka kuvuka, kanna ka ciɗa kaꞋa a̱ ubuta̱ u Vuzavaguɗu. Vuza na baci u yaꞋin ulinga a kanna ka nanlo i ta̱ a kuna yi.

\VS{16}Adama nannai uma Isaraila ka̱ta̱ yi indana kanna ka Ashibi ka nampa ka, n ka̱ɗiva̱ ali a kubana ntsukaya n ɗa̱, na va ɗaɗa uzuwakpani u ayin dem.

\VS{17}Na va urotu ɗa u ko wannai a̱ kuta̱wa̱ wa̱ va̱ n uma a Isaraila adama a na a̱ ka̱tsuma̱ ka ayin a̱ta̱li ka ɗaɗa Vuzavaguɗu u yaꞋin gaɗi n iɗika, ama a kanna ke cindere ɗa wu uvukai.> >>


\par }{\PP \VS{18}Ana Vuzavaguɗu u kotsoi kuyaꞋan kadanshi m Musa a Kusan ku Sinai, ɗa u nekei ni nshemberu ma atali n re n wila̱ uɗani n kukiye ku Ka̱shile.




\par }\Chap{32}{\SH Medendem ma azanariya
\par }
{\PP \VerseOne{1}Ana Musa va u kpa̱ɗa̱i kucipa̱ a kusan ka gogoꞋo, ɗa uma a Isaraila ra̱ka̱ a banai a gasai u Haruna, ɗa a danai Haruna va, <<Pana, yaꞋanka tsu a̱ma̱li a na o kutono n a̱ tsu. Vuma vu nampa Musa, vuma na wu uta̱ka̱i tsu Masar, ci yeve ili i na i yaꞋin ni ba.>>


\par }{\PP \VS{2}Ɗaɗa Haruna u danai le, <<Tuka̱i n iliyatsuvu ya azanariya ya̱ a̱ma̱ci a̱ ɗa̱, n olobo a̱ ɗa̱, n nkere n ɗa̱ i na i a kuꞋukasa.>>

\VS{3}Ɗa uma a̱ la̱nsa̱i iliyatsuvu ra̱ka̱ ɗa a̱ tuka̱i ni.

\VS{4}U ɗikai ili i na e nekei ni va, ɗa u luwa̱i i ɗa, ɗa u maꞋi ka̱ma̱li an medendem. Ɗa uma ra̱ka̱ a dananai, <<A̱ɗa̱ aza a Isaraila ka̱ma̱li ka̱ ɗa̱ kaꞋa na, ka na ku uta̱ka̱i ɗa̱ a Masar.>>


\par }{\PP \VS{5}Ana Haruna we enei nannai, ɗa u maꞋi katalikalyuka e kelime ka̱ ka̱ma̱li ke medendem ka, ɗa u danai, <<A kubana mkpaꞋa ka̱ɗiva̱ ki ta̱ lo adama a Vuzavaguɗu.>>

\VS{6}Kanna ke ire, uma a̱ ɗa̱nga̱i n usana ka̱li-ka̱li, ɗa a lyukai alyuka o kusongu, ɗa kpamu o doku ɗa a yaꞋin alyuka a̱ ma̱ta̱na̱. Ana o kotsoi nannai ɗa a̱ da̱sa̱ngi, a̱ ka̱na̱i kulyaꞋa n o soꞋi, ɗa a̱ ka̱na̱i kuyaꞋan tsugbani.


\par }{\PP \VS{7}Ɗa Vuzavaguɗu u danai Musa, <<Cipa̱ gogoꞋo, adama a na uma a̱ nu a na vu uta̱ka̱i a Masar va, a̱ na̱mgba̱ ta̱ n tsugbani.

\VS{8}A̱ ka̱sukpa̱ ta̱ kutono mu, ɗa kpamu i ɗe a yaꞋankai ka̱ci ke le ka̱ma̱li an medendem. A̱ kuɗa̱nku yi ta̱, ali ɗa a yaꞋankai ni alyuka. Ɗa uma a i kpamu a kudana ka̱ma̱li ke le kaꞋa na, ka na ku uta̱ka̱i aza a Isaraila a Masar.>>


\par }{\PP \VS{9}Ɗa Vuzavaguɗu u danai Musa, <<Mpa me ene ta̱ uma a nampa,>> uma ugbamukaci ɗa.

\VS{10}Gogo na ka̱sukpa̱ wupa u va̱ u cipa̱ we le ka̱ta̱ mu una le, ka̱ta̱ kpamu n zuwa wu vo okpo kumaci ku gbayin.


\par }{\PP \VS{11}Ama ɗa Musa u folonoi Vuzavaguɗu u danai, <<Vuzavaguɗu yiɗa̱i i zuwai ɗa va kuyaꞋan wupa n uma a̱ nu a na vu utukai a iɗika i Masar n utsura u gbayin n kukiye ku utsura ku nu?

\VS{12}Yiɗa̱i i zuwai ɗa va kuzuwa aza a Masar a dana vu uta̱ka̱ le ta̱ n kusheshe ku gbani-gbani adama a na vuna le a kusan ka̱ta̱ vu niꞋwa̱ta̱ngu le aduniyan? N folono ta̱ ka̱ta̱ vu ka̱sukpa̱ wupa u nu wa, kucukpa vu ka̱sukpa̱ mita ma na vi sheshei kusuꞋuku uma a̱ nu.

\VS{13}Ciɓa n kagbashi ka̱ nu Ibirahi n Ishaku n Yakubu, aza na vu kucinakai n ka̱ci ka̱ nu, vu danai mi ta̱ a kuzuwa ntsukaya n ɗa̱ n yimkpa uteku tsa azangata a gaɗi, ka̱ta̱ n neke le iɗika i na vi yaꞋin uzuwakpani an va kuneke le, ka̱ta̱ yo okpo ili yi uka̱ni i le ayin dem.>>


\par }{\PP \VS{14}Ɗaɗa Vuzavaguɗu u sabaꞋi kusheshe ku ni, ɗa u kpa̱ɗa̱i kutuka̱ le n kawuya ka na wi ishi a̱ kutuka̱ uma a̱ ni.


\par }{\PP \VS{15}Ana Musa u panai nannai, ɗa u cipa̱i a kusan ka n nshemberu ma atali n wila̱ n ni e ekiye. I ta̱ uɗani pulai n asuvu dem.

\VS{16}Nshemberu ma atali ma ulinga u Ka̱shile u ɗa, iɗani ya kpamu Ka̱shile kaꞋa ka ɗanai n ka̱ci ka̱ ni.


\par }{\PP \VS{17}Ana Jesuwa u panai uma a kuyaꞋan yoroli ɗa u danai Musa, <<Yoroli i nampa ya i yaꞋan ta̱ adanshi kuvon ki ta̱ ɗe a̱ ubuta̱ u koɓolo wa.>>


\par }{\PP \VS{18}Ɗa Musa wu ushuki,

\par }{\BB \par }
{\Q <<Na va yoroli yu ulyaꞋi u kuvon u ɗa ba,

\par }{\QB kpamu yoroli ya aza o kusoꞋo atakaci i ɗa ta na ba,

\par }{\QB Ama yoroli yi ishipa i ɗa mi a kupana.>>


\par }{\PP \VS{19}Ana u yawai ɗevu n ubuta̱ u na i va, ɗa we enei le e kujeꞋe n ka̱ma̱li ke medendem ka na a yaꞋin va. Ɗa u yaꞋin wupa n a̱bunda̱i, ali ɗa u variki nshemberu ma atali n wila̱ n na mi e ekiye a̱ ni, ɗa ta na o ɓosoi miri-miri a ɗaka vu kusan va.

\VS{20}Ɗa u ɗikai ka̱ma̱li ke medendem ka na a yaꞋin va ɗa u songi kaꞋa, ɗa wi iruwai ɗa kokpoi kokomo. Ɗa u bula̱ngi kaꞋa a̱ mini, ɗa u zuwai aza a Isaraila o soꞋo.


\par }{\PP \VS{21}Ɗa u danai Haruna, <<Yiɗa̱i uma a nampa a yaꞋankai nu, ɗa vu zuwai a yaꞋin ili i gbani-gbani i gbayin nannai?>>


\par }{\PP \VS{22}Ɗa Haruna u danai, <<Vuzagbayin, ka̱ta̱ vu ka̱sukpa̱ ka̱ɗu ka̱ nu ka̱ kula̱ ba. Vi yeve ta̱ uteku u na uma a nampa o ci yongo a kuciga kuyaꞋan ka gbani-gbani.

\VS{23}A danai mu, <YaꞋanka tsu a̱ma̱li a na tso kutono. Vuma vu nampa Musa wu uta̱ka̱ tsu ta̱ a Masar, ama ci yeve ili i na i yaꞋin ni ba.>

\VS{24}Ɗa n danai le, <Vuza na baci wi n iliyatsuvu ya azanariya u tuka̱.> Ɗa a̱ tuka̱i mu ta na, ana n zuwai akina ɗa i derikpei, ɗa i bonoi tsu medendem.>>


\par }{\PP \VS{25}Ana Musa we enei Haruna va u ka̱sukpa̱ ta̱ uma a yaꞋan ili i kavama ali ɗa okpoi ili yi izoshi a̱ ubuta̱ wi irala i le,

\VS{26}ɗa u shamgbai a̱ utsutsu u ka̱tsura̱ wa, u ɗengusa̱i ka̱la̱ka̱tsu, <<A̱ɗa̱ na yi a̱ ubuta̱ u Vuzavaguɗu, ta̱wa̱i na wa̱ va̱.>> Ɗaɗa aza e Levi ra̱ka̱ a̱ shida̱i a kubana wa̱ ni.

\VS{27}Ɗa Musa va u danai le, <<Ili i na Vuzavaguɗu Ka̱shile ki Isaraila ka danai i ɗaɗa na, yaba dem u woku kotokobi ka̱ ni ka̱ta̱ i ka̱na̱ kubana n u bonoi punu ubuta̱ u ka̱tsura̱ wa, a̱ kugita̱ a kakambu ka nampa sai a kakambu ka nan ɗe. Ka̱ta̱ yu una uma a, ko vuza nu ko ka̱ja̱Ꞌa̱ ka̱ nu ko vuza na yi ida̱shi koɓolo.>>

\VS{28}Ɗa aza a Levi o tonoi ili i na Musa u danai le a kanna ka nanlo ka, ɗa uma ɗevu n a̱kpa̱n a tatsu (3,000) a̱ kuwa̱i a kanna ka nanlo.

\VS{29}Ɗa Musa u danai aza e Levi a, <<Anana ye erengu ta̱ ka̱ci ka̱ ɗa̱ adama a ulinga u Vuzavaguɗu, n tsu na yu unai muku n ɗa̱ n aza ɗa̱ dem, n nannai ɗa i ciya̱i una̱singai anana.>>


\par }{\PP \VS{30}Ana kayin kasai ɗa Musa u danai uma a, <<I yaꞋan ta̱ ili i gbani-gbani i gbayin. Ama mi ta̱ o kubono a̱ ubuta̱ u Vuzavaguɗu ko mi ta̱ a kufuɗa kufolono yi, ka̱ta̱ u cinukpaka ɗa̱ unushi u ɗa̱ wa.>>


\par }{\PP \VS{31}Ɗa Musa u bonoi a̱ ubuta̱ u Vuzavaguɗu ɗa u danai, <<Ɓoɓou! Ili i gbani-gbani i gbayin i yiɗa̱i ta na uma a nampa a yaꞋin nannai! A yaꞋanka ɗe ka̱ci ke le a̱ma̱li a azanariya.

\VS{32}Ama gogo na n folono wu ta̱ cinukpaka le unushi wa, ama ki baci a kuyaꞋan nannai ba, mayun ura kula ku va̱ punu a katagarda ka na vu ɗanai va.>>


\par }{\PP \VS{33}Ɗa Vuzavaguɗu wu ushuki Musa, <<Vuza na baci de dem u nusakai mu a̱yi ɗa n kutakpa kula ku ni a katagarda ka.

\VS{34}Gogo na ɗa̱nga̱ vu bana vu tono n uma a a kubana a̱ ubuta̱ u na n danai nu va, kalingata ka̱ va̱ ki ta̱ a kuwala kelime ka̱ ɗa̱. Ama ayin a na n kutakacika uma a a yawa baci, mi ta̱ a kuyaꞋan adama a̱ unushi u le.>>


\par }{\PP \VS{35}Ɗa Vuzavaguɗu u tuka̱i uma a m ma̱dukpa̱ adama a ili i na a yaꞋin n ka̱ma̱li ke medendem ka na Haruna u yaꞋankai le va.




\par }\Chap{33}{\PP \VerseOne{1}Ɗa Vuzavaguɗu u danai Musa, <<Ka̱sukpa̱ ubuta̱ u nampa n uma a na vu uta̱ka̱i a iɗika i Masar dem, i bana a iɗika i na n kucinai kuneke Ibirahi, n Ishaku n Yakubu, ɗa u danai, <Mpa n kuneke ta̱ i ɗa ntsukaya n nu.>

\VS{2}Mi ta̱ a̱ kusuku n Kalingata kelime ka̱ ɗa̱, ka̱ta̱ n loko aza a KanaꞋana, n aza Amoriya, n aza a Hitiya, n aza a Periziya, n Jebusiya.

\VS{3}Walai a kubana a iɗika i na yi m maniꞋin n tsuta̱. Ama mpa mi a kubana n a̱ɗa̱ ba, adama a na a̱ɗa̱ uma a ugbamukaci a ɗa yi, ta lo ma kuna ɗa̱ a uye.>>


\par }{\PP \VS{4}Ana uma a a panai kadanshi ka gbani-gbani ka nampa, ɗa a uwai una̱mgbi wa̱ a̱tsuma̱ ali ɗa a̱ ka̱sukpa̱i kuꞋuka aminya a singai n ili yi kalishi i le.

\VS{5}Adama a na Vuzavaguɗu u dana ta̱ Musa, <<Dana aza a Isaraila, <A̱ɗa̱ uma a ugbamukaci a ɗa yi, aza uzami u kadama. N dana baci yaꞋan n wala n a̱ɗa̱ megeshe kenu, mi ta̱ a kuna ɗa̱ gogo lo. Gogo na, foɗosoi ucanuku u tsuzogu u ɗa̱, ali sai ayin a na n sheshei ili i na n kuyaꞋan n a̱ɗa̱.> >>

\VS{6}Adama a nannai ɗa uma a Isaraila o foɗoi aminya o tsuzogu e le, a ayin a na a̱ ɗa̱nga̱i a kusan ku Horebu.


\par }{\SH Ma̱va̱li mo Oɓolo
\par }
{\PP \VS{7}Musa ɗa vuza na u tsu ɗika ma̱va̱li ma ka̱ta̱ wu uta̱ka̱ m maꞋa u zuwa pulai daꞋangi n ubuta̱ u na a vaki, e ci ɗeke ta̱ maꞋa <<Ma̱va̱li mo Oɓolo.>> Vuza na baci u cigai kuyeve ili i na Vuzavaguɗu wi a kuciga ka̱ta̱ u bana a̱ ubuta̱ u Ma̱va̱li mo Oɓolo ma, ma na mi pulai va̱ a̱pa̱m va.

\VS{8}A ayin a na baci Musa wu uta̱i a̱ Ma̱va̱li mo Oɓolo ma, uma a̱ ci ɗa̱nga̱ ta̱ kashani ra̱ka̱, yaba dem u tsu shangba ta̱ kashani a̱ utsutsu u ka̱pa̱m ka̱ ni, ka̱ta̱ a̱ ka̱na̱ kinda Musa ali sai ayin a na u uwai asuvu a̱ Ma̱va̱li a.

\VS{9}Musa u uwa baci a̱ Ma̱va̱li mo Oɓolo ma, kabashi ke keleshu ka̱ tsu cipa̱ ta̱ lo ka̱ta̱ ka shangba a̱ utsutsu u Ma̱va̱li wa, ayin a nanlo a ɗa Vuzavaguɗu u kuyaꞋan kadanshi n Musa.

\VS{10}Uma e ene baci kabashi ke keleshu ka ka̱ cipa̱i ɗa ka shamgbai a̱ utsutsu u Ma̱va̱li wa, ka̱ta̱ yaba dem u ɗa̱nga̱ kashani a̱ utsutsu u ka̱pa̱m ka̱ ni ka̱ta̱ a cikpa yi.

\VS{11}Vuzavaguɗu u ci yaꞋan ta̱ kadanshi m Musa a̱shi n a̱shi uteku tsu na vuza u ci yaꞋan kadanshi n ka̱ja̱ ka̱ ni. Ka̱ta̱ ayin a nanlo Musa u bono a̱ ubuta̱ u ka̱tsura̱ wa, ama ka̱ɓa̱nki ka̱ ni Jesuwa maku ma̱ Nun u tsu ka̱sukpa̱ ubuta̱ u Ma̱va̱li ma ba.


\par }{\SH Musa we enei tsugbayin tsu Vuzavaguɗu
\par }
{\PP \VS{12}Ɗa kanna ke te Musa u danai Vuzavaguɗu, <<Vu tsu dana mu ta̱, <Tono n uma a nampa,> ama vu ka̱sukpa̱ mu n yeve vuza na va̱ kusuku koɓolo nu mpa ba. Vu dana ta̱, <N yeve ta̱ kula ku nu, kpamu vu ciya̱ ta̱ uɓa̱nki wa̱ va̱.>

\VS{13}Mayun ɗa baci va a kupana asuvayali a̱ va̱, ka̱sukpa̱ mu n yeve uye u nu adama a na kpamu n doku n yevesheke wu mayin ka̱ta̱ kpamu n lyaꞋa kelime n kupana uyoꞋo u kasingai a̱ ubuta̱ u nu. Ciɓa a na aduniyan a nampa, a uma a̱ nu a ɗa.>>


\par }{\PP \VS{14}Ɗa Vuzavaguɗu wu ushuki, <<Mpa mi ta̱ a kubana n avu, ka̱ta̱ n neke wu ka̱ɗu ki ida̱shi.>>


\par }{\PP \VS{15}Ɗa Musa u danai, vi baci a kubana n a̱ tsu ba, ka̱ta̱ vu ka̱sukpa̱ tsu tsu ka̱sukpa̱ ubuta̱ u nampa wa ba.

\VS{16}Nini ɗai e kuyeve a na vi a kupana uyoꞋo u va̱ n uma a̱ nu kpamu, vu bana baci n a̱ tsu ba? Yiɗa̱i i kupecemgbenei mpa n uma a̱ nu n uma aduniyan a na a buwai?


\par }{\PP \VS{17}Ɗa Vuzavaguɗu u danai Musa, <<Mi ta̱ a kuyaꞋan ili i na vu folonoi, adama a na m pana ta̱ uyoꞋo u nu, n yeve wu ta̱ kpamu n kula ku nu.>>


\par }{\PP \VS{18}Ɗa Musa u danai, <<Gogo na yotsongu mu tsugbayin tsu nu.>>


\par }{\PP \VS{19}Ɗa Vuzavaguɗu u danai, <<Mi ta̱ a kuzuwa kasingai ka̱ va̱ ra̱ka̱ ka pasamgbanai kelime ka̱ nu, ka̱ta̱ n sala kula ku va̱ <Vuzavaguɗu> e kelime ka̱ nu. Mi ta̱ a kupana asuvayali u vuza na n cikalai n kupana asuvayali, n yotsongu ucigi u va̱ kpamu u vuza na n cikalai.

\VS{20}Ama,>> ɗa u danai, <<Ve kene a̱shi a̱ va̱ ba, adama a na babu vuza na u kene mu ka̱ta̱ u yongo n wuma.>>


\par }{\PP \VS{21}Ɗa Vuzavaguɗu u danai, <<Ubuta̱ wi ta̱ na ɗevu nu mpa u na va kushamgba a kakpanlai.

\VS{22}Tsugbayin tsu va̱ ci baci a kupasamgbanai, mi ta̱ o kusokongu wu a kaɓatsu ka kakpanlai ka, ka̱ta̱ m pala wu n kukiye ku va̱ ali sai ayin a na m pasamgbanai.

\VS{23}Mi ta̱ a kutakpa kukiye ku va̱, ka̱ta̱ n ka̱sukpa̱ ve ene kucina̱ ku va̱, ama ve kene a̱shi a̱ va̱ ba.>>




\par }\Chap{34}{\SH Nshemberu ma atali n yoku n wila̱
\par }
{\PP \VerseOne{1}Ɗa kpamu Vuzavaguɗu u danai Musa, <<Gogo na sheꞋwe nshemberu ma atali n yoku n re tsu na ishi cau ɗa vu ɓosoi va, mi ta̱ o kudoku ma ɗana ili i na yi ishi punu uɗani.

\VS{2}Foɓuso mkpaꞋa n usana, ka̱ta̱ vu ta̱wa̱ a Kusan ku Sinai vi yotsongu ka̱ci ka̱ nu wa̱ va̱ ɗe a gaɗi vu kusan va.

\VS{3}Babu vuza na u kuta̱wa̱ koɓolo n avu ko e ene yi a uɓon u kusan u nanlo, ko ushiga wu nlala ko anaka a kuyaꞋan kalina a ukambu u nanlo ba.>>


\par }{\PP \VS{4}Ɗa Musa u sheꞋwei nshemberu ma atali n re tsu na Ka̱shile ka danai uteku tsu na a cau a ishi. Ɗa u foɓusoi n usana, ɗa u banai a kusan ka. Ɗa u ɗikai nshemberu ma atali n re e ekiye a̱ ni.

\VS{5}Ɗa Vuzavaguɗu u cipa̱i a̱ ka̱tsuma̱ ke keleshu ɗa u shamgbai koɓolo m Musa, ɗa u ɗekei kula ku ciɗa ku ni, Vuzavaguɗu.

\VS{6}Ɗa u walai e kelime ka Musa ɗa u ɗekei ka̱ci ka̱ ni kula, Vuzavaguɗu, Vuzavaguɗu. Mpa ɗa vuza na u tsu pana asuvayali, mi ta̱ kpamu n uremi u ka̱ɗu. N yotsongu le ta̱ ucigi u va̱ u gbayin, n ci yaꞋan ta̱ ili derere,

\VS{7}n ci yaꞋan ta̱ uzuwakpani wu ucigi a kubana wu ntsukaya a̱kpa̱n-a̱kpa̱n, u tsu cinukpaka ta̱ aza a na a yaꞋin kagbanigbani, n unushi, ko ili i kavama i yoku. N nannai dem u tsu kpa̱ɗa̱ kutakacika vuza na u yaꞋin unushi ba, u tsu takacika ta̱ muku adama a unushi wu mmaci n le kutatsu ali kuna̱shi feu.


\par }{\PP \VS{8}Ɗa Musa u yaꞋin moloko ɗa u kuɗa̱ngi u lyaꞋi kayala ɗa u cikpai ni.

\VS{9}U danai <<Vuzavaguɗu n ciya̱ baci mapasa ma singai wa̱ nu, yaꞋan Vuzavaguɗu u bana n a̱ tsu. Ko n tsu nannai uma a i ta̱ n ugbamukaci, n folono wu ta̱ cinukpaka tsu ka gbani-gbani n unushi u na ci yaꞋankai nu, bonoko tsu uma a̱ nu a mayun.>>


\par }{\PP \VS{10}Ɗa Vuzavaguɗu u danai, Mpa n kuyaꞋan ta̱ uzuwakpani n avu. E kelime ka uma a̱ nu ra̱ka̱ mi ta̱ a kuyaꞋan ili mereve i na n saꞋwai kuyaꞋan a̱ ubuta̱ u uma aduniyan ba. Uma a na yi ida̱shi koɓolo e kene ta̱ ili i mereve i Vuzavaguɗu, i na n kuyaꞋanka ɗa̱.

\VS{11}Tonoi ili i na n danai ɗa̱ anana mayin na. Mi ta̱ o kuloko aza Amoriya, n aza KanaꞋana, n aza Hitiya, n aza Periziya, n aza Hiwiya, n Jebusiya.

\VS{12}YaꞋin mayin ka̱ta̱ i yaꞋan uzuwakpani n uma a na yi a kubana kucina a iɗika i na i kuda̱sa̱ngu va ba, adama a na i ta̱ o kokpo an maza wa̱ ɗa̱.

\VS{13}Ka̱ta̱ i fa̱da̱ atalialyuka e le, nva̱li n le, ka̱ta̱ i kapa ka̱ma̱li ka ashara.

\VS{14}Ka̱ta̱ i cikpa a̱ma̱li o yoku ba, sai mpa endeꞋin, Vuzavaguɗu vu na kula ku ni ku ɗa cisheꞋe, a̱yi Ka̱shile ke cisheꞋe kaꞋa.


\par }{\PP \VS{15}Ka̱ta̱ i yaꞋan uzuwakpani n uma a na i punu ida̱shi a iɗika ya ba, ayin a na baci a yaꞋin tsugbani a̱ ubuta̱ wa̱ a̱ma̱li u le n alyuka, i ta̱ a kubanuku ɗa̱ ka̱ta̱ i lyaꞋa ili ya lyuka ya.

\VS{16}I zamaka baci olobo a̱ ɗa̱ nkere n le adama a na o okpo le a̱ma̱ci, nkere n le n nanlo mi ta̱ a kuzuwa olobo a̱ ɗa̱ a nanlo o bono o tono a̱ma̱li e le a. Nannai ɗa a kuzuwa muku n ɗa̱ n yaꞋan feu nannai.


\par }{\PP \VS{17}<<Ka̱ta̱ i maꞋaka ka̱ci ka̱ ɗa̱ a̱ma̱li n iyum ba.


\par }{\PP \VS{18}<<Ka̱ta̱ i ciɓasa n ka̱ɗiva̱ ko Boroji vu babu yisiti. A̱ ka̱tsuma̱ ka ayin e cindere ka ɗaɗa va kutakuma Boroji va, uteku tsu na n danai nu. YaꞋan ka̱ɗiva̱ ka nampa ka a̱ ka̱tsuma̱ ka ayin derere ko wotoi u Abibu, a̱ ka̱tsuma̱ ko wotoi u nampa ɗaɗa yu uta̱i a iɗika i Masar.

\VS{19}Maku ma iyain dem ma̱ va̱ maꞋa, koɓolo n maku ma iyain mo kogono mi ilikuzuwa ko wa anaka ko ka nlala.

\VS{20}Shiba̱ majaki ma na a̱ gita̱i kumatsa m mokyon, vu fuɗa baci vu shiba̱ ma ba, ka̱ta̱ vu koɗo kuɗeku ku majaki ka. Shiba̱i ngaji n ɗa̱ ra̱ka̱. Babu vuza na u kuta̱wa̱ wa̱ va̱ n ekiye agaɗa.


\par }{\PP \VS{21}<<A̱ ka̱tsuma̱ ka ayin a̱ ta̱li ka ɗaɗa va kuyaꞋan ulinga, kanna ke cindere ka ɗaɗa va kuvuka, ko ayin a vicimba ko ayin a vukyaꞋa ka̱ta̱ vu uvuka.

\VS{22}Ka̱ta̱ vu ciɓa n ka̱ɗiva̱ ka vukyaꞋa, n ka̱ɗiva̱ ku umaci wu giti u alkama, n ka̱ɗiva̱ ko kukotsoso vukyaꞋa, a ukocishi u ka̱ya̱.

\VS{23}A̱ ka̱ya̱ dem muku n ali i ta̱ a̱ kuta̱wa̱ u Vuzavaguɗu kutatsu, Vuzavaguɗu Ka̱shile ki Isaraila.

\VS{24}Mi ta̱ o kuloko uma a na i na punu ka̱ta̱ n doku wanshi wi ɗika i nu. Babu Vuza na u kucikala kisa iɗika i nu a ayin a na baci vu banai e kelime ka Vuzavaguɗu kutatsu.


\par }{\PP \VS{25}<<Ka̱ta̱ vi yaꞋanka mu alyuka a mpasa n yisiti punu ba, ka̱ta̱ vu ka̱sukpa̱ inyama i na a yaꞋankai alyuka a̱ ka̱ɗiva̱ ka kupasamgbanai ali a kubana usana ba.

\VS{26}Tuka̱ n i na i gita̱i kugeꞋwe i na i laꞋi n kugaꞋan a̱ ka̱tsuma̱ ki ica̱shi i kashina i nu a kpaꞋa ku Ka̱shile Vuzavaguɗu. Ka̱ta̱ kpamu vu suꞋwan maku ma maraɗika ma na ma kapa mani ma̱ a̱na̱ku a̱ ni ba.>>


\par }{\PP \VS{27}Ɗa Vuzavaguɗu u danai Musa, <<Ka̱ta̱ vu ɗana ili i na n danai nu, n udani u nampa u ɗaɗa n kuyaꞋan uzuwakpani n avu m muku mi Isaraila.>>


\par }{\PP \VS{28}Musa u yongoi ɗe a kusan ka n Vuzavaguɗu ali ayin amangere kanna n kayin. Ayin a nanlo dem u lyaꞋa ili ba, u soꞋo mini kpamu ba. Ɗa u ɗanai punu a nshemberu ma atali ma ukuna wu uzuwakpani n Wila̱ Kupa.


\par }{\SH A̱shi a Musa a kutasa
\par }
{\PP \VS{29}Ana Musa u cipa̱i a Kusan ku Sinai ka n Wila̱ Kupa wa e ekiye a̱ ni, ɗa a̱shi a̱ ni a̱ ka̱na̱i kutasa an akina adama a na Vuzavaguɗu u yaꞋan ta̱ kadanshi n a̱yi. Ama Musa u yeve a na uɓon u a̱shi a̱ ni i a kutasa ba.

\VS{30}Ana Haruna n uma a Isaraila e enei Musa uɓon u a̱shi a̱ ni a kutasa, ɗa a panai wovon u kuyawa ɗevu n a̱yi.

\VS{31}Ama ɗa Musa u ɗekei le, ɗa Haruna nu nkoshi m gba̱ra̱-gba̱ra̱ n likuci n ta̱wa̱i wa̱ ni, ɗa u yaꞋin kadanshi n le.

\VS{32}Ana nannai u yaꞋin ɗa uma a Isaraila a yawai ɗevu n a̱yi ɗa u nekei le wila̱ u na Vuzavaguɗu u nekei ni a Kusan ku Sinai.

\VS{33}Ana Musa u kotsoi kuyaꞋanka le kadanshi, ɗa u palai a̱shi a̱ ni n kakashi.

\VS{34}Ama a ayin a na baci u banai e kelime ka Vuzavaguɗu adama a na u yaꞋan kadanshi n a̱yi u tsu takpa ta̱ kakashi ka, ali sai ayin a na wu uta̱i u danai aza a Isaraila ili i na Ka̱shile ka danai ni.

\VS{35}Uma a Isaraila e ce ene ta̱ a̱shi a Musa a kutasa. Ɗaɗa i zuwai Musa u tsu pala a̱shi a̱ ni ali sai ayin a na u banai a̱ ubuta̱ u na Vuzavaguɗu u ci yaꞋan kadanshi n a̱yi.




\par }\Chap{35}{\PP \VerseOne{1}Ɗa Musa u ɓolongi aza a Isaraila ɗa u danai, ili i na Vuzavaguɗu u danai ɗa̱ i yaꞋan i ɗa na.

\VS{2}Ayin a̱ ta̱li a ɗa i kuyaꞋan ulinga, ama a kanna ke cindere kanna ka kuvuka kaꞋa adama Ashibi, kana ka ciɗa ka Vuzavaguɗu kaꞋa. Vuza na baci de dem u yaꞋin ulinga a kanna ka nanlo i ta̱ a kuna yi.

\VS{3}Ka̱ta̱ i tasuku akina a iꞋuwa i ɗa̱ a kanna ka Ashibi ba.


\par }{\SH KuneꞋe adama a kuyaꞋan Ma̱va̱li
\par }
{\PP \VS{4}Ɗa Musa u danai aza a Isaraila dem, <<I na Vuzavaguɗu u danai i ɗa na.

\VS{5}Banka Vuzavaguɗu kuneꞋe ku ciɗa, yaba dem vu na wi n ka̱ɗu ke kuneꞋe, yaꞋan u tuka̱ n kuneꞋe ku nampa u Vuzavaguɗu, azanariya, n azurufa, n iyum shili.

\VS{6}N tsu mini mu usuni, n tsu na ci yotsoi mini ma garula, n tsu mini ma̱ ma̱ɗiya̱, n arikinla a singai, n cileme tsu nraɗika,

\VS{7}n ukpan wu nlala m ma̱ri u na a lapulai mayin, n ukpan u singai u singai, m maɗanga me megele,

\VS{8}m maniꞋin ma zaitu adama a̱ nkuni, n ucanuku u wali adama a maniꞋin me kerengu, m maniꞋin ma̱ ma̱gula̱ni,

\VS{9}n atali o onis, n atali a na a buwai a singai a singai adama a na a paɗa a ɗa a efodu m mabambata.

\VS{10}Aza a na i n kuyeve a̱ ka̱tsuma̱ ka̱ ɗa̱ a̱ ta̱wa̱, adama a na a yaꞋan ili i na Vuzavaguɗu u danai tsu ci yaꞋan,

\VS{11}Ma̱va̱li ma Kuciɓa n Ka̱shile n ka̱pa̱m n ili i na a kupalaka yi n ashiyatsu a̱ ni, m muntsa mu utsutsu ma̱ ni, n alangu, nu nshikpu, n anci e le,

\VS{12}n akpati vu uzuwakpani va n alangu a̱ ni, n ka̱kuya̱mkpa̱tsu ka kutakpaka unushi, n kakashi ku utsutsu ka na a tsu palaka akpati va,

\VS{13}kirukpa ka n alangu a̱ ni, n ucanuku wu ulinga u ni ra̱ka̱ m boroji vu ciɗa,

\VS{14}n kashamkpatsu ka na ka̱ ka̱na̱i nkuni ma adama a kutashi, n ucanuku wu ulinga u le, nu nkuni ma, m maniꞋin ma̱ nkuni ma adama a kutashi,

\VS{15}n katalikalyuka o kusongu ili ma̱gula̱ni n alangu a̱ ni, m maniꞋin me kerengu, ni ili ma̱gula̱ni, n ka kashi ku utsutsu ka̱ ma̱va̱li ma kuciɓa n Ka̱shile,

\VS{16}katalikalyuka o kusongu, m majaun mi iyum i shili, n alangu a̱ ni, n ucanuku wu ulinga u le, n kakpanu ki iyum i shili n kanci ka̱ ni,

\VS{17}n kakashi ka nshilya ku ulanga u ma̱va̱li wa, nu nshikpu n anci e le, n kakashi ku utsutsu u gbayin u ma̱va̱li wa,

\VS{18}aguta a̱ kushukpa̱ka̱ ma̱va̱li ma kuciɓa n Ka̱shile ma, n aguta a nshilya mu ulanga u ma̱va̱li wa n awin e le,

\VS{19}m motogu mu ucaꞋi ma kuꞋuka adama a ulinga a̱ ubuta̱ u ciɗa nu ntogu n ciɗa mu ulinga u tsuganu n Haruna, nu ntogu m muku ni, adama a ulinga u tsuganu.>>


\par }{\PP \VS{20}Ɗa uma a Isaraila ra̱ka̱ a̱ ka̱sukpa̱i ubuta̱ u na Musa va wi.

\VS{21}Aza a na a cigai kuneke, ɗa a̱ɗu e le a̱ ushuki kuneke a̱ tuka̱ n kuneꞋe ku le u Vuzavaguɗu, adama ulinga u Ma̱va̱li mo Oɓolo, nu ulinga u na u buwai dem, nu ntogu n ciɗa n tsuganu.

\VS{22}Ɗa ali n a̱ma̱ci aza na ushuki kuneke, ɗa a̱ tuka̱i n kuneꞋe ku le, ili ya atsuvu ya azanariya, n nkawani ma̱ a̱jivu, n ila̱nga̱, n ili i kuɗeku, n ucanuku u tsuloboi kakau, yaba dem u nekei kuneꞋen ku kuɗa̱ngusa̱ ka azanariya ku ni u Vuzavaguɗu.

\VS{23}Vuza na baci de dem wi n tsugbere tsu mini mu usuni, n tsu na ci yotsoi mini ma garula, n tsu mini ma̱ ma̱ɗiya̱ n arikinla a singai a na a yaꞋin, ko cileme tsu nraɗika, ko ukpan wu nlala ma̱ri u na a lapulai ko ukpan u na a lapulai mayin.

\VS{24}Vuza na baci u tuka̱i n kuneꞋe ka azurufa ko iyum ishili, u tuka̱ n kuneꞋe ka u Vuzavaguɗu. Vuza na baci kpamu wi m maɗanga me megele ma na a ku yaꞋanka ulinga, ka̱ta̱ vuza va u tuka̱.

\VS{25}A̱ma̱ci a na e yevei kuyaꞋan tsugbere n ekiye e le a̱ tuka̱ n tsu ɗa, tsugbere tsu mini mu usuni, n tsu mini ma na mo yotsoi mini ma garula, n tsu mini ma̱ ma̱ɗiya̱, n arikinla a singai a na a caꞋi.

\VS{26}A̱ma̱ci a na e nekei a̱ɗu e le ɗa a cigai kuyaꞋan ulinga n kuyeve ku na i n ku ɗa, ɗa a yaꞋin tsugbere n cileme tsu nraɗika.

\VS{27}Aza e kelime a̱ tuka̱ n atali o onis n atali a na a buwai a singai a singai adama a na a paɗa le a efodu m mabambata ma.

\VS{28}Ɗa kpamu a̱ tuka̱i n ucanuku u wali m maniꞋin ma zaitu adama a̱ ma̱kuni, m maniꞋin me kerengu n ili i ma̱gula̱ni.

\VS{29}Uma a Isaraila ra̱ka̱ ali n a̱ma̱ci aza na i n ka̱ɗu ke kuneke ba̱ri ubuta̱ wu linga u Vuzavaguɗu ɗa a̱ tuka̱i n kuneꞋe ku le ku na ka̱ kuɓa̱nka̱ kuyaꞋan ulinga u Vuzavaguɗu tsu na Musa u danai le a yaꞋan.


\par }{\SH Bezale koɓolo n Oholiyabu
\par }
{\PP \VS{30}Ɗa Musa u danai aza a Isaraila, <<Indanai, Vuzavaguɗu u zagba ta̱ Bezale maku ma̱ Uri vashi vu Horu a kumaci ku Yahuda,

\VS{31}ɗa u shatangi ni n ayinviki a̱ Ka̱shile, n kuyeve n ugboji wu ulinga ra̱ka̱,

\VS{32}adama a na u yaꞋan ili n tsuzogu n tsuzogu, u yima kpamu ili ya azanariya, n azurufa, n iyum i shili,

\VS{33}ka̱ta̱ u sheꞋwe atali a na a kuzuwa a urotu wu utsutsu u kenu, u sheꞋwe kpamu maɗanga, wo okpo kpamu Vuza na u yevei ulinga we ekiye.

\VS{34}Vuzavaguɗu u neke yi ta̱ Oholiya maku ma Ahisamaka, kumaci ku Dan, adama a na u yotsongusu aza o yoku.

\VS{35}Ɗa u shatangi le n kuyeve ku ulinga kakau we ekiye, n kuyaꞋan tsuzogu kpamu kakau, n kucaꞋa, n igani i kucaꞋa ke ekiye n tsugbere tsu mini mu usuni, n tsu na ci yotsoi mini ma garula, n tsu mini ma̱ ma̱ɗiya̱, n arikinla a ucaꞋi a singai. I ta̱ n kuyeve ku ulinga we ekiye.>>




\par }\Chap{36}{\PP \VerseOne{1}<<Bezale n Oholiyabu n Vuza na de wi n kuyeve ku na Vuzavaguɗu u nekei ni, u yaꞋan ulinga n ku ɗa, adama a kumaꞋa ku ubuta̱ u ciɗa ka̱ta̱ a yaꞋan tsu na Vuzavaguɗu u danai le a yaꞋan.>>


\par }{\PP \VS{2}Ɗa Musa u ɗekei Bezale, n Oholiyabu, n aza a na Vuzavaguɗu u nekei ugboji u kuyeve ulinga n aza a na kpamu ushuki kuta̱wa̱ kuyaꞋan ulinga wa.

\VS{3}Ɗa Musa u nekei le kuneꞋe ku na aza a Isaraila a̱ tuka̱i adama a ulinga u kuyaꞋan Ma̱va̱li ma kuciɓa n Ka̱shile. Ɗa uma a̱ ka̱na̱i kutusa̱ka̱ n kuneꞋe ku ucanuku n usana dem uteku u na a̱ɗu e le a cigai.

\VS{4}Aza a ulinga we ekiye ra̱ka̱ aza na i a kuyaꞋan ulinga a̱ ubuta̱ u ciɗa, a̱ ka̱sukpa̱i biꞋi ulinga wa.

\VS{5}Ɗa a banai u Musa ɗa a danai, <<Uma i ta̱ a̱ kutuka̱ n ili n a̱bunda̱i i na i laꞋi i na a zuwai a yaꞋanka ulinga u na Vuzavaguɗu u danai ci yaꞋan.>>

\VS{6}Musa u nekei le kadanshi, ɗa ta na a banai a salakai le a̱ ubuta̱ u na uma i ka̱tsura̱-ka̱tsura̱ dem, <<Babu vali ko vuka vu na wo kudoku kutuka̱ n kuneꞋe kpamu adama a̱ Ma̱va̱li ma kuciɓa n Ka̱shile.>> Ɗa uma a̱ ka̱sukpa̱i kutusa̱ka̱,

\VS{7}adama ili i na a̱ ciya̱i ɗe i yimkpa ta̱ n a̱bunda̱i i na i laꞋi kuyaꞋanka ulinga wa ra̱ka̱.


\par }{\SH Ma̱va̱li ma kuciɓa n Ka̱shile
\par }
{\PP \VS{8}Eyevi a ulinga a̱ ka̱tsuma̱ ka aza a ulinga wa ɗa a yaꞋin Ma̱va̱li ma kuciɓa n Ka̱shile ma n akashi kupa, a na a caꞋi n tsugbere tsu ucaꞋi tsu singai, tsu mini mu usuni, n tsu na ci yotsoi mini ma garula, n tsu mini ma̱ ma̱ɗiya̱. Akashi a nanlo a ɗa a yaꞋankai tsuzogu tsu na a palakai Corobi va, i na keyevi ku ulinga ka yaꞋin.

\VS{9}Ugaɗi u kakashi dem u yaꞋan udashi amangere n u re, wanshi u ni kpamu udashi u ta̱li. Kakashi ka yaꞋan ugisanki derere.

\VS{10}Ɗaɗa o ɓolongi akashi a tawun a nampa a a̱ ubuta̱ u te ɗa o okpoi kakashi ka gbayin ke te, ta kpamu a yaꞋin n akashi a tawun a na a buwai va kpamu nannai.

\VS{11}Ɗa a yaꞋankai kakashi dem nroki n kusaku n na mi tsu mini mu usuni, ka na a̱ jilya̱i a̱ una̱ u kakashi ka iyain ka na o ɓolomgbonoi, ta kpamu a yaꞋankai ke i re ka nannai.

\VS{12}Ɗa a̱ jilya̱ka̱i kakashi ke te nroki amangerenkupa, nroki amangerenkupa kpamu a ukoci u kakambu ku uteku ka na ɗe, nroki ma okpo derere a mindansanai.

\VS{13}Ɗa a yaꞋin ashiyatsu azanariya amangerenkupa, ɗa a gasatamgbanai kakashi ka koɓolo a̱ ubuta̱ wa ashiyatsu wa, adama a na Ma̱va̱li ma kuciɓa n Ka̱shile ma mo okpo ili i te.

\VS{14}Ɗa a yaꞋin akashi kupa n ke te n cileme tsu nraɗika tsu na a̱ kuɓa̱ya̱nku Ma̱va̱li ma kuciɓa n Ka̱shile ma.

\VS{15}Akashi kupa n kete dem ugaɗi u ni u yawa ta̱ udashi amangere n a tawun wanshi u ni kpamu udashi u ta̱li.

\VS{16}Ɗa Bezale u ɓolongi akashi a tawun ɗa a̱ jilya̱i a ɗa ubuta̱ u te, ɗa okpoi ke te. Ugboku u ta̱li u na ɗe kpamu nannai.

\VS{17}Ɗa a̱ jilya̱i nroki amangerenkupa a̱ ka̱kina̱ ku teku u kakashi ku ugboku u te, n kakambu ku uteku ku ugboku ke te ka na ka buwai feu nannai.

\VS{18}Ɗa kpamu a yaꞋin ashiyatsu a̱ iyum i shili amangerenkupa adama a na o ɓolongu n ili i kusaku ya, ciya̱ Ma̱va̱li ma ma mo okpo ubuta̱ u te.

\VS{19}Ɗa a yaꞋankai Ma̱va̱li ma ka̱ɓa̱ya̱ntsu ku ukpan u ka̱giri ɗa a̱ shina̱i m mini ma garula. Ɗa kpamu a yaꞋin ili i yoku i kupalaka ukpan wa, nu ukpan u manama ma̱ mini.

\VS{20}Ɗa a yaꞋin nshikpu mu utsutsu ma m maɗanga me megele adama a̱ Ma̱va̱li ma kuciɓa n Ka̱shile.

\VS{21}Nshikpu mu utsutsu dem, uɗa̱ngi u ni u yawa ubapi kupa n u tawun, wanshi u ni kpamu udyawi kamanga n u cindere,

\VS{22}n aguta ere uzuwi derere n vutoku. Ta a yaꞋin nshikpu mu utsutsu u Ma̱va̱li ma kuciɓa n Ka̱shile ma nannai.

\VS{23}Ɗa a yaꞋin nshikpu mu utsutsu kamanga u Ma̱va̱li ma kuciɓa n Ka̱shile ma na mi a kindana uɓon u ɗaka.

\VS{24}Ɗa a yaꞋin anci amangere ya azurufa, adama a na a zuwa le ɗaka vu nshikpu n nan ɗe ma, ka̱ta̱ a zuwa anci e re ɗaka vu ma̱shikpu dem, adama na a̱ ka̱na̱ aguta e re a mayin.

\VS{25}N kakambu ka na ɗe, n tsu gaɗi tsu Ma̱va̱li ma kuciɓa n Ka̱shile ma, ɗa a yaꞋin nshikpu mu utsutsu kamanga.

\VS{26}Ɗa a yaꞋin anci a azurufa amangere, anci e re a ɗaka vu nshikpu mu utsutsu wa dem.

\VS{27}Ɗa a yaꞋin nshikpu mu utsutsu n ta̱li adama a̱ kucina̱ ku ma̱va̱li ma n tsu kakambu ka̱ ka̱livi.

\VS{28}A yaꞋin kpamu nshikpu mu utsutsu n re adama o ngo m Ma̱va̱li ma kuciɓa n Ka̱shile ma, n tsu kucina̱ ku ni.

\VS{29}Nshikpu mu utsutsu ngo n na o ɓolongi n tsu gaɗi tsu nshikpu mu utsutsu u iyain. Ama n tsu ɗaka a̱ ka̱sukpa̱i ni upecemgbenei. Ta kpamu nshikpu n re n na a yaꞋin a ngo n re ma nannai.

\VS{30}Nshikpu kunla̱i ɗa i, n anci kupa n a̱ ta̱li a azurufa, n anci e re ɗaka vu nshikpu n le dem.

\VS{31}A yaꞋan aburakpatsu a maɗanga me megele, aza tawun adama a nshikpu n kakambu ke te ka̱ Ma̱va̱li ma kuciɓa n Ka̱shile ma.

\VS{32}Aburakpatsu a tawun a kakambu ka nan ɗe, aza a tawun kpamu adama a̱ nshikpu n kakambu ku uɓon u ka̱livi, daꞋangi ɗe a̱ kucina̱ ku ukocishi ku Ma̱va̱li ma kuciɓa n Ka̱shile.

\VS{33}Ɗa a yaꞋin kaburakpatsu ke mere, adama a na ka̱ ka̱na̱ uteku n uteku e mere mu nshikpu ma.

\VS{34}Ɗa a paɗarai nshikpu mu utsutsu wa n azanariya, ɗa a yaꞋankai le kpamu nkawani ma azanariya, adama a na a̱ ka̱na̱ alangu a. A paɗarai alangu a n azanariya.

\VS{35}A yaꞋin kakashi ku utsutsu ka na ki n tsugbere tsu mini mu usuni, n tsu na ci yotsoi mini ma garula, n tsu mini ma̱ ma̱ɗiya̱, n tsugbere tsu ucaꞋi tsu singai. Ɗa aza a na e yevei kuzuwa tsuzogu a yaꞋankai le iɗani yi igani tsu Corobi.

\VS{36}Ɗa a saki ɗe kakashi ka a nshikpu n na̱shi m maɗanga me megele ɗa a paɗarai ikyamba i le n azanariya, aza na i n okoɓotsu. Ɗa a̱ shikpa̱i le a anci e le a̱ na̱shi a azurufa.

\VS{37}A yaꞋin kakashi adama a̱ utsutsu u kuꞋuwa Ma̱va̱li ma kuciɓa n Ka̱shile ma n tsugbere tsu mini mu usuni, n tsu na ci yotsoi mini ma garula n tsu mini ma̱ ma̱ɗiya̱ n tsugbere tsa akaɗa. Ɗa a yaꞋankai kakashi ka igani i kucaꞋa ke ekiye.

\VS{38}Ɗa a yaꞋin nshikpu n tawun n ikoɓotsu i le. Ɗa a paɗarai nshikpu ma a uɓon u gaɗi u le wa n azanariya, ama anci a tawun e le a, a yaꞋin le n iyum i shili.




\par }\Chap{37}{\SH KuyaꞋan Akpati vu Uzuwakpani
\par }
{\PP \VerseOne{1}Bezale u yaꞋin akpati vu uzuwakpani m maɗanga me megele. Ugaɗi u ni u yawa ta̱ udashi u tatsu n udyawi kuci, wanshi u ni kpamu u yawa ta̱ udashi u re n udyawi u tatsu Uɗa̱ngi u ni u yawa ta̱ ubapi u re n udyawi u tatsu.

\VS{2}U paɗarai ikyamba i ni pulai n asuvu a̱ ni n azanariya ɗa u lapulai kpamu akambu a̱ ni n azanariya koci.

\VS{3}Ɗa ukai akpati va nkawani ma azanariya n na̱shi, n a̱ luwa̱i ɗa u zuwai n ɗa punu e ene a akpati va, kakambu dem nkawani n re.

\VS{4}Ɗa u yaꞋin nshikpu mu nɗanga me megele, u paɗarai n ɗa n azanariya.

\VS{5}Ɗaɗa u ukai punu alangu a una̱ wu nkawani n re ma akpati ma, adama a na a ɗikaka.

\VS{6}Ɗa u yaꞋin ka̱kuya̱mkpa̱tsu ka kutakpa unushi, n azanariya koci. Ugaɗi u ni u yawa ta̱ udashi u tatsu n udyawi kuci, wanshi u ni udashi u re n udyawi u tatsu.

\VS{7}Ɗa u yaꞋin Corobi vi re n azanariya a na a yimai a̱ uteku u ka̱kuya̱mkpa̱tsu ka.

\VS{8}U yaꞋin Corobi vi te a uteku u nampa, Corobi vu te kpamu a uteku u nan ɗe, ɗe a uteku wa, ɗa u yaꞋin le punu ugasatangbani n ka̱kuya̱mkpa̱tsu ka ɗe a̱ ubuta̱ u te.

\VS{9}Corobin va wi ta̱ n evelyu a̱ ni ubapi zuva, a palai ka̱kuya̱mkpa̱tsu ka. Corobin va vi ta̱ a mindansanai, a kinda ka̱kuya̱mkpa̱tsu ka.

\VS{10}Ɗa kpamu u yaꞋin kirukpa m maɗanga me megele, ugaɗi u ni udashi u tatsu, wanshi u ni udyawi u ta̱li. Uɗa̱ngi u ni ubapi u re n udyawi u tatsu.


\par }{\SH Uteku u na a kuyaꞋan kirukpa ka
\par }
{\PP \VS{11}U paɗarai ku ɗa n azanariya koci, ɗa kpamu u lapulai iga̱Ꞌin i ni ya n azanariya a̱ kuka̱ra̱Ꞌa̱.

\VS{12}Ɗa u sheꞋwei i li tsu makawani a̱ kuka̱ra̱ka̱, ka̱ta̱ wanshi u ni u laza kataka ke kukiye ba. Ka̱ta̱ vu tono ka̱ga̱Ꞌin ka vu paɗara n azanariya.

\VS{13}Ɗa a̱ luwa̱i nkawani n na̱shi ma azanariya, ɗa a ukai n ɗa ɗe a ngo n na̱shi n kirukpa ma.

\VS{14}Nkawani ma a zuwa ta̱ n ɗa ɗevu, m mashigi ma na ma̱ ka̱na̱i ashamkpatsu a na a ci ɗikaka kirukpa ka.

\VS{15}Ɗa u yaꞋin ashamkpatsu a maɗanga me megele, ɗa u paɗarai le n azanariya. A ɗaɗa a ci ɗikaka kirukpa ka.

\VS{16}Ɗa u yaꞋin apara ni nvene n atan a na a yaꞋin n azanariya koci, koɓolo kpamu nu nsasu n a̱ka̱na̱tsu n na a ci yaꞋanka ulinga a̱ ubuta̱ u kutsungu ili i kuɗarukpa alyuka o kusoꞋo.


\par }{\SH Uteku tsu na a kuyaꞋan kashamkpatsu ka̱ ma̱kuni
\par }
{\PP \VS{17}Ɗa u yaꞋin kashamkpatsu ka̱ ma̱kuni ka n azanariya koci a na a yimai, kashamkpatsu ka n anci a̱ ni, iyoci ya̱ a̱pa̱lu a̱ ni, mɓom n ni, n uba̱zukpi u ni, wo okpo ubuta̱ u te.

\VS{18}A kacaka ka̱ ta̱li a̱ uta̱i ɗe a kashamkpatsu ke te, a kakambu ka nampa acaka a tatsu a kakambu ka nan ɗe feu acaka a tatsu.

\VS{19}Atan a tatsu a na a yaꞋin n iyoci ya̱ a̱pa̱lu a alumo, nu mɓom, n uba̱zukpi, okpo a kacaka ke te, a tatsu a kacaka ka nan ɗe, ta u kuyaꞋan nannai ra̱ka̱ n acaka a̱ a̱ta̱li a na a̱ uta̱i a kashamkpatsu ka.

\VS{20}Ɗe a kashamkpatsu ka ɗa a yaꞋin atan a̱ na̱shi n iyoci ya̱ a̱pa̱lu a alumo nu mɓom koɓolo n uba̱zukpi u ni.

\VS{21}Uɓomi u te wi ta̱ a kacaka ku ugiti ka na kuta̱i ɗe a kashamkpatsu ka̱ ma̱kuni ka, moɓom me ire mi ta̱ ɗaka vu kacaka ke ire, moɓom ma tatsu, mi ta̱ ɗaka vu kacaka ka tatsu, dem vu le acaka a̱ta̱li a ɗa.

\VS{22}Mɓom ma n acaka a, i ta̱ umatyangbani n kashamkpatsu ka na a yimai n azanariya koci.

\VS{23}Ɗa a yaꞋin nkuni n cindere n ikima̱tsu n ebelyu a̱ ni feu, n azanariya koci.

\VS{24}Kashamkpatsu ka na ka̱ ka̱na̱i nkuni ma n ucanuku wu ulinga u le, ɗa u yaꞋin le n azanariya koci ali n a̱miki a na a yawai kamangankupa n vu tawun.


\par }{\SH Uteku u na a kuyaꞋan katalikalyuka ki ili i ma̱gula̱ni
\par }
{\PP \VS{25}Ɗa a yaꞋin katalikalyuka ko kusonku ki ili i ma̱gula̱ni m maɗanga me megele. Ugaɗi wu ngo n ni u yawa ta̱ udashi u te n kagimi, wanshi u ni kpamu udashi u te n kagimi, uɗa̱ngi u ni ubapi u tatsu n wanshi u ni ugaɗi derere ɗa i, ɗa u yaꞋin avana punu umatyangbani.

\VS{26}A paɗara gaɗi n akambu a̱ ni dem koɓolo n vana a̱ ni n azanariya koci, ɗa u lapulai a̱ ka̱ga̱Ꞌin ku una̱ ka̱ ni a̱ ka̱ra̱ka̱i n azanariya koci.

\VS{27}Ɗa a yaꞋin nkawani n re ma azanariya adama a katalikalyuka a ɗaka vu ka̱ga̱Ꞌin, akambu e re dem a na a̱ ka̱na̱i nshikpu n na a ci ɗikaka katalikalyuka ka.

\VS{28}Ɗa a yaꞋin ashamkpatsu a nu nɗanga me megele ɗa a paɗarai n ɗa n azanariya.

\VS{29}Ɗa kpamu a yaꞋin maniꞋin me kerengu ma ciɗa, n ili ma̱gula̱ni, tsu na kayaꞋin ki ili ma̱gula̱ni u ci yaꞋan.




\par }\Chap{38}{\SH Katalikalyuka ko Kusongu alyuka e kuneꞋe
\par }
{\PP \VerseOne{1}Ɗa a yaꞋin katalikalyuka o kusongu m maɗanga me megele, ugaɗi u ni u yawa ta̱ udashi u cindere n kagimi, wanshi u ni udashi u cindere n kagimi. Uɗa̱ngi u ni udashi u na̱shi n kagimi, wanshi n ugaɗi u katalikalyuka ka derere ɗa.

\VS{2}Ɗa a yaꞋin avana a ngo n na̱shi dem, adama na avana a n katalikalyuka ka okpo umatyangbani punu ubuta̱ u te, ɗa a paɗarai katalikalyuka n vuyum vi shili.

\VS{3}A maꞋi mgbodo mi iyum adama a na a̱ tsungusu punu kokomo ka katalikalyuka ka, n sheburu, n a̱mbu, n aya a̱ njuvu, n a̱mbu a̱ kupura̱ka̱ a̱ga̱ruwa̱shi. Ucanuku wu ulinga u nampa a yaꞋan ta̱ u ɗa n vuyum vi shili.

\VS{4}Ɗa u yaꞋankai katalikalyuka ka kazatsu ka̱ viyum vi shili, ɗa a ukai kaꞋa e mere-mere.

\VS{5}Ɗa a ukai nkawani n na̱shi, a ngon n na̱shi n kazatsu ka na a yaꞋin n iyum i shili, o okpo tsa̱ a̱ka̱na̱tsu ashamkpatsu a.

\VS{6}Ɗa u yaꞋin a̱ka̱na̱tsu a, m maɗanga me megele. Ɗa u paɗarai le n vuyum vu shili.

\VS{7}Ɗa a ukai a̱ka̱na̱tsu a punu a nkawani n na mi a ka a akambu ka katalikalyuka ka. Katalikalyuka ka ki ta̱ n kungu, ku na a yaꞋankai ni.


\par }{\SH Uteku tsu na a kuyaꞋan kasasu ka̱ vuyum vu shili.
\par }
{\PP \VS{8}U yaꞋin kasasu ka gbayin n kashamkpatsu n iyum i shili, m mindatsu ma na a̱ma̱ci a na a ci yaꞋan ulinga a̱ utsutsu u Ma̱va̱li mo Oɓolo.


\par }{\SH Kukira̱ ku Ulanga u Ma̱va̱li ma Vuzavaguɗu
\par }
{\PP \VS{9}Ɗa u kira̱i ulanga. N tsuɗaka, a kakashi ku usaki ka, a caꞋa ta̱ kaꞋa n tsugbere tsu singai tsu tsuzogu tsu arikinla, udashi amangatawun n amangerenkupa (150),

\VS{10}koɓolo kpamu n ashamkpatsu kamanga n anci kamanga o okpo a na a yaꞋin n iyum i shili, ama okoɓotsu a ashamkpatsu n awin a, o okpo a azurufa.

\VS{11}Akashi a na a saki a uɓon u gaɗi wa, washin u le u yawa ta̱ amangatawun n amangerenkupa (150), ashamkpatsu kamanga e le, n anci kamanga, a yaꞋan ta̱ n iyum ishili, ama okoɓotsu n ashamkpatsu, n awin e le, a yaꞋan le ta̱ n azurufa.


\par }{\PP \VS{12}N uteku u ka̱livi wanshi u ni u yawa ta̱ udashi amangatatsunkupa n u tawun, n nshikpu kupa n anci e le kupa. Ikoɓotsu a nshikpu ma, n awin e le, a yaꞋin a ɗa n azurufa.

\VS{13}N uɓon u kelime u kasana udashi amangatatsunkupa n u tawun.

\VS{14}Akashi a̱ utsutsu a na a saki a kakambu ke te ku utsutsu ka, ugaɗi u ni udashi kamanga n u re n kagimi, koɓolo n ashamkpatsu a tatsu n anci a tatsu feu,

\VS{15}ta kpamu nannai n kakambu ka nan ɗe. A saku ɗe akashi, a yaꞋan ugaɗi u na u yawai udashi kamanga n u re n kagimi, koɓolo n ashamkpatsu tatsu n anci a tatsu feu.

\VS{16}Akashi a ulanga a ra̱ka̱ a yaꞋan ta̱ le n tsugbere tsu ucaꞋi tsu tsuzogu tsu arikinla.

\VS{17}Anci a ashamkpatsu a, a yaꞋin le n iyum i shili. Ama ikoɓotsu, n ashamkpatsu, n awin a, a yaꞋan le ta̱ n azurufa, ɗa kpamu a paɗarai gaɗi va ashamkpatsu va n azurufa, ikoɓotsu n awin a, a yaꞋan le ta̱ n azurufa.


\par }{\PP \VS{18}Ɗa u yaꞋin kakashi ku utsutsu ku ulanga ka, n ucaꞋi u tsugbere tsu singai, u mini mu usuni, m mini ma̱ ma̱ɗiya̱, m mini ma garula n tsugbere tsu ucaꞋi tsu singai tsu tsuzogu. Wanshi u ni u yawa ta̱ udashi kamangankupa, uɗa̱ngi u ni udashi u cindere n kagimi, derere n akashi a usaki a ulanga a,

\VS{19}ashamkpatsu e le a̱ na̱shi a ɗa, n anci e le a̱ na̱shi a na a yaꞋin n iyum i shili, ikoɓotsu i le azurufa a ɗa, ikoɓotsu n awin a, a yaꞋin le ta̱ n azurufa.

\VS{20}Aguta a̱ ma̱va̱li ma kuciɓa n Ka̱shile ma ra̱ka̱, koɓolo n aguta a ulanga a dem, a yaꞋan le ta̱ n iyum i shili.


\par }{\SH Ucanuku u Ma̱va̱li ma kuciɓa n Ka̱shile
\par }
{\PP \VS{21}Nava ɗaɗa ucanuku u na a yaꞋankai ulinga u kumaꞋa ku Ma̱va̱li ma kuciɓa n Ka̱shile, mu uzuwakpani. Ubuta̱ u na a zuwai nshemberu ma atali n na mi n wila̱ kupa u na Musa u nekei aza e Levi kadanshi a̱ pura̱, n uyevi u Itama maku ma Haruna Ganu.

\VS{22}Bezale maku ma̱ Uri vashi vu Huru a kumaci ku Yahuda u yaꞋin ili derere tsu na Vuzavaguɗu u danai Musa u yaꞋan,

\VS{23}koɓolo n Oholiyabu maku ma Ahisamaka a kumaci ku Dan, a̱yi keyevi kaꞋa ku ulinga u kuyaꞋan tsuzogu ce ekiye n igani, ka̱ta̱ u rumbuku m mini mu usuni, m ma na mo yotsoi mini ma garula, n tsu mini ma̱ ma̱ɗiya̱, n tsugbere tsu arikinla tsu singai.

\VS{24}Azanariya a na a̱ tuka̱i ra̱ka̱ adama alyuka a̱ kuɗa̱ngusa̱ a na a kuyaꞋanka ulinga u kumaꞋa Ma̱va̱li mo Oɓolo ma, a yawa ta̱ a̱miki a kagisamkpatsu amangatawunkuci n amanga̱na̱shinkupa n i cindere (997) n agisamkpatsu i na a ci yaꞋanka ulinga a̱ ubuta̱ u ma̱va̱li ma ciɗa.

\VS{25}Zurfa a na a isai a̱ ubuta̱ u uma a na e kecei, a yawa ta̱ a a̱miki a kagisamkpatsu a̱kpa̱n a tatsu n amangatawa̱na̱shi n kamangankupa (3, 430), uteku tsu na a gisanki n kagisamkpatsu ku ubuta̱ u Ma̱va̱li ma ciɗa,

\VS{26}vuma lakam vu na e kecei, aza a na a̱ya̱ e le a yawai kamanga a kubana gaɗi, u tsupa ta̱ kagimi ka agisana ka azurufa, agisana a na i a kuyaꞋanka ulinga a̱ ubuta̱ u Ma̱va̱li mo Oɓolo. Uma a a yawa ta̱ a̱kpa̱n amangatawa̱nta̱li n a̱kpa̱n a tatsu n amangatawantawun n amangerenkupa (603, 550).

\VS{27}A yaꞋan ta̱ ulinga n kilo kamangankupa n vu na̱shi va azurufa, a̱ ubuta̱ u kumaꞋa ku anci amangatawun a̱ Ma̱va̱li mo Oɓolo, ɗa a yaꞋin kpamu ulinga n azurufa kamangankupa n a̱ na̱shi a kanci dem adama a kakashi ku utsutsu ka feu.

\VS{28}A kilo kamangankupa va azurufa vu na vu buwai, vu ɗa a yaꞋankai ikoɓotsu n awin a na a paɗarakai gaɗi va ashamkpatsu va.


\par }{\PP \VS{29}KuneꞋe ki iyum i shili i na uma a̱ tuka̱i, ku yawa ta̱ a̱miki a kagisamkpatsu a̱kpa̱n e re n amangatawa̱na̱shi n kamanga n tawun (2, 425).

\VS{30}A yaꞋankai ulinga n i ɗa, a yaꞋin anci a̱ utsutsu u Ma̱va̱li mo Oɓolo, n katalikalyuka kpamu n kazatsu ki iyum i shili, n ili yu ulinga i ni dem,

\VS{31}ali n anci a na a̱ ka̱ra̱ka̱i ulanga u ma̱va̱li wa, n aza na i utsutsu, koɓolo n aguta ra̱ka̱ a̱ Ma̱va̱li ma kuciɓa n Ka̱shile ma, n aza na kpamu a̱ ka̱ra̱Ꞌi ulanga wa.




\par }\Chap{39}{\SH Aminya a tsuganu
\par }
{\PP \VerseOne{1}A̱ jilya̱i aminya a tsuganu a na a kuyaꞋanka ulinga a̱ Ma̱va̱li ma kuciɓa n Ka̱shile m mini mu usuni, m mini ma garula, koɓolo kpamu m mini ma̱ ma̱ɗiya̱. O doku a̱ jilya̱ka̱i feu Haruna aminya a ciɗa, tsu na Vuzavaguɗu u danai Musa.


\par }{\SH Ka̱bun ka̱ kuka̱ɓa̱ngu ka tsuganu
\par }
{\PP \VS{2}A yaꞋin ka̱bun ka̱ kuka̱ɓa̱ngu ka tsuganu n kakashi ka̱ mini mu usuni, m mini ma garula, n tsu mini ma̱ ma̱ɗiya̱, koɓolo n tsugbere tsu singai tsa akaɗa.

\VS{3}A yimai azanariya ɗa okpoi a̱bun-a̱bun, ɗa a kiɗasai a ɗa adama a na o ɓolongu n tsugbere tsu kucaꞋa tsu na ci an mini mu usuni, m mini ma garula, m mini ma̱ ma̱ɗiya̱, koɓolo n tsugbere tsu singai tsu tsuzogu, ulinga u keyevi.

\VS{4}Ɗa yaꞋankai ka̱bun ka̱ kuka̱ɓa̱ngu ka eleje avangatsu, ɗa a gasatamgbanai ngo n re n ni, adama a kushiya.

\VS{5}Kaɗambura ku ucaꞋi ko tsuzogu ki ta̱ u umatyangbani n ka̱bun ka, kana a yaꞋin n ci iyoci tsu ni, tsa a azanariya, m mini mu usuni, n tsu mini ma garula, koɓolo mini ma̱ ma̱ɗiya̱, tsu na Vuzavaguɗu u danai Musa.


\par }{\PP \VS{6}A̱ la̱nsa̱i atali o onis e re ɗa a lapulai a ɗa, a ukai a ɗa a mashingi ma azanariya, ɗa a̱ ka̱ra̱i ɗe ula a̱ muku mi Isaraila a katali ka tsu na a tsu paɗa ka̱ta̱mba̱ri.

\VS{7}Ɗa a saɓangi le avangatsu a efodu a adama na okpo atali a kuciɓasa m muku ma a za Isaraila, tsu na Vuzavaguɗu u danai Musa.


\par }{\SH Mabambata
\par }
{\PP \VS{8}A yaꞋin mabambata ma n ulinga u keyevi, n tso ogoni a efodu va azanariya, tsu mini mu usuni, m mini ma garula, m mini ma̱ ma̱ɗiya̱. Ali n tsugbere tsu ucaꞋi tsu singai tsu tsuzogu.

\VS{9}Wi ta̱ nu ngon na̱shi. Ɗa a yaꞋin mabambata ma ugoshi ku re, ugaɗi uba̱rukpi u kataka ke kukiye, n washi kpamu uba̱rukpi u kataka ke kukiye, uka̱ta̱li ku re.

\VS{10}Ɗaɗa a darai ɗe atali a singai ali akariki a̱ na̱shi. A kakariki ka iyain, a darai ɗe kaneliya, n tofa, koɓolo n zumurudu,

\VS{11}a kakariki ke ire a darai ɗe kirisola, n safaya, n daimo,

\VS{12}a kakariki ka tatsu a darai ɗe yasin, n agat, n amati,

\VS{13}a kakariki ka̱ na̱shi a darai ɗe beril, n onis, n yasfa. A zuwai katali dem u uki m mashingi ma azanariya.

\VS{14}Atali kupa n e re i ta̱ ɗe n ula e le, tsu ula a̱ muku mi Isaraila. Okpoi tsu uzuwi u kukiye, katali dem ki ta̱ uka̱ri n kula ku ni, adama a kumaci kupa n ku re ku uma a Isaraila.

\VS{15}Ɗa a yaꞋin ɗe a mabambata n ikani yu ucaꞋi i tsu tsuzogu tsa awin, a na a yaꞋin n azanariya koci.

\VS{16}Ɗa a yaꞋin ɗe nkawani n re ma azanariya, ɗa o koɓoi ɗe nkawani n re ma a iga̱Ꞌin e re a mabambata a.

\VS{17}Ɗa a shiyai ɗe awin e re a azanariya, ɗe a nkawani ma̱ iga̱Ꞌin a mabambata ma.

\VS{18}Ɗa o koɓoi ɗe ugasatangbani u re wu uteku wu nkawani ma, n awin e re a. Ama ɗa o koɓoi le n tsu kelime a̱ ubuta̱ u te wa avangatsu a efodu a.

\VS{19}Ɗa a yaꞋin nkawani n re ma azanariya, ɗa o koɓoi le a uteku u re u mabambata ma, n asuvu ɗevu n efodu va.

\VS{20}Ɗa a yaꞋin nkawani n re ma azanariya, ɗa o koɓoi le kelime n tsu ɗaka tsa avangatsu a̱ ubuta̱ u efodu va. Ɗevu n uɓon ugaɗi u magasatai ma kaɗambura ko tsuzogu ka efodu va.

\VS{21}Ɗa a shiyai mabanbata ma nu nkawani n ni, ɗe a nkawani n efodu n kawin ka̱ mini mu usuni, adama a na wo okpo ulinga u keyevi ka kucaꞋa ka awin ka efodu, adama a na ka̱ta̱ mabambata ma ma̱ ta̱wa̱ ma̱ ba̱ɗa̱ a efodu va ba, uteku tsu na Vuzavaguɗu u danai Musa.


\par }{\SH Ntogu n tsuganu n yoku
\par }
{\PP \VS{22}Ɗa kpamu u yaꞋin motogu mu ucaꞋi mu ugaɗi ma efodu ma, m mini mu usuni ra̱ka̱,

\VS{23}kuɗeku ku motogu ka, ki ta̱ ucaꞋi n a̱guruzu uka̱ra̱ki adama a na u sa̱nka̱ kukara.

\VS{24}Iga̱Ꞌin o motogu a, a yaꞋan ta̱ a ɗa n tsuzogu tsu umaci u maɗanga ma na e ci ɗeke ruman, n tsu mini m usuni, n tsu mini ma̱ ma̱ɗiya̱, n tsu mini magarula, n tsugbere tsu caꞋi u tsuzogu tsu singai.

\VS{25}Ɗa kpamu a yaꞋin alingi n azanariya koci, ɗa a ukai a ɗa ɗe iga̱Ꞌin o motogu ma a̱ kuka̱ra̱ka̱ ra̱ka̱. A̱ mere mu umaci ma ruman dem, a zuwa kalingi dem.

\VS{26}Kalingi n umaci u ruman a̱ kuka̱ra̱ ugupi u motogu ma tsuganu ma, uteku tsu na Vuzavaguɗu u danai Musa.


\par }{\PP \VS{27}Ɗa kpamu a yaꞋankai Haruna m muku n ni ntogu n kenkeꞋen mu ucaꞋi we ekiye n tsugbere tsu singai.

\VS{28}N oroli o tsuzogu a singai, n nkuꞋun n tsuzogu n singai, m motogu mu ucaꞋi ma asuvu ma singai.

\VS{29}A yaꞋin kaɗambura ku ucaꞋi u tsuzogu ce ekiye n tsugbere tsu singai, n tsugbere tsu mini ma̱ usuni, n tsu mini ma garula, n tsu mini ma̱ ma̱ɗiya̱, tsu na Vuzavaguɗu u danai Musa.

\VS{30}Ɗa a yaꞋin kebelyu ko oroli a ciɗa n azanariya koci, ɗa a̱ ka̱ra̱i ɗe iɗani, uteku tsu uka̱ri wu uzuwi u kukiye u ka̱ta̱mba̱ri tsu nampa, <<CIƊA U VUZAVAGUƊU.>>

\VS{31}Ɗa a shiyakai ɗe kawin ka na ki tsu mini mu usuni, adama a na ka shiya gaɗi vo oroli va, tsu na Vuzavaguɗu u danai Musa.


\par }{\SH Musa u La̱na̱i Ma̱va̱li ma kuciɓa n Ka̱shile
\par }
{\PP \VS{32}Ulinga u Ma̱va̱li ma kuciɓa n Ka̱shile m Ma̱va̱li mo Oɓolo ma yaꞋan ta̱ ukoci, Aza a Isaraila a yaꞋan ta̱ ili ra̱ka̱ derere tsu na Vuzavaguɗu u danai Musa, ta ta na a yaꞋin nannai.

\VS{33}Ɗa a̱ tuka̱i m Ma̱va̱li ma kuciɓa n Ka̱shile ma u Musa, m ma̱va̱li n ucanuku wu ulinga u ni ra̱ka̱, ikoɓotsu i ni, n urotu wu utsutsu, n alangu a̱ ni, n ashamkpatsu a̱ ni, koɓolo n anci a̱ ni,

\VS{34}n ipalatsu yu ukpan u ka̱giri n ukpan wu nraɗika, n kakashi ka kupalaka,

\VS{35}n akpati vu wila̱ n alangu a̱ ni, n ka̱kuya̱mkpa̱tsu ka kutakpa unushi,

\VS{36}kirukpa n ucanuku wu ulinga u ni, m boroji vu ciɗa,

\VS{37}kashamkpatsu ka̱ nkuni ka azanariya koci, nu nkuni n ni ɗe udari, n ucanuku wu ulinga u ni ra̱ka̱ n ka̱la̱nji adama a kutashi,

\VS{38}katalikalyuka ka azanariya, m maniꞋin me kerengu, n ili i ma̱gula̱ni i wali, n kakashi ku utsutsu u ma̱va̱li ma,

\VS{39}katalikalyuka ki iyum i shili, n ubuta̱ u kazatsu u ni, n alangu a̱ ni, koɓolo n ucanuku wu ulinga u ni ra̱ka̱, n kapara n kanci ka̱ ni,

\VS{40}kakashi ku utsutsu ku ulanga u Ma̱va̱li ma, ashamkpatsu a̱ ni, koɓolo n anci e le, n kakashi ku utsutsu ku ulanga u Ma̱va̱li wa, awin a̱ ni koɓolo n aguta a̱ ni, n ucanuku wu ulinga u Ma̱va̱li ma kuciɓa n Ka̱shile, m Ma̱va̱li mo Oɓolo,

\VS{41}ntogu mu ucaꞋi n kuꞋuka a̱ ubuta̱ wu ulinga wu ubuta̱ u ciɗa, ntogu n ciɗa n tsuganu n Haruna nu ntogu n tsuganu mu muku n ni, a̱ ubuta̱ wu ulinga u tsuganu.


\par }{\PP \VS{42}Ɗa aza a Isaraila a yaꞋin ili ya nannai ra̱ka̱ uteku tsu na Vuzavaguɗu u danai Musa.

\VS{43}Musa u la̱na̱i ulinga wa ra̱ka̱, ɗa we enei a yaꞋan ta̱ u ɗa derere tsu na Vuzavaguɗu u danai. Ɗaɗa Musa u zuwakai le una̱singai.




\par }\Chap{40}{\SH Kushikpa̱ ku Ma̱va̱li ma kuciɓa n Ka̱shile
\par }
{\PP \VerseOne{1}Vuzavaguɗu u danai Musa,

\VS{2}<<A kanna ka iyain ko wotoi u iyain ka̱ta̱ vu shikpa̱ Ma̱va̱li mo Oɓolo ma.

\VS{3}Ka̱ta̱ vu zuwa punu akpati vu wila̱, ka̱ta̱ vu keɗe akpati va n akashi.

\VS{4}Ka̱ta̱ vu uka kirukpa ka asuvu, vu dara ɗe ucanuku u ni, ka̱ta̱ kpamu vu uka n kashamkpatsu ka̱ ma̱kuni ka, vu dara ɗe nkuni ma.

\VS{5}Ka̱ta̱ vu shikpa̱ katalikalyuka ka azanariya ki ili i ma̱gula̱ni, e kelime ka akpati vu wila̱ va, vu shiya kakashi ku utsutsu u Ma̱va̱li ma kuciɓa n Ka̱shile ma.

\VS{6}Ka̱ta̱ vu shikpa̱ katalikalyuka o kusongu, e kelime ku utsutsu u Ma̱va̱li mo Oɓolo ma.

\VS{7}Vu zuwa kasasu e mere ma̱ Ma̱va̱li mo Oɓolo n katalikalyuka ka, ka̱ta̱ vu tsungu punu mini.

\VS{8}Ka̱ta̱ vu shikpa̱ vu ka̱ra̱ka̱ ulanga wa, vu shiya ɗe kakashi ku utsutsu u kuꞋuwa ulanga wa.


\par }{\PP \VS{9}<<Ka̱ta̱ vu ɗika maniꞋin me kerengu, ka̱ta̱ vu ɗarakpaka ma̱va̱li ma kuciɓa n Ka̱shile ma n ili i na yi punu ra̱ka̱, ka̱ta̱ ve erengu ucanuku wa ra̱ka̱, adama na wo okpo ciɗa.

\VS{10}Ka̱ta̱ kpamu vu ɗarakpaka katalikalyuka o kusongu, koɓolo n ucanuku wu ulinga u ni ra̱ka̱, ka̱ta̱ ve erengu katalikalyuka, adama a na katalikalyuka ka kokpo ciɗa ka̱u.

\VS{11}Ka̱ta̱ kpamu vu ɗarakpaka kasasu ka n kashamkpatsu ka̱ ni, ka̱ta̱ ve erengu le.


\par }{\PP \VS{12}<<Ka̱ta̱ vu tuka̱ n Haruna koɓolo m muku a̱ utsutsu u Ma̱va̱li mo Oɓolo ma, ka̱ta̱ vu sumba̱ le m mini.

\VS{13}Ka̱ta̱ i uka Haruna ntogu n ciɗa, vu putalaka yi maniꞋin ka̱ta̱ ve erengu yi, adama a na u yaꞋanka mu ulinga u tsuganu.

\VS{14}Ka̱ta̱ vu tuka̱ m muku n ni vu uka le ntogu n wawaꞋa.

\VS{15}Ka̱ta̱ vu putalaka le m maniꞋin a kaci, tsu na i yaꞋankai esheku e le, adama a na a yaꞋanka mu ulinga u tsuganu. Kerengu ku na a yaꞋankai le va, kubonoko le ta̱ anan ganu, ali ntsukaya le n na ma̱ kuta̱wa̱.>>

\VS{16}Ɗa Musa u yaꞋin ili i nampa derere tsu na Vuzavaguɗu u danai ni.


\par }{\PP \VS{17}O wotoi u iyain u ka̱ya̱ ka̱ i re, a kanna ka iyain ko wotoi ka, ɗa a̱ shikpa̱i Ma̱va̱li ma kuciɓa n Ka̱shile ma.

\VS{18}Ɗa Musa u shikpa̱i Ma̱va̱li. Ɗa u zuwai ɗe anci a̱ ni, ɗa u yaꞋin urotu wu utsutsu, ɗa u ukai alangu a̱ ni, ɗa kpamu u ɗengusa̱i ashamkpatsu a̱ ni.

\VS{19}Ɗa u ba̱rukpa̱i ɗe kakashi ka kupalaka ka a gaɗi vu ma̱va̱li ma kuciɓa n Ka̱shile, ɗa u doku u ba̱rukpa̱i ɗe kapalatsu ka kakashi ka gaɗi, tsu na Vuzavaguɗu u danai Musa.


\par }{\PP \VS{20}Ɗa u ɗikai nshemberu m atali n wila̱ ma, ɗa u zuwai le punu asuvu a akpati va, ɗa u zuwai alangu ɗe a akpati va, ɗa u zuwai ka̱kuya̱mkpa̱tsu ka kutakpa unushi gaɗi va akpati va.

\VS{21}Ɗa u ukai akpati va a asuvu a̱ Ma̱va̱li ma kuciɓa n Ka̱shile, ɗa u saki kakashi ku utsutsu ka, ɗa ke keɗei Akpati vu Uzuwakpani va, tsu na Vuzavaguɗu u danai Musa.


\par }{\PP \VS{22}Ɗa u ukai kirukpa ka punu a̱ Ma̱va̱li mo Oɓolo ma, a uɓon u gaɗi u Ma̱va̱li ma kuciɓa n Ka̱shile ma, n tsu pulai tsu kakashi ku utsutsu ka,

\VS{23}ɗa u darai ɗe boroji, e kelime ka Vuzavaguɗu, tsu na Vuzavaguɗu u danai Musa.


\par }{\PP \VS{24}Ɗa u zuwai kashamkpatsu ka̱ ma̱kuni, punu asuvu a̱ Ma̱va̱li mo Oɓolo ma, a upashi u kirukpa wa n uɓon u ɗaka, a mindansanai m Ma̱va̱li ma kuciɓa n Ka̱shile.

\VS{25}Ɗa u zuwai ɗe nkuni ma a kashamkpatsu ka, e kelime ka Vuzavaguɗu, tsu na Vuzavaguɗu u danai Musa.

\VS{26}Ɗa a ukai katalikalyuka ka azanariya punu asuvu a̱ Ma̱va̱li mo Oɓolo ma, e kelime ka kakashi ka.

\VS{27}U songi ili i ma̱gula̱ni i wali ɗe gaɗi vu ni, tsu na Vuzavaguɗu u danai Musa.

\VS{28}Ɗa u saki kakashi ku utsutsu u ma̱va̱li ma Vuzavaguɗu ma.


\par }{\PP \VS{29}Ɗa u shikpa̱i katalikalyuka ko kusongu, ɗe a̱ utsutsu u Ma̱va̱li ma kuciɓa n Ka̱shile m Ma̱va̱li mo Oɓolo ma, ɗa u lyukai ɗe alyuka o kusongu koɓolo n alyuka a ili kashina, tsu na Vuzavaguɗu u danai Musa.


\par }{\PP \VS{30}Ɗa u zuwai kasasu e mere ma̱ Ma̱va̱li mo Oɓolo ma, n katalikalyuka ka, ɗa u tsungi punu mini adama a kusaꞋasa,

\VS{31}ka na Musa n Haruna koɓolon m muku n ni, a kusaꞋasa ekiye n ene e le.

\VS{32}Ayin a na baci a uwai asuvu a̱ Ma̱va̱li mo Oɓolo ma, ɗa baci a yawai ɗevu n katalikalyuka ka, ka̱ta̱ saꞋasa, tsu na Vuzavaguɗu u danai Musa.


\par }{\PP \VS{33}Ɗa u kira̱i ulanga u Ma̱va̱li ma kuciɓa n Ka̱shile ma, n katalikalyuka ka, ɗa u saki kakashi ku utsutsu u kuꞋuwa ulanga wa. Ta Musa u kotsoi ulinga wa nannai.


\par }{\SH Tsugbayin tsu Vuzavaguɗu
\par }
{\PP \VS{34}Ɗaɗa keleshu ka palai Ma̱va̱li mo Oɓolo ma, ɗa tsugbayin tsu Vuzavaguɗu ci shanai punu a̱ Ma̱va̱li ma kuciɓa n Ka̱shile ma.

\VS{35}Ama Musa u fuɗa u uwa a̱ Ma̱va̱li mo Oɓolo ma ba, adama a na keleshu ka pala ta̱ maꞋa, ɗa kpamu tsugbayin tsu Vuzavaguɗu ci shanai punu a̱ Ma̱va̱li ma kuciɓa n Ka̱shile ma.


\par }{\PP \VS{36}A̱ ka̱tsuma̱ ka nwalu n le ra̱ka̱, a ayin a na baci dem e enei keleshu ka ke sheruwengi a kulaza Ma̱va̱li ma kuciɓa n Ka̱shile ma, ka̱ta̱ aza a Isaraila o tono kaꞋa.

\VS{37}Ama keleshu ka ke sheruwengu baci ba, i a kubana ubuta̱ ba, sai kanna ka na ka lazai.

\VS{38}Adama a na keleshu ka Vuzavaguɗu ko ci yongo ta̱ gaɗi vu Ma̱va̱li ma kuciɓa n Ka̱shile ma n kanna, n kayin kpamu ka̱ta̱ kaꞋa ko yongo n akina, adama na kpaꞋa ka aza a Isaraila ra̱ka̱ kuciya̱ kene keleshu ka, a̱ ka̱tsuma̱ ka nwalu n le.

\par }