\NormalFont\ShortTitle{1 Samaila}

{\MT Katagarda ka 1 Samaila

\par }{\IMT Kuɓa̱yuwa̱

\par }{\IM A̱ ciya̱ kuyeve ku vuma vu na u ɗanai katagarda ka nampa ba. Ama tsu na o tonoi ene e yeve ta̱ vuza na u ɗanai katagarda ka nampa ka, u yongo ta̱ n wuma ana ili i nampa i gita̱i. Katagarda ka ugiti ka Samaila ki ta̱ a kadanshi tsu na sabaꞋi tsugono ili i na i ɗikai azafada a kubana a ngono a tsumani ci Isaraila. E kece uma a tatsu aza a na a yaꞋin ulinga u nanlo. Uma a ele ɗa, Samaila kayaꞋinkafada ka ukocishi a̱ ka̱tsuma̱ ka ayaꞋinfada a gbagbain a Isaraila, Shawulu a̱yi ɗa mogono ma ugiti ma aza a Isaraila, n Dawuda vuza na wu unai Goliya vuza va aza a Filisitiya, ɗa wo okpoi mogono a na Shawulu u kuwa̱i.

\par }{\IP Katagarda ka ki ta̱ a kadanshi tsu na a zuwai tsugono ci Isaraila. Ushuku ta̱ Vuzavaguɗu n ka̱ci ka̱ ni a̱yi ɗa mogono mi Isaraila, ama a na a̱ la̱nsa̱i e neke le mogono a zuwaka le mogono, ɗa Vuzavaguɗu u zagbakai le mogono. Ili i kindana ko i gbayin a̱ ubuta̱ u nampa ɗaɗa, mogono n uma, vuza vu uciyi ko vuza vu unambi, i ta̱ a̱ ka̱tsuma̱ ka atakaci a̱ Ka̱shile ɗa baci a iwain kutono yi 2:7-10.

\par }{\IOT Ili i na yi punu

\par }{\IO A matsai Samaila n ugiti u tsugono ci ni 1:1; 7:17

\par }{\IO Shawulu wo okpoi mogono 8:1; 10:27

\par }{\IO A̱ya̱ a ugiti o tsugono tsu Shawulu 11:1; 15:35

\par }{\IO Dawuda n Shawulu 16:30-31

\par }{\IO Ukpa̱ u Shawulu m muku mo olobo n ni 31:1-13

\par }{\IB \par }


\ChapOne{1}{\SH A matsai Samaila
\par }
{\PP \VerseOne{1}Vuma yoku wi ta̱ lo a kumaci ku Ifirayimu, vuza kula Elikana. Wi ta̱ ida̱shi a Rama a iɗika yi nsasan n Ifirayimu. A̱yi maku ma Jeroham maꞋa, matsukaya ma Elihu, a̱ ka̱tsuma̱ ka kpaꞋa ku Tofu a kumaci ku Zufa.

\VS{2}Wi ta̱ n a̱ma̱ci ere, vuza te e ci ɗeke yi ta̱ Hanatu, vuza te kpamu e ci ɗe ke yi ta̱ Peninna, a̱yi Peninna u matsa ta̱ muku ama Hanatu u ciya̱ maku ba.

\VS{3}Ka̱ya̱ dem, Elikana u tsu ka̱sukpa̱ ta̱ likuci i ni Rama u bana a Shilo adama a na u yaꞋanka Vuzavaguɗu MalaꞋimili alyuka, ka̱ta̱ u cikpa yi kpamu. Olobo e re e Eli, Hofini n Finehas, ele ɗa anan ganu a Vuzavaguɗu ɗe.

\VS{4}A kanna ka na de dem Elikana u kuneke alyuka a̱ ni, u tsu neke ta̱ Peninna n muku n ni, olobo nu nkere, yaba dem n ugboku u ni.

\VS{5}Ama u ci neke ta̱ Hanatu ugboku ute u gbayin, adama a na u ciga yi ta̱ ka̱u, ama Vuzavaguɗu u neke yi limata ba.

\VS{6}Sheku vi ni Peninna u tsu paꞋin yi ta̱ una̱ ayin dem, ciya̱ u pana wupa ka̱u, adama a na Vuzavaguɗu u sa̱nka̱ yi ta̱ limata.

\VS{7}Ta a̱ ka̱na̱i kuyaꞋansa nannai a̱ ka̱ya̱ dem, ayin a na baci de dem a banai adama a na a cikpa Vuzavaguɗu, ka̱ta̱ Peninna sheku vu Hanatu u giva yi ali u shika̱ u iwan kulyaꞋa ilikulyaꞋa.

\VS{8}Ɗa vali vi ni Elikana wu ecei ni, <<Hanatu yiɗa̱i i zuwai ɗa vi a̱ ma̱shi? Yiɗa̱i i sa̱nka̱i nu kulyaꞋa ilikulya? Yiɗa̱i ɗa vu na̱mgba̱i ka̱tsuma̱? Mpa n laꞋa muku mo olobo kupa wu a̱ nu ba?>>


\par }{\SH Hanatu n Eli
\par }
{\PP \VS{9}Kanna ke te ana o kotsoi kulyaꞋa n kusoꞋo a Shilo, ɗa Hanatu u ɗa̱nga̱i. A makyan ma nanlo tana Eli Ganu lo ida̱shi a̱ utsutsu wa̱ A̱Ꞌisa̱ a gbayin.

\VS{10}Hanatu n ka̱tsuma̱ ku una̱mgbi u ka̱ɗu ka̱u, ɗa u shika̱i n u vasai u Vuzavaguɗu.

\VS{11}Hanatu u kucina ta̱ u danai, <<Vuzavaguɗu MalaꞋimili dem, vu inda baci atakaci a kagbashi ka̱ nu ɗa vu ciɓai nu mpa, vu cinukpa nu mpa ba, ɗa vu nekei mu maku, mpa n kuneke ta̱ maꞋa u Vuzavaguɗu a ayin a wuma u ni ra̱ka̱, kutanu kpamu ka ku saꞋawa kaci ka̱ ni ba.>>


\par }{\PP \VS{12}Ana u lyaꞋi kelime n kuyaꞋan kavasa u vuzavaguɗu, ɗa Eli u zukai n una̱ u ni.

\VS{13}Hanatu u ka̱na̱i kavasa punu a̱ ka̱ɗu ka̱ ni, nlebu mu una̱ n ni izumgbi ama a pana ka̱la̱ka̱tsu ka̱ ni ba. Ɗa Eli u sheshei u soꞋo ta̱.

\VS{14}Ɗa Eli u danai ni, <<Yiɗa̱i i zuwai vu soꞋi ma̱ra̱ ali ma makai nu nannai? Ka̱sukpa̱ kusoꞋo ma̱ra̱.>>

\VS{15}Ɗa Hanatu u danai, <<Vuzagbayin va̱ ta nannai ba, mpa vuka ɗa vu una̱mgbuka̱tsuma̱ ka̱u. Mpa n tsusoꞋo ma̱ra̱ ko ili i yoku i na i kumaka mu ba, ama mi ta̱ a kudana Vuzavaguɗu ili i na yi a̱ ka̱ɗu ka̱ va̱ ra̱ka̱.

\VS{16}Ka̱ta̱ vi ɗika mu mpa vuka vu wasasa ɗa mi ba. Ayin a nampa de dem mi ta̱ a kavasa adama a i na yi a kulyaꞋa mu ka̱ɗu.>>

\VS{17}Ɗa Eli u danai ni,<<Wala m ma̱ta̱na̱, yaꞋan Ka̱shile ki Isaraila ka̱ ushuku avasa a na vi a kuyaꞋan wu a̱ni.>>

\VS{18}Ɗa Hanatu wu ushuki u danai ni,<<YaꞋan kagbashi ka̱ nu ka̱ ciya̱ mapasa ma singai wa̱ nu.>> Ɗa Hanatu u lazai u banai u lyaꞋi ilikulyaꞋa, u doku u na̱mgba̱ ka̱tsuma kpamu ba.


\par }{\PP \VS{19}Kanna ke ire n usana ka̱u Elikana n limata i ni a̱ ɗa̱nga̱i a cikpai Vuzavaguɗu, ɗa a lazai o kubono a iꞋuwa i le a Rama. Elikana u vaki n vuka vi ni Hanatu. Ɗa Vuzavaguɗu ta na u ciɓai n a̱yi.

\VS{20}Ana i lo ɗa Hanatu u ciya̱i ka̱tsuma̱ ɗa u matsai maku mo kolobo, ɗa u neꞋi ni kula Samaila, ɗaɗa, <<N folono yi ta̱ u Vuzavaguɗu.>>


\par }{\SH Erengi Samaila u Vuzavaguɗu
\par }
{\PP \VS{21}Ana ka̱ya̱ ko bonoi, ɗa Elikana n limata i ni a banai a Shilo adama a na e neke alyuka u Vuzavaguɗu tsu na a kiwanai, ka̱ta̱ kpamu u shatangu uzuwakpani na akucina a na u na u yaꞋin.

\VS{22}Ama a ayin a nampa Hanatu u bana ba, ama ɗa u danai vali vi ni, <<N kasa baci maku ma mi ta̱ a̱ kutuka̱ yi u Vuzavaguɗu, adama a na u da̱sa̱ngu ɗe a ayin a wuma u ni dem.>>

\VS{23}Ɗa Elikana u danai ni,<<YaꞋan ili i na i gaꞋan nu, vana ali ayin a na vu kasai ni mani, yaꞋan Vuzavaguɗu u shatangu kadanshi ka̱ ni,>> Hanatu u shamgbai a kpaꞋa o kuwoꞋo maku ma̱ ni ali u kasai ni mani.

\VS{24}Ana u kasai ni mani, ɗa u ɗikai ni koɓolo n kobomburon ka̱ a̱ya̱ a tatsu, n kapara ka kiya, m ma̱diki ma̱ ma̱kya̱n, ɗa u bankai ni a kpaꞋa ku Vuzavaguɗu a Shilo.

\VS{25}Ana a kiɗai kobomburon ka, ɗa a bankai m maku ma u Eli.

\VS{26}Ɗa Hanatu u danai Eli,<<Vuzagbayin vu va̱, vu ciɓa nu mpa ba? Mpa ɗa vuka vu na vu saꞋwai kushamgba e kelime ka̱ nu a kuyaꞋan kavasa u Vuzavaguɗu.

\VS{27}Maku ma nampa maꞋa n folonoi u Vuzavaguɗu, kpamu u pana ta̱ ufolu u na n yaꞋin wa̱ ni.

\VS{28}Adama nannai mi ta̱ e kuneke yi u Vuzavaguɗu a ayin a wuma a̱ ni dem, wokpo maku ma Vuzavaguɗu.>>

\par }{\PP Ɗa a cikpai Vuzavaguɗu ɗe a ubuta̱ wa.




\par }\Chap{2}{\SH Kavasa ka Hanatu
\par }
{\PP \VerseOne{1}Ɗa Hanatu u yaꞋin kavasa u danai,

\par }{\BB \par }
{\Q <<Vuzavaguɗu u zuwai ka̱ɗu ka̱ va̱ kashanai m ma̱za̱nga̱,

\par }{\QB mi ta̱ a̱ ma̱za̱nga̱ adama a ili i na u yaꞋin.

\par }{\Q Mi ta̱ o kuzoꞋoso irala i va̱,

\par }{\QB mi ta̱ m ma̱za̱nga̱ ma̱ a̱bunda̱i adama a na Ka̱shile ka isa mu ta̱.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{2}<<Vuza wi lo ciɗa tsu Vuzavaguɗu ba.

\par }{\QB Vuza wi lo kpamu uteku ci ni ba,

\par }{\QB babu ubuta̱ u kusheɗeku tsu Ka̱shile ka̱ tsu.


\par }{\Q \VS{3}Ka̱sukpa̱i kuyaꞋan kadanshi n a̱ra̱ɗi,

\par }{\QB ko kuyaꞋan kadanshi n i ka̱ga̱i,

\par }{\Q adama a na Vuzavaguɗu a̱yi ɗa Ka̱shile, a̱yi ɗa kpamu keyevi,

\par }{\QB a̱yi ɗa kpamu u kukondo ulinga u uma dem.


\par }{\Q \VS{4}Vuzavaguɗu, avu ɗa vu koɗosoi utan wu osoji a utsura,

\par }{\QB ɗa vu zuwai aza a babu utsura a tsurukpai.


\par }{\Q \VS{5}Aza a na ishi n ucuwi ka̱u

\par }{\QB gogo na ele ɗa o okpoi a kuyaꞋan ulinga a̱ ciya̱ ili i na a kulyaꞋa,

\par }{\Q ama aza a na ishi n kambulu,

\par }{\QB gogo na ele ɗa okpoi aza a ucuwi.

\par }{\Q Vuka vu na wi ishi madari,

\par }{\QB gogo na wo okpoi vuza muku n cindere.

\par }{\Q Ama vuza na wi ishi m muku n a̱bunda̱i,

\par }{\QB ɗa u kucukpa wo okpoi lekeɗi.


\par }{\Q \VS{6}Vuzavaguɗu a̱yi ɗa u tsu una, ka̱ta̱ kpamu u neke wuma,

\par }{\QB u tsu banka ta̱ uma ukpisa̱, ka̱ta̱ kpamu u ɗa̱ngusa̱ le.


\par }{\Q \VS{7}Vuzavaguɗu u tsu zuwa ta̱ aza a yoku o okpo aza unambi,

\par }{\QB ka̱ta̱ kpamu u zuwa aza a yoku o okpo aza a uciyi.

\par }{\QB U tsu zuwa ta̱ aza a yoku a̱ ciya̱ ugoyi,

\par }{\QB ka̱ta̱ kpamu u ɗa̱ngusa̱ aza a yoku.


\par }{\Q \VS{8}U tsu ɗa̱ngusa̱ ta̱ aza a unambi a̱ ka̱tsuma̱ ku unambi u le,

\par }{\QB ka̱ta̱ u zuwa aza a na i a iɗika a̱ ɗa̱nga̱.

\par }{\Q U zuwa le a lyaꞋa koɓolo n muku mu ngono

\par }{\QB ka̱ta̱ a̱ da̱sa̱ngu a kakuba ko tsugono,

\par }{\Q adama a na ugiti wa aduniyan u ɗaɗa Vuzavaguɗu

\par }{\QB ta punu ta na u zuwai aduniyan a.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{9}<<Wi ta̱ a kinda nwalu n uma a̱ usuɓi a̱ ni,

\par }{\QB ama aza a gbani-gbani i ta̱ a̱ kuna̱mgba̱ a̱ ka̱yimbi,

\par }{\QB utsura u vuma u ɗa u tsu zuwa vuza u ciya̱ ulyaꞋi ba.


\par }{\Q \VS{10}Aza a na i a tsurala n Vuzavaguɗu i ta̱ a kuyaꞋan wuni,

\par }{\QB u tsu lapa ta̱ kakpanga ɗe gaɗi adama a na u ɓarangu le.

\par }{\Q Vuzavaguɗu wi ta̱ a kuyaꞋanka aduniyan dem afada.

\par }{\QB wi ta̱ kpamu e kuneke mogono ma na u zagbai utsura,

\par }{\QB wi ta̱ a kuzuwa mogono ma na u zagbai ma̱ ciya̱ ulyaꞋi.>>


\par }{\PP \VS{11}Ɗa Elikana n limata i ni a lazai o kubono a kpaꞋa ku le a Rama. Ama ɗa maku mo kolobo ma, ma lyaꞋi kelime n kuyaꞋanka Vuzavaguɗu tsugbashi ekiye e Eli ganu.


\par }{\SH Muku mo olobo n Eli
\par }
{\PP \VS{12}Muku mo olobo n Eli i n usuɓi ba, o tono kadanshi ka Vuzavaguɗu ba.

\VS{13}Tsu na anan ganu koɓolo n uma a ci yaꞋansa ɗaɗa, a ayin a na baci vuza u nekei alyuka, a makyan ma na inyama ya yi a̱ kupuna̱sa̱ o mogbodo, kagbashi ka ganu ka wi ta̱ a̱ kuta̱wa̱ n kaya ka̱ a̱jivu a tatsu,

\VS{14}ka̱ta̱ u sapa kaya ka o mogbodo, vinyama vu na baci kaya ka ka sapai vu okpo ta̱ vu ganu. Ta a̱ ka̱na̱i kuyaꞋansaka uma a Isaraila nannai dem, aza a na a bankai alyuka a Shilo.

\VS{15}Ubuta̱ u yoku kafu o songu ushuma wa, kagbashi ka ganu ki ta̱ a̱ kuta̱wa̱ ka̱ta̱ ka dana vuza na wi a kuyaꞋan alyuka a, <<NeꞋe ganu inyama i yoku u zungu, adama a na wi a kisa inyama yu usuꞋwin wa̱ nu ba, sai ita̱ku.>>


\par }{\PP \VS{16}Vuza va u dana yi baci, <<YaꞋan biꞋi tsu songu ushuma wa, ka̱ta̱ yeve vi ɗika tsu na va kufuɗa,>> wi ta̱ a kudana, <<A̱Ꞌa̱, Neke mu gogo na, vi neke mu baci ba mi ta̱ a kuɗika n utsura.>>


\par }{\PP \VS{17}Unushi u muku n Eli u doku u yinkpasakai ka̱u a̱ ubuta̱ u Vuzavaguɗu, adama a na o goyo ta̱ kuneꞋe ka.


\par }{\PP \VS{18}Ama maku ma nanlo Samaila, u lyaꞋi kelime n kuyaꞋan ulinga a kpaꞋa ku Vuzavaguɗu u uki m motogu ma ucaꞋi ma efodu.

\VS{19}A̱na̱ku a̱ ci jilya̱ka̱ yi ta̱ motogu me kenu a̱ ka̱ya̱ dem u banka yi. A ayin a na baci a̱yi n vali vi ni a banai a Shilo adama a na a yaꞋan alyuka a̱ ka̱ya̱ dem.

\VS{20}Ka̱ta̱ Eli u zuwaka Elikana n vuka vi ni una̱singai, u dana, <<Vuzavaguɗu u neke wu muku n yoku n vuka vu nampa adama a na a shatangu una̱ u maku ma nampa ma, ma na i nekei Vuzavaguɗu.>> Ka̱ta̱ a laza o kubono a kpaꞋa ku le.


\par }{\PP \VS{21}Ɗa Vuzavaguɗu u la̱na̱i Hanatu u zuwakai ni una̱singai, ɗa u doku u matsai muku mo olobo n tatsu ni nkere n re. A̱yi Samaila u gbonguroi a kuyaꞋanka Vuzavaguɗu ulinga.


\par }{\PP \VS{22}Gogo na Eli u kutsa ta̱ ka̱u. Wi ta̱ kpamu a kupana ili i na kpamu muku n ni mi a kuyaꞋanka uma a Isaraila n uteku u na kpamu i a kuvaku n a̱ma̱ci a na i a kuyaꞋan ulinga a̱ utsutsu u Ma̱va̱li mo Oɓolo.

\VS{23}Ɗa u yaꞋankai le kadanshi ɗa u danai,<<Yiɗa̱i i zuwai ɗa yi a kuyaꞋan ili tsu nampa? Uma n a̱bunda̱i i ta̱ a kadanshi ki ili wasasa i na yi a kuyaꞋansa.

\VS{24}A̱Ꞌa̱, muku n va̱, ka̱sukpa̱i kuyaꞋan nannai! Uma a Vuzavaguɗu i ta̱ a kadanshi adama a ili i gbani-gbani i nampa.

\VS{25}Vuza yoku u nusaka baci toku, Ka̱shile ki ta̱ a kushamgba adama a̱ ni, ama vuza u nusaka baci Vuzavaguɗu, yayi u kushamgba adama a vuza vu nanlo?>> Ama a tsu panaka esheku e le ba, adama a na Vuzavaguɗu u ciga ta̱ wa kuna le.


\par }{\PP \VS{26}Ɗa kolobo ka nanlo Samaila u ka̱na̱i kugbonguro n ciya̱i mapasa ma singai u Vuzavaguɗu kpamu.


\par }{\PP \VS{27}Kanna ke te keneki ka Vuzavaguɗu ka̱ ta̱wa̱i u Eli ɗa u nekei ni akaka a nampa u danai, <<Ili i na Vuzavaguɗu u danai i ɗanna, <A ayin a na akaya a̱ɗa̱ Haruna m muku n ni i a kuyaꞋanka FiriꞋauna tsugbashi a Masar, n yotsongu ta̱ ka̱ci ka̱ va̱ wa̱ ni.

\VS{28}Ɗa kpamu n zagbai limata i ni a̱ ka̱tsuma̱ ka kumaci ka aza a Isaraila ra̱ka̱ adama a na o kpo anan ganu vu va̱, a̱ ka̱na̱ kuyaꞋan ulinga a katalikalyuka n o songi ili i ma̱gula̱ni, ka̱ta̱ a ɗika efodu adama a̱ kula̱nsa̱ kuyeve ku va̱. Mu ushuku le ta̱ kpamu a̱ ciya̱ka̱ una u le alyuka a na o songi a katalikalyuka ka.

\VS{29}Yiɗa̱i i zuwai ɗa vu goyoi alyuka a na n danai uma a̱ va̱ a yaꞋanka mu? Avu Eli yiɗa̱i i zuwai ɗa vi a kucikpa muku n nu, u laꞋi tsu na vi a kucikpa mu? Ɗa vu ka̱sukpa̱i le i kulyaꞋa ugboku u na u laꞋi n kugaꞋan wa alyuka a uma a̱ va̱ aza a Isaraila?>

\VS{30}Mpa Vuzavaguɗu Ka̱shile ka aza a Isaraila, mi ishi ta̱ n yaꞋan uzuwakpani n danai, <Avu m muku n nu n kumaci ku nu, yi ta̱ a kuyaꞋanka mu ulinga u tsuganu ali uteku.> Ama gogo na n dana ta̱, <Mi a̱ kushuku n ili i nanlo ba. Aza a na i e kuneke mu tsugbayin, mi ta̱ e kuneke le tsugbayin, aza a na o goyoi mu mpa feu mi ta̱ o kugoyo le.

\VS{31}Pana, ayin i ta̱ lo a̱ kuta̱wa̱ a na ma ku una muku mo olobo a kpaꞋa ku nu n kpaꞋa ki ikaya i nu, tsu na o doku a̱ ciya̱ vuza na u kulaꞋaka n wuma ali wokpo mokoshi a kumaci ku nu ba.

\VS{32}Vi ta̱ o kokpo n atakaci n wupa, e kene una̱singai u na mi a kuzuwaka Isaraila, ama a kumaci ku nu a kusaꞋwa kuciya̱ vuza na u kuciya̱ wuma ali u kutsa ba.

\VS{33}Mi ta̱ a̱ kuka̱sukpa̱ vuza te a̱ ka̱tsuma̱ ka kumaci ku nu n wuma, wi ta̱ a kuyaꞋanka mu ulinga u tsuganu, ama wi ta̱ a̱ kuyimba̱na̱ ka̱ta̱ u takpa ka̱ɗu a̱ ubuta̱ wi ili ra̱ka̱. Kumaci ku nu ra̱ka̱ ku na ku buwai kpamu ki ta̱ a kubana ukpa̱ wu utsura.

\VS{34}Ayin a na baci muku n re n nu Hofini n Finehas a̱ kukuwa̱ a kanna ke te, ɗaɗa u kuyotsongu i na n danai dem mayun ɗa i kokpo.

\VS{35}Mi ta̱ a kuzagba ganu vu usuɓi vi yoku, vuza na u kuyaꞋanka mu tsugbashi tsu na n cigai n ka̱ɗu ka̱ va̱. Mi ta̱ e kuneke yi ntsukaya n na n kuyaꞋansuka mogono ma na n zagbai tsugbashi.

\VS{36}A̱ ka̱tsuma̱ ka vuza na u buwai va wi ta̱ a kubana u ganu vu usuɓi vu nanlo, ka̱ta̱ u folono ikebe n ilikulyaꞋa, <<Ka̱ta̱ kpamu u folono ko a̱ kuka̱sukpa̱ yi u yaꞋan ulinga u tsuganu adama a na u ciya̱ i na u kulyaꞋa.>> > >>




\par }\Chap{3}{\SH Vuzavaguɗu u ɗekei Samaila
\par }
{\PP \VerseOne{1}Ana i lo Samaila a kuyaꞋanka Vuzavaguɗu tsugbashi a ekiye e Eli. A ayin a nanlo Vuzavaguɗu u dansa n uma sakaɗi ba, kpamu e ci ene ili tsa alatani ba.


\par }{\PP \VS{2}Kanna ka yoku n kayin Eli vu na u gita̱i kuyimba̱na̱, a̱yi alavu a̱ ubuta̱ u na u kiwanai.

\VS{3}A̱yi Samaila tamkpamu a ivaꞋin punu a̱Ꞌisa̱ a Vuzavaguɗu a̱ ubuta̱ u na a zuwai akpati vu uzuwakpani vu Ka̱shile, babu kayin ka asa ma̱kuni ma Vuzavaguɗu lo biꞋi a̱ kukula̱ babu ma̱ kima̱,

\VS{4}ɗa Vuzavaguɗu u ɗekei Samaila ɗa wu ushuki u danai, <<Mpa ɗa na.>>

\VS{5}Ɗa u sumai a kubana u Eli, u danai <<Mpa ɗa na, vu ɗeke mu ta̱.>>

\par }{\PP Ɗa Eli u danai, <<Wala mpa n ɗeke wu ba, bana vu lata.>> Ɗa Samaila u banai u vaki.


\par }{\PP \VS{6}Ɗa Vuzavaguɗu u doku u ɗekei ni kpamu, <<Samaila>> ɗa u ɗa̱nga̱i u banai u Eli ɗa u danai, <<Mpa ɗa na vu ɗeke mu ta̱ kpamu.>>

\par }{\PP Ɗa Eli wu ushuki u danai, <<Mpa n ɗeke wu ba maku ma̱ va̱ wala vu bana vu vaku.>>

\VS{7}A ayin a nanlo ta na Samaila u yeve a na meɗevile ma Vuzavaguɗu ma ba, adama a na ka̱ta̱ Vuzavaguɗu u saꞋwa kuyaꞋan kadanshi n a̱yi ba.


\par }{\PP \VS{8}Ɗa Vuzavaguɗu u ɗekei Samaila u kutatsu, ɗa u ɗa̱nga̱i u banai u Eli ɗa u danai, <<Mpa ɗa na vu ɗeke mu ta̱.>>

\par }{\PP Ɗa Eli u coꞋokoi a na Vuzavaguɗu ɗa wi a kadanshi n kolobo ka.

\VS{9}Ɗa Eli u danai Samaila, <<Bana vu vaku, u doku baci u ɗekei nu kpamu vu dana yi, <Vuzavaguɗu dansa kagbashi ka̱ nu ki ta̱ a kupana.> >> Ɗa Samaila u bonoi a̱ ubuta̱ wi ivaꞋin i ni.


\par }{\PP \VS{10}Ɗa Vuzavaguɗu u ta̱wa̱i u shamgbai lo, ɗa u ɗekei tsu na u kiwanai, <<Samaila, Samaila.>> Ɗa Samaila wu ushuki u danai, <<YaꞋan kadanshi kagbashi ka̱ nu ki ta̱ a kupanaka wu.>>

\VS{11}Ɗa Vuzavaguɗu u danai Samaila, <<Mi ta̱ a kuyaꞋan ili i yoku wa aza a Isaraila i na i kuzuwa vuza na baci u panai n atsuvu a̱ ni u voɗotso.

\VS{12}A kanna ka nanlo ka ɗaɗa n kushatangu ili i na n danai m kuyaꞋanka Eli n limata i ni, a̱ ugiti ali a kubana a uteku.

\VS{13}N dana yi ta̱ ɗe mi ta̱ a kutakacika limata i ni, ali ayin babu uteku, adama a unushi u muku n ni u na u yevei. U yeve ta̱ tsu na i a ku lukanasa kula ku va̱, ama u goso le ba.

\VS{14}Adama a nannai n kucina ta̱ ɗe adama a kpaꞋa ku Eli n danai, babu alyuka ko kuneꞋe ku na ka kufuɗa kutakpa unushi u kpaꞋa ku Eli ayin babu uteku.>>


\par }{\PP \VS{15}Ɗa Samaila u vaki lo ali kayin ka asai. Ana u ɗa̱nga̱i ɗa u banai u ɓa̱yuwa̱i utsutsu wa̱ a̱Ꞌisa̱ a Vuzavaguɗu a. Ama ɗa u panai wovon tsu na u kudana Eli kene ku na we enei tsalatani.

\VS{16}Ama Eli u ɗekei Samaila ɗa we ecei ni, <<Samaila, maku ma̱ va̱.>>

\par }{\PP Ɗa Samaila wu ushuki, <<Mpa ɗa na.>>

\VS{17}Ɗa Eli wu ecei ni,<<Yiɗa̱i Vuzavaguɗu u danai nu? Ka̱ta̱ vu sokongu mu ili ba. Vuzavaguɗu wi ta̱ a kutakacika wu ka̱u vu sokongu baci i na u danai nu ra̱ka̱.>>

\VS{18}Ɗa Samaila u danai ni ili ra̱ka̱, ko i te u sokongu ba. Ɗa Eli u danai ni, <<A̱yi ɗa Vuzavaguɗu, ka̱sukpa̱ u yaꞋan i na we enei dem i gaꞋin ni.>>


\par }{\PP \VS{19}Ɗa Samaila u gbonguroi, Vuzavaguɗu kpamu wi ta̱ koɓolo n a̱yi. Vuzavaguɗu u ka̱sukpa̱ ko kadanshi kete ka Samaila ko okpo gbani ba.

\VS{20}Aza a Isaraila dem, i na i ɗikai a Dan a uɓon u gaɗi a kubana a Biyasheba a uɓon u ɗakai, e yevei a na Samaila keneki kaꞋa ka Vuzavaguɗu.

\VS{21}Ɗa Vuzavaguɗu u lyaꞋi kelime n kuyotsongu ka̱ci ka̱ ni a Shilo, ta ɗe feu u yotsongi ka̱ci ka̱ ni u Samaila a̱ ubuta̱ u kadanshi ka̱ ni.




\par }\Chap{4}{\SH Aza a Filisitiya a isai Akpati vu Uzuwakpani
\par }
{\PP \VerseOne{1}A ayin a na baci de dem Samaila u yaꞋin kadanshi aza a Isaraila ra̱ka̱ a tsu panakai ta̱.

\par }{\PP A na i lo ɗa aza a Isaraila uta̱i adama a na a̱ shilika̱ n aza a Filisitiya. Ele aza a Isaraila a̱ shikpa̱i a̱pa̱m e le ɗe a Ibiniza, ele aza a Filisitiya tankpamu a̱ shikpa̱i a̱pa̱m ele ɗe a Afeku.

\VS{2}Ɗa aza a Filisitiya o foɓusoi kuvon, ɗa a banai a̱ shilika̱i n aza a Isaraila, ana vishili vi yaꞋin vishili ɗa aza Filisitiya a lyaꞋi aza a Isaraila n kuvon, ali unai osoji a̱kpa̱n a̱ na̱shi (4,000) a̱ ubuta̱ u kuvon wa.

\VS{3}Ana osoji a na a laꞋakai n wuma o bonoi a̱pa̱m e le, ɗa aza e kelime a Isaraila e ecei, <<Yiɗa̱i i zuwai ɗa Vuzavaguɗu u ka̱sukpa̱i aza a Filisitiya ɗa a laꞋi tsu nahannai? YaꞋan tsu bana ci ɗika akpati vu uzuwakpani vu Vuzavaguɗu ɗe a Shilo, adama a na Vuzavaguɗu u yongo n a̱tsu ka̱ta̱ kpamu wi isa tsu.>>

\VS{4}Ɗa a̱ suki uma a Shilo a bana a̱ ta̱wa̱ n akpati vu uzuwakpani vu Vuzavaguɗu vu na vi uzuwi e mere ma Corobi. Muku n Eli n re kpamu mi ta̱ koɓolo n ele, Hofini n Finehas i ta̱ ɗe kpamu a̱ ubuta̱ wa akpati vu uzuwakpani vu Ka̱shile va.


\par }{\PP \VS{5}Ana a yawakai n akpati vu uzuwakpani vu Vuzavaguɗu va a̱pa̱m e le, ɗa aza a Isaraila orukpoi adama a̱ ma̱za̱nga̱ ali ɗa iɗika i jengeɗei.

\VS{6}Ana aza a Filisitiya a panai yoroli, ɗa e ecenei a danai,<<KacaꞋa ka̱ yiɗa̱i nannai a̱ ubuta̱ wa̱ a̱pa̱m wa aza a Ibirahi?>>

\par }{\PP Ama ana a̱ ta̱wa̱ e yevei akpati vu Uzuwakpani vu Vuzavaguɗu ɗa vi yawai a̱ ubuta̱ wa̱ a̱pa̱m e le,

\VS{7}ɗa wovon u ka̱na̱i aza a Filisitiya ɗa a danai, <<Ka̱ma̱li ka̱ cipa̱ ta̱ a̱ ubuta̱ wa̱ a̱pa̱m wa.>> Ɗa a danai,<<Tsu buwa n ko yoku ba. Ili tsu nampa ka̱ta̱ i saꞋwa kuciya̱ tsu ba.

\VS{8}Tsu kuwa̱i ta̱, yayi vuza na u ku isa tsu e ekiye a̱ma̱li a nampa? Ele ɗa aza a na a unai aza a Masar e meremune nu ndukpa̱.

\VS{9}A̱ɗa̱ aza a Filisitiya, yaꞋin utsura u ka̱ɗu ka̱u, ɗa baci ba yi ta̱ o kokpo agbashi a aza a Ibirahi tsu na e le ishi agbashi a̱ ɗa̱. Adama a nannai, shilika̱i an ali.>>


\par }{\PP \VS{10}Ɗa aza a Filisitiya a̱ shilika̱ka̱i ka̱u ali a lyaꞋi aza a Isaraila n kuvon, ɗa aza a Isaraila ra̱ka̱ a sumai a kubana a̱pa̱m ele, ɗa munuka ma ma yimkpai ali ɗa osoji a iɗika a̱kpa̱n kamangankupa a Isaraila a̱ kuwa̱i (30,000).

\VS{11}A isai akpati vu uzuwakpani vu Ka̱shile, ɗa kpamu unai muku n re n Eli, Hofini n Finehas.


\par }{\SH Ukpa̱ u Eli
\par }
{\PP \VS{12}Ɗa vuma vi yoku a̱ ka̱tsuma̱ kumaci ku Bayami u sumai ɗe a̱ ubuta̱ u kuvon wa, u bonoi a Shilo a kanna ka nanlo ka, ɗa u yawai nu ntogu n ni ukari, u surai kokomo a kaci ka̱ ni adama a na u yotsongu tsu na wi n una̱mgbuka̱tsuma̱.

\VS{13}Ana vuma va uwai a̱ likuci i Shilo, Eli lo a ida̱shi a kakuba a̱ ka̱kina̱ ka uye a kuvana, ka̱ɗu ka̱ ni ka̱ na̱mgba̱ ta̱ ka̱u adama akpati vu uzuwakpani vu Ka̱shile va. Ana vuma va u danai uma i na i ciya̱i le ra̱ka̱. Ɗa uma dem a lapasai una̱.

\VS{14}Ana Eli u panai kacaꞋa ɗa we ecei, <<KacaꞋa ka̱ yiɗa̱i nannai?>> Ɗa vuma va u yaꞋin gogoꞋo u banai u Eli adama a na u dana yi.

\VS{15}Gogo na Eli wi ta̱ n a̱ya̱ amanga̱na̱shinkupa n kunla̱i (98) kpamu u yimba̱na̱ ta̱ ra̱ka̱-ra̱ka̱.

\VS{16}Ɗa vuza va u danai Eli, <<Ta ɗe mu uta̱i a̱ ubuta̱ u kuvon, anana ɗa n sumai ɗe.>>

\par }{\PP Eli we ecei, <<Maku ma̱ va̱, nini ɗai ka yaꞋin?>>


\par }{\PP \VS{17}Ɗa vuza na u tuka̱i n akaka a wu ushuki, <<Aza a Isaraila a suma ta̱ a̱ ka̱sukpa̱ aza a Filisitiya, a una ta̱ uma a̱ nu n a̱bunda̱i, muku n re n nu Hofini n Finehas a una le ta̱, ɗa a isai feu akpati vu uzuwakpani vu Ka̱shile va.>>

\VS{18}Ana vuza va u yaꞋin kadanshi ka akpati vu uzuwakpani vu Ka̱shile va, ɗa Eli u yikpa̱i n kucina̱ u fitikpoi lo a uɓon wu utsutsu. Ɗa kuɗeku ku ni ku koɗoi ɗa u kuwa̱i. Adama a na a̱yi mokoshi maꞋa vuza vi ikyamba, u tono ta̱ n aza a Isaraila ali a̱ya̱ amangere.


\par }{\PP \VS{19}Ayin a nanlo vuka vu Finehas kejene ke Eli wi ta̱ n ka̱tsuma̱ woꞋwi. Ana u panai a isa ta̱ akpati vu uzuwakpani vu Ka̱shile, vali vi ni n esheku a vali vi ni feu a̱ kuwa̱ ta̱, ɗa ka̱tsuma̱ ka̱ ni ka gindalukpai sai a̱ga̱nda̱ a limata, ɗa u matsai.

\VS{20}Ana wi ɗevu an wa̱ kuwa̱, vuka vu na wi a̱ kuɓa̱nka̱ yi u danai, <<Gbama asuvu kolobo kaꞋa vu matsai.>> Ama u keɓece le kakuna ba kpamu u dansa ba.

\VS{21}Ɗa u neꞋi maku mo kolobo ma kula Ikabodu, ɗaɗa, <<Tsugbayin tsu ka̱sukpa̱ ta̱ aza a Isaraila>> Adama a na a isa ta̱ akpati vu uzuwakpani vu Ka̱shile we ele, koɓolo n ukpa̱ u vali vi ni n ukpa̱ we esheku a̱ ni.

\VS{22}Ɗa u danai, <<Tsugbayin tsu ka̱sukpa̱ ta̱ aza a Isaraila, adama a na a ɗika ta̱ akpati vu uzuwukpani vu Ka̱shile.>>




\par }\Chap{5}{\SH Aza a Filisitiya isai akpati vu uzuwakpani
\par }
{\PP \VerseOne{1}Ana aza a Filisitiya isai akpati vu uzuwakpani vu Ka̱shile va, a Ibiniza ɗa a bankai a̱ likuci i Ashidodu.

\VS{2}Ɗa a uwakai akpati va punu a̱ ma̱va̱li ma̱ ka̱ma̱li ke le Dagon, ɗa a zuwai a ɗa ɗevu n Dagon va.

\VS{3}Ana aza a Ashidodu a̱ ɗa̱nga̱i n usana ɗa a cinai Dagon uyikpi ma̱kpa̱ɓa̱ e kelime ka akpati vu uzuwakpani vu Vuzavaguɗu. Ɗa a̱ ɗa̱ngusa̱i kaꞋa o bonoko ni a̱ ubuta̱ u na wu ishi.

\VS{4}Ama n usana u yoku ɗa o doku a cinai Dagon va uyikpi ma̱kpa̱ɓa̱ e kelime ka akpati vu uzuwakpani vu Vuzavaguɗu. Nampa a cinai ekiye a̱ ni n kaci dem ko ɓosoi miri-miri o okpoi lo ivaꞋin a utsutsu, ikyamba i ɗa yo okpoi koci.

\VS{5}I ɗaɗa i zuwai ali n gogo na\FTNT{*}{{\FR 5:5 }{\FR{5:5
}}{\FQ{ali n gogo na
}}{\FT{I ta̱ a kadanshi ali a kubana a makyan ma na a ɗanai katagarda ka Samaila.}}} babu ganu vu Dagon ko vuza yoku vu na u kuꞋuwa ma̱va̱li ma Dagon punu a Ashidodu ka̱ta̱ u dasa utsutsu wa.


\par }{\PP \VS{6}Ɗa Vuzavaguɗu u takacikai aza a Ashidodu n uka̱ra̱Ꞌi u le dem. U tsunki le ma̱dukpa̱ ma amici wuya-wuya.

\VS{7}Ana aza a Ashidodu e enei tsu na ili ya yi a nwalu ɗa a danai, <<Ci a̱ kuka̱sukpa̱ akpati vu uzuwakpani vu Ka̱shile va aza a Isaraila vi yongo wa̱ a̱tsu ba, adama a na atakaci a̱ ni a yaꞋan tsu a̱bunda̱i n Dagon ka̱ma̱li ka̱ tsu.>>

\VS{8}Ɗa e ɗeke ngono ma aza a Filisitiya dem ecei le a danai,<<Yiɗa̱i tsa kuyaꞋan n akpati vu uzuwakpani vu Ka̱shile ki Isaraila?>>

\par }{\PP Ɗa ngono ma a̱ ushuki a danai, <<Ɗikai vu ɗa i banka a Gatu.>> Ɗa a ɗikai akpati va a bankai ɗe.

\VS{9}Ama ana a bankai ɗe n vu ɗa, ɗa Vuzavaguɗu u takacikai aza a̱ likuci i nanlo ya ka̱u, u zuwai i ɗa i panai wovon. Ɗa u tsuwa̱nka̱i le ma̱dukpa̱ ma amici maku n vuzagbayin dem.

\VS{10}Ɗa a bankai akpati vu uzuwakpani vu Ka̱shile va a Ekoron, ana akpati va vi yawai ɗe ɗa aza a Ekoron a lapai una̱ a danai, <<A̱ tuka̱ ta̱ n akpati vu uzuwakpani vu Ka̱shile ki Isaraila adama a na a una tsu n uma a̱ tsu.>>

\VS{11}Adama a nannai ɗa o doku o ɓolongi ngono ma aza a Filisitiya ɗa a danai, <<Bonokoi n akpati vu uzuwakpani vi Isaraila a̱ ubuta̱ u na vu ɗa vu uta̱i, ta lo va kuna tsu n uma a̱ tsu.>> Adama a na wovon u ka̱na̱ ta̱ uma a̱ likuci a n a̱bunda̱i, adama a na atakaci a̱ Ka̱shile a uwa ta̱ a̱ likuci ya wuya-wuya.

\VS{12}Amici a̱ ka̱na̱i aza ana a̱ kpa̱ɗa̱i kukuwa̱. Ɗa uma a, a̱ shika̱i adama a na a̱ma̱li e le isa le.




\par }\Chap{6}{\SH Aza a Filisitiya o bonokoi n akpati vu uzuwakpani
\par }
{\PP \VerseOne{1}Ana akpati vu uzuwakpani vu Vuzavaguɗu vi yaꞋin wotoi u cindere, a̱ likuci ya aza a Filisitiya.

\VS{2}Ɗa aza a Filisitiya e ɗekei oɓolo a anan ganu va̱ a̱ma̱li vi le n oboci, ɗa e ecei le a danai, <<Yiɗa̱i tsa kuyaꞋan n akpati vu uzuwakpani vu Vuzavaguɗu va? Danai tsu tsu na tso kubonoko n vu ɗa a̱ ubuta̱ u na vi ishi?>>

\VS{3}Ɗa uma a a̱ ushuki, <<Yi baci o kubonoko n akpati vu Ka̱shile ki Isaraila va, i bonoko vu ɗa ekiye agaɗa ba. I yaꞋan tsu na i kuyaꞋan i suku vu ɗa n kuneꞋe ka alyuka a̱ unushi, nannai ɗa i kupotso ka̱ta̱ i yeve i na i zuwai ɗa wi a kutakacika ɗa̱.>>

\VS{4}Ɗa aza a Filisitiya a ecei, <<IcuꞋu i kuneꞋe ku unushi ye ne i ɗai tsa̱ kusuku a kubana wa̱ ni?>>

\par }{\PP Ɗa oboci a n anan ganu a̱ ushuki a danai, <<YaꞋin iyoci yi mɓa̱la̱ ma amici ya azanariya i tawun, tsu ka̱bunda̱i ka ngono ma aza a Filisitiya, adama a na ma̱dukpa̱ me te maꞋa ma lapai ɗa̱ n ele dem.

\VS{5}I yaꞋan kpamu ili i tawun n iyoci yi mɓa̱la̱ ma amici koɓolo n iyoci ya abana, ele vu na a̱ la̱nga̱sa̱i iɗika i ɗa̱, ta i kuneke Ka̱shile ka aza a Isaraila tsugbayin nannai. U gaꞋan ba, wi ta̱ a̱ kuka̱sukpa̱ kuneke ɗa̱ atakaci n a̱ma̱li a̱ ɗa̱ n iɗika i ɗa̱ feu.

\VS{6}Yiɗa̱i i zuwai ɗa yi ugbamukaci tsu na aza a Masar n FiriꞋauna a yaꞋin? Sai na Ka̱shile ka takacikai le wuya-wuya, ɗa yeve a̱ ka̱sukpa̱i aza a Isaraila a yaꞋin nwalu n le.

\VS{7}Gogo na yaꞋin keke va anaka vu savu, i ciya̱ anaka e re a na i e kuneke ndendem mani, aza ana ka̱ta̱ a saꞋwai kushiya ka kogboro ba, i shiyaka anaka a keke va, ama ka̱ta̱ i shiya ndendem ma a kpaꞋa.

\VS{8}Ɗikai akpati vu uzuwakpani vu Vuzavaguɗu va, i zuwa vu ɗa a gaɗi vu keke va, i zuwa feu iyoci ya amici n iyoci ya abana punu akpati o yoku. Ka̱ta̱ i suku ili i nanlo ya koɓolo n vu ɗa, adama a kuyaꞋan kuneꞋe ku unushi. Yi uta̱ka̱ vu ɗa a uye i ka̱sukpa̱ keke va vu wala endeꞋen ni a kubana ɗe,

\VS{9}ka̱ta̱ i la̱na̱. Vu laza baci a kubana a iɗika i Betu-shemeshi na lo wi ta̱ a kudana tsu Vuzavaguɗu Ka̱shile ka aza a Isaraila kaꞋa ki a kutakacika tsu. Ama ili i yaꞋan baci nannai ba, ɗaɗa tsa kuyeve an a̱yi ɗa u nekei tsu atakaci ba, ayin a ɗa de a̱ ta̱wa̱i nannai.>>


\par }{\PP \VS{10}Ɗa uma a a yaꞋin tsu na a danai le, ɗa a̱ ciya̱i anaka e re ɗa a shiyakai le keke va, ɗa a̱ ka̱na̱i ndendem ma a shiyai a kpaꞋa.

\VS{11}Ɗa a zuwai akpati vu uzuwakpani punu e keke va, n akpati vu iyoci ya abana a zinariya n mɓa̱la̱ ma amici ma.

\VS{12}Ɗa anaka a a̱ ka̱na̱i uye a kubana a Betu-shemeshi o tonoi uye wa mejege, a ɓatsa ugula̱ ko usingai ba. Ɗa a walai n a̱ shika̱i. Ɗa ngono ma aza a Filisitiya ma n tonoi le ali a yawai kureꞋe ki iɗika i le n Betu-shemeshi.

\VS{13}A ayin a nanlo aza Betu-shemeshi a vikyaꞋa vu alkama vi le a̱ ka̱ra̱Ꞌa̱. Ana a̱ ɗa̱ngusa̱i aci e le ɗa e enei akpati vu uzuwakpani vu Vuzavaguɗu, ɗa a̱ ka̱na̱i ma̱za̱nga̱ ana e enei vu ɗa.

\VS{14}Ana keke va anaka va vi yawai a kashina ka Jesuwa vuza va aza a Betu-shemeshi, ɗa a shamgbai lo ɗevu n kakpanlai. Ɗa aza a na i lo a̱ ubuta̱ wa ɗa a ɓatsai kogboro ka keke ka, ɗa a kiɗai anaka a o songi le tsa alyuka o kusongu u Vuzavaguɗu.

\VS{15}Ɗa anan Levi a ɗikai akpati vu uzuwakpani vu Vuzavaguɗu va koɓolo n akpati vu na a zuwai punu iyoci yi ili i na a yaꞋin n azanariya, ɗa a zuwai a gaɗi vu kakpanlai. Ɗa uma a Betu-shemeshi e nekei kuneꞋen ku kusongu ku le n alyuka o yoku u Vuzavaguɗu a kanna ka nanlo.

\VS{16}Ana ngono n tawun ma aza a Filisitiya n kotsoi kinda le a kuyaꞋan ili i nampa, ɗa a lazai o kubono a̱ likuci i le e Ekoron a kanna ka nanlo.


\par }{\PP \VS{17}Aza a Filisitiya a̱ suki ili yi iyoci yi mɓa̱la̱ ma amici i tawun ya azanariya a na a yaꞋin va, adama a na e neke Vuzavaguɗu kuneꞋe ciya̱ a cinukpa n unushi u le. KuneꞋe ku te dem adama a̱ likuci i te, ku te adama a Ashidodu, ku te adama Gaza, ku te adama Ashikelon, ku te adama Gatu, ku te kpamu adama Ekoron.

\VS{18}Ɗa a̱ suki kpamu abana a na a yaꞋin n azanariya, ke te dem a una̱ u likuci u na ngono n tawun ma aza a Filisitiya i o tsugono, likuci i na yi ukanji n i wawaꞋa i na yi babu ukanji feu. Kakpanlai ka gbayin ka na ki a kashina ka Jesuwa vuza vu Betu-shemeshi, a̱ ubuta̱ u na a zuwai akpati vu uzuwakpani vu Vuzavaguɗu, ubuta̱ wa wi ta̱ ɗe tsu magan mi ili i na i ɗa̱nga̱i ɗe a̱ ubuta̱ wa.

\VS{19}Ɗa Vuzavaguɗu wu unai uma amangatatsunkupa a Betu-shemeshi adama a na aza a yoku e le e lele ta̱ adama a na e ene i na yi punu a akpati vu uzuwakpani vu Vuzavaguɗu va, ɗa uma a̱ na̱mgba̱i ka̱tsuma̱ ka̱u adama a na Vuzavaguɗu u yaꞋan ta̱ munuka ma̱ a̱bunda̱i.

\VS{20}Ɗa uma a Betu-shemeshi a danai, <<Yayi u kushamgba e kelime ka Vuzavaguɗu, Ka̱shile ka ciɗa ka nampa? Te ɗai tsa kusuku akpati vu uzuwakpani va ciya̱ vu ka̱sukpa̱ tsu?>>

\VS{21}Ɗa a̱ suki alingata a kubana wa aza a Kiriyatu-jerimu, a danai,<<Aza a Filisitiya o bonoko ta̱ n akpati vu uzuwakpani vu Vuzavaguɗu. Ta̱wa̱i adama a na i ɗika vu ɗa i bonoko wa̱ ɗa̱.>>




\par }\Chap{7}{\PP \VerseOne{1}Ɗa uma a Kiriyatu-jerimu a banai a ɗikai akpati vu uzuwakpani u Vuzavaguɗu, ɗa a bankai vu ɗa a kpaꞋa ku Abinadabu gaɗi vu kusan. Ɗa e erengi Eliyaza kolobo ka̱ ni wi inda akpati vu uzuwakpani vu Vuzavaguɗu va.

\VS{2}Akpati vu uzuwakpani va vu geshe ta̱ ɗe a Kiriyatu-jerimu ali a̱ya̱ kamanga. A ayin a nampa dem aza a Isaraila a̱ ka̱na̱i ma̱shi a̱ kula̱nsa̱ Vuzavaguɗu, adama a na u ɓa̱nka̱ le.

\VS{3}Ɗa Samaila u danai aza a Isaraila ra̱ka̱, <<Mayu ɗa baci yi a kuciga kubono u Vuzavaguɗu n ka̱ɗu ke te, i jebeke ka̱ci ka̱ ɗa̱ n omoci a̱ma̱li koɓolo n ka̱ma̱li ka Ashitoretu. I neke a̱ɗu a̱ ɗa̱ u Vuzavaguɗu, a̱yi ɗa koci i kutono, wi ta̱ ta na a kisa ɗa̱ e ekiye aza a Filisitiya.>>

\VS{4}Ɗa aza a Isaraila a vakangi a̱ma̱li a Balu n a̱ma̱li a Ashitoretu ɗa o bonoi o tonoi Vuzavaguɗu koci.


\par }{\PP \VS{5}Ɗa Samaila u danai, <<Ɓolongi aza a Isaraila dem a Mizipa, mpa kpamu mi ta̱ a kuyaꞋan kavasa a̱ ubuta̱ u Vuzavaguɗu adama a̱ ɗa̱.>>

\VS{6}Ana o ɓolongi ɗe a Mizipa, ɗa e keneki mini a̱ va̱ma̱i maꞋa e kelime ka Vuzavaguɗu, a yaꞋin kakuli a kanna ka nanlo ka, a danai, <<Ci yaꞋanka ta̱ Vuzavaguɗu unushi.>> Samaila kpamu u da̱sa̱ngi a Mizipa u lyaꞋi tsugono tsa aza a Isaraila.

\VS{7}Ana aza a Filisitiya a panai aza a Isaraila o ɓolongu ta̱ a Mizipa, ɗa ngono ma aza a Filisitiya o foɓusoi adama a na a yaꞋan vishili n ele. Ana aza a Isaraila a panai kaꞋa, ɗa panai wovon wa aza a Filisitiya.

\VS{8}Ɗa aza a Isaraila a danai Samaila,<<Ka̱ta̱ vu ka̱sukpa̱ ku folonoko tsu Vuzavaguɗu Ka̱shile ka̱ tsu ba, adama a na wu isa tsu e ekiye aza a Filisitiya.>>

\VS{9}Ɗa Samaila u ɗikai ma̱giri ma na ma buwai a kapa mani ɗa u kiɗai maꞋa tsu kuneꞋe ku kusongu a kubana u Vuzavaguɗu, u yaꞋin ufolu u Vuzavaguɗu a̱ una̱ wa aza a Isaraila, ɗa ta na wu ushuki ni.

\VS{10}A ayin a na Samaila wi e kuneke kuneꞋe ku kusongu, ɗa aza a Filisitiya a yawai ɗevu adama a na a̱ shilika̱ n aza a Isaraila. Ama ɗa Vuzavaguɗu u lapai kakpanga ka gbangam ali ɗa aza a Filisitiya a̱ ripula̱i ɗa a kpatalai a sumai adama aza a Isaraila.

\VS{11}Ɗa uma a Isaraila a̱ uta̱i a Mizipa ɗa a kiyangi aza a Filisitiya a kuna le ali a kubana a Betika.


\par }{\PP \VS{12}Ɗa Samaila u ɗikai katali ɗa u shikpa̱i kaꞋa e mere ma Mizipa n Shan, ɗa u ɗekei kula ku ni Ibiniza, adama a na u dana ta̱, <<Ali n gogo na Vuzavaguɗu u buwa ta̱ a̱ kuɓa̱nka̱ tsu.>>

\VS{13}Ɗa a lyaꞋi aza a kuvon Filisitiya. Ili i na i ɗikai a ayin a nanlo o doku a uwa uɓon wi iɗika ya aza a Isaraila ba, adama a na Vuzavaguɗu u ka̱na̱ ta̱ tsurala n aza a Filisitiya a ayin a wuma u Samaila ra̱ka̱.

\VS{14}O bonokoi aza a Isaraila likuci i na aza a Filisitiya isai le i ɗa, ili i na i ɗikai a Ekoron ali a kubana a Gatu. Aza a Isaraila kpamu a isai uteku u likuci u le ra̱ka̱ ekiye aza a Filisitiya. Ɗa a̱ ciya̱i ida̱shi i ma̱ta̱na̱ a̱ ka̱tsuma̱ ka aza a Isaraila n aza a Amoriya.


\par }{\PP \VS{15}Ɗa Samaila wo okpoi kayaꞋinkafada ka aza a Isaraila ali ayin a wuma u ni dem.

\VS{16}Ka̱ya̱ dem u tsu ka̱ra̱Ꞌa̱ ta̱ ubuta̱ dem adama a na u yaꞋanka aza a Isaraila afada, u gita̱ a Betelu a kubana a Giliga m Mizipa.

\VS{17}U kotso baci ka̱ta̱ u bono a̱ kpaꞋa ku ni a Rama, u yaꞋan ɗe ulinga wa afada a̱ ubuta̱ wa aza a Isaraila. Ɗa Samaila u maꞋin katalikalyuka ɗe adama a Vuzavaguɗu.




\par }\Chap{8}{\SH Aza a Isaraila o folonoi a zuwaka le mogono
\par }
{\PP \VerseOne{1}Ana Samaila u kutsai ɗa u zagbai muku mo olobo n ni okpo ayaꞋinfada a̱ ubuta̱ wa aza a Isaraila.

\VS{2}Kula ku kolobo ka ugiti ku ni ku ɗa Juwelyu, vuza i re ɗa Abija, ele ɗa ayaꞋinfada ɗe a̱ likuci i Biyasheba.

\VS{3}Ama muku n nampa a yaꞋan nwalu n singai ce esheku e le ba. A sabaꞋi a̱shi e le a kubana wi ili i na a̱ kuciya̱ ko n uye u singai ba. Ɗa a̱ ka̱na̱i ku isa ikebe adama a kalyaꞋa.


\par }{\PP \VS{4}Ɗa nkoshi m gba̱ra̱-gba̱ra̱ ma aza a Isaraila o ɓolongi ɗa a banai u Samaila a Rama.

\VS{5}Ɗa a danai ni, <<La̱na̱ vu kutsa ta̱, muku n nu n ɗa kpamu na o tono ili mejege tsu na vi yaꞋin ba. Ci ta̱ a kuciga vu zagbaka tsu mogono ma na ma kulyaꞋa tsugono wa̱ a̱tsu, ci iɗika i na i buwai.>>

\VS{6}Ama Samaila u na̱mgba̱i ka̱tsuma̱ ka̱u adama a ufolu u le u na a̱ ciya̱ mogono. Ɗa u folonoi Vuzavaguɗu adama a na u tono n a̱yi.

\VS{7}Ɗa Vuzavaguɗu u danai Samaila, <<Pana ili i na uma i a kudansa adama a̱ nu ra̱ka̱, avu ɗa a iwain ba, ama mpa ɗa a iwain mo okpo mogono me le.

\VS{8}Ili i na i ɗikai a ayin a na mu uta̱ka̱i le a iɗika i Masar ali a̱ kuta̱wa̱ anana a̱ ka̱sukpa̱i mu ɗa o bonoi o kutono a̱ma̱li o yoku. Gogo na kpamu ta i a kuyaꞋanka wu nannai.

\VS{9}Gogo na panaka le, ama ɓarangu le ka̱u, ka̱ta̱ vu ka̱sukpa̱ le e yeve tsu na mogono ma na ma kulyaꞋa tsugono we le ma kuyaꞋan.>>


\par }{\PP \VS{10}Ɗa Samaila u danai aza a na i a kuciga a̱ ciya̱ ngono ili i na Vuzavaguɗu u dansai ra̱ka̱.

\VS{11}Ɗa Samaila u danai le, <<Na ɗa ili i na mogono ma na ma kulyaꞋaka ɗa̱ tsugono u kuyaꞋan, wi ta̱ a kuzuwa muku mo olobo n ɗa̱ mo okpo osoji a̱ ni, aza a yoku i ta̱ a kuyaꞋan ulinga n ekeke o odoku, aza a yoku tamkpamu a kumbi odoku, n aza o kuvon.

\VS{12}Ngono n ɗa̱ mi ta̱ a kuzuwa muku n yoku n ɗa̱ okpo ovonshi osoji a̱tsura̱ a̱bunda̱i n e kenken, aza o yoku i ta̱ o kokpo aza a vicimba n aza a vukyaꞋa a kashina ko mogono. Ka̱ta̱ u zuwa aza o yoku okpo ayimi a ucanuku u kuvon adama a osoji, aza o yoku kpamu ayimi a ucanuku we ekeke wo odoku a̱ ni.

\VS{13}Wi ta̱ a kuzuwa nkere n ɗa̱ mo okpo aza a kuyaꞋanka yi ili i ma̱gula̱ni n kuya̱na̱ koɓolo n aza a ikangalishi.

\VS{14}Wi ta̱ a ku isa nvuɗa n singai n ɗa̱ n ashina a itacishi a̱ ɗa̱ n ashina a nɗanga n zaitu, ka̱ta̱ u neke agbashi a̱ ni.

\VS{15}Ka̱ta̱ kpamu wu isa i te a̱ ka̱tsuma̱ ka kupa yi ishina i ɗa̱ n umaci wu nɗanga n zaitu u ɗa̱, ka̱ta̱ u neke aza a̱ gba̱ra̱-gba̱ra̱ a ulinga a̱ ni n agbashi a̱ ni a na a buwai.

\VS{16}Wi ta̱ a ku isa agbashi a̱ muku mu nkere n olobo a̱ ɗa̱, koɓolo n anaka ni njaki n ɗa̱ n na n laꞋi n kugaꞋan dem adama a ulinga u ka̱ci ka̱ ni.

\VS{17}Wi ta̱ a ku isa ili i te a̱ ka̱tsuma̱ ka kupa ki ilikuzuwa i ɗa̱, ka̱ta̱ a̱ɗa̱ a̱ ka̱ci ka̱ ɗa̱ feu yo okpo agbashi a̱ ni.

\VS{18}Kanna ka nanlo ka yawa baci, yi ta̱ a̱ kushika̱ adama o mogono ma na i zagbai va, ama Vuzavaguɗu wa kupana ufolu u ɗa̱ ba.>>


\par }{\PP \VS{19}Ama uma a iwain kupanaka Samaila. Ɗa a danai, <<A̱Ꞌa̱! N nannai dem ci ciga ta̱ mogono,

\VS{20}ciya̱ tso okpo ci iɗika i na i buwai, a̱yi ɗa u kuyaꞋanka tsu afada ka̱ta̱ kpamu u banka tsu kuvon.>>

\VS{21}Ana Samaila u panai kadanshi ka uma ra̱ka̱, ɗa u bonokoi Vuzavaguɗu.

\VS{22}Ɗa Vuzavaguɗu u danai Samaila, <<Panaka le i na a danai, ka̱ta̱ vi neke le mogono.>>

\par }{\PP Ɗa Samaila u danai a aza a Isaraila ra̱ka̱, <<Yaba dem u bono a kpaꞋa ku ni.>>




\par }\Chap{9}{\SH A zagbai Shawulu wo okpo mogono
\par }
{\PP \VerseOne{1}A yaꞋan ta̱ vuma vu uciyi vi yoku a̱ ka̱tsuma̱ ka kumaci ku Bayami, kula ku ni ku ɗa Kishu maku ma Abiyelu matsukaya ma Zeroru e kefeku ka Bekoratu a kumaci ku Afiya vuza va aza a Bayami.

\VS{2}Wi ta̱ m maku ma na e ci ɗeke Shawulu\FTNT{*}{{\FR 9:2 }{\FR{9:2
}}{\FQ{Shawulu
}}{\FT{Kula ku nampa ka kute ku ɗa n ku uzuwakpani u savu}}}, kolobo ka singai kaꞋa, kpamu babu vuma a̱ ka̱tsuma̱ ki Isaraila vuza vu ugaꞋin ci ni. U laꞋa ta̱ vuma dem a Isaraila ugaɗi.


\par }{\PP \VS{3}Kanna ke te ɗa njaki n Kishu esheku a Shawulu m puwa̱nka̱i, ɗa Kishu u danai maku ma̱ ni Shawulu, <<Pura̱ kagbashi ko yoku ka̱ta̱ i bana adama a na i la̱nsa̱ njaki ma.>>

\VS{4}Ɗa o tonoi n iɗika yi nsansa n Ifirayimu ɗa a lazai o tonoi n Shalisha, ama ene ɗe njaki ma ba. Ɗa o tonoi kpamu n ukambu u Shalimu ene feu n ɗa ba. A lazai kpamu a kubana a uɓon wi iɗika i Bayami, ama n nannai dem ene ɗe njaki ma ba.

\VS{5}Ana a yawai a iɗika i Zufa, ɗa Shawulu u danai kagbashi ka̱ ni, <<Ta̱wa̱ tsu bono a kpaꞋa, ta lo esheku a̱ va̱ a kucikpa a̱ ka̱na̱ aciɓa n u ɓa̱la̱ka̱i ka̱tsuma̱ adama a̱ tsu, u ka̱sukpa̱ aciɓa a njaki.>>

\VS{6}Ɗa kagbashi ka̱ ni ka danai ni,<<Punu a̱ likuci i nampa ya vuma vu Ka̱shile wi ta̱ punu, vuma ɗa kpamu vu na i a kucikpa ka̱u, ili i na baci u danai dem i ɗa i tsu okpo ta̱ mayun, yaꞋan tsu bana ɗe wa̱ ni u gaꞋan ba wi ta̱ o kutonoko tsu uye u na tso kutono.>>

\VS{7}Ɗa Shawulu u danai kagbashi ka̱ ni,<<Tsu bana baci yiɗa̱i ci e kuneke vuma va? IlikulyaꞋa i na ci n i ɗa i kotso ta̱, ci kpamu n kuneꞋe ku na ci e kuneke vuma vu Ka̱shile va ba. Yiɗa̱i ci n i ɗa?>>

\VS{8}Ɗa kagbashi ka ka̱ ushuki Shawulu u danai, <<Mi ta̱ n kagimi ka azurufa na, mi ta̱ e kuneke a ɗa a kubana u vuma vu Ka̱shile, adama a na u dana tsu ubuta̱ u na tso kutono.>>

\VS{9}N cicau ɗe a iɗika ya aza a Isaraila, vuma wi baci a̱ kula̱nsa̱ kuyeve ku Ka̱shile u tsu dana ta̱, <<Ta̱wa̱ tsu bana a̱ ubuta̱ u vuza kene>> Adama a na vuza na e ci ɗeke keneki gogo na, ishi ta̱ e ci ɗeke yi vuza kene.

\VS{10}Ɗa Shawulu u danai kagbashi ka̱ ni ka, <<U gaꞋan ta̱ a na vu danai mu ta̱wa̱ tsu wala.>> Ɗa a lazai a kubana a̱ likuci ya a̱ ubuta̱ u na vuma vu Ka̱shile va wi.


\par }{\PP \VS{11}Ana a lazai a kugaɗukpa a̱ likuci ya. Ele a kuyawa ɗa a gasai ni nkere n yoku a kubana kukenuku mini ɗa e ecei le,<<Vuza kene va wi ta̱ punu?>>

\VS{12}Ɗa a̱ ushuki, <<E, wi ta̱ punu, dakakai a̱yi ɗa ɗe kelime ka̱ ɗa̱. Gogo na ɗa u uwai a̱ likuci, adama a na anana uma i ta̱ n alyuka a na a kuyaꞋan a̱ ubuta̱ u kucikpa a kaginda.

\VS{13}I uwa baci a̱ likuci ya yi ta̱ a kucina yi babu u gaɗukpa a kubana a̱ ubuta̱ u kucikpa a kaginda adama a na u lyaꞋa ilikulya. Adama a na uma a kulyaꞋa ili ba sai ayin a na u ta̱wa̱i, a na wo okpoi mayun ɗa u zuwaka alyuka a una̱singai, yeve ka̱ta̱ aza a na a banuki a lyaꞋa. Gogo na banai, yi ta̱ a kucina yi.>>

\VS{14}Ɗa a lazai a kubana a̱ likuci, ele ta na a kuꞋuwa ɗa e enei Samaila a kuta̱wa̱ we ele, a̱yi a uye a kubana a̱ ubuta̱ u kucikpa wa.


\par }{\PP \VS{15}An kayin ka kasa Shawulu u bana u Samaila, ɗa Vuzavaguɗu u yotsongi Samaila ili i nampa.

\VS{16}<<MakpaꞋa nahannai mi ta̱ a̱ kusuꞋuku wu vuma a iɗika i Bayami, ka̱ta̱ vu tsunki yi maniꞋin wo okpo mogono ma uma a̱ va̱ aza a Isaraila. A̱yi ɗa u ku isa uma a̱ va̱ ekiye aza a Filisitiya. Adama a na me ene ta̱ uma a̱ va̱, ma̱shi me le kpamu ma yawa ta̱ wa̱ va̱.>>

\VS{17}Ana Samaila we enei Shawulu, ɗa Vuzavaguɗu u danai ni, <<Na va ɗaɗa vuma vu na n yaꞋankai nu kadanshi ka. A̱yi ɗa vuma vu na u kulyaꞋaka uma a̱ va̱ tsugono.>>

\VS{18}Ɗa shawulu u banai u Samaila a̱ utsutsu u likuci ɗa we ecei ni, <<Teɗai kpaꞋa ku keneki ki?>>

\VS{19}Ɗa Samaila wu ushuki u danai, <<Mpa ɗa keneki ka. Walai n cinasa ɗa̱ a kubana a kaginda a̱ ubuta̱ u kucikpa, adama na anana ci ta̱ a kulyaꞋa ilikulya koɓolo, yeve n usana n ka̱sukpa̱ ɗa̱ i laza, ka̱ta̱ n tonuko wu i na yi a̱ ka̱ɗu ka̱ nu ra̱ka̱.

\VS{20}Adama a njaki n na m puwa̱nka̱i nu a ayin a tatsu a na a lazai, ka̱ta̱ vu takacika ka̱ci ka̱ nu ba, adama na e ene ta̱ ɗe n ɗa. Nannai ɗa koci ba, ukuna wa aza a Isaraila ra̱ka̱ u nu u ɗa n kumaci ku nu dem>>

\VS{21}Ɗa Shawulu wu ushuki u danai, <<Mpa vuza va aza a Bayami ɗa, kumaci ku na kulaꞋi kenu a̱ ka̱tsuma̱ ka aza a Isaraila, kpamu kumaci ku va̱ e le ɗa aza na a laꞋi n kenu a̱ ka̱tsuma̱ ka aza a Bayami? Adama a̱ yiɗa̱i vu danai mu kadanshi uteku tsu nampa?>>


\par }{\PP \VS{22}Ɗa Samaila u ukai Shawulu n kagbashi ka̱ ni e kefeku ɗa u zuwai le a̱ da̱sa̱ngi e kelime ko omoci a na a banuki, uma kamangankupa.

\VS{23}Ɗa Samaila u danai ka̱ya̱ni ka, <<Tuka̱ n kakiɗi ka vinyama ka na n nekei nu, ka na n danai nu vu zuwa a kakambu ka.>>

\VS{24}Ɗa ka̱ya̱ni ka ka̱ tuka̱i m ma̱kuta̱ ma, ɗa u zuwai e kelime ka Shawulu. <<I na a zuwakai nu i ɗa na. Takuma, a zuwaka wu ta̱ i ɗa adama a makyan ma nampa, adama a na vu takuma i ɗa koɓolo n omoci.>> Ɗa Shawulu u lyai koɓolo n Samaila a kanna ka nanlo.

\VS{25}Ana a̱ cipa̱i a gaɗi vu ubuta̱ u kucikpa wa ɗa o bonoi a̱ likuci, ɗa Samaila u yaꞋin kadanshi n Shawulu a gaɗi vu kunu ku zuva vu kpaꞋa ku ni.

\VS{26}Ana kayin ka asai ɗa Samaila u ɗekei Shawulu u ta̱wa̱ a̱ ubuta̱ u kunu ku zuva ku na wi, ɗa u danai ni,<<Bana vu foɓuso, adama na vu ka̱na̱ uye.>> Ana Shawulu u kotsoi ofoɓuso, ɗa a̱yi n Samaila a̱ uta̱i pulai koɓolo.


\par }{\PP \VS{27}Ana a̱ ka̱na̱i kuyawa ɗevu n uteku u likuci, ɗa Samaila u danai Shawulu, <<Dana kagbashi ka̱ nu ka laza ci cinasa yi,>> Ɗa tana kagbashi ka ka yaꞋin nannai <<Ama avu tamkpamu shamgba nu mpa na, adama na n neke wu akaka a̱ Ka̱shile.>>




\par }\Chap{10}{\SH E erengi Shawulu wo okpoi mogono
\par }
{\PP \VerseOne{1}Ɗa Samaila u ɗikai kedele ka maniꞋin ɗa u tsunki Shawulu a kaci, ɗa wo oɓongi ni u danai,<<Vuzavaguɗu ɗa u zagbai nu vu lyaꞋa tsugono a̱ ubuta̱ uma a̱ ni aza a Isaraila.

\VS{2}A makyan ma na baci vu ka̱sukpa̱i mu anana, vi ta̱ a kugasa n uma e re ɗevu n kasaun ka Rahila ɗe a Zeliza uteku wi iɗika ya aza a Bayami. I ta̱ a kudana wu, <Njaki n na vu uta̱i kula̱nsa̱ va e ene ta̱ n ɗa. Gogo na esheku a̱ nu u ka̱sukpa̱ ta̱ ɗe aciɓa adama e le, ama u bono ta̱ aciɓa n u ɓa̱la̱ka̱i ka̱tsuma̱ adama a̱ nu. A kudana, <<Yiɗa̱i ma kuyaꞋan adama a maku ma̱ va̱?>> >

\VS{3}A ayin a na baci vu lazai a kubana kelime a̱ ubuta̱ u na vu yawai a maɗanga ma gbayin ma Taboru. Talo va kugasa n uma a tatsu a kubana ku yaꞋan alyuka u Ka̱shile ɗe e Betelu. Vuma te a̱ uɓa̱ni nraɗika n tatsu, vuza te kpamu uɓa̱ni n a̱kutsu o boroji a tatsu, vuza te tamkpamu uɓa̱ni kedele ka̱ ma̱kya̱n.

\VS{4}I ta̱ e kukya̱sa̱ wu ka̱ta̱ e neke wu a̱kutsu o boroji e re, ka̱ta̱ ta na vi isa.

\VS{5}Yeve ka̱ta̱ vu laza a kubana a Gibiya kaginda ka̱ Ka̱shile, a̱ ubuta̱ u na ka̱tsura̱ ko osoji a Filisitiya ki. Ɗa baci vi a ku uwa a̱ likuci ya, vi ta̱ a kugasa n koɓolo ke eneki a nwalu a̱ kucipa̱ uta̱i a̱ ubuta̱ u kucikpa, uma a yoku kpamu i ta̱ a kulaza kelime ke le n umolu nu ndele n igbala a tsuwaꞋi a kubana, n a yaꞋin kene feu.

\VS{6}Ayinviki a Vuzavaguɗu i ta̱ a̱ kuta̱wa̱ wu n utsura, ka̱ta̱ avu feu vi yaꞋan kene koɓolo n ele, ka̱ta̱ vu sabaꞋa vo okpo vuma vi yoku kau.

\VS{7}Ɗa baci urotu u nampa u shanai, yaꞋan i na ekiye a̱ nu a fuɗai kuyaꞋan, adama a na Ka̱shile ki ta̱ koɓolo n avu.

\VS{8}Laza a kubana a Giliga kafu n ta̱wa̱. Mi ta̱ a̱ kuta̱wa̱ ma cinaka wu adama a na ci neke kuneꞋe ka alyuka o kusongu, n kuneꞋe ku ma̱ta̱na̱, ama mayun ɗa vu vana mu ali ayin e cindere, sapu ayin a na n ta̱wa̱i n danai nu i na va kuyaꞋan.>>


\par }{\PP \VS{9}Ana Shawulu u ɗa̱nga̱i kulaza kuka̱sukpa̱ Samaila, ɗa Ka̱shile ka sabaꞋi ka̱ɗu ka Shawulu, kpamu ɗa urotu u nampa wa ra̱ka̱ u shanai a kanna ka nanlo ka.

\VS{10}Ana a yawai a Gibiya, ɗa a gasai n koɓolo ke eneki, ɗa ayinviki a̱ Ka̱shile a̱ cipa̱i wa̱ ni n utsura, a̱yi feu u gita̱i kuyaꞋan kene.

\VS{11}Ana uma ra̱ka̱ a na ishi e yevei ni, e enei ni a kuyaꞋan kene koɓolo n eneki, ɗa ecenshenei, a danai <<Yiɗa̱i tamkpamu i ciya̱i kolobo ka Kishu ka nampa? Shawulu va feu keneki kaꞋa?>>

\VS{12}Ama ɗa vuma vi yoku vu na vi ida̱shi lo wu ushuki, u danai, <<Aza a na a buwai va tamkpamu isheku le eneki a ɗa?>> Nanai va ɗa wo okpoi kasan, a kudana,<<A̱yi Shawulu va feu keneki kaꞋa?>>

\VS{13}Ana Shawulu u kotsoi kuyaꞋan kene ɗa u kumbai a̱ ubuta̱ u kucikpa wa.


\par }{\PP \VS{14}Ɗa esheku e keꞋen a̱ ni ecei ni n kagbashi ka̱ ni, <<Teɗai i banai?>>

\par }{\PP Ɗa a̱ ushuki a danai, <<Tsu bana ta̱ kula̱nsa̱ njaki, ama ana ce enei n ɗa ba, ɗa tsu banai u Samaila.>>

\VS{15}Ɗa esheku e keꞋen a a danai, <<Dana mu i na Samaila u danai nu,>>

\VS{16}Ɗa Shawulu wu ushuki u danai,<<U dana tsu ta̱, ana e enei ɗe njaki ma.>> Ama u dana esheku e keꞋen a̱ ni ukuna u tsugono tsu na Samaila u danai ni ba.


\par }{\PP \VS{17}Ɗa Samaila u ɗekei uma a Isaraila a gasa n Vuzavaguɗu a Mizipa.

\VS{18}Ɗa u danai le,<<Ili i na Vuzavaguɗu Ka̱shile ki Isaraila ka dansai i ɗanna. <Mu uta̱ka̱ ta̱ n aza a Isaraila a iɗika ya aza a Masar, ɗa kpamu mi isai ɗa̱ ekiye aza a Masar n tsugono ra̱ka̱ tsu na tsu takacikai ɗa̱.>

\VS{19}Ama ɗa anana kucikpa i iwain Ka̱shile ka na ka̱ ɓa̱nka̱i ɗa̱ a̱ ubuta̱ u kawuya n atakaci. I iwain mu i danai, <Zuwaka tsu mogono.> Adama nannai darai ka̱ci ka̱ ɗa̱ e kelime ka Vuzavaguɗu kelentsu-kelentsu n kumaci-kumaci.>>


\par }{\PP \VS{20}Ana Samaila u ɓolongi kelentsu ka aza a Isaraila ra̱ka̱, ɗa a zagbai kumaci ku Bayami.

\VS{21}Ɗa u zuwai e ɗekeke yi kumaci ku Bayami kefeku-kefeku, ɗa a zagbai kefeku ka Matiri. A ukocishi kpamu ɗa a zagbai Shawulu kolobo ka Kishu punu a̱ ka̱tsuma̱ ke le. Ama ana a̱ la̱nsa̱i ni e ene yi ba.

\VS{22}Ɗa e ecei Vuzavaguɗu, a danai,<<Vuma va u yawa ta̱ ɗe?>>

\par }{\PP Ɗa Vuzavaguɗu wu ushuki u danai,<<E, a̱yi ɗa na ɗe usheɗeki a̱ ubuta̱ wu ucanuku u na o ɓolongi.>>

\VS{23}Ɗa a sumai a banai a̱ ta̱wa̱i n a̱yi. Ana u shamgbai kashani ɗa u laꞋi yaba dem ugaɗi n udashi ku te.

\VS{24}Ɗa Samaila u danai uma,<<Yi ene yi ta̱? A̱yi ɗa vuma na Vuzavaguɗu u zagbai, babu vuza na wi ci ni a̱ ka̱tsuma̱ ka uma ra̱ka̱.>>

\par }{\PP Ɗa uma o orukpoi, <<Wuma u nu u geshe mogono.>>


\par }{\PP \VS{25}Ɗa Samaila u kecekei uma wila̱ u tsugono. Ɗa u ɗanai u ɗa u zuwai e kelime ka Vuzavaguɗu. Ɗa u ka̱sukpa̱i yaba dem u bana a kpaꞋa ku ni.

\VS{26}Ɗa a̱yi feu u banai a kpaꞋa ku ni a̱ likuci i Gibiya, ɗa olobo a utsura a na Vuzavaguɗu u saꞋwai a̱ɗu e le o soki ni.

\VS{27}Ama ɗa aza a ugbamukaci o yoku o goyoi ni a danai, <<Nini ɗai vuma vu nampa wa kufuɗa wi isa tsu?>> O goyo yi ni ɗa a̱ kpa̱ɗa̱i kubanka yi n kuneꞋe. Ama ɗa Shawulu u paɗai bini.




\par }\Chap{11}{\SH Shawulu u lyaꞋi aza a Amona n kuvon
\par }
{\PP \VerseOne{1}Ɗa Nahashi mogono ma aza a Amona ma banai ma kambuki likuci i Jabeshi-giliyadu n kuvon. Ɗa ali aza a Jabeshi ra̱ka̱ a danai ni, <<YaꞋan uzuwakpani n a̱tsu ka̱ta̱ tsu tono wu.>>

\VS{2}Ama ɗa mogono Nahashi wu ushuki le u danai,<<N kuyaꞋan ta̱ uzuwukpani n a̱ɗa̱ adama a ili i te koci, u na n kuzuwa o koꞋo ka̱shi ku usingai ka yaba dem.\FTNT{*}{{\FR 11:2 }{\FR{11:2
}}{\FT{Toɗo ka̱shi ku usingai. Aza a Isaraila i ta̱ ulinga n ka̱shi ku singai a̱ ubuta̱ u ku tawa kayaꞋa. Kutoɗo ku ka̱shi ku singai wi ta̱ a kadanshi i a kufuɗa kuyaꞋan kuvon n utan ba. Na lo wo okpo ta̱ ili i wono.}}} Nannai ɗa n kuzuwa aza a Isaraila ra̱ka̱ a pana wono.>>

\VS{3}Ɗa nkoshi m gba̱ra̱-gba̱ra̱ n Jabeshi mu ushuki n danai,<<Neke tsu ayin e cindere adama na tsu suku n akaka a iɗika yi Isaraila ra̱ka̱, ɗa baci tsu ciya̱i vuza na wa ku isa tsu ba, to ci ta̱ e kuneke utan.>>

\VS{4}Ana aza a usuki a a yawai Gibiya n kadanshi ka a̱ ubuta̱ u na Shawulu wi, ɗa a dansai kaꞋa a̱ ubuta̱ u uma, ɗa uma a̱ shika̱i ka̱u.


\par }{\PP \VS{5}Ɗa u yaꞋin agaꞋin derere n ayin a na Shawulu u bonoi n kashina, n anaka a vicimba a̱ ni, ɗa we ecei u danai, <<Yiɗa̱i i ciya̱i uma a ɗa i a̱ ma̱shi?>> Ɗa o bonokoi ni ukuna wa aza a Jabeshi.

\VS{6}Ana Shawulu u panai uteku tsu na a dansai, ɗa ayinviki a Vuzavaguɗu a̱ cipa̱i wa̱ ni n utsura, ɗa wupa u ka̱na̱i ni.

\VS{7}Ɗa wu unai anaka a vicimba e re a̱ ni ɗa u kiɗasai le akiɗi-akiɗi, ɗa u nekei aza a suki e pecuku a̱ ubuta̱ wa aza a Isaraila ra̱ka̱. U danai, ubuta̱ u na baci a banai dem o yotsongu inyama ya a dana, <<Vuza na baci de dem u kpa̱ɗa̱i ku uta̱ ku ɓa̱nka̱ Shawulu n Samaila kuvon ta a kuyaꞋan nannai n anaka a̱ ni.>>Ana uma a panai nannai ɗa wovon u Vuzavaguɗu u ka̱na̱i aza a Isaraila ka̱u, ɗa ali ra̱ka̱ uta̱i n ku te.

\VS{8}Ana Shawulu u ɓolongi le a Bezeki, ɗa a̱ ciya̱i aza a Isaraila uma a̱kpa̱n amangatawantatsu (300,000), aza Yahuda kpamu uma a̱kpa̱n kamangankupa (30,000).

\VS{9}Ɗa a danai aza a̱ usuki a na a̱ ta̱wa̱i va, <<Banai i dana aza a Jabeshi vu Giliyadu, <MakpaꞋa kafu kanna ka suɗukpa, i ta̱ a ki isa ɗa̱.> >> Ana aza a Jabeshi a panai akaka a nampa, ɗa a yaꞋin ma̱za̱nga̱ ka̱u.

\VS{10}Ama ɗa a danai aza a Amona,<<MakpaꞋa ci ta̱ a̱ kuta̱ tsu neke utan, ka̱ta̱ i yaꞋanka tsu uteku tsu na i cikalai.>>

\VS{11}Ana kayin ka asai ɗa Shawulu u pecuki uma a̱ ni ugboku u tatsu, ana ubuta̱ u yimba̱na̱i ɗa a banai a kambuki a̱pa̱m aza a Amona, ɗa a̱ ka̱na̱i kuna le ali kanna a kaci. Kenu vu na a laꞋakai a̱ ka̱tsuma̱ ke le ɗa a wacuwai, yaba dem endeꞋen ni.


\par }{\PP \VS{12}Ɗa uma a banai u Samaila ɗa a danai ni, <<Teɗai aza a na a yaꞋin kadanshi ka a danai, <Adama a̱ yiɗa̱i Shawulu u kulyaꞋaka tsu tsugono?> Utuka̱i tsu n ele tsu una le.>>

\VS{13}Ama ɗa Shawulu u danai, <<Babu vuza na a kuna anana, adama a na anana ɗa kanna ka na Vuzavaguɗu wi isai aza a Isaraila.>>

\VS{14}Ɗa Samaila u danai uma a, <<Ta̱wa̱i tsu banai a Giliga adama na tsu doku tsu yeve an Shawulu a̱yi ɗa mogono mayun.>>

\VS{15}Ɗa uma ra̱ka̱ a banai a Giliga, ɗa e yevei an Shawulu ɗa mogono ma mayun e kelime ka Vuzavaguɗu. Ɗa e nekei alyuka a̱ ma̱ta̱na̱ u Vuzavaguɗu. Ɗa Shawulu koɓolo n uma ra̱ka̱ a yaꞋin ma̱za̱nga̱ n a̱bunda̱i.




\par }\Chap{12}{\SH Kadanshi ku upecemgbenei ka Samaila
\par }
{\PP \VerseOne{1}Ɗa Samaila u yaꞋin kadanshi n uma a Isaraila ra̱ka̱ u danai,<<M pana ta̱ ili i na i dansai ra̱ka̱ kpamu n yaꞋanka ɗa̱ ta̱ i na i cigai, n zuwaka ɗa̱ ta̱ mogono.

\VS{2}Gogo na i ciya̱ ta̱ mogono vuza kelime vu ɗa̱, ama mpa n kutsa ta̱ n ka̱nji ka̱ri, muku n va̱ kpamu mi ta̱ na koɓolo n a̱ɗa̱. Mo okpo ta̱ vuza kelime ɗa̱ ali mpa maku, a̱ kuta̱wa̱ anana.

\VS{3}Mpa ɗa na e kelime ka̱ ɗa̱. Dansai e kelime ka Vuzavaguɗu n vuza na u zagbai. Ko n saꞋwa ta̱ ku isa vuza kanaka ko majaki? Ko n saꞋwa ta̱ kudoro vuza ɗa n takacikai ni? Ko n saꞋwa ta̱ ku isa vuza ili ɗa m kpa̱ɗa̱i kutsupa? N yaꞋan baci ko i te a̱ ka̱tsuma̱ ki ili i nampa, n kutsupa ta̱.>>

\VS{4}Ɗa a̱ ushuki a danai, <<Vu saꞋwa kudoro tsu ko vu lyaꞋa tsu ba. Kpamu vi isa tsu ili n tsura ba.>>

\VS{5}Ɗa Samaila u danai,<<Vuzavaguɗu m mogono ma na u zagbai anana ele ɗa okpoi ngan n va̱, ana i ciya̱ ko i te a̱ ka̱tsuma̱ ki ili i nampa e ekiye a̱ va̱ ba.>>

\par }{\PP Ɗa a̱ ushuki a danai, <<Mayun, Vuzavaguɗu ɗa magan ma̱ tsu.>>


\par }{\PP \VS{6}Ɗa Samaila u danai uma a,<<Vuzavaguɗu ɗa u zuwai Musa n Haruna a̱ uta̱ka̱ ikaya i ɗa̱ ɗe a iɗika i Masar.

\VS{7}Gogo na shamgbai ubuta̱ u na yi, adama na n yaꞋanka ɗa̱ kadanshi e kelime ka Vuzavaguɗu adama a ulinga wu usuɓi u na Vuzavaguɗu u yaꞋankai ɗa̱ n ikaya i ɗa̱.

\VS{8}Ana Yakubu u banai a Masar n uma a̱ ni ɗa aza a Masar a takacikai le, ɗa a̱ shiꞋika̱i Vuzavaguɗu, ɗa u suꞋuki le Musa n Haruna, aza a na a̱ uta̱ka̱i ikaya i ɗa̱ ɗe a iɗika ya, ɗa u zuwai le a̱ da̱sa̱ngu a̱ ubuta̱ u te.

\VS{9}Ama ɗa a cinukpai Vuzavaguɗu Ka̱shile ke le, Adama a nannai ɗa u dengei le e ekiye Sisera kovonshi vo osoji a Hazo, koɓolo n aza a Filisitiya, m mogono ma aza a Mowabu a̱yi na u bonoi u shilika̱i n ele.

\VS{10}Ɗa o folonoi Vuzavaguɗu a danai, <Tsu nusa ta̱, tsu ka̱sukpa̱ wu ta̱ ɗa kucukpa tsu bonoi kutono ka̱ma̱li ka Balu n ka Ashitoretu. Ama gogo na isa tsu e ekiye a irala i tsu, ci ta̱ o kubono kutono wu.>

\VS{11}Ɗa yeve Vuzavaguɗu u suki Jerubalu\FTNT{*}{{\FR 12:11 }{\FR{12:11
}}{\FQ{Jerubalu
}}{\FT{E yevei ta̱ kpamu n kula Gidiyon.}}} m Baraku n Jefata koɓolo n Samaila. Ɗa wi isai ɗa̱ e ekiye a irala i ɗa̱ a akambu dem, ɗa ta na i ciya̱i ida̱shi i ma̱ta̱na̱.

\VS{12}Ama ana ye enei Nahashi mogono ma Amona ma ciga ta̱ kutuka̱ ɗa̱ n kuvon, ɗa i danai, <A̱Ꞌa̱ tsu ciga ta̱ mogono ma na ma kulyaꞋaka tsu tsugono,> ko an wo okpoi Vuzavaguɗu Ka̱shile ka̱ ɗa̱ a̱yi ɗa mogono ma̱ ɗa̱.

\VS{13}Gogo na mogono ma na i zagbai ma ɗanna. I folono ta̱ Vuzavaguɗu, kpamu u neke ɗa̱ ta̱.

\VS{14}Yi baci a kupana wovon u Vuzavaguɗu, i ga̱nda̱ka̱ yi kpamu i tono yi ka̱ta̱ i iwan kutono wila̱ u ni ba, ɗa baci kpamu a̱ɗa̱ m mogono ma̱ ɗa̱ ma na mi a kulyaꞋaka ɗa̱ tsugono i tonoi Vuzavaguɗu Ka̱shile ka̱ ɗa̱ mayin, yi ta̱ o kuyongo m ma̱ta̱na̱.

\VS{15}Ama ɗa baci i iwain kutono Vuzavaguɗu, ɗa kpamu iwain kutono wila̱ u ni, Vuzavaguɗu wi ta̱ wupa n a̱ɗa̱ m mogono ma̱ ɗa̱.

\VS{16}Adama a nannai, shamgbai ubuta̱ u na yi, yi ta̱ ta na e kene ili i mereve i na Vuzavaguɗu u kuyaꞋan a̱ a̱shi a̱ ɗa̱.

\VS{17}Gogo na ayin a vukyaꞋa vi itabi a ɗa ba? Ayain a kpandari a ɗa. Ama mi ta̱ e kuɗeke Vuzavaguɗu u lapa akpanga u yoꞋo mini. Ta lo ye kuyeve unushi u na i yaꞋin e kelime ka Vuzavaguɗu, a na i folonoi e neke ɗa̱ mogono.>>

\VS{18}Ɗa Samaila u ɗekei Vuzavaguɗu, ɗa a kanna ka nanlo ka Vuzavaguɗu u lapai akpanga ɗa u yoꞋi mini. Ɗa uma ra̱ka̱ a panai wovon u Ka̱shile koɓolo n Samaila.


\par }{\PP \VS{19}Ɗa uma a ra̱ka̱ a danai Samaila, <<Vasa u Vuzavaguɗu Ka̱shile ka̱ nu n una̱ u tsu, ta lo tsa ku kuwa̱. Adama a na tsu doku ta̱ ka̱ci ka̱ tsu unushi u gbani-gbani a na tsu folonoi e neke tsu mogono.>>

\VS{20}Ɗa Samaila wu ushuki u danai le, <<Ka̱ta̱ i pana wovon ba, ko a na wo okpoi i yaꞋan ta̱ unushi u nampa ra̱ka̱, ka̱ta̱ i kpatala i ka̱sukpa̱ Vuzavaguɗu ba, ama ga̱nda̱ka̱i ni n a̱ɗu a̱ ɗa̱ ra̱ka̱.

\VS{21}Ka̱ta̱ i kpatala i tono a̱ma̱li a gbani ba. A ɗa a̱ kuɓa̱nka̱ ɗa̱ ba, i ta na feu a ku isa ɗa̱ ba, adama a na ili i gbani ɗa.

\VS{22}Vuzavaguɗu wi a kuꞋiwan ɗa̱ ba, adama a na a cikpa kula ku ni, adama a na a̱yi n ka̱ci ka̱ ni kaꞋa u bonokoi ɗa̱ uma a̱ ni.

\VS{23}Ama mpa tamkpamu, Ka̱shile ka jebeshe n nusaka Vuzavaguɗu, a na m kukpa̱ɗa̱ kuyaꞋan kavasa adama a̱ ɗa̱. Adama a nannai mi ta̱ a kupiꞋisaka ɗa̱ ili na i gaꞋin n ili i na i kuyaꞋan.

\VS{24}Ama a̱ɗa̱ de panai wovon u Vuzavaguɗu, ka̱ta̱ i ga̱nda̱ka̱ yi n usuɓi n a̱ɗu a̱ɗa̱ ra̱ka̱, n i ciɓai ili i mereve i gbagbaꞋin i na u yaꞋankai ɗa̱.

\VS{25}Ama ɗa baci i lyaꞋi kelime n kuyaꞋan ku unushi, i ta̱ a kuna ɗa̱ ra̱ka̱ m mogono ma̱ ɗa̱.>>




\par }\Chap{13}{\SH Kuvon ka aza a Isaraila n aza a Filisitiya
\par }
{\PP \VerseOne{1}Shawulu wi ta̱ n a̱ya̱ kamangankupa ana wo okpoi mogono. U lyaꞋi tsugono ci Isaraila a̱ya̱ amangere n e re.\FTNT{*}{{\FR 13:1 }{\FR{13:1
}}{\FT{N tsa aza a Ibirahi a ɗana ta̱, <<Shawulu vuza vu ka̱ya̱ kete, u lyaꞋi tsugono a̱ya̱ e re.>>
}}}

\VS{2}Ɗa Shawulu u zagbai ovonshi a̱kpa̱n a tatsu (3,000), a̱ ka̱tsuma̱ ka aza a Isaraila. Ɗa u karai a̱kpa̱n e re (2,000), o yongo n a̱yi a Mikamashi n uɓon wa aginda aza e Betelu. Ɗa u ka̱sukpa̱i ka̱kpa̱n ke te (1,000), ko yongo n kolobo ka̱ ni Janata a̱ likuci i Gibiya a uɓon wa aza a Bayami. Ovonshi a na a buwai tamkpamu ɗa u lokoi le a bana a iꞋuwa i le.

\VS{3}Ɗa Janata u bankai aza a Filisitiya kuvon a Geba, ɗa u lyaꞋi le n kuvon. Ɗa aza a Filisitiya a panai a arabali. Ɗa Shawulu u zuwai a̱ lika̱i kavana adama a na a dana aza a Ibirahi uta̱ u kuvon.

\VS{4}Ana aza a Isaraila ra̱ka̱ a panai Shawulu u lyaꞋa ta̱ aza a Filisitiya n kuvon, kpamu ɗa aza a Isaraila okpoi ili yu unata a̱ ubuta̱ wa aza a Filisitiya, ɗa a̱ uta̱i o ɓolongi a̱ ubuta̱ u Shawulu a̱ likuci i Giliga.


\par }{\PP \VS{5}Ɗa aza a Filisitiya a gasai adama a na a̱ shilika̱ n aza a Isaraila. Uta̱i n ekeke odoku a̱kpa̱n kamangankupa (30,000), n akumbi a̱kpa̱n a̱ ta̱li (6,000), koɓolo n ovonshi a̱bunda̱i tsu kayala ka Mala. A banai Mikamashi n kasana ka Betu-avin, a zuwai ɗe a̱pa̱m e le.

\VS{6}Ana aza a Isaraila e enei i ta̱ a̱ ka̱tsuma̱ ka atakaci, adama a na a zuwai le ta̱ kelime, ɗa e sheɗeki a aɓatsu n atali n enle n ayinva.

\VS{7}Aza a Ibirahi o yoku kpamu a pasai a gaɗukpai a kubana a Urudu a uɓon u kumaci ka aza a Gadu n Giliyadu. Ɗa a̱yi Shawulu u da̱sa̱ngi a Giliga, ovonshi a na tamkpamu i n a̱yi o tonoi ni n wovon.


\par }{\PP \VS{8}Ɗa u vanai Samaila ali ayin e cindere, tsu na Samaila u danai ni u yaꞋan. Ama Samaila u ta̱wa̱ a Giliga ba, ɗa ovonshi a Shawulu a̱ gita̱i kuwacuwa.

\VS{9}Ɗa Shawulu u danai, <<Tuka̱i mu n kuneꞋe ku kusongu n kuneꞋe ma̱ta̱na̱.>> Ɗa ta na a̱ tuka̱i ni, ɗa u nekei ku ɗa alyuka o kusongu.

\VS{10}Gogo lo ana u kotsoi kuneke alyuka a, ɗa Samaila u yawai, ɗa Shawulu u banai u kya̱sa̱i ni.

\VS{11}Ɗa Samaila u danai ni, <<Yiɗa̱i vi yaꞋin?>>

\par }{\PP Ɗa wu ushuki ni u danai, <<Ana me enei uma a a kuwacuwa a̱ kuka̱sukpa̱ mu, kpamu avu vu ta̱wa̱ a makyan ma na vu yaꞋin uzuwukpani ba. Kpamu aza a Filisitiya a ɗa na a ɓolongi a Mikamashi.

\VS{12}Ɗa n sheshei, n danai <Gogo na aza a Filisitiya o foɓuso ta̱ kuyaꞋan kuvon nu mpa a Giliga, ka̱ta̱ kpamu n la̱nsa̱ uɓa̱nki u Vuzavaguɗu ba.> I ɗaɗa i zuwai ɗa wo okpoi mu ugutsuki n neke alyuka o kusongu.>>

\VS{13}Ɗa Samaila u danai, <<Avu vu yaꞋan ta̱ tsulau tsu gbangam, vu kpa̱ɗa̱ ta̱ kutono wila̱ u na Vuzavaguɗu Ka̱shile ka̱ nu u nekei nu, vi ishi baci vu tono u ɗa, Vuzavaguɗu wi ishi ta̱ a kuzuwa tsugono tsu nu tsu gbonguro a Isaraila ali a ayin babu uteku.

\VS{14}Ama gogo na tsugono tsu nu tsa kugeshe ba. Vuzavaguɗu u zagba ɗe vuza yoku vuza na ka̱ɗu ka̱ ni ka cigai, ɗa u zuwai ni wo okpo mogono ma uma a̱ ni, adama a na vu iwan ta̱ kutono wila̱ u ni.>>

\VS{15}Ɗa Samaila u lazai u ka̱sukpa̱i Giliga. Shawulu tamkpamu u kecei kagimi ka uma a na a buwai koɓolo n a̱yi a Gibiya vu uɓon u kumaci ka aza a Bayami, ɗa u ciya̱i uma amangatawa̱nta̱li (600).

\VS{16}Shawulu n Janata kolobo ka̱ ni koɓolo n ovonshi a na i n ele ɗa a̱ da̱sa̱ngi a̱ likuci i Geba a uɓon u kumaci ku Bayami. Aza Filisitiya tamkpamu ɗa a zuwai a̱pa̱m e le a Mikamashi.

\VS{17}Ɗa ugboku u tatsu wa ovonshi a aza a Filisitiya uta̱i a̱ ubuta̱ wa̱ a̱pa̱m e le. Ugboku u te u gaɗukpai a kubana a̱ likuci i Ofura vu na vi a uɓon wi iɗika i Shuwalu,

\VS{18}u i re a kubana a uɓon u Betu-horon, u tatsu tamkpamu u ka̱na̱i uye a kubana a̱ ka̱ra̱ ka Zeboyimu ka na ki a kinda uɓon u meremune.


\par }{\PP \VS{19}A makyan ma nanlo, babu kawakana a iɗika yi Isaraila ra̱ka̱, adama a na aza a Filisitiya a̱ sa̱nka̱ ta̱ aza a Ibirahi a kuyumaka ka̱ci ke le nsara n otokobi o kuvon.

\VS{20}Adama a nannai ɗa aza a Isaraila ra̱ka̱ a banai wa aza a Filisitiya adama na a taza mba̱ri nu ngali n ogovu nu nkawun n le.

\VS{21}A ayin a na baci de dem tazai mba̱ri, nu ngali n le a tsu tsupa ta̱ azurufa e re. Ta feu nannai ɗa baci o gboroi ogovu ko mba̱ri ma anaka a tsu tsupa ta̱ kazurufa ke te.

\VS{22}Adama nannai, ana a̱ ɗa̱ngusa̱i kuvon, babu kovonshi ke te ki Isaraila ka na ki m masara ko ta na kotokobi, sai Shawulu a̱yi m maku ma̱ ni Janata koci.


\par }{\PP \VS{23}Ɗa aza a Filisitiya a zuwai ugboku wo ovonshi o yoku inda uye u kuꞋuwa a Mikamashi.




\par }\Chap{14}{\SH Janata u lyaꞋi aza a Filisitiya n kuvon
\par }
{\PP \VerseOne{1}Kanna ko yoku ɗa Janata kolobo ka Shawulu u ɗekei kolobo ka na ka tsu ɗikaka yi ucanuku u kuvon, u danai ni, <<Ta̱wa̱, tsu gaɗukpa a kubana a uɓon wa a̱pa̱m aza a Filisitiya.>> Ama Janata u dana esheku a̱ ni Shawulu ba.

\VS{2}Shawulu tamkpamu u shikpa̱i ka̱pa̱m ka̱ ni a̱ kululu ku maɗanga ma ruman a̱ likuci i Miguro vu Gibiya. U yongo ta̱ n ovonshi amangatawa̱nta̱li (600) feu,

\VS{3}Ali n Ahija ganu vu Vuzavaguɗu wi ta̱ lo a̱ ubuta̱ wa, wi ta̱ uka̱ɓa̱ngi n efodu vu kula̱nsa̱ kuyeve ku Vuzavaguɗu. Ahija maku ma Ahitubu vangu vu Ikabodu kolobo ka Finihas a kpaꞋa ku Eli ganu vu Vuzavaguɗu a Shilo. Dem vu le babu vuza na u yevei ayin a na Janata u lazai.

\VS{4}Ubuta̱ u na Janata u cigai kutono a kubana wa aza a Filisitiya, wi ta̱ n aginda e re. Kaginda ke te e ci ɗeke ta̱ kaꞋa Bozezu, ke te tamkpamu Sene.

\VS{5}Kaginda kana ki a uɓon u gaɗi ki ta̱ a kinda Mikamashi, ka na kpamu ki a uɓon u ɗakai ki ta̱ a kinda Geba.


\par }{\PP \VS{6}Ɗa Janata u danai kolobo ku ucanuku ka̱ ni, <<Ta̱wa̱ tsu bana a̱pa̱m aza a ofoto. Ko Vuzavaguɗu u kuneke tsu ulyaꞋi, adama na babu i yoku i na ya kusa̱nka̱ Vuzavaguɗu kuciya̱ ulyaꞋi, ko n uma a̱bunda̱i ko n uma kenu.>>

\VS{7}Ɗa kolobo ka ka̱ ushuki, u danai, <<YaꞋan ra̱ka̱ tsu na ka̱ɗu ka̱ nu ke nekei nu. LyaꞋa kelime, mpa mi ta̱ koɓolo n a̱vu n ka̱ɗu n wuma u va̱ dem.>>

\VS{8}Ɗa Janata u danai, <<Ta baci nannai, ta̱wa̱ tsu gaɗukpa a kubana a̱ ubuta̱ wa aza a Filisitiya kpamu ci ta̱ kuyaꞋan tsu na e kene tsu.

\VS{9}A dana tsu baci, <Shamgbai ali tsu ta̱wa̱ ubuta̱ u ɗa̱,> ka̱ta̱ tsu shamgba a̱ ubuta̱ u na ci, tsa kubana a̱ ubuta̱ u na i ba.

\VS{10}Ama ɗa baci a danai, <Ta̱wa̱i i cina tsu,> ka̱ta̱ tsu kumba tsu bana, adama a na wi ta̱ o kokpo tsu urotu an Vuzavaguɗu u nekei le e ekiye a̱ tsu.>>


\par }{\PP \VS{11}Ɗa a̱ ka̱sukpa̱i aza a Filisitiya enei le. Ana aza a Filisitiya enei le ɗa a danai, <<La̱na̱i biꞋi na ɗe, aza a Ibirahi a̱ kuta̱ aɓatsu a̱ ubuta̱ u na ishi e sheɗeki.>>

\VS{12}Ɗa ovonshi a a danai Janata n kaɗiki ku ucanuku ka̱ ni, <<Walai a̱ kuta̱wa̱ wa̱ a̱tsu, ka̱ta̱ ta na tsu paɗukpaka ɗa̱ a̱shi.>> Ɗa Janata u danai kaɗiki ku ucanuku ka, <<Tono mu, Vuzavaguɗu u neke le ta̱ ekiye aza a Isaraila.>>

\VS{13}Ɗa Janata u kumbai kusan ka n nkuɗa̱ru, n kaɗiki ku ucanuku ka̱ ni o kutono yi ka̱ca̱pa̱. Ana a yawai ɗe ɗa Janata u ka̱na̱i kukapa aza a Filisitiya n u vakangi a iɗika, kaɗiki ku ucanuku ka̱ ni o kutono n wu unai.

\VS{14}A̱ ugiti u vishili ɗa Janata n kaɗiki ku ucanuku ka̱ ni a unai uma kamanga e keteshe ka na ka yawai agisana a kashina ka na anaka a kunima kanna ke te.


\par }{\SH Aza a Isaraila o lokoi aza a Filisitiya
\par }
{\PP \VS{15}Ɗa wovon u ka̱na̱i ovonshi aza a Filisitiya ra̱ka̱ koɓolo n aza a na i punu asuvu a̱pa̱m n aza na i pulai, ali feu n aza na i a̱ ka̱ba̱nga̱ koɓolo n aza na i o kuvon. Dem vu le a panai wovon ɗa a dagazai, ɗa iɗika i jengeɗei. Ka̱shile ka ta na ka̱ tuka̱i n ukuna u nampa.


\par }{\PP \VS{16}Ɗa ovonshi a kindi a Shawulu a na i a Gibiya vu uɓon wa aza a Bayami a̱ la̱na̱ki, ɗa enei ovonshi aza a Filisitiya a ilaɗi a̱ ubuta̱ dem.

\VS{17}Ɗa Shawulu u danai uma na i koɓolo n a̱yi, <<Kecei ovonshi a na i na, ciya̱ ci yeve aza na i lo ba.>> Ana e kecei ɗa a cinai Janata ɗa n kaɗiki ku ucanuku ka̱ ni, ele ɗa i lo ba.

\VS{18}Ɗa Shawulu u danai Ahija, <<Tuka̱i n akpati vu Ka̱shile va na.>> A ayin a nanlo ta na vu ɗa vi ta̱ a̱ ubuta̱ wa aza a Isaraila.

\VS{19}A ayin a na Shawulu wi a kuyaꞋanka ganu kadanshi, ɗa aza a Filisitiya o doku a̱ ripula̱i ka̱u a̱pa̱m ele. Ɗa Shawulu u danai ganu va, <<Avu de yaꞋan tsu wala.>>

\VS{20}Ɗa Shawulu koɓolo n uma a na o ɓolongi ra̱ka̱ a uwai kuyaꞋan kuvon. A cinai aza a Filisitiya a̱ ripula̱i, a makapanai n otokobi.

\VS{21}Ɗa aza a Ibirahi a na ishi punu n aza a Filisitiya, aza a na o tonoi le a kubana a̱ ubuta̱ wa̱ a̱pa̱m, a kpatalai o bonoi a̱ kuɓa̱nka̱ aza a Isaraila a na i koɓolo n Shawulu n Janata.

\VS{22}Ana aza a Isaraila a na ishi e sheɗeki a nsansa ma aza a Ifirayimu ra̱ka̱ a panai kakuna ka na a danai ovonshi aza a Filisitiya a suma ta̱, ɗa ele feu a uwai kuvon ka n utsura.

\VS{23}Ɗa a̱ ka̱na̱i kuvon ali a kubana ulaji u Betu-avin. Ɗa Vuzavaguɗu ta na u ɓa̱nka̱i aza a Isaraila a kanna ka nanlo.


\par }{\SH Akucina a Shawulu
\par }
{\PP \VS{24}A kanna ka na lo ovonshi a aza a Isaraila i ta̱ a̱ ka̱tsuma̱ ka atakaci, adama a na Shawulu u kucina ta̱, u danai, <<N yaꞋanka ta̱ vuza na de dem u lyaꞋi ilikulyaꞋa anana kafu kanna ka̱ yikpa̱ una̱ u wuya, babu na n tsupai kutan a̱ ubuta̱ wi irala i va̱.>> Adama a nannai, babu kovonshi ka na ka lyaꞋi ilikulyaꞋa.

\VS{25}Ana ovonshi ra̱ka̱ a uwai a̱ kutsun, ɗa a cinai ishigi uva̱mi a iɗika.

\VS{26}Ana a cinai ishigi ya a iɗika, kpamu babu vuza na u ukai ka̱jivu ka̱ ni u peɗei, adama a na i ta̱ o wovon wa akucina a Shawulu a.

\VS{27}Ama Janata u yeve ana esheku a̱ ni u yaꞋin akucina ba. Adama a nannai ɗa u ukai kocombo ka kalangu ka na ki e kukiye ku ni a ishigi ya, ɗa u bankai a̱ una̱ u ni u peɗei. Ɗa a̱shi a̱ ni a akanai.

\VS{28}Ɗa kovonshi vu yoku u danai ni, <<Esheku a̱ nu u kucina ta̱ a danai vuza vu una̱ u wuya ɗa dem vuza na baci u lyaꞋi ilikulyaꞋa anana. I ɗaɗa i zuwai ovonshi ra̱ka̱ a nambai utsura.>>

\VS{29}Ɗa Janata u danai, <<Esheku a̱ va̱ a uka ta̱ iɗika i nampa atakaci. La̱na̱ tsu na a̱shi a̱ va̱ a akanai a na m peɗei ishigi i nampa kenu.

\VS{30}Nini ɗai wi ishi o kokpo anana, ishi baci ovonshi a̱ tsu a lyaꞋa ilikulyaꞋa i na a̱ pura̱i a̱ ubuta̱ wi irala i le? Ishi a kulaꞋa n kuna aza a Filisitiya n a̱bunda̱i ba?>>


\par }{\PP \VS{31}A kanna ka nanlo, ana aza a Isaraila o kotsoi kuna aza a Filisitiya a na i ɗe a Mikamashi ali a kubana a Ayijalon. Ɗa oꞋoi n a̱bunda̱i adama a kambulu.

\VS{32}Ɗa a̱ kpa̱ta̱ra̱ ucanuku u na a ɗikai gbani a̱ ubuta̱ u kuvon. Ɗa a ɗikai nlala, n anaka koɓolo n obomburon, a kiɗai le a iɗika ɗa a takumai nu mpasa n le dem.

\VS{33}Ɗa vuza yoku u danai Shawulu, <<La̱na̱ biꞋi ovonshi a̱ nu i ta̱ a kunusaka Vuzavaguɗu, a kutakuma i nyama nu mpasa n le.>>

\par }{\PP Ɗa u danai le, <<Ra̱ka̱ vu ɗa̱ i koɗo ta̱ akucina, gida̱la̱kpa̱i katali ka gbayin i tuka̱ mu na.>>

\VS{34}Ɗa u danai le, <<Uta̱i i bana i dana osoji a, <Yaba dem u tuka̱ n kanaka m malala ka̱ta̱ i kiɗa n ɗa tsu takuma na. Ka̱ta̱ i nusaka Vuzavaguɗu i takuma inyama nu mpasa n ni ba.> >> Ɗa yaba dem u tuka̱i n manama ma̱ ni, u kiɗai a katali n kayin ka nanlo.

\VS{35}Ɗa Shawulu u maꞋi katalikalyuka ka Vuzavaguɗu, na va ɗaɗa katalikalyuka ku ugiti ka na u maꞋakai Vuzavaguɗu.


\par }{\PP \VS{36}Ɗa Shawulu u danai, <<YaꞋan tsu banka a aza a Filisitiya a nampa kuvon n kayin, ka̱ta̱ tsu una le ali a kubana a usana, ka̱ta̱ tsu ka̱sukpa̱ ko vuza te n wuma ba.>>

\par }{\PP Ɗa a̱ ushuki a danai, <<YaꞋan uteku tsu na ve enei u gaꞋin nu.>>

\par }{\PP Ama ɗa ganu u danai, <<Ka̱sukpa̱i biꞋi ce ecei Ka̱shile.>>

\VS{37}Ɗa Shawulu we ecei Ka̱shile u danai, <<U gaꞋan ta̱ m bana n yaꞋan kuvon n aza a Filisitiya? Vi ta̱ e kuneke le e ekiye aza a Isaraila?>> Ama Ka̱shile ku ushuku yi a kanna ka nanlo ka ba.

\VS{38}Ɗa Shawulu u danai, <<Ta̱wa̱i na ra̱ka̱ vu ɗa̱ a̱ɗa̱ na yi aza e kelime o ovonshi, adama a na tsu la̱na̱ unushi u na ci yaꞋin anana.

\VS{39}N kucina ta̱ n Ka̱shile ka wuma ka aza a Isaraila, ko maku ma̱ va̱ Janata ɗa baci u nusai wi ta̱ a̱ kukuwa̱.>> Ama babu vuza na u danai ni kakuna.

\VS{40}Ɗa Shawulu u danai uma a Isaraila, <<Ra̱ka̱ vu ɗa̱ shamgbai a̱ ubuta̱ u te, mpa n Janata maku ma̱ va̱ tamkpamu tsu shamgba na.>>

\par }{\PP Ɗa ovonshi a̱ ushuki a danai, <<YaꞋan i na i gaꞋin nu.>>

\VS{41}Ɗa Shawulu u vasai u Vuzavaguɗu Ka̱shile ki Isaraila, u danai, <<Ushuku tsu mayun, tsu folono wu ta̱, yotsongu tsu vuza na u nusai.>> Ɗa Ka̱shile kushuki Shawulu m maku ma̱ ni Janata a̱ ubuta̱ u Yurim n Tumi\XREF{}{{\XO 14:41 }{\XO{14:41
}}{\XT{Yurim n Tumi
}}{\XT{Kut 28:30}}}, ɗa uma a na a buwai a laꞋakai.

\VS{42}Ɗa Shawulu u danai, <<Taɗuki kazagba adama a̱ va̱ n kolobo ka̱ va̱ Janata.>> Ɗa kazagba ka ka̱ yikpa̱i u Janata kolobo ka̱ ni.


\par }{\PP \VS{43}Ɗa Shawulu we ecei Janata <<Dana mu i na vu yaꞋin.>>

\par }{\PP Ɗa Janata u danai ni, <<Ishigi ɗa koci m peɗei n kocombo ka kalangu ka̱ va̱. Na va u yawa ta̱ n kuwa̱?>>

\VS{44}Ɗa Shawulu u danai, <<Avu Janata vu kuwa̱ baci ba, yaꞋan Ka̱shile kuna mu anana.>>

\VS{45}Ama ɗa osoji a a danai Shawulu, <<Adama a̱ yiɗa̱i Janata u kukuwa̱, a̱yi vu na u tuka̱i n wishi u gbayin wa aza a Isaraila? Ka nanlo ki a kuyaꞋan ba. Tsu kucina ta̱ n Vuzavaguɗu ko cileme tsu ka̱nji tsu kaci ci ni ci te ci o kutoɗo ci yikpa̱ a iɗika ba. Adama na u yaꞋan ta̱ ili i nampa anana n utsura u Ka̱shile.>> Nannai va ɗa ovonshi a̱ ɓa̱nka̱i Janata ɗa a̱ kpa̱ɗa̱i kuna yi.

\VS{46}Ɗa yeve Shawulu u ka̱sukpa̱i kutono aza a Filisitiya, ɗa ele ta na o bonoi a iɗika i le.


\par }{\SH Tsugono tsu Shawulu
\par }
{\PP \VS{47}Ana Shawulu wo okpoi mogono mi Isaraila, u yaꞋan ta̱ kuvon n irala i ni a̱ ubuta̱ dem u na wi uka̱ra̱Ꞌi n a̱yi. U yaꞋan ta̱ kuvon n aza a Mowabu, n aza Amona, aza a Edom, nu ngono ma aza a Zoba koɓolo n aza a Filisitiya. Ubuta̱ u na Shawulu u banai kuvon dem u ciya̱ ta̱ ulyaꞋi.

\VS{48}U yaꞋan ta̱ kuvon n utsura wa a̱bunda̱i ɗa u lyaꞋi aza a Ameleki, nannai ɗa wi isai aza a Isaraila e ekiye aza a na a̱ pura̱i le ucanuku gbani.


\par }{\PP \VS{49}Muku n Shawulu e le ɗa Janata, n Ishivi koɓolo m Maliki-shuwa. Wi ta̱ kpamu m muku ma̱ a̱ma̱ci n re, ele ɗa Meriba mekere mu ugiti, m Makelu vuza kenu.

\VS{50}Kula ku vuka vu ni ku ɗa Ahinowam mekere ma Ahimazu. Kula ku kovonshi vi ni kpamu a̱yi ɗa Abuna kolobo ka Neru esheku e keꞋen a Shawulu.

\VS{51}Esheku a Shawulu a ɗa Kishu, esheku a Abuna a ɗa Neru, dem vu le olobo a Abiyelu a ɗa.


\par }{\PP \VS{52}Ayin a Shawulu ra̱ka̱ i ta̱ tukpa n kuvon n aza a Filisitiya, kpamu ubuta̱ na baci de dem Shawulu we enei vuza vu utsura, ka̱ta̱ u rono yi u bonoko a̱ ka̱tsuma̱ ko ovonshi a̱ ni.




\par }\Chap{15}{\SH Kuvon n aza a Ameleki
\par }
{\PP \VerseOne{1}Kanna ke te ɗa Samaila u danai Shawulu, <<Mpa ɗa Vuzavaguɗu u suki n ta̱wa̱ me erengu wu, ka̱ta̱ kpamu n zuwa wu tsugono u uma aza a Isaraila. Adama a nannai pana i na Vuzavaguɗu u danai.\XREF{}{{\XO 15:1 }{\XO{15:1
}}{\XT{1 Sam 10:1}}}

\VS{2}Ili i na Vuzavaguɗu MalaꞋimili u dansai i ɗanna. <N kutakacika ta̱ aza a Ameleki adama i na a yaꞋankai aza a Isaraila a ayin a na a̱ uta̱i a Masar.

\VS{3}Gogo na bana vu yaꞋan kuvon n aza a Ameleki ka̱ta̱ vu una le ra̱ka̱. Ka̱ta̱ vu ka̱sukpa̱ ili ba, unai le ali n a̱ma̱ci, muku nu nreɓu, anaka nu nlala, arakuma ni njaki.> >>


\par }{\PP \VS{4}Ɗa Shawulu u ɓolongi ovonshi a̱ ni ra̱ka̱ a Telem. U kecei le ɗa u ciya̱i uma a̱kpa̱n kupa (10,000) wa aza a Yahuda, osoji a̱kpa̱n amangatawenre (200,000) tamkpamu a kumaci ka aza a Isaraila.

\VS{5}Ɗa Shawulu n osoji a̱ ni a banai a̱ likuci i Ameleki ɗa a kpaꞋwain a̱ ka̱ra̱Ꞌa̱.

\VS{6}Ɗa u suꞋuki aza e Kena n akaka, u danai, <<Uta̱i i ka̱sukpa̱ aza a Ameleki, ta lo ma kuna ɗa̱ koɓolo, adama a na i yaꞋanka ta̱ aza a Isaraila kasingai ana a̱ uta̱i a Masar.>> Ɗa aza e Kena a̱ uta̱i a̱ ka̱sukpa̱i aza a Ameleki.

\VS{7}Ɗa Shawulu u lyaꞋi aza Ameleki n kuvon, ili i na i ɗikai a Havila ali a kubana a Shuru vu na vi ɗe a kasana n iɗika i Masar.

\VS{8}Ɗa u ɗikai Agaga mogono ma aza a Ameleki n wuma. Ama wu una ta̱ uma a̱ ni ra̱ka̱ n kotokobi.

\VS{9}Ama Shawulu koɓolo n ovonshi a̱ ni a̱ ka̱sukpa̱ ta̱ Agaga mogono n wuma koɓolo nu nlala n singai n singai, n anaka ni ndendem, ngiri, koɓolo n i na i laꞋi n kugaꞋan le dem. I nampa ya ra̱ka̱ a una i ɗa ba. Ama a una ta̱ nnama ra̱ka̱ n na mi nu usa̱n n na n gaꞋin ba.


\par }{\PP \VS{10}Ɗa Vuzavaguɗu u yaꞋin kadanshi n Samaila,

\VS{11}<<N na̱mgba̱ ta̱ ka̱tsuma̱ a na n zuwai Shawulu tsugono, adama a na u shirikpa̱ka̱ mu ta̱ kucina̱, kpamu u tono wila̱ u va̱ ba.>> Ɗa Samaila u na̱mgba̱i ka̱tsuma̱ ka̱u, ɗa u ka̱na̱i kufolono Vuzavaguɗu kayin ka̱ɓa̱la̱.


\par }{\PP \VS{12}Ana kayin ka asai ɗa Samaila u banai kula̱nsa̱ Shawulu, ama ɗa a dana na ni, <<Shawulu u bana ta̱ a Kamelu, a̱ ubuta̱ u na u maꞋakai ka̱ci ka̱ ni ili i na a kuciɓasa n a̱yi. A̱ ubuta̱ wa ɗe ka̱ta̱ u laza a kubana a Giliga.>>


\par }{\PP \VS{13}Ana Samaila u yawai a̱ ubuta̱ u na wi, ɗa Shawulu u danai, <<YaꞋan Vuzavaguɗu u zuwaka wu una̱singai. Adama a na n tono ta̱ wila̱ u Vuzavaguɗu.>>


\par }{\PP \VS{14}Ɗa Samaila u danai, <<Ta baci nannai, ma̱shi ma yiɗa̱i mi a kupana tsu mashi ma nlala n anaka?>>


\par }{\PP \VS{15}Ɗa Shawulu wu ushuki, <<Ovonshi a ɗa a̱ ta̱wa̱i n ele ɗe a̱ ubuta̱ wa aza a Ameleki, a zagba ta̱ nlala n anaka a singai adama alyuka a Vuzavaguɗu Ka̱shile ka̱ nu, ama tsu una ta̱ aza na a buwai.>>

\VS{16}Ɗa Samaila u danai Shawulu,<<Shamgba! Ka̱sukpa̱ n dana wu i na Vuzavaguɗu u danai mu na̱yi n kayin.>>

\par }{\PP Ɗa Shawulu wu ushuki, <<Dana mu.>>


\par }{\PP \VS{17}Ɗa Samaila u danai, <<Ko an vi a kinda ka̱ci ka̱ nu avu ili ɗa ba, ama avu ɗa vuza gbayin vu kumaci ka aza a Isaraila. Vuzavaguɗu u zagba wu ta̱ vo okpo mogono mi Isaraila.

\VS{18}Ɗa u suki nu vu yaꞋanka yi ulinga, u danai, <Bana vu una uma a kavama aza a Ameleki, yaꞋan kuvon n ele ali vu una le ra̱ka̱-ra̱ka̱.>

\VS{19}Yiɗa̱i i zuwai ɗa vu iwain kutono wila̱ u Vuzavaguɗu? Yiɗa̱i zuwai vu pura̱i ucanuku gbani u na u laꞋi n kugaꞋan? Ɗa vi yaꞋin ka gbani-gbani a̱ a̱shi a Vuzavaguɗu?>>

\VS{20}Ɗa Shawulu wu ushuki u danai, <<N tono ta̱ wila̱ u Vuzavaguɗu, m bana ta̱ a̱ ubuta̱ u na u suki mu m bana. Mu una ta̱ aza a Ameleki ra̱ka̱-ra̱ka̱, kpamu ɗa n remei Agaga mogono me le.

\VS{21}Ɗa ovonshi e kenuki nlala koɓolo n anaka a singai a̱ ka̱tsuma̱ ku ucanuku u gbani u na a̱ pura̱i, adama na a yaꞋanka Vuzavaguɗu Ka̱shile ka̱ nu alyuka na ɗe a Giliga.>>


\par }{\PP \VS{22}Ama ɗa Samaila wu ushuki,

\par }{\Q <<Yiɗa̱i Vuzavaguɗu u laꞋi n kuciga?

\par }{\QB Isumi, ko kuneꞋe ka alyuka?

\par }{\Q U laꞋa ta̱ n ku gaꞋan o tono kadanshi ka̱ ni,

\par }{\QB ana e kuneke yi alyuka a nlala n singai.


\par }{\Q \VS{23}Adama a na ugbamiwasuvu wi ta̱ derere n unushi u tsuboci.

\par }{\QB A̱ra̱ɗi kpamu derere ɗa n unushi u tsugbani.

\par }{\Q Adama a na vu iwan ta̱ kadanshi ka Vuzavaguɗu,

\par }{\QB A̱yi feu u iwan wu ta̱ o tsugono.>>


\par }{\PP \VS{24}Ɗa Shawulu u danai Samaila, <<N nusa ta̱. M kpa̱ɗa̱ ta̱ kutono wila̱ n kadanshi ka Vuzavaguɗu. Adama a na m pana ta̱ wovon wa osoji, i ɗaɗa i zuwai n yaꞋin ili i na a cigai.

\VS{25}Gogo na n folono wu ta̱, cinukpaka mu n unushi u va̱ ka̱ta̱ vu bono koɓolo nu mpa, adama na n cikpa Vuzavaguɗu.>>

\VS{26}Ama ɗa Samaila u danai ni, <<Mpa n kubono koɓolo n a̱vu ba. Adama na vu iwain ta̱ kadanshi ka Vuzavaguɗu, kpamu Vuzavaguɗu u iwan wu ta̱ o tsugono tsa aza a Isaraila.>>

\VS{27}Ana Samaila u kpatalai a na wa laza, ɗa Shawulu u remei ka̱ga̱Ꞌin ko motogu ma̱ ni, ɗa ma karai.

\VS{28}Ɗa Samaila u danai ni, <<Vuzavaguɗu u kara ta̱ tsugono tsa aza a Isaraila wa̱ nu anana, kpamu u neke ta̱ tsu ɗa u vuza yoku vu na u laꞋi nu.

\VS{29}A̱yi na wi n Tsugbayin tsa aza a Isaraila u ci yaꞋan aꞋuwa ba, ko ta na u sabaꞋa ka̱ɗu ka̱ ni, adama na a̱yi vuma ɗa ba, vuza na u tsu sabaꞋa ka̱ɗu ka̱ ni.>>

\VS{30}Ɗa Shawulu u danai, <<Mpa n nusa ta̱. Ama n nannai dem cikpa mu e kelime ko nkoshi m gba̱ra̱-gba̱ra̱ n uma a̱ va̱ n kelime ka aza a Isaraila. Ta̱wa̱ tsu walaka, adama na m bana n cikpa Vuzavaguɗu Ka̱shile ka̱ nu.>>

\VS{31}Ɗa Samaila u bonoi n Shawulu, ɗa u cikpai Vuzavaguɗu.


\par }{\PP \VS{32}Ɗa Samaila u danai, <<Tukai mu n Agaga mogono ma aza a Ameleki.>> Ɗa Agaga u yawai wu a̱ni m ma̱ta̱na̱ n ka̱ɗu ida̱shi, <<Kusheshe ku ni a kuna yi ba.>>

\VS{33}Ama ɗa Samaila u danai, <<Uteku tsu na kotokobi ka̱ nu ko bonokoi a̱ma̱ci babu muku, nannai ɗa feu a̱na̱ku a̱ nu o kokpo babu maku.>> Ɗa Samaila wu unai Agaga e kelime ka Vuzavaguɗu a Giliga.


\par }{\PP \VS{34}Ɗa Samaila u lazai a kubana a Rama, ɗa Shawulu u banai a kpaꞋa ku ni a Gibiya.

\VS{35}Ili i na i ɗikai a kanna ka nanlo Samaila u doku we ene Shawulu ba, ali Samaila u kuwa̱i, ama u na̱mgba̱ ta̱ ka̱tsuma̱ ka̱u adama a̱ ni. Vuzavaguɗu ta na u pana uyoꞋo a na u zuwai Shawulu wo okpoi mogono mi Isaraila ba.




\par }\Chap{16}{\SH Samaila u zuwai Dawuda wo okpoi mogono
\par }
{\PP \VerseOne{1}Ɗa Vuzavaguɗu u danai Samaila, <<Ali wana ɗai vu kulyaꞋa kelime n ku na̱mgba̱ ka̱tsuma̱ adama a Shawulu? N iwai ta̱ ɗe wo okpo mogono ma aza a Isaraila. Gogo na shatangu kavana ka̱ nu m maniꞋin, vu bana a̱ likuci i Batalami a̱ ubuta̱ u vuma vi yoku vu na ci ɗeke Jesi, adama na n zagba ta̱ vuma te a̱ ka̱tsuma̱ ka̱ muku n ni wo okpo mogono.>>

\VS{2}Ama ɗa Samaila u danai, <<Nini ɗai m kubana ɗe? Shawulu u pana baci kaꞋa wi ta̱ a kuna mu.>> Ɗa Vuzavaguɗu wu ushuki u danai, <<Gogo na ɗika mashan ma kanaka a kubana, vu yawa baci ka̱ta̱ vu dana, <N ta̱wa̱ ta̱ kuneke alyuka u Vuzavaguɗu.>

\VS{3}Ka̱ta̱ vu banuku Jesi u ta̱wa̱ a̱ ubuta̱ wa alyuka a, mpa ta na n kudana wu ta̱ i na va kuyaꞋan. Vi ta̱ e kerengu vuza na n yotsonki nu.>>

\VS{4}Ɗa Samaila u yaꞋin i na Vuzavaguɗu u danai ni. Ana u yawai a Batalami, ɗa nkoshi m gba̱ra̱-gba̱ra̱ n likuci ma n rabasai ni ikyamba e kujeꞋe. Ɗa ecei ni, <<Gbaga ɗa vu ta̱wa̱i ko?>>

\VS{5}Ɗa Samaila wu ushuki, <<E, gbaga ɗa, n ta̱wa̱ ta̱ kuyaꞋanka Vuzavaguɗu alyuka. Bonokoi ka̱ci ka̱ ɗa̱ ciɗa, ka̱ta̱ i ta̱wa̱ koɓolo nu mpa a̱ ubuta̱ wa alyuka.>> Ɗa Samaila we erengi Jesi ciɗa koɓolo m muku n ni, ɗa u banuki le a̱ ta̱wa̱ a̱ ubuta̱ wa alyuka wa.


\par }{\PP \VS{6}Ana a yawai ɗe, ɗa Samaila we enei Eliyabu kolobo ka Jesi, ɗa u sheshei, <<Mayun, vuza na wi kashani e kelime ka̱ tsu na va a̱yi ɗa vuza na Vuzavaguɗu u zagbai.>>

\VS{7}Ama ɗa Vuzavaguɗu u danai Samaila, <<Ka̱ta̱ vi indana tsuloboi ci ni ko ugaɗi u ni ba, adama a na n iwain ta̱ ɗe. Vuzavaguɗu u ci indana i na vuma u ci indana ba. Vuma u ci indana ta̱ tsuloboi, ama Vuzavaguɗu u ci indana ta̱ ka̱ɗu.>>

\VS{8}Ɗa Jesi u ɗekei Abinadabu, u zuwai ni u laza e kelime ka Samaila. Ama ɗa Samaila u danai, <<A̱yi na feu Vuzavaguɗu u zagba yi ba.>>

\VS{9}Ɗa Jesi kpamu u zuwai Shama u laza e kelime ka Samaila, ama ɗa Samaila u danai, <<A̱Ꞌa̱, a̱yi na feu Vuzavaguɗu u zagba yi ba.>>

\VS{10}Jesi u doku u zuwai muku mo olobo n cindere n ni ra̱ka̱ n lazai e kelime ka Samaila, ama Samaila u danai, <<Vuzavaguɗu u zagba le ba.>>

\VS{11}Ɗa we ecei Jesi, <<Uteku wu muku n nu n ɗa na ra̱ka̱?>>

\par }{\PP Ɗa wu ushuki, <<Vuza na u kotsokoi le mani u buwa ta̱, Ama wi ta̱ a̱ ubuta̱ u kaguɓa ka nlala.>>

\par }{\PP Ɗa Samaila u danai, <<Suku a bana e ɗeke yi, kpamu ci a̱ kuda̱sa̱ngu ba, sai ayin a na u yawai.>>

\VS{12}Ɗa u suki a banai a̱ ta̱wa̱i n a̱yi. A̱yi ta na wi ta̱ ushili n tsuloboi kpamu m ma̱ta̱na̱ mi ikyamba. Ɗa Vuzavaguɗu u danai Samaila, <<Ɗenga̱ vu erengu yi, a̱yi ɗa vuza na m zagbai.>>

\VS{13}Ɗa Samaila u ɗikai kavana ka maniꞋin ɗa we erengi ni e kelime ko otoku a̱ ni, a kanna ka nanlo ka ɗa Ayinviki a Vuzavaguɗu a̱ cipa̱i n utsura u Dawuda. Ɗa yeve Samaila u lazai u bonoi a Rama.


\par }{\PP \VS{14}Ayinviki a Vuzavaguɗu ta na a̱ ka̱sukpa̱ ɗe Shawulu, ɗa wunla̱i u gbani-gbani u na wu uta̱i u Vuzavaguɗu u ka̱na̱i kutakacika yi.

\VS{15}Ɗa kagbashi ka̱ ni ka danai ni, <<Ɗanna wunla̱i u gbani-gbani u na wu uta̱i u Vuzavaguɗu a kutakacika wu.

\VS{16}Adama a nannai vuzagbayin yaꞋan agbashi a̱ nu a̱ la̱nsa̱ vuza na u yevei kuwaꞋa umolu. Adama a na u waꞋa a ayin a na baci wunla̱i u gbani-gbani wu uta̱i u Ka̱shile u ta̱wa̱i nu, vi ta̱ a̱ kuciya̱ ma̱ta̱na̱.>>

\VS{17}Ɗa Shawulu u danai agbashi a̱ ni, <<La̱nsa̱ka̱i mu vuza na u fuɗai kuwaꞋa umolu mayin i tuka̱ mu.>>

\VS{18}Ɗa vuza yoku a̱ ka̱tsuma̱ ka agbashi ka wu ushuki, <<Me ene ta̱ kolobo ka Jesi va aza a Batalami vuza na u fuɗai kuwaꞋa umolu. A̱yi vuza vu utsura ɗa, kovonshi kpamu. U fuɗa ta̱ kadanshi mayin, kpamu wi ta̱ n tsuloboi. Vuzavaguɗu kpamu wi ta̱ koɓolo n a̱yi.>>

\VS{19}Ɗa Shawulu u suki muku mu usuki u Jesi, u danai, <<SuꞋuku mu kolobo ka̱ nu Dawuda, vuza na wi a kaguɓa ka nlala ka.>>

\VS{20}Ɗa Jesi u ɗikai majaki n ucanuku n ilikulyaꞋa, n kedele ka̱ ma̱kya̱n koɓolo m maku ma̱ ma̱ga̱ji u nekei kolobo ka̱ ni Dawuda u banka Shawulu.

\VS{21}Nannai ɗa Dawuda u uwai kuyaꞋanka Shawulu ulinga. Ɗa Shawulu u cigai ni n ka̱u, ɗa Dawuda wo okpoi vuza na u tsu ɗika ucanuku u kuvon.

\VS{22}Ɗa Shawulu u suki akaka u Jesi, u danai <<Ka̱sukpa̱ Dawuda u lyaꞋa kelime n kuyaꞋansaka mu ulinga, adama a na m pana ta̱ uyoꞋo wu ulinga u ni.>>

\VS{23}Ayin a na baci de dem wunla̱i u gbani-gbani wu uta̱i u Ka̱shile ɗa u ta̱wa̱i u Shawulu, ka̱ta̱ Dawuda u ɗika umolu u ni u waꞋa. Ka̱ta̱ Shawulu u ciya̱ ma̱ta̱na̱, ka̱ta̱ u pana uyoꞋo, ka̱ta̱ ayinviki a kavama a̱ Ka̱shile a a̱ ka̱sukpa̱ yi.




\par }\Chap{17}{\SH Dawuda n Goliya
\par }
{\PP \VerseOne{1}Ɗa aza a Filisitiya o ɓolongi ovonshi e le o Soko vu Yahuda adama o kuvon. A zuwai a̱pa̱m e le a Efesu Damima vu na vi e mere ma̱ likuci i Soko n Azeka.

\VS{2}Ɗa Shawulu n osoji aza a Isaraila tamkpamu o ɓolongi a̱ ubuta̱ ute ɗa a zuwai a̱pa̱m e le a̱ ka̱ra̱Ꞌa̱ ka Ela, o foɓusoi adama a na a yaꞋan kuvon n aza a Filisitiya.

\VS{3}Aza a Filisitiya a darai a kaginda ke te, aza a Isaraila feu a darai a ka nan ɗe, n ka̱ra̱ e mere me le.


\par }{\PP \VS{4}Ɗa kovonshi ka aza a Filisitiya ka na e ci ɗeke Goliya vu likuci i Gatu, wu uta̱i a̱ ka̱tsura̱ ka aza a Filisitiya ɗa u shamgbai e mere ma aza Isaraila n aza a Filisitiya. Ugaɗi u ni ta na u laꞋa ta̱ udashi kuci.

\VS{5}Wi ta̱ m ma̱ku ma̱ vuyum vi shili u kapi a kaci ka̱ ni, m motogu ma vuyum ma na a̱miki a̱ ni a yawai shekelu a̱kpa̱n a tawun (5,000).

\VS{6}Ɗa u ukai nra̱ga̱ n ene mi iyum i shili e ene a̱ ni, ɗa kpamu u woki kotokobi ka gbayin ka̱ viyum vi shili a kavangatsu ka̱ ni.

\VS{7}Ukutsu u masara u ni wi ta̱ tsu mashin, a̱miki a kaci ka masara ka a yawa ta̱ shekelu amangatawa̱nta̱li (600) a̱ vuyum vu lima̱. Kaɗiki ka̱ ma̱ra̱ga̱ ka̱ ni ki ta̱ a nwalu e kelime ka̱ ni.


\par }{\PP \VS{8}Ɗa Goliya u shamgbai e mere ɗevu n a̱pa̱m aza a Isaraila u danai, <<Yiɗa̱i i zuwai yu uta̱i i darai adama o kuvon? Mpa vuza va aza a Filisitiya ɗa, a̱ɗa̱ tamkpamu agbashi a Shawulu a ɗa. Zagbai vuza te a̱ ka̱tsuma̱ ka̱ ɗa̱ u ta̱wa̱ tsu shilika̱.

\VS{9}Ɗa baci u fuɗai wu unai mu, ci ta̱ o ko okpo agbashi a̱ ɗa̱. Ama ɗa baci n ciya̱i ulyaꞋi ɗa mu unai ni, yi ta̱ o ko okpo agbashi a̱ tsu i yaꞋanka tsu ulinga.>>

\VS{10}Ɗa u doku u danai, <<Anana n goyo ta̱ ovonshi aza a Isaraila, nekei mu vuza na n kushilika̱ n a̱yi.>>

\VS{11}Ana Shawulu koɓolo n ovonshi a̱ ni ra̱ka̱ a panai kadanshi ka na vuza va aza a Filisitiya u dansai, ɗa ikyamba i le i kuwa̱i a panai wovon.


\par }{\PP \VS{12}A̱yi Dawuda tamkpamu kolobo ka Jesi ka a, vuza va aza a Efarata a Batalami vu uɓon u Yahuda. Jesi u matsa ta̱ olobo kunla̱i, kpamu a ayin o tsugono tsu Shawulu ci na ɗe u kutsa.

\VS{13}Olobo a tatsu a̱ gba̱ra̱-gba̱ra̱ a̱ ni o tono ta̱ Shawulu a kubana a̱ ubuta̱ u kuvon, maku mu ugiti ma a̱yi ɗa Eliyabu, vuza ire a̱yi ɗa Abinadabu, vuza tatsu kpamu Shama.

\VS{14}Dawuda va a̱yi ɗa u kotsokoi le mani. Ayin a na aza a̱ni uma a tatsu a banai a̱ ubuta̱ u kuvon n Shawulu,

\VS{15}Dawuda va ta na u tsu u bana ta̱ n u bonoi a Batalami adama a na wi inda nlala ma̱ esheku a̱ ni.

\VS{16}Goliya kovonshi ka aza a Filisitiya u ka̱na̱i kushika aza a Isaraila. Ali ayin amangere usana n kulivi,


\par }{\PP \VS{17}Kanna ke te ɗa Jesi u danai kolobo ka̱ ni Dawuda,<<Ɗa̱nga̱ vu ɗika kagisamkpatsu ka ifa vi ishina yu uzungi n a̱kutsu o boroji kupa a nampa a vu dakaka vu banka aza a̱ nu a̱ ubuta̱ u kuvon.

\VS{18}Ka̱ta̱ vu ɗika kpamu a̱kutsu a mani\FTNT{*}{{\FR 17:18 }{\FR{17:18
}}{\FQ{a̱kutsu a mani
}}{\FT{Ili i kulyaꞋa i ɗa i na a ci yaꞋan m mani ma anaka.
}}} kupa vu banka vuza kelime vi le. Ve ene ma̱ta̱na̱ me le, vu bono baci ka̱ta̱ vu yaꞋanka mu izumgbi tsu na i ɗe.>>

\VS{19}I ta̱ ɗe koɓolo n Shawulu n osoji a aza a Isaraila ra̱ka̱ a̱ ka̱ra̱ ka Ela o kuvon n aza a Filisitiya.


\par }{\PP \VS{20}M kpasani, ɗa Dawuda u ɗa̱nga̱i u ka̱sukpa̱i maguɓi mo yoku a ushiga wu nlala n ni. Ɗa u foɓusoi u ka̱na̱i uye tsu na Jesi u tonukoi ni. A̱yi a kuyawa, osoji tamkpamu a̱ kuta̱ a kubana a̱ ubuta̱ u kuvon u le, n a yaꞋin iciɓali i kuvon.

\VS{21}Ovonshi a Isaraila n aza a Filisitiya a darai kuvon a mindanai.

\VS{22}Ɗa Dawuda u ka̱sukpa̱i ucanuku u ni e ekiye o kosoji ka na ki kinda ucanuku, ɗa u sumai a kubana a̱ ubuta̱ u kuvon u kya̱sa̱i nkoshi n ni.

\VS{23}A̱yi a kadanshi n ele, ɗa Goliya kovonshi ka Filisitiya vu Gatu, wu uta̱i a̱ ka̱tsura̱ ka aza a Filisitiya u yaꞋin kadanshi ka ishikushi tsu na u kiwanai, ɗa Dawuda u panai.

\VS{24}Ana aza a Isaraila e enei vuma va ɗa ra̱ka̱ vi le a sumai adama o wovon.

\VS{25}Ɗa aza a Isaraila a̱ ka̱na̱i kudana, <<Ye ene ta̱ vuma vu nampa tsu na u dakakai ku uta̱sa̱? U tsu uta̱ ta̱ adama na u shika aza a Isaraila. Mogono mi ta̱ e kuneke uciyi wa a̱bunda̱i u vuza na wu unai ni. Ka̱ta̱ kpamu u neke yi mekere ma̱ ni mo olo yi. U sa̱nka̱ aza a kpaꞋa ku ni kutsupa utafu a iɗika yi Isaraila.>>


\par }{\PP \VS{26}Ɗa Dawuda we ecei aza a na i kashani ɗevu n a̱yi, u danai, <<Yiɗa̱i a kuyaꞋanka vuza na wu unai vuma va aza a Filisitiya vu nampa, ali u takpakai aza a Isaraila ili wono i nampa? Yayi biꞋi vuza vu kofoto va aza a Filisitiya vu nampa vuza na wi o kugoyo ovonshi a̱ Ka̱shile ka wuma?>>

\VS{27}Ɗa a dana ni ili i na a kuyaꞋanka vuza na de dem wu unai Goliya.


\par }{\PP \VS{28}Ana Eliyabu, Dawuda mokoshi ma̱ ni u panai tsu na wi a kadanshi n uma, ɗa u yaꞋin wupa ka̱u ɗa we ecei, <<Yiɗa̱i i tuka̱i nu na? Ya yi kpamu vu ka̱sukpa̱ka̱i nlala ma a kakamba? N yeve ta̱ a̱ra̱ɗi a̱ nu n ugbamukaci u nu. Vu ta̱wa̱ ta̱ koci adama a na vi inda kuvon.>>

\VS{29}Ɗa Dawuda u danai, <<Yiɗa̱i n yaꞋin? Mi n kofon ka na n dansa ba?>>

\VS{30}Ɗa u kpatalai u bonoi o kovonshi ko yoku, u doku we ecei kakuna ka kpamu, ɗa uma a a̱ ushuki ni uteku tsu cau.


\par }{\PP \VS{31}Ɗa ovonshi o yoku a banai a danai Shawulu i na Dawuda u dansai, Ɗa Shawulu wu ushuki a bana a̱ tuka̱ yi n Dawuda.


\par }{\PP \VS{32}Ɗa Dawuda u danai Shawulu, <<Ka̱ta̱ vuza u na̱mgba̱ ka̱tsuma̱ ko u pana wovon adama a vuza vu Filisitiya vu nampa ba, mpa kagbashi ka̱ nu mi ta̱ a kubana n shilika̱ n a̱yi.>>

\VS{33}Ɗa Shawulu wu ushuki, <<Avu vi a kufuɗa vu bana va̱ shilika̱ n vuza va aza a Filisitiya vu nampa ba. Adama a na avu maku me kenu ma biꞋi vi. A̱yi ta na u geshe ta̱ a̱ vishili n uma ali a̱yi ka̱ɗa̱nga̱ni.>>

\VS{34}Ɗa Dawuda wu ushuki Shawulu, <<Kagbashi ka̱ nu maguɓi ma nlala me esheku a̱ ni ma a. Ayin a na baci kawu ko ma̱kunzukunzu mu uta̱i ɗa ma̱ ka̱na̱i malala punu a ushiga,

\VS{35}n tsu bana ta̱ ka̱ta̱ n lapa maꞋa, ka̱ta̱ mu unai mi isa malala ma̱ va̱ a̱ una̱ u ni. Ɗa baci u bonoi wa̱ a̱ va̱, n tsu ka̱na̱ yi ta̱ e kuɗeku ka̱ta̱ n lapa mu una.

\VS{36}Kagbashi ka̱ nu kunasa ta̱ ikawu nu nkunzukunzu, nannai ɗa feu n kuyaꞋanka vuza vu kofoto va Filisitiya va, adama a na u goyo ta̱ osoji a̱ Ka̱shile ka wuma.

\VS{37}Vuzavaguɗu vu na wu uta̱ka̱i mu a̱ ubuta̱ wi ikawu nu nkunzukunzu, wi ta̱ feu a kisa mu e ekiye a vuma va aza a Filisitiya vu nampa.>>

\par }{\PP Ɗa Shawulu u danai Dawuda, <<Wala vu bana, Vuzavaguɗu u ɓa̱nka̱ wu.>>

\VS{38}Ɗa Shawulu u ukai Dawuda ucanuku u kuvon u ni, ɗa u kapakai ni m ma̱kun ma̱ viyum a kaci m motogu ma̱ viyum ma̱ ni.

\VS{39}Ana Dawuda u ukai u ɗa, ɗa u sarangi kotokobi e iven a̱ kukyuꞋun, ɗa u gita̱ngi nwalu. Ama u fuɗa u walaka ba. Adama a na a̱yi u kiwana nu n ɗa ba. Ɗa u danai Shawulu. <<Mpa n kufuɗa ma wala n ucanuku u nampa ba, adama a na mpa n kiwana nu n ɗa ba.>> Ɗa u foɗoi u ɗa.

\VS{40}Ɗa u ɗikai kalangu ka̱ ni, u zagbai atali a singai a tawun e kuyene, u zuwai a ujika u kaguɓa u ni. Ɗa u ɗikai ka̱vimgba̱tsu u ka̱na̱i uye a kubana kugasa n vuma vu Filisitiya va.


\par }{\PP \VS{41}A̱yi tamkpamu vuma vu Filisitiya va feu wu uta̱i a kugasa n Dawuda. N kaɗiki ku ucanuku u kuvon u ni e kelime

\VS{42}Ana Goliya u la̱na̱i ɗa we enei Dawuda maku me kenu maꞋa ushili n tsuloboi ɗa u goyoi ni.

\VS{43}Ɗa u danai Dawuda, <<Vi ɗika ta̱ mpa mesheꞋe maꞋa ɗa va̱ kuta̱wa̱ wa̱ a̱ va̱ n kalangu?>> Ɗa u shikai Dawuda n kula ka̱ a̱ma̱li aza a Filisitiya.

\VS{44}Ɗa vuza va aza a Filisitiya va u danai Dawuda, <<Wala a̱ kuta̱wa̱, anana mi ta̱ e kuneke nnu nu nnama n kakamba ikyamba i nu.>>


\par }{\PP \VS{45}Ɗa Dawuda wu ushuki ni u danai. <<Avu vi ta̱ a̱ kuta̱wa̱ wa̱ va̱ n kotokobi n utsula̱ m masara, ama mpa mi ta̱ a̱ kuta̱wa̱ wa̱ nu n kula ku Vuzavaguɗu MalaꞋimili, Ka̱shile ko osoji ki Isaraila ka na vu goyoi.

\VS{46}Anana Vuzavaguɗu wi ta̱ e kuneke wu ekiye a̱ va̱, ka̱ta̱ mu una wu ka̱ta̱ m gbatya kaci ka̱ nu, n neke even a uma a̱ nu wu nnu nu nnama n kakamba. Ka̱ta̱ uduniyan dem u yeve an Ka̱shile ki punu a iɗika yi Isaraila.

\VS{47}Ka̱ta̱ uma a na i na dem e yeve an n kotokobi kaꞋa ko m masara maꞋa Vuzavaguɗu u ku isaka uma a̱ ni ba, adama a na kuvon ku Vuzavaguɗu ku ɗa, wi ta̱ ta na e kuneke ɗa̱ ekiye a̱ tsu.>>


\par }{\PP \VS{48}Ana vuza va aza a Filisitiya va u dakakai a̱ kuta̱wa̱, an wa cinaka Dawuda, ɗa Dawuda u sumai u banai a̱ ubuta̱ u kuvon u gasa n a̱yi.

\VS{49}Ɗa Dawuda u ɗikai katali a ujika u ni ɗa u zuwai a̱ ka̱vimgba̱tsu ɗa u vita̱la̱i u taɗuki ɗa u govoi Goliya vuma vu Filisitiya a̱ kuca̱n, katali ka liɓai a̱ kuca̱n ɗa u yikpa̱i a iɗika ma̱kpa̱ɓa̱.


\par }{\PP \VS{50}Tsu nampa tsu ɗa Dawuda u ciya̱i ulyaꞋi n ka̱vimgba̱tsu n katali koci a̱ ubuta̱ u vuma va aza a Filisitiya. U varai ni ɗa wu unai ni babu kotokobi.

\VS{51}Ɗa Dawuda u sumai u banai a̱ ubuta̱ u vuza va aza a Filisitiya va, u talai kotokobi ka̱ ni punu a iven. Ɗa u gbatyai ni kaci.

\par }{\PP Ana aza a Filisitiya e enei kovonshi ka gbayin ke le ka̱ kuwa̱i, ɗa a wacuwai n ilaɗi.

\VS{52}Ɗa uma a Isaraila n Yahuda a̱ shida̱i kelime, a kiyangi aza a Filisitiya n yoroli ali a kubana utsutsu u likuci i Gatu n Ekoron. Aza a Filisitiya a na ukai muna a̱ yikpa̱sa̱i a uye, ili i na i ɗikai e Sharayimu ali a kubana a̱ likuci i Gatu n Ekoron.

\VS{53}Ana aza a Isaraila o bonoi a̱ ubuta̱ u kuloko aza a Filisitiya, ɗa a̱ pura̱i ucanuku u gbani a̱ ubuta̱ wa̱ a̱pa̱m wa aza a Filisitiya.

\VS{54}Ɗa Dawuda u ɗikai kaci ka vuza va aza a Filisitiya va u bankai a Urushelima, ɗa u zuwai ucanuku u kuvon u Goliya wa a̱ ka̱pa̱m ka̱ ni.


\par }{\PP \VS{55}Ana Shawulu we enei Dawuda a kubana kushilika̱ n Goliya, ɗa we ecei Abuna kovonshi vo osoji a̱ ni, u danai, <<Abuna, maku ma yayi na va?>> Ɗa Abuna wu ushuki u danai, <<Vuzagbayin mpa n yeve ba.>>

\VS{56}Ɗa mogono ma danai, <<Ece ka̱ta̱ vu yeve ko maku ma yayi kolobo ka nampa.>>

\VS{57}Ana Dawuda u bonoi a̱ ubuta̱ u kuna Goliya, ɗa Abuna u bankai ni u Shawulu, Dawuda biꞋi uɓa̱ni n kaci ka Goliya.

\VS{58}Ɗa Shawulu we ecei ni, <<Avu ɗa kolobo ka ya?>> Ɗa Dawuda wu ushuki u danai, <<Mpa ɗa kolobo ka Jesi kagbashi ka̱ nu a Batalami.>>




\par }\Chap{18}{\SH Shawulu u ka̱na̱i tsurala n Dawuda
\par }
{\PP \VerseOne{1}Ana Dawuda u kotsoi kadanshi n Shawulu, ɗa Janata wu ushuki n Dawuda ka̱u, u cigai ni tsu ka̱ci ka̱ ni.

\VS{2}Ili i na i ɗikai a kanna ka nanlo ka, ɗa Shawulu u ka̱na̱i Dawuda u kpa̱ɗa̱i kuka̱sukpa̱ yi u bana a kpaꞋa ku esheku a̱ ni.

\VS{3}Ɗa Janata u yaꞋin uzuwakpani n Dawuda adama a na u ciga yi ta̱ tsu ka̱ci ka̱ ni.

\VS{4}Adama a nannai, ɗa Janata u foɗoi motogu ma na u ukai u nekei Dawuda, koɓolo n ucanuku u kuvon u ni, n kotokobi ka̱ ni, n utan u ni, n kaɗambura ka̱ ni kpamu.

\VS{5}A̱ ubuta̱ u na baci de dem Shawulu u suki Dawuda u tsu bana ta̱, ka̱ta̱ kpamu u ciya̱ ulyaꞋi, adama a nannai va ɗa Shawulu u nekei ni tsugbayin a̱ ka̱tsuma̱ ko osoji. Ɗa i nampa ya i zuwai yaba dem ma̱za̱nga̱, ali n aza a ulinga a Shawulu feu.


\par }{\PP \VS{6}Ana osoji i o kubono a kpaꞋa, wana ɗai Dawuda u kotso kuna Goliya, ɗa a̱ma̱ci a̱ uta̱i a̱ likuci yi Isaraila ra̱ka̱ adama a na a gasa n Shawulu mogono. N a cananai ishipa i ma̱za̱nga̱ n e jeꞋi n a waꞋi nka̱la̱ n umolu.

\VS{7}Ele e kujeꞋe n a yaꞋin ishipa, a kudana,

\par }{\Q <<Shawulu wu una ta̱ a̱kpa̱n,

\par }{\QB Ama Dawuda wu unai a̱kpa̱n-a̱kpa̱n babu uteku.>>


\par }{\PP \VS{8}Vishipa vu na nampa va vu zuwa ta̱ Shawulu wupa ka̱u, ɗa u danai, <<A̱ma̱ci a dana ta̱ Dawuda wu una ta̱ a̱kpa̱n-a̱kpa̱n babu uteku, ama mpa mu una ta̱ a̱kpa̱n. Yiɗa̱i kpamu yo okpoi ni an wa̱ ciya̱, tsugono tsu ɗa ba?>>

\VS{9}Ili i na i ɗikai a kanna ka nanlo ɗa Shawulu u ka̱na̱i tsurala n Dawuda.


\par }{\PP \VS{10}Ana kayin ka asai ɗa wunla̱i u gbani-gbani u Ka̱shile u uwai u Shawulu ɗa u ka̱na̱i kakpawawa an kajarishi. A̱yi Dawuda tamkpamu a kuwaꞋa umolu u ni tsu na u kiwanai. A̱yi Shawulu m masara uremi e kukiye ku ni,

\VS{11}ɗa u sheshei n ka̱ɗu ka̱ ni, u danai, <<Mi ta̱ o kusovo Dawuda m gbaɓa yi n kasaka.>> Kure ku ɗa Shawulu u taɗuki masara, a̱yi Dawuda n u werei.


\par }{\PP \VS{12}Ɗa Shawulu u ka̱na̱i kupana wovon u Dawuda adama a na Vuzavaguɗu wi ta̱ koɓolo n a̱yi, ama u ka̱sukpa̱ ta̱ ɗe Shawulu.

\VS{13}Adama a nannai ɗa u lokoi Dawuda a kpaꞋa ku tsugono ɗa u zuwai ni wo okpo kovonshi vo osoji ka̱kpa̱n, ɗa u ka̱na̱i kutono n ele a̱ ubuta̱ u kuvon.

\VS{14}Ili i na baci de dem Dawuda u yaꞋin u tsu ciya̱ ta̱ ulyaꞋi, adama a na Vuzavaguɗu wi ta̱ koɓolo n a̱yi.

\VS{15}Ana Shawulu we enei Dawuda wi ta̱ a̱ kuciya̱sa̱ ulyaꞋi ɗa u doku u panai wovon u ni ka̱u.

\VS{16}Ama aza a Isaraila n aza a Yahuda ra̱ka̱ a cigai Dawuda adama na u tono ta̱ n ele mayin a̱ ubuta̱ u kuvon.


\par }{\SH Dawuda u zuwai mekere ma Shawulu
\par }
{\PP \VS{17}Ɗa shawulu u danai Dawuda, <<Meriba ɗa na mekere ma gbayin ma̱ va̱. N kuneke wu ta̱ a̱yi yolo. Vi baci a kuyaꞋan ka mu ulinga n utsura u ka̱ɗu n utsura u nu kpamu vu yaꞋanka Vuzavaguɗu kuvon.>> Shawulu u sheshe ta̱ a̱ ka̱ɗu ka̱ ni u danai,<<Mpa ma kuna Dawuda n ekiye a̱ va̱ ba, ama ka̱sukpa̱i ni u kuwa̱ e ekiye aza a Filisitiya.>>


\par }{\PP \VS{18}Ama ɗa Dawuda u danai Shawulu, <<Mpa ɗa ya, yayi kumaci ku va̱, kpamu yayi esheku a̱ va̱ a iɗika yi Isaraila a na mo ko okpo kototo ko mogono?>>

\VS{19}Adama a nannai ana ayin a yawai a na Dawuda wa zuwa Meriba mekere ma Shawulu, ɗa Shawulu u ɗikai ni u nekei vuza yoku vuza na e ci ɗeke Adiriyelu vuza va aza a Mehola.


\par }{\PP \VS{20}Ɗa Makelu vangu vu ni tamkpamu u cigai Dawuda. Ana Shawulu u panai nannai ɗa u panai uyoꞋo.

\VS{21}Ɗa u sheshei a̱ ka̱ɗu ka̱ ni, u danai, <<N kuneke ta̱ Dawuda Makelu, ciya̱ wo okpo yi maza, ali sapu u kuwa̱ e ekiye aza a Filisitiya.>> Ɗa Shawulu u doku u danai Dawuda ire, <<Gogo na vi ta̱ o ko okpo kototo ka̱ va̱.>>

\VS{22}Ɗa Shawulu u danai agbashi a̱ ni,<<YaꞋin kadanshi n Dawuda usokongi, i dana yi, <La̱na̱, mogono mi ta̱ a kupana uyoꞋo u nu n agbashi a̱ ni feu, gogo na ushuku ka̱ta̱ vu okpo kototo ka̱ ni.> >>

\VS{23}Ɗa agbashi a Shawulu a danai Dawuda ukuna u nampa. Ama ɗa Dawuda u danai, <<A̱ɗa̱ i sheshe ta̱ vuza wo okpo kototo ko mogono ili i kenu i ɗa? Mpa maku kenu maꞋa kpamu vuza vu unambi.>>


\par }{\PP \VS{24}Ana agbashi a Shawulu o bonoi a danai ni i na Dawuda u danai,

\VS{25}ɗa Shawulu u danai, <<Danai Dawuda, <Mogono ma ciga katsupu adama a vuka vu savu va ba, sai ofoto amangatawun (100) aza a Filisitiya. Adama a na u tsupaka mogono i na irala i ni i yaꞋankai ni.> >> Na va ugboji u ɗa u na Shawulu u yaꞋankai Dawuda, adama a na u uwa e ekiye aza a Filisitiya.

\VS{26}Ana muku mu usuki ma n danai Dawuda ili i na mogono ma danai. Ana Dawuda u panai nannai ɗa u wu ushuki u zuwa mekere mo mogono ma. Babu ayin a na a zuwai a yawa,

\VS{27}ɗa Dawuda koɓolo n uma a̱ ni a banai a unai aza a Filisitiya amangatawenre (200). U tuka̱i n ukpan wo ofoto u le, u shatangi derere tsu na a danai ni, adama a na wo okpo kototo ko mogono. Yeve ɗa Shawulu u nekei ni mekere ma̱ ni Makelu u zuwa.


\par }{\PP \VS{28}Ana Shawulu u yevei Vuzavaguɗu wi ta̱ koɓolo n Dawuda, kpamu mekere ma̱ ni Makelu ma ciga yi ta̱,

\VS{29}Ɗa u doku u laꞋasakai kupana wovon u Dawuda, ɗa wo okpoi a tsurala n a̱yi a ayin a wuma a̱ ni dem.


\par }{\PP \VS{30}Ɗa ovonshi a aza a Filisitiya a lyaꞋi kelime n kuta̱ n a yaꞋin kuvon n aza a Isaraila. Ama ayin tutu, Dawuda u ci ciya̱ ta̱ ulyaꞋi u laꞋa ovonshi osoji a Shawulu. Nannai va ɗa kula ku Dawuda ku laꞋi n kuta̱.




\par }\Chap{19}{\SH Shawulu u kondoi kuna Dawuda.
\par }
{\PP \VerseOne{1}Ɗa Shawulu u danai maku ma̱ ni Janata koɓolo n aza a ulinga a̱ ni, a una Dawuda. Ama Janata u ciga ta̱ Dawuda ka̱u,

\VS{2}Ɗa u danai ni, <<Esheku a̱ va̱ Shawulu wi ta̱ a̱ kula̱nsa̱ uye u na u kuna wu. Adama a nannai, vu zuka mayin makpa n usana, vu ciya̱ ubuta̱ u na vu sheɗeki.

\VS{3}Mpa n kubana ta̱ ka̱ta̱ n shamgba koɓolo n Esheku a̱ va̱ ɗe a kakamba ka na vi va. Ka̱ta̱ n yaꞋanka yi kadanshi ka̱ nu, i na baci m panai dem mi ta̱ o kutonuko wu.>>

\VS{4}Ɗa Janata u dansai ukuna u singai adama a Dawuda u Shawulu esheku a̱ ni, u danai, <<Mogono ka̱ta̱ vu takacika kagbashi ka̱ nu Dawuda ba, adama na a̱yi u nusaka wu ba, kpamu i na u yaꞋin i ɓa̱nka̱ wu ta̱ n a̱bunda̱i.

\VS{5}U neke ta̱ wuma u ni a ayin na wu unai Goliya. Ɗa Vuzavaguɗu ta na u nekei aza a Isaraila ulyaꞋi u gbayin. Avu feu a na ve enei ili i nampa ya vu yaꞋan ta̱ ma̱za̱nga̱. Yiɗa̱i i kuzuwa vu takacika Dawuda vuza babu unushi ali vu una yi gbani?>>

\VS{6}Ɗa Shawulu u panai kadanshi ka na Janata u dansai, ɗa u yaꞋin akucina u danai, <<Vuzavaguɗu wi baci de n wuma, a kuna Dawuda ba.>>


\par }{\PP \VS{7}Ɗa Janata u ɗekei Dawuda ɗa u danai ni ili i na Shawulu u dansai ra̱ka̱. Ɗa u bankai ni u Shawulu. Ɗa Dawuda u lyaꞋi kelime n kuyaꞋanka Shawulu ulinga uteku tsu na u kiwanai.


\par }{\PP \VS{8}Ɗa kuvon ku doku ku ɗa̱nga̱i n aza a Isaraila n aza a Filisitiya, ɗa Dawuda wu uta̱i u yaꞋin kuvon n aza a Filisitiya wu unai le n a̱bunda̱i, ali aza a na buwai a sumai.

\VS{9}Kanna ke te Shawulu ida̱shi a kpaꞋa ku ni, a̱yi uka̱ni m masara, ɗa wunla̱i u gbani-gbani u Vuzavaguɗu u uwai ni. Dawuda ta na a kuwaꞋa umolu u ni,

\VS{10}ɗa Shawulu u sheshei u sovo yi u gbaɓa n kasaka, ama ɗa Dawuda u werei. Yeve ɗa masara ma lazai ɗa mo sovoi mashilya. N kayin ka nanlo ka ɗa Dawuda u sumai ɗa u laꞋakai n wuma u ni.


\par }{\PP \VS{11}Ɗa Shawulu u suki uma a bana a inda kpaꞋa ku Dawuda adama a na a̱ ciya̱ a una yi n usana. Ama ɗa Makelu vuka vu Dawuda u danai ni, <<Ɗa baci vu sumai n kayin ka nampa adama a wuma u nu ba, makpa n usana vi ta̱ a̱ kukuwa̱>>

\VS{12}Ɗa Makelu u pusa̱ta̱ngi Dawuda n katusu, u sumai ɗa u laꞋakai.

\VS{13}Ɗa Makelu u ɗikai ka̱ma̱li ɗa u vaꞋankai a kajiba, ɗa u zuwai cileme tsu nraɗika a uɓon u kaci ɗa u palai kaꞋa n akashi.

\VS{14}Ana Shawulu u suki agbashi a̱ ni a bana a̱ ka̱na̱ Dawuda, ɗa Makelu u danai, <<Wi gbaga ba.>>

\VS{15}Ɗa Shawulu u doku u suki agbashi a o bono ɗe a̱ ciya̱ e ene Dawuda n a̱shi e le. Ɗa u danai le, <<Tuka̱i ni na n kajiba ka̱ ni adama a na mu una yi.>>

\VS{16}Ama ana agbashi a uwai a kpaꞋa ku Dawuda ka, ɗa a cinai ka̱ma̱li uvaꞋanki a kajiba, kpamu a uɓon u kaci a cinai ɗe cileme tsu nraɗika.

\VS{17}Ɗa Shawulu u danai Makelu, <<Yiɗa̱i i zuwai ɗa vu doroi mu nannai, vu zuwai vurala vu va̱ u suma adama na u laꞋaka?>>

\par }{\PP Ɗa Makelu wu ushuki u danai ni, <<Dawuda u dana ta̱ ɗa baci n ka̱sukpa̱i ni u lazai ba, wi ta̱ a kuna mu.>>


\par }{\PP \VS{18}Ɗa Dawuda u sumai u laꞋakai, ɗa u lazai a kubana a Rama a̱ ubuta̱ u Samaila ɗa u danai ni ra̱ka̱ i na Shawulu u yaꞋankai ni. Ɗa a̱yi va koɓolo n Samaila a lazai a kubana a Nayotu ɗa o yongoi ɗe.

\VS{19}Ɗa a danai Shawulu, <<Dawuda va wi ta̱ ɗe a Nayotu a Rama.>>

\VS{20}Ɗa u suki agbashi a bana e reme yi. Ama ana a yawai ɗa cinai koɓolo ka eneki a kuyaꞋan kene, Samaila ta na lo kashani e kelime ke le. Ɗa Ayinviki a̱ Ka̱shile a̱ cipa̱i wa aza a usuki a Shawulu a, ɗa ele feu a yaꞋin kene.

\VS{21}Ana Shawulu u panai kaꞋa ɗa u suki aza o yoku, ɗa ele feu a̱ ka̱na̱i kuyaꞋan kene. Ɗa Shawulu kpamu u doku u suki agbashi tatsu, ɗa ele feu a̱ ka̱na̱i kuyaꞋan kene.

\VS{22}A ukocishi ɗa a̱yi n ka̱ci ka̱ ni u banai a Rama. Ana u yawai derere vu kayinva ka gbayin ka̱ likuci i Seku, ɗa we ecei, <<Ubuta̱ u na Samaila n Dawuda i?>> Ɗa a danai ni, <<I ta̱ ɗe a Nayotu a iɗika i Rama.>>

\VS{23}Ɗa Shawulu u banai Nayotu ɗe a Rama. Ɗa Ayinviki a̱ Ka̱shile a̱ cipa̱i wa̱ ni feu ɗa u ka̱na̱i kuwala n u yaꞋin kene, ali sapu na u yawai a Nayotu.

\VS{24}Ali u foɗoi aminya a̱ ni, u ka̱na̱i kuyaꞋan kene e kelime ka Samaila. U vaki koshomboɗi kanna ka̱ɓa̱la̱ n kayin feu. Ta ɗe kansa ka nampa ka ka ɗa̱nga̱i, ka na a tsu dana, <<Shawulu feu keneki kaꞋa?>>




\par }\Chap{20}{\SH Janata u ɓa̱nka̱i Dawuda
\par }
{\PP \VerseOne{1}A na i lo ɗa Ɗawuda u sumai u ka̱sukpa̱i Nayotu a Rama u bonoi u Janata we ecei ni, <<Yiɗa̱i n yaꞋin? Yiɗa̱i unushi u va̱? Nini ɗai n nusakai esheku a̱ nu, ali ɗa wi a̱ kula̱nsa̱ wuma u va̱?>>


\par }{\PP \VS{2}Ɗa Janata wu ushuki ni u danai, <<Mayun ɗa ba, vi a̱ kukuwa̱ ba, adama a na esheku a̱ va̱ a ci yaꞋan ili endeꞋen babu mpa ba, ko i kenu ko i gbayin. Yiɗa̱i i kuzuwa yi u sokongu ili i nampa wa̱ va̱? Mayun ɗa ba.>>

\VS{3}Ama ɗa Dawuda u yaꞋin akucina u danai, <<Esheku a̱ nu u yeve ta̱ an n ciya̱i mapasa ma singai wa̱ nu, i ɗaɗa i zuwai ɗa u tonukoi nu ba, ɗa u sheshei, <Ka̱ta̱ Janata u yeve ukuna u nampa ba, ta lo wa̱ na̱mgba̱ ka̱ɗu n ka̱u.> Ama n kucina ta̱ n Vuzavaguɗu vu wuma n wuma u nu, n danai mi ta̱ ɗevu n ukpa̱.>>

\VS{4}Ɗa Janata u danai Dawuda, <<Dana mu ili ra̱ka̱ i na vu cigai n yaꞋanka wu, mi ta̱ ta na a kuyaꞋan i ɗa.>>

\VS{5}Ɗa Dawuda u danai, <<La̱na̱, makpaꞋa ka̱ɗiva̱ ko wotoi u savu kaꞋa, kpamu u gaꞋan m kpa̱ɗa̱ kulyaꞋa ilikulyaꞋa koɓolo m mogono ba. Ama n ciga wu ta̱ vu ka̱sukpa̱ mu n suma m bana n sheɗeku a kakamba ali a kubana n kulivi ku makpaꞋa koci.

\VS{6}Ɗa baci esheku a̱ nu e ecei nu mpa, vu dana yi, <Dawuda u folono mu ta̱ ka̱u n ka̱sukpa̱ yi u bana a kpaꞋa ku ni na ɗe a Batalami, adama a na kuneꞋe ka alyuka ki ta̱ ɗe ku na a ci yaꞋan a̱ ka̱ya̱ lakam adama a kpaꞋa ku tsu.>

\VS{7}Ɗa baci u danai, <Babu u kuna> kagbashi ka̱ nu ki ta̱ o kuyongo gbaga. Ama ɗa baci u yaꞋin wupa, yeve a na wi ufoɓi adama a na u yaꞋanka mu iforotoi.

\VS{8}Ama avu tamkpamu, yotsongu kagbashi ka̱ nu ucigi, adama a na vi yaꞋan ta̱ uzuwakpani n a̱yi e kelime ka Vuzavaguɗu. Ama n nusa baci, to una mu n ka̱ci ka̱ nu, yiɗa̱i ɗa va kuka̱sukpa̱ esheku a̱ nu wu una mu?>>

\VS{9}Ɗa Janata wu ushuki u danai. <<Ko kenu! Mi shi baci n yevei a na esheku a̱ va̱ wi ofoɓuso adama na wu una wu, mi ishi a kudana wu.>>

\VS{10}Ɗa Dawuda u danai Janata,<<Yayi u kudana mu, ɗa baci esheku a̱ nu wu ushuki nu n wupa?>>

\VS{11}Ɗa Janata u danai Dawuda, <<Ta̱wa̱, yaꞋan tsu bana a̱ ka̱pula̱ka̱.>> Ɗa a lazai a kubana ka̱pula̱ka̱ ka koɓolo.


\par }{\PP \VS{12}Ɗa Janata u danai Dawuda, <<N kucina ta̱ n Vuzavaguɗu Ka̱shile ki Isaraila, mayun n kudana ta̱ esheku a̱ va̱ a makyan ma nampa makpa koci. Ɗa baci u sheshei kagbanigbani wa̱ nu, n kusuꞋuku wu ta̱ n akaka adama a na vu ciya̱ kuyeve.

\VS{13}Ama ɗa baci u sheshei kawuya a̱ nu, ɗa n suꞋuki nu n akaka vu suma ba, ka̱sukpa̱ Vuzavaguɗu u takacika mu. YaꞋan Vuzavaguɗu u yongo koɓolo n avu uteku tsu na u yongoi n esheku a̱ va̱.

\VS{14}A ayin a na mi n wuma yaꞋan vu yotsongu mu ucigi u babu kukotso u Vuzavaguɗu, adama a na n kuwa̱ ba.

\VS{15}Ama ayin a na baci n kuwa̱i vu lyaꞋa kelime n kuyotsongu aza a kpaꞋa a̱ va̱ ucigi u babu uteku. YaꞋan Vuzavaguɗu wu una irala i nu aduniyan ra̱ka̱.>>

\VS{16}Ɗa Janata u yaꞋin uzuwukpani m kpaꞋa ku Dawuda, u danai, <<YaꞋan Vuzavaguɗu wu una irala i Dawuda.>>

\VS{17}Adama a ucigi u na Janata u cigai Dawuda, ɗa u zuwai ni u doku u kucinasakai adama a̱ ni, adama a na u ciga ta̱ yi ka̱u uteku tsu na u cigai ka̱ci ka̱ ni.


\par }{\PP \VS{18}Ɗa Janata u danai Dawuda, <<MakpaꞋa ɗa ka̱ɗiva̱ ko wotoi u savu. I ta̱ a kunamba wu, adama a na ubuta̱ wi ida̱shi u nu wi ta̱ o kokpo babu vuza.

\VS{19}Makpa koci n kulivi vu bana a̱ ubuta̱ u na vi ishi vi sheɗeki va a̱ uka̱ra̱Ꞌi u katali a uteku.

\VS{20}N kutaɗuku ta̱ aya a tatsu a̱ ubuta̱ u katali ka, n kuyaꞋan ta̱ adanshi ili i yoku i ɗa mi a kutawa.

\VS{21}Mi ta̱ a̱ kusuku maku n dana yi, <Bana vu la̱nsa̱ aya a.> Ɗa baci n danai ni, <La̱na̱, aya a ɗa lo ɗevu n a̱vu, ɗika a ɗa vu tuka̱ mu.> Yeve ka̱ta̱ vu uta̱ vu ta̱wa̱, adama na n kucina ta̱ n Vuzavaguɗu iforotoi yi lo ba, gbaga ɗa vi.

\VS{22}Ama ɗa baci n danai kolobo ka, <La̱na̱! Aya ɗa ɗe kelime ka̱ nu,> wo okpo ta̱ mayun vu laza, adama a na Vuzavaguɗu u ka̱sukpa̱ wu ta̱ vu laza.

\VS{23}Ama adama a ukuna wa akucina a na ci yaꞋin n avu, Vuzavaguɗu ɗa magan e mere ma̱ tsu ali ko wanai.>>


\par }{\PP \VS{24}Ɗa Dawuda u sheɗeki a kakamba, ana a̱ gita̱ngi ka̱ɗiva̱ ko wotoi u savu, ɗa mogono ma da̱sa̱ngi kulyaꞋa ilikulyaꞋa.

\VS{25}U da̱sa̱ngi a̱ ubuta̱ u na u kiwanai ɗevu n kasaka a mindansanai n Janata, Abuna tamkpamu u da̱sa̱ngi ɗevu n Shawulu, ama ubuta̱ wi ida̱shi u Dawuda lekeɗi.

\VS{26}Shawulu ta na u dansa kakuna a kanna ka lo ba, adama na u sheshe ta̱, <<Ili i yoku i zuwa ta̱ Dawuda u kpa̱ɗa̱i ko okpo ciɗa. I ɗaɗa i sa̱nka̱i ni kuta̱wa̱. Mayun ta kaꞋa ki nannai.>>

\VS{27}Ama ana kayin kasai, a kanna ke ire ka̱ ka̱ɗiva̱ ko wotoi u savu, a̱ ubuta̱ wa ida̱shi i Dawuda i ɗa lo babu vuza. Ɗa Shawulu we ecei Janata u danai, <<Yiɗa̱i i sa̱nka̱i Dawuda kolobo ka Jesi kuta̱wa̱ kulyaꞋa ilikulyaꞋa na̱yi n anana?>>

\VS{28}Ɗa Janata wu ushuki, u danai, <<Mayun Dawuda u folono mu ta̱ n ka̱sukpa̱ yi u bana a Batalami.

\VS{29}U dana mu ta̱, <Ka̱sukpa̱ mu m bana, adama a na aza a kpaꞋa ku va̱ i ta̱ n kuneꞋe ka alyuka a̱ likuci i tsu. Ɗa baci n ciya̱i mapasa ma singai wa̱ nu ka̱sukpa̱ mu m bana me ene le.> I ɗaɗa i zuwai ɗa u kpa̱ɗa̱i kuta̱wa̱ a̱ ubuta̱ u kulyaꞋa ki ilikulyaꞋa m mogono.>>


\par }{\PP \VS{30}Ɗa Shawulu u yaꞋin wupa n Janata ka̱u ɗa u danai ni, <<Avu maku ma kavama vuza vu ugbamukaci. N yeve ta̱ vu ɓolongu ta̱ kaci n Dawuda kolobo ka Jesi, adama a na vu neke ka̱ci ka̱ nu wono n a̱na̱ku nu a na a matsai nu.

\VS{31}YaꞋan n dana wu, maku ma Jesi mi baci de n wuma a aduniyan, vi a kulyaꞋa tsugono o tsugono tsu nu ba, kpamu vi a̱ kuciya̱ ma̱ta̱na̱ a wuma u nu ba. Gogo na suku a bana a̱ tuka̱ n a̱yi, adama a na mayun ɗa una yi.>>

\VS{32}Ɗa Janata we ecei esheku a̱ ni u danai, <<Adama a̱ yiɗa̱i va kuna yi? Yiɗa̱i u yaꞋin?>>

\VS{33}Ama ɗa Shawulu u taɗuki masara ma̱ ni adama na wu una Janata. Ta lo Janata u yevei an mayun ɗa esheku a̱ ni u cigai kuna Dawuda.


\par }{\PP \VS{34}Ɗa Janata u ɗa̱nga̱i u ka̱sukpa̱i kirukpa ki ilikulyaꞋa ka n wupa. A kanna ke ire ka ka̱ɗiva̱ ko wotoi u nanlo wa, ɗa u iwain kulyaꞋa ilikulyaꞋa. Adama a na ka̱ɗu ka̱ ni ka̱ na̱mgba̱ ta̱ ka̱u adama a Dawuda, kpamu u pana ta̱ wono ka̱u adama a ili i na esheku a̱ ni a yaꞋankai Dawuda.


\par }{\PP \VS{35}Ana kayin ka asai ɗa Janata u banai a kakamba m maku mo kolobo mo yoku, tsu na a zuwakpanai a gasa n Dawuda,

\VS{36}ɗa u danai maku ma <<Suma vu bana vu la̱nsa̱ aya a na n kutaɗuku.>> Ana maku ma ma sumai a kubana ɗa u taɗuki kaya e kelime ka̱ ni.

\VS{37}Ana maku ma ma yawai a̱ ubuta̱ u na kaya ka Janata ka̱ yikpa̱i, ɗa Janata u ɗekei ni ɗa u danai <<La̱na̱, kaya ka ɗa na ɗe kelime ka̱ nu.>>

\VS{38}Ɗa Janata u ɗekei maku ma, <<Dakaka! Suma gogoꞋo! Ka̱ta̱ vu shamgba ba.>> Ɗa maku ma ma ɗikai aya a, ɗa u bonoi a̱ ubuta̱ u ni.

\VS{39}Ama maku ma me yeve ukuna u na wi punu ba. Janata n Dawuda koci ele ɗa e yevei ukuna u na wi punu.

\VS{40}Ɗa Janata u nekei maku ma ucanuku u kuvon u ni, ɗa u danai ni, <<Wala, ɗika u ɗa vu bonoko a̱ likuci.>>

\VS{41}Ana maku ma ma lazai, ɗa Dawuda wu uta̱i paki a katali ka na u sheɗeki va ɗa u kuɗa̱ngi u kya̱sa̱i Janata kutatsu, n kuca̱n ku ni a kulyaꞋa kayala a iɗika. Ɗa oɓongi ka̱ci ke le ɗa a̱ shika̱i koɓolo ama ma̱shi ma Dawuda ma laꞋa ta̱ n a̱bunda̱i.


\par }{\PP \VS{42}Ɗa Janata u danai Dawuda, <<Wala m ma̱ta̱na̱, adama a na tsu kucina ta̱ ɗe n kula ku Vuzavaguɗu, tsu danai, <Vuzavaguɗu a̱yi ɗa magan e mere ma̱ tsu m mere ma ntsukaya n va̱ koɓolo nu ntsukaya n nu ali a kubana ayin babu uteku.> >> Yeve ɗa Dawuda u lazai, Janata tamkpamu ɗa u kpatalai u bonoi a̱ likuci.




\par }\Chap{21}{\SH Dawuda u sumai adama a Shawulu
\par }
{\PP \VerseOne{1}Dawuda u banai a̱ ubuta̱ u Ahimeleki ganu a̱ likuci i Nobu. Ɗa Ahimeleki u jeꞋekei ikyamba ana we enei Dawuda, ɗa we ecei ni, <<Yiɗa̱i i zuwai ɗa vi endeꞋen nu? Ɗa vi kpamu babu vuza koɓolo n avu?>>


\par }{\PP \VS{2}Ɗa Dawuda wu ushuki Ahimeleki ganu u danai,<<N ta̱wa̱ ta̱ kuyaꞋan ulinga u mogono, kpamu u dana mu ta̱, <Ka̱ta̱ n ka̱sukpa̱ vuza u yeve ukuna wu usuki wa ba, ko u yeve ili i na n danai nu vi yaꞋan ba.> Ama n dana ta̱ uma a̱ va̱ ubuta̱ u na a kucina mu.

\VS{3}Gogo na yiɗa̱i vi ni ɗa i kulyaꞋa? Neke mu a̱kutsu o boroji a tawun, ko ta na i na de dem vi n i ɗa.>>


\par }{\PP \VS{4}Ama ɗa ganu wu ushuki Dawuda, <<Mpa mi m boroji vu gbani e ekiye a̱ va̱ ba, ama mi ta̱ m boroji vu na e erengi na. Yi ta̱ a kufuɗa ya takuma, ɗa baci de uma a̱ nu asai n a̱ma̱ci ba.>>


\par }{\PP \VS{5}Ɗa Dawuda wu ushuki, ili i munla̱i yi punu ba, <<Mayun a̱ sa̱nka̱ tsu ta̱ kuyongo n a̱ma̱ci tsu na tsu kiwanai. Ucanuku u ali u ciɗa u ɗa a̱ wuti dem, bele ta na wuti u makara u ɗa anana.>>

\VS{6}Ɗa ganu u nekei ni boroji vu we erengi vu na a zuwai, adama a na boroji vu yoku vi lo ba, sai boroji vu ciɗa vu uzuwi vu na a takpai a̱ ubuta̱ u Vuzavaguɗu, adama a na o sono vu ɗa.


\par }{\PP \VS{7}A kanna ka nanlo ka, kagbashi ka Shawulu ko yongo ta̱ lo, vuza na a kpadai e kelime ka Vuzavaguɗu. Kula ku ni ku ɗa Doyegi vuza va aza a Edom, a̱yi ɗa vuza kelime vu nguɓi mi ilikuzuwa i Shawulu.


\par }{\PP \VS{8}Ɗa Dawuda we ecei Ahimeleki, u danai,<<Vi ta̱ n kotokobi ko masara vu neke mu? Adama a na ulinga u mogono wa u ta̱wa̱ mu ta̱ kpakaru, ali ɗa n ɗa̱nga̱i babu ucanuku u kuvon.>>


\par }{\PP \VS{9}Ɗa ganu wu ushuki u danai, <<Kotokobi ka Goliya ka vuza va aza a Filisitiya vu na vu unai a̱ ka̱ra̱Ꞌa̱ ka Ela ki ta̱ na uzuwi. Ka ki ta̱ upali n kakashi ɗa a zuwai kaꞋa a kakambu ka efodu. Vu ciga baci kaꞋa, ɗika, ɗaɗa kotokobi ka na ki na koci.>>

\par }{\PP Ɗa Dawuda u danai, <<Babu kotokobi ka na ka laꞋi ka nampa, neke mu kaꞋa.>>\XREF{}{{\XO 21:9 }{\XO{21:9
}}{\XT{1 Sam 17:51}}}


\par }{\PP \VS{10}A kanna ka nanlo ka ɗa Dawuda u sumai u ka̱sukpa̱i Shawulu, ɗa u banai u Akishu mogono ma Gatu.

\VS{11}Ama ɗa agbashi o mogono ma Akishu ma a danai ni, <<A̱yi na ɗaɗa Dawuda mogono ma̱ likuci ma ba? A̱yi ɗa vuza na a ci cikpa n kujeꞋe n ishipa a kudana,

\par }{\Q <Shawulu wu una ta̱ a̱kpa̱n,

\par }{\QB ama Dawuda a̱kpa̱n-a̱kpa̱n babu uteku ba?\XREF{}{{\XO 21:11 }{\XO{21:11
}}{\XT{1 Sam 18:7; 29:5}}}> >>


\par }{\PP \VS{12}Ɗa Dawuda u zuwai kadanshi ka nampa ka a̱ ka̱ɗu ka̱ ni, ɗa u panai wovon u Akishu mogono ma Gatu ta lo wa ku unai.

\VS{13}Adama a nannai ɗa u bonokoi ka̱ci ka̱ ni an kajarishi. Ayin a na baci de dem wi koɓolo n e le, ka̱ta̱ wo okpo an vuza na u jarai. Ka̱ta̱ u ka̱na̱ ika̱ra̱shi a̱ utsutsu u likuci, ka̱ta̱ u ka̱sukpa̱ ntsa̱n a̱ kula̱la̱ a̱ ma̱tsa̱ka̱.


\par }{\PP \VS{14}Ɗa Akishu u danai agbashi a̱ ni, <<La̱na̱i, vuma vu nampa va kajarishi kaꞋa! Yiɗa̱i i zuwai ɗa i tuka̱i ni wa̱ va̱?

\VS{15}A dana ɗa̱ ta̱ n namba ta̱ ajarishi, ɗa i kutuka̱ n a̱yi u yaꞋansa ujari e kelime ka̱ va̱ na? Vuma nampa ɗa u kuꞋuwa a kpaꞋa ku va̱?>>




\par }\Chap{22}{\SH Dawuda u banai a Adulam m Mizipa.
\par }
{\PP \VerseOne{1}Ɗa Dawuda u ka̱sukpa̱i Gatu ɗa u bonoi a kakpanlai ka Adulam. Ana aza a̱ ni n aza a kpaꞋa ke esheku a̱ ni a panai wi ta̱ ɗe, ɗa a banai a cina ni ɗe.

\VS{2}Ɗa uma ra̱ka̱ aza a na i a̱ ka̱tsuma̱ ka atakaci, n aza na i o kutono atan koɓolo n aza a una̱mgbi wa̱ a̱tsuma̱ a banai o ɓolongi u Dawuda, ɗa wo okpoi vuza kelime vi le. Ka̱bunda̱i ke le ka yawa ta̱ uma amangatawa̱na̱shi (400).


\par }{\PP \VS{3}Ɗe va ɗa Dawuda u banai a Mizipa vu Mowabu, ɗa u yaꞋin kadanshi m mogono ma aza a Mowabu ma, u danai,<<Mi ta̱ ufolu u nu vu ka̱sukpa̱ a̱na̱ku a̱ va̱ n esheku a̱ va̱ a̱ ta̱wa̱ a da̱sa̱ngu n avu biꞋi ali n yeve i na Ka̱shile ki a kuciga kuyaꞋan nu mpa>>

\VS{4}Ɗa u ka̱sukpa̱i le e ekiye o mogono ma aza a Mowabu. Ɗa a̱ da̱sa̱ngi ɗe a̱ ubuta̱ wa ali a kubana ayin a na Dawuda u yaꞋin a̱ ubuta̱ u na wi a usheɗeki.


\par }{\PP \VS{5}Ama ɗa keneki Gadu ka danai Dawuda, <<Ka̱ta̱ vu da̱sa̱ngu punu a̱ ubuta̱ u kusheɗeku ba. Ɗa̱nga̱ vu bono a iɗika ya aza a Yahuda.>> Ɗa Dawuda u lazai u bonoi a̱ kutsun ka aza a Heretu.


\par }{\SH Shawulu wu unai anan ganu o Nobu
\par }
{\PP \VS{6}Kanna ko yoku ana shawulu u yevei ubuta̱ u na Dawuda koɓolo uma a̱ ni i. A makyan ma nanlo ta na Shawulu a̱ ida̱shi m masara ma̱ ni uremi a̱ kulu ku maɗanga ma matana a kaginda ka Gibiya. Agbashi a̱ ni kpamu ra̱ka̱ uka̱ra̱Ꞌi n a̱yi.

\VS{7}Ɗa Shawulu u danai le,<<Panakai mu a̱ɗa̱ aza a Bayami. I sheshe ta̱ Dawuda kolobo ka Jesi ki ta̱ a kuneke ɗa̱ akamba koɓolo n ashina a itacishi? Wi ta̱ kpamu o kubonoko ɗa̱ ovonshi a̱kpa̱n-a̱kpa̱n n ovonshi amangatawun a tawun?

\VS{8}Yiɗa̱i i zuwai ɗa i foɓusoi kuyaꞋanka mu kawuya? Ko vuza u dana mu a na maku ma̱ va̱ ma yaꞋin uzuwukpani m maku me Jesi ba. Vuza wi lo feu adama a̱ va̱ ko u keɓecei mu ukuna ba, ko u dana mu an maku ma̱ va̱ ma danai Dawuda kagbashi ka̱ va̱ ka̱ puta̱ mu, uteku tsu na u yaꞋin anana.>>


\par }{\PP \VS{9}Ama ɗa Doyegi vuza va aza a Edom, vuza na wi kashani n aza a gba̱ra̱-gba̱ra̱ a Shawulu, u danai, <<Me ene ta̱ kolobo ka Jesi a kubana o Nobu a̱ ubuta̱ u Ahimeleki kolobo ka Ahitubu.

\VS{10}Ɗa Ahimeleki u folonoi Vuzavaguɗu adama a Dawuda, ɗa kpamu u nekei ni ilikulyaꞋa n kotokobi ka Goliya vuma va aza a Filisitiya.>>


\par }{\PP \VS{11}Ɗa mogono ma suki e ɗeke Ahimeleki ganu kolobo ka Ahitubu koɓolo n aza kpaꞋa ke esheku a̱ ni ra̱ka̱, n anan ganu a na i a̱ likuci i Nobu. Ɗa ra̱ka̱ vi le a̱ ta̱wa̱i a̱ ubuta̱ u mogono.

\VS{12}Ɗa Shawulu u danai Ahimeleki, <<Pana biꞋi na, avu kolobo ka Ahitubu.>>

\par }{\PP Ɗa wu ushuki, <<Mi ta̱ a kupana, vuzagbayin.>>

\VS{13}Ɗa Shawulu we ecei ni,<<Yiɗa̱i i zuwai ɗa avu n kolobo ka̱ nu Jesi i sheshei kuyaꞋanka mu kawuya? Adama a̱ yiɗa̱i ɗa vu nekei ni ilikulyaꞋa koɓolo n kotokobi ɗa kpamu vu yaꞋankai ni kavasa u Ka̱shile, adama a na u puta̱ mu tsu na u yaꞋin anana?>>


\par }{\PP \VS{14}Ɗa Ahimeleki wu ushuki mogono u danai, <<Yayi a̱ ka̱tsuma̱ ka agbashi a̱ nu wi n usuɓi u laꞋi Dawuda, a̱yi ɗa kototo ko mogono, vuza kelime va aza a kindi a̱ nu, vuza na a laꞋi n kuneke tsugbayin a kpaꞋa ku nu?

\VS{15}Anana ɗa mu ugiti u na n kufolonoko yi Ka̱shile? Anana ɗa ugiti ba. Ka̱ta̱ mogono me ene unushi u kagbashi ka̱ ni ko kpaꞋa ke esheku a̱ va̱ ba. Adama a na kagbashi ka̱ nu ke yeve ili punu a ukuna u nampa ba.>>

\VS{16}Ama ɗa mogono ma danai ni,<<Mayun vi ta̱ a̱ kukuwa̱, avu Ahimeleki koɓolo n aza kpaꞋa ke esheku a̱ nu dem.>>

\VS{17}Ɗa mogono ma danai aza a kindi a̱ ni a na i kashani a kakambu uka̱ra̱Ꞌi n a̱yi,<<Unai anan ganu vu Vuzavaguɗu, adama na ele feu a gbaɓa ta̱ kaci n Dawuda. E yeve ta̱ ayin a na u sumai, ama ɗa a̱ kpa̱ɗa̱i kudana mu.>>Ama aza a̱ gba̱ra̱-gba̱ra̱ o mogono a, a ciga kuna ganu vu Vuzavaguɗu va ba.

\VS{18}Ama ɗa mogono ma danai Doyegi,<<Avu una anan ganu a.>> Ɗa Doyegi va aza a Edom wu unai le ra̱ka̱. A kanna ka nanlo ka, wu unai anan ganu amanga̱na̱shi n a tawun aza a na i u uki nu ntogu n tsuganu.

\VS{19}Ɗa kpamu u zuwai a unai aza o Nobu, likuci i anan ganu. Ɗa wu unai a̱ma̱ci n ali, nreɓu koɓolo m muku, anaka ni njaki, koɓolo nu nlala.

\VS{20}Ama Abiyata kolobo ka Ahimeleki matsukaya ma Ahitubu, u fa̱ta̱tsa̱i ɗa u sumai a kubana u Dawuda.

\VS{21}U banai u danai Dawuda a na Shawulu wu unai anan ganu a Vuzavaguɗu.

\VS{22}Ɗa Dawuda u danai Abiyata.<<Ana me enei Doyegi va aza a Edom ɗe a kanna ka nanlo ka, n yeve ta̱ wi ta̱ a kudana Shawulu. Mpa ɗa n zuwai a unai aza a kpaꞋa ke esheku a̱ nu ra̱ka̱.

\VS{23}Shamgba koɓolo nu mpa, ka̱ta̱ vu pana wovon ba, a̱yi vuza na wi a̱ kula̱nsa̱ wuma u nu wa, wi ta̱ a̱ kula̱nsa̱ wuma u va̱ feu. Vi ta̱ a kulaꞋaka koɓolo nu mpa.>>




\par }\Chap{23}{\SH Dawuda u wawai likuci i Kayila
\par }
{\PP \VerseOne{1}A na i lo ɗa Dawuda u ciya̱i izumgbi a na aza a Filisitiya a̱ vishili n aza a Kayila a iɗika i Yahuda, kpamu a ku isa le ilya a ulanga u kulapu.

\VS{2}Ɗa Dawuda u folonoi Vuzavaguɗu, u danai, <<Ko m bana n shilika̱ n aza a Filisitiya a nampa?>> Ɗa Vuzavaguɗu, u danai, <<Bana, vu shilika̱ n aza a Filisitiya adama a na vu wawa aza a Kayila.>>

\VS{3}Ama uma a na i koɓolo n Dawuda a danai ni, <<A̱tsu ɗa biꞋi na a iɗika i Yahuda a kupana wovon, nini ɗai wo ko okpo tsu bana baci a Kayila vishili n osoji a aza a Filisitiya?>>

\VS{4}Ɗa Dawuda u doku u folonoi Vuzavaguɗu kpamu, ɗa Vuzavaguɗu wu ushuki, u danai, <<Ɗa̱nga̱ vu ka̱na̱ uye vu bana a Kayila, adama a na n kuneke ta̱ aza a Filisitiya e ekiye a̱ nu.>>

\VS{5}Ɗa Dawuda na aza a̱ ni a banai a Kayila, ɗa a̱ shilika̱i n aza a Filisitiya, ɗa unai le na a̱bunda̱i ɗa a̱ pura̱i ilikuzuwa i le. Nannai ɗa Dawuda u wawai aza Kayila.


\par }{\PP \VS{6}A ayin a na Abiyata kolobo ka Ahimeleki u sumai a kubana u Dawuda a̱ likuci Kayila, u bana ta̱ n Efodu ekiye a̱ ni.


\par }{\SH Shawulu u guvai Dawuda
\par }
{\PP \VS{7}Ɗa a danai Shawulu, a na Dawuda u banai a Kayila. Ɗa Shawulu u danai,<<Ka̱shile ke neke mu ta̱ yi ekiye, adama a na u gbagura ta̱ ka̱ci ka̱ ni asuvu a̱ likuci i na yi n utsutsu n ugbaguri n agbaguratsu.>>

\VS{8}Ɗa Shawulu u ɗekei ovonshi o kuvon a̱ ni ra̱ka̱, a bana a Kayila a kambuku Dawuda koɓolo n uma a̱ ni.

\VS{9}Ana Dawuda u panai a na Shawulu u foɓuso ta̱ adama a na wu una yi, ɗa u danai Abiyata ganu, <<Tuka̱ n Efodu va na.>>

\VS{10}Ɗa Dawuda u danai, <<Vuzavaguɗu, Ka̱shile ki Isaraila, kagbashi ka̱ nu ka pana ta̱ a na Shawulu u foɓusoi kuta̱wa̱ a Kayila u la̱nga̱sa̱ likuci ya adama a̱ va̱.

\VS{11}Aza a Kayila i ta̱ e kuneke mu ekiye a̱ ni? Mayun ɗa Shawulu wi a̱ kuta̱wa̱ uteku tsu na kagbashi ka̱ nu ka panai? Vuzavaguɗu Ka̱shile ki Isaraila dana kagbashi ka̱ nu.>>

\par }{\PP Ɗa Vuzavaguɗu u danai,<<Mayun ɗa, wi ta̱ a̱ kuta̱wa̱.>>

\VS{12}Ɗa Dawuda u danai, <<Uma a Kayila i ta̱ e kuneke mu n uma a̱ va̱ e ekiye a Shawulu?>>

\par }{\PP Ɗa Vuzavaguɗu u danai,<<Mayun ɗa, i ta̱ e kuneke ɗa̱.>>

\VS{13}Ɗa Dawuda n uma a̱ ni amangatawa̱nta̱li (600) a̱ ka̱sukpa̱i Kayila ɗa ka̱na̱i ka̱ka̱ra̱sa̱ a̱ ubuta̱ kakau. Ana Shawulu u panai Dawuda u ka̱sukpa̱ ta̱ likuci i Kayila, ɗa u kpa̱ɗa̱i kubana ɗe.

\VS{14}Ɗa Dawuda u yongoi usheɗeki a nsasan ma akamba n Zifa. Ɗa Shawulu u dakakai kula̱nsa̱ yi kanna lakam, Ama Ka̱shile ka neke Dawuda ekiye a ni ba.


\par }{\PP \VS{15}A ayin a na Dawuda u yongoi a Horeshi, a kamba aza a Zifa, ɗa u panai arabali a na Shawulu wu uta̱i ku la̱nsa̱ yi wu una.

\VS{16}Ɗa Janata kolobo ka Shawulu ka banai u Dawuda a Horeshi, adama na u neke yi kadanshi u neke Ka̱shile ka̱ɗu.

\VS{17}Ɗa u dana ni, <<Ka̱ta̱ vu pana wovon ba, esheku a̱ va̱ Shawulu wi a kufuɗa kuyaꞋan ili n avu ba. Vi ta̱ o kokpo mogono mi Isaraila, ka̱ta̱ mpa mo okpo ka̱ɓa̱nki ka̱ nu. Ko a̱yi esheku a̱ va̱ Shawulu u yeve ta̱ ili nampa.>>

\VS{18}Ɗa ejere ele dem a yaꞋain Uzuwukpani e kelime ka Vuzavaguɗu. Ɗa yeve Janata u banai a kpaꞋa, ɗa u ka̱sukpa̱i Dawuda a Horeshi.


\par }{\PP \VS{19}Ɗa aza a Zifa a banai u Shawulu a likuci Gibiya ɗa a danai,<<Dawuda wi ta̱ na u sheɗeki a̱ ka̱tsuma̱ ka̱tsu a̱ ubuta̱ u kusheɗeku a̱ likuci i Horeshi, gaɗi va nsansa ma aza a Hakila, ɗaka vu uɓon u Jeshimo.

\VS{20}Gogo na, mogono ta̱wa̱ a kanna ka na ugaꞋin nu, ka̱ta̱ a̱tsu ci ɗika a̱miki e ku remeke wu a̱yi.>>


\par }{\PP \VS{21}Ɗa Shawulu u danai, <<YaꞋan Vuzavaguɗu u zuwaka ɗa̱ una̱singai a na i ciɓai nu mpa.

\VS{22}Banai i doku i la̱na̱sa̱ka̱ mayin. Ka̱ta̱ i yeve ubuta̱ u na wi a̱ ida̱shi n vuza na we ene ni ɗe. Adama a na a dana mu ta̱ a̱yi ka̱ ka̱ra̱shi ka mayun.

\VS{23}Banai i yeve a̱ ubuta̱ u na u tsu sheɗeku mayin, ka̱ta̱ i bonoko mu n arabali a mayun. Yeve ka̱ta̱ m bana koɓolo n a̱ɗa̱. Ta punu baci wi uɓon wa, n ku la̱nsa̱i ta̱ a̱ ubuta̱ dem a likuci ya Yahuda.>>

\VS{24}Ɗa o foɓusoi, a̱ ka̱na̱i uye ɗa a laꞋi ni a kuyawa ɗe a kakamba ka Zifa ka. Dawuda ta na koɓolo n uma a̱ ni ele ɗe akamba aza Mawon, a̱ likuci Araba n tsu ɗaka tsu Jeshimo.

\VS{25}Ɗa Shawulu koɓolo n uma a̱ ni a ka̱na̱i kula̱nsa̱ le, ama a na Dawuda u panai arabali, ɗa u banai u sheɗeki a kakpanlai a kamba aza Mawon. Ana Shawulu u panai kaꞋa, ɗa ubanai a kamba aza Mawon a, a kusaɓa Dawuda.

\VS{26}A̱yi Shawulu n uma a̱ni a nwalu a kakambu ka nampa, Dawuda tamkpamu n uma a̱ni a nwalu a kakambu ka nan ɗe, a dakakai ku suma a ka̱sukpa̱ Shawulu. Adama a na a̱yi Shawulu koɓolo n uma a̱ni a dakaka ta̱ kuyawa ɗevu adama a na e reme e le.

\VS{27}Ɗa vuza vu suki u tuka̱i Shawulu n akaka, u danai, <<Bono gogo. Aza a Filisitiya ɗa ɗe a bankai Isaraila n kuvon.>>

\VS{28}Ɗa Shawulu u ka̱sukpa̱i ku guva Dawuda, ɗa u banai adama a na u yaꞋan kuvon n aza a Filisitiya. I ɗaɗa i zuwai ɗa a ci ɗeke ubuta̱ wa Hamolekotu ɗaɗa kusan ku mepecemgbenei.

\VS{29}Ɗa Dawuda u ka̱sukpa̱i ubuta̱ wa ɗa u bonoi ubuta̱ u kusheɗeku wa aza Enu-gedi.




\par }\Chap{24}{\SH Dawuda wi isai wuma u Shawulu
\par }
{\PP \VerseOne{1}Ana Shawulu u bonoi, wanai ɗai u kotso kuvon n aza a Filisitiya, ɗa a dana ni, <<Dawuda wi ta̱ ɗe a kakamba aza a Enu-gedi.>>

\VS{2}Ɗa Shawulu u zagbai ovonshi a̱ a̱kpa̱n a tatsu (3,000) aza a na a laꞋi kufuɗa kuvon a̱ ka̱tsuma̱ ka aza a Isaraila ra̱ka̱, ɗa uta̱i kula̱nsa̱ Dawuda koɓolo n uma a̱ ni, ɗevu n atali a nraɗika n kakamba.\FTNT{*}{{\FR 24:2 }{\FR{24:2
}}{\FQ{nraɗika n kakamba.
}}{\FT{Ɗaɗa e ci ɗeke nkurana}}}

\VS{3}Ana Shawulu u yawai a kaɓatsu ko yoku ɗevu n uye a̱ ubuta̱ u na a tsu zuwa ushiga wa nraɗika, ɗa Shawulu u uwai punu adama a na u kofongu. Punu asuvu a kaɓatsu ka Dawuda n uma a̱ ni lo usheɗeki.

\VS{4}Ɗa uma a Dawuda a danai ni, <<Anana ɗa kanna ka na Ka̱shile kayaꞋin kadanshi n avu, a na u danai, <N kuneke wu ta̱ vurala vu nu ekiye nu, adama a na vu yaꞋanka yi uteku tsu na vu cigai.> >> Ɗa Dawuda u ɗa̱nga̱i sawu ɗa u banai u kiɗai vucombo vu motogu ma Shawulu babu u yeve.

\VS{5}M megeshe, ɗa ka̱ɗu ka Dawuda ka̱ na̱mgba̱i a na u kiɗai vucombo vu motogu ma Shawulu.

\VS{6}Ɗa u danai uma a̱ ni, <<Ka̱shile ke jebeshe a na ma kuyaꞋanka vuzagbayin vu va̱ ili i nampa, ali n ɗa̱ngusa̱ kukiye ku va̱ mu una mazagbi ma Vuzavaguɗu.>>

\VS{7}Nannai ɗa Dawuda u dansukai uma a̱ ni, ɗa u sa̱nka̱i le kutakacika Shawulu.

\par }{\PP Ɗa Shawulu wu uta̱i u ka̱sukpa̱i kaɓatsu ka u ka̱na̱i uye.

\VS{8}Ɗa Dawuda wu uta̱i a kakpanlai ka ɗa u ɗekei Shawulu, u danai, <<Vuzagbayin, mogono ma̱ va̱.>> Ana Shawulu u la̱na̱i kucina̱, ɗa Dawuda u kuɗa̱ngi ali iɗika ɗa u lyai kayala.

\VS{9}Ɗa u danai Shawulu, <<Yiɗa̱i i zuwai ɗa vi a kupana utonu uma, an i a kudana, <Mpa n foɓuso ta̱ kuyaꞋanka wu kagbanigbani?>

\VS{10}Anana ve ene ta̱ n a̱shi a̱ nu uteku tsu na Vuzavaguɗu wi ishi nu ekiye a̱va̱ na ɗe a kaɓatsu. Aza o yoku a dana mu ta̱ mu una wu, ama ɗa n ka̱sukpa̱i nu n wuma, n danai <Mpa n kuɗa̱ngusa̱ kukiye ku va̱ n takacika vuzagbayin vu va̱ ba, adama a na a̱yi mazagbi ma Vuzavaguɗu maꞋa.>

\VS{11}La̱na̱, esheku a̱ va̱, indana biꞋi kakashi ka motogu ma̱ nu e kukiye ku va̱. N kiɗa ta̱ kakashi ko motogu ma̱ nu ama mu una wu ba. Gogo na la̱na̱ ka̱ta̱ vu yeve a na mpa n foɓuso adama a kuyaꞋanka wu kagbanigbani ko tana n yaꞋanka wu ugbamiwasuvu ba. N nusaka wu ba, ama ɗa vi a kutamba mu adama a na vu una mu.

\VS{12}YaꞋan Ka̱shile ka kiɗaka tsu afada mpa n a vu. Ka̱ta̱ kpamu u tsupaka mu ra̱ka̱ i na vu yaꞋankai mu, ama ekiye a̱ va̱ a kusaꞋwa wu ba.

\VS{13}Uteku tsu na asan a cau a danai, <Ubuta̱ wa aza a gbani-gbani u ɗa a̱ ci ciya̱ kagbanigbani.> Adama a nanai, ekiye a̱ va̱ a kusaꞋwa wu ba.

\VS{14}Yayi mogono mi Isaraila mu uta̱i kula̱nsa̱? Yayi vi a ku guva? MesheꞋe ma na ma̱ kuwa̱i ko kakupa?

\VS{15}YaꞋan Ka̱shile ka kiɗaka tsu afada ka̱ta̱ u uwa e mere ma̱ tsu. YaꞋan Vuzavaguɗu u shamgba ka mu, wi isa mu ekiye a̱ nu.>>


\par }{\PP \VS{16}Ana Dawuda u kotsoi kudana Shawulu kadanshi ka nampa, ɗa Shawulu we ecei ni, <<Dawuda maku ma̱ va̱, ka̱la̱ka̱tsu ka̱nu ka na lo va?>> Ɗa u ɓosoi ka̱da̱uri ka̱u.

\VS{17}Ɗa u danai, <<Vu laꞋa mu ta̱ usuɓi, vu yaꞋanka mu ta̱ kasingai, ama ɗa n yaꞋankai nu kagbanigbani.

\VS{18}Gogo na ɗa vu kotsoi kudana mu ukuna usingai una vu yaꞋankai mu, Vuzavaguɗu u nekei mu ekiye nu, ama vu una mu ba.

\VS{19}Ɗa baci vuza u gasai n vurala vi ni, u tsu ka̱sukpa̱i ta̱ u laza gbani? YaꞋan Vuzavaguɗu u tsupa wu, adama a kasingai kana vu yaꞋankai mu anana.

\VS{20}Gogo na n yeve ta̱ an mayun ɗa vi o ko okpo mogono, kpamu tsugono tsa aza a Isaraila ci ta̱ a kulyaꞋa kelime wu a̱ nu.

\VS{21}Gogo na kucina n Vuzavaguɗu, a na va ku una kumaci ku va̱ a̱ ka̱ca̱pa̱ ka̱ va̱ ba, ko kpamu vu ura kula ku va̱ a̱ ka̱tsuma̱ ka kpaꞋa ke esheku a̱ va̱ ba.>>

\VS{22}Ɗa Dawuda u yaꞋain uzuwakpani n Shawulu. Ɗa yeve Shawulu u banai a kpaꞋa ku ni, ama Dawuda n uma a̱ ni a bonoi ɗe a kaɓatsu.




\par }\Chap{25}{\SH Ukpa̱ u Samaila n Dawuda n Abigelu
\par }
{\PP \VerseOne{1}Ana kanampa ko kotsoi ɗa Samaila u kuwa̱i, yeve aza a Isaraila ra̱ka̱ o ɓolongi a̱ shika̱i. Ɗa a̱ ciɗa̱ngi ni a kpaꞋa kuni a̱ likuci i Rama.

\par }{\PP Ɗa Dawuda u bonoi akamba aza a Mawon.

\VS{2}Punu a̱ likuci Mawon ya vuza yoku wi ta̱ punu, vuza na wi n kuzuwa a̱ likuci Kamelu. vuza vu uciyi ɗa n a̱bunda̱i. Wi ta̱ nu nkyon a̱kpa̱n a tatsu (3,000), n raɗika ka̱kpa̱n kete (1,000).

\VS{3}Kula kuni ku ɗa Nabalu, vuka vu ni kpamu Abigelu. Vuka va vi ta̱ n ugboji n tsuloboi ka̱u, ama vali ni vuza vu ulyopi ɗa n tsuya, a̱yi vuza vu kumaci ku Kalepu ɗa.

\VS{4}Ana Dawuda wi ɗe a ka kamba, ɗa u panai Nabalu wi ta̱ ɗe a kupuna nlala n ni.

\VS{5}Ɗa u suki muku mo olobo kupa, u danai le, <<Banai a Kamelu a̱ ubuta̱ u Nabalu i danai mi ta̱ ikya̱shi.

\VS{6}Ka̱ta̱ i dana yi. <Vuzagbayin wuma u nu u geshe. Ma̱ta̱na̱ mo yongo wa̱ a̱nu n kpaꞋa kunu dem koɓolo n i na vi ni i ɗa ra̱ka̱.

\VS{7}M pana ta̱ a danai, vi ta̱ a kukiꞋwan nkyon n nu. A makyan ma na nguɓi n mu nkyon n nu o yongoi a̱ ka̱ka̱ra̱sa̱ a uɓon u na mpa feu mi a̱ ku ka̱ra̱sa̱ n uma a̱ va̱ ama tsu takacika le ba. Babu ili i na yi ile i na o bokoi a makyan ma na de dem o yongoi a Kamelu.

\VS{8}Ece agbashi a̱nu i ta̱ a kudana wu. Adama a nanai, yaꞋan uma a̱ va̱ a̱ ciya̱ mapasa ma singai wa̱ a̱nu, adama a na anana kanna ka ka̱ɗiva̱ kaꞋa. N folono wu ta̱, neke agbashi a̱nu n kolobo ka̱ nu Dawuda i na de dem vu ciya̱ka̱i le.> >>


\par }{\PP \VS{9}Ana uma a Dawuda a yawai, ɗa a danai Nabalu ili i na Dawuda u danai le ra̱ka̱, ɗa a vanai.


\par }{\PP \VS{10}Ɗa Nabalu wu ushuki uma a Dawuda, u danai, <<Ya yi biꞋi vuma na e ci ɗeke Dawuda? Ya yi e ci ɗeke kolobo ka Jesi? A ayin a nampa, agbashi i ta̱ lo n a̱bunda̱i aza a na a yaꞋankai aza a gbagbain e le ugbamiwasuvu.

\VS{11}Mi a kuɗika ilikulya i va̱ n mini n inyama i na n kiɗakai aza a na i a kuyaꞋanka mu ulinga m peceke uma a na n yevei ubuta̱ una uta̱i ba!>>

\VS{12}Ɗa uma a Dawuda a kpatalai o bonoi. Ana a yawai ɗa a tonokoi Dawuda kakuna ka na Nabalu u dansai ra̱ka̱.

\VS{13}Ɗa Dawuda u danai uma a̱ni, <<Saɓangi otokobi a̱ ɗa̱.>> Ɗa tana a saɓangi otokobi e le, ɗa a̱yi Dawuda feu u saɓangi ka̱ ni. A yawa ta̱ uma amangatawa̱na̱shi (400) e le na o tonoi Dawuda, uma amangatawenre (200) tamkpamu a shamgbai a̱ ubuta̱ wu ucanuku.


\par }{\PP \VS{14}Ɗa vuza te a̱ ka̱tsuma̱ ka muku mo olobo n Nabalu u danai Abigelu vuka vu Nabalu. U danai,<<Dawuda u suku ta̱ n uma a̱ni a kakamba a̱ kya̱sa̱ vuzagbayin vu tsu, ama ɗa u shikusai le.

\VS{15}Kpamu uma nampa a nusaka tsu ba. A saꞋwa ku takacika tsu ba, kpamu ida̱shi i tsu n ele a kakamba ra̱ka̱ ko ili i te i tsu i puwa̱nka̱ ba.

\VS{16}Kanna n kayin okpo tsu ta̱ nshilya u ka̱ra̱i n a̱tsu a ayin na ci a kaguɓa ka nlala.

\VS{17}Gogo na vu sheshe ka̱ta̱ vu yeve i na va kuyaꞋan, adama a na a ciga ta kutakacika vuzagbayin n kpaꞋa ku ni ra̱ka̱. Ɗanna vuzagbayin va wi ta̱ n ka̱ɗu kagbanigbani, ka na u tsu panaka vuza ba.>>


\par }{\PP \VS{18}Abigelu u la̱nga̱sa̱ makyan ba. Ɗa u ɗikai a̱kutsu o boroji amangatawenre (200) edele a̱ ma̱kya̱n e re, n nlala n tawun n na a suꞋwain n ishina yu ukangali agisamkpatsu kupa n a tatsu n umaci wi inabi amangatawun (100) ɗa u shiyakai njaki.

\VS{19}Ɗa u danai agbashi a, <<Ka̱na̱i uye a kubana, mi ta̱ lo a̱ kuta̱wa̱.>> Ama u dana vali ni Nabalu ba.

\VS{20}A̱yi a nwalu gaɗi vu majaki, a na u yawai a kumi ku kusan kugbayin, ɗa u we enei Dawuda koɓolo n uma a̱ni a̱ kucipa̱. Ɗa u gasai n ele.

\VS{21}Adama a na Dawuda u dana ta̱ ɗe, <<Ulinga u gbani ɗa n yaꞋin a na n la̱na̱i kuzuwa ku Nabalu a kakamba, ali ɗa wo okpoi ko ili te i ni i puwa̱nka̱ ba. N yaꞋankai ni kasingai ama ɗa kucikpa u bonokoi mu n kawuya.

\VS{22}YaꞋan Ka̱shile ka takacika mu, ɗa baci makpaꞋa n usana n ka̱sukpa̱i vuma te vu ni n wuma.>>


\par }{\PP \VS{23}Ana Abigelu wenei Dawuda, ɗa u yaꞋin moloko u cipa̱i a majaki ma̱ ni ɗa u kuɗa̱ngi e kelime ka ni ali a iɗika.

\VS{24}U kuɗa̱ngi e ene a̱ni, ɗa u danai, <<Vuzagbayin vu va̱, ka̱sukpa̱ unushi u nampa wo okpo u va̱. N folono wu ta̱, ka̱sukpa̱ kagbashi ka̱ nu ka yaꞋan kadanshi n avu, ka̱ta̱ vu pana i na kagbashi ka̱ nu ka kudansa.

\VS{25}Vuzagbayin, ka̱ta̱ vu takacika kaci ka̱ nu adama kadanshi ka vuza gbani-gbani vu tsu Nabalu ba. Adama a na a̱yi kalau kaꞋa, tsu na kula ku ni ki ɗaɗa kalau. Kpamu e kupece yi n tsulau ci ni ba. Ama mpa kagbashi ka̱ nu me ene muku mu usuki ma ba.

\VS{26}Gogo na vuzagbayin vu va̱, a na wo okpoi Ka̱shile ke neke wu kofon ka na va kuyaꞋan munuka ba, n kucina ta̱ n Vuzavaguɗu n wuma u nu kpamu, yaꞋan irala a̱ nu ra̱ka̱, aza a na i a kuciga kuyaꞋanka wu ka gbani-gbani okpo tsu na Nabalu wi.

\VS{27}Gogo na vuzagbayin, isa kuneꞋe ku na mpa kagbashi ka̱ nu Abigelu n tuka̱i nu, ka̱ta̱ vu ka̱sukpa̱ m peceke aza a na i o kutono wu.

\VS{28}N folono wu ta̱ vuzagbayin, cinukpaka kagbashi ka̱ nu unushi u ni, adama a na Vuzavaguɗu wi ta̱ a kuzuwa wu vo okpo mogono avu n kumaci ku nu, vi ta̱ o kuvon ku Vuzavaguɗu. Kpamu vi a kuyaꞋan kagbanigbani ba a ayin a wuma a̱ nu dem.

\VS{29}Ko ɗa baci vuza yoku u ɗa̱nga̱i kula̱nsa̱ wuma u nu, yaꞋan wuma u vuzagbayin vu va̱ wo okpo ushiyi n aza a wuma koɓolo n Ka̱shile ka̱ nu, uteku tsu na a tsu shiya makatalu ma kuneꞋe. Ka̱sukpa̱ a taɗuku wuma wi irala i nu tsu katali ka ka̱vimgba̱tsu.

\VS{30}Ayin a na baci Vuzavaguɗu u shatangi kasingai ka na u yaꞋankai nu uzuwukpani, ɗa kpamu u zuwai nu vo okpoi vuzagbayin vi Isaraila,

\VS{31}adama a na ka̱ta̱ vu ciya̱ ili i na i kuzuwa wu una̱mgbi u ka̱tsuma̱ ba, ko vu na̱mgba̱ ka̱ɗu adama a na mpasa n vuza na mi a kaci ka̱ nu ba, vi kpamu a kutsupaka ka̱ci ka̱ nu ba. Ayin a na baci Vuzavaguɗu u nekei nu u lyai, vu ciɓa nu mpa kagbashi ka̱ nu.>>


\par }{\PP \VS{32}Ɗa Dawuda u danai Abigelu, <<YaꞋan tsu cikpa Vuzavaguɗu Ka̱shile ki Isaraila, a̱yi na u suki nu vu gasa nu mpa anana.

\VS{33}YaꞋan una̱singai u yongo n avu adama a ugboji u nu. Adama a na vu sa̱nka̱ mu ta̱ kuyaꞋan munuka, n tsu na vu sa̱nka̱i mu kutsupaka ka̱ci ka̱ va̱ anana.

\VS{34}Ta ba nanai ba, n kucina ta̱ n wuma u Ka̱shile ki Isaraila kana ka sa̱nka̱i mu kuna ɗa̱, ishi baci vu ta̱ gogo ɗa vu ta̱wa̱i vu gasai m mpa ba, babu mavali ma kpaꞋa ku Nabalu ma na mi ishi a kubuwa n wuma anana kafu kayin kasa.>>


\par }{\PP \VS{35}Ɗa Dawuda wi isai ili i na Abigelu u tuka̱i ni, ɗa u danai ni, <<Bana a kpaꞋa m ma̱ta̱na̱. M pana ta̱ ufolu u nu kpamu n kuyaꞋan ta̱ i na vu dansai.>>


\par }{\PP \VS{36}Ana Abigelu u bonoi u vali vi ni Nabalu, u cinai ni a kuyaꞋan ka̱ɗiva̱ a kpaꞋa ku ni uteku tsu na ngono n tsu yaꞋansa. A kuyaꞋan ili i na u cigai ali u soꞋi ma̱ra̱ ma makai ni. Adama a nanai ɗa u kpa̱ɗa̱i ku keɓecei ka kuna sapu ali kayin ka asai.

\VS{37}Ana kayin ka asai, ana ma̱ra̱ ma̱ uta̱i, ɗa vuka vi ni u danai ni ukuna wa ra̱ka̱, ɗa ikyamba i ni i kuwa̱i.

\VS{38}Ana a yaꞋan ayin kupa, Ɗa Ka̱shile ka lapai Nabalu ɗa u kuwa̱i.


\par }{\PP \VS{39}Ana Dawuda u panai a danai Nabalu u kuwa̱ ta̱, ɗa u danai, <<Cikpai Vuzavaguɗu, a̱yi na u ɓa̱nka̱i mu ayin na Nabalu u goyoi mu. Vuzavaguɗu u sa̱nka̱i mu kuyaꞋan ka gbani-gbani, ɗa kucikpa u bonokoi n kagbanigbani ka Nabalu a kaci ka̱ ni.>>

\par }{\PP Ɗa Dawuda u suꞋuki Abigelu n akaka adama a na wo okpo vuka vi ni.

\VS{40}Ɗa uma a̱ ni a banai a Kamelu ɗa a danai Abigelu, <<Dawuda u suku tsu ta̱ ci ɗika wu adama a na vo okpo vuka vu ni.>>


\par }{\PP \VS{41}Ɗa Abigelu u kuɗa̱ngi n a̱ka̱nga̱tsu a̱ ni a iɗika, u danai, <<Mpa ɗa na kagbashi ka̱ ni, mi ta̱ ufoɓushi adama a na n saꞋa ene aza a na i a kuyaꞋanka yi ulinga.>>

\VS{42}Ɗa Abigelu u foɓusoi gogo u kumbai majaki, ɗa u ɗikai agbashi e nkere a tawun, ɗa u tonoi uma a Dawuda ɗa wo okpoi vuka vi ni.

\VS{43}Ɗa kpamu Dawuda va u ɗikai Ahinowam mekere ma Jezireyelu, ɗa okpoi ni a̱ma̱ci e re.

\VS{44}A na i lo nannai Shawulu ta na u neke ɗe Makelu vuka vu Dawuda u Paletiyelu kolobo ka Layishi va aza a Galim wo okpo vuka vi ni.




\par }\Chap{26}{\SH Dawuda u doku wi isai wuma u Shawulu
\par }
{\PP \VerseOne{1}Ɗa aza a Zifa a banai u Shawulu a̱ likuci i Gibiya ɗa a danai, <<Dawuda ɗa ɗe usheɗeki a ginda aza a Hakila va aza a Jeshimo.>>


\par }{\PP \VS{2}Ɗa Shawulu u ɗenga̱i u gida̱la̱i a kubana akamba aza a Zifa n osoji a na a laꞋi n kufuɗa kuvon a̱kpa̱n a tatsu (3,000) a̱ ka̱tsuma̱ ka aza a Isaraila. Ɗa a uta̱i kula̱nsa̱ Dawuda.

\VS{3}Ɗa Shawulu va u zuwai a̱pa̱m a̱ ni a̱ ka̱kina̱ ku uye una u tonoi n aginda aza a Hakila a na i a kinda Jeshimon, ama ɗa Dawuda u shamgbai a kakamba. Ana u panai Shawulu wi ta̱ lo u ta̱wa̱i kula̱nsa̱ yi,

\VS{4}Ɗa u suki aza a tsusaki. Ɗa a danai ni mayun Shawulu u ta̱wa̱ ta̱.


\par }{\PP \VS{5}Gogo lo ɗa Dawuda u foɓusoi u banai a̱ ubuta̱ u na Shawulu u zuwai a̱pa̱m a̱ ni. Ɗa we enei ubuta̱ u na Shawulu n Abuna kolobo ka Neru vuza vu kelime vo ovonshi a̱ ni a vaki. Shawulu u vaki e mere, ovonshi uka̱ra̱Ꞌi n a̱yi.


\par }{\PP \VS{6}Ɗa Dawuda we ecei Abimeleki vuza va aza a Hititi n Abihayi vangu vu Jowabu aza a na e ci ɗeke a̱na̱ku e le Zeruya, ɗa u danai le, <<Yayi a̱ ka̱tsuma̱ ka̱ ɗa̱ u kutono mu a kubana a̱pa̱m a Shawulu?>>

\par }{\PP Ɗa Abihayi wu ushuki u danai, <<Mpa n kutono wu ta̱.>>

\VS{7}Ɗa Dawuda n Abihayi a banai a̱pa̱m a Shawulu n kayin, ɗa ta na a cinai Shawulu ɗe ivaꞋin alavu a̱ ka̱pa̱m m masara ma̱ ni ukisa̱ngi a iɗika ɗevu n kaci ka̱ ni. Abuna tamkpamu koɓolo n ovonshi a na a buwai alavu u ka̱ra̱i n a̱yi.


\par }{\PP \VS{8}Ɗa Abihayi u danai Dawuda, <<Anana Ka̱shile ke neke ta̱ vurala vu nu ekiye a̱ nu. Gogo na yaꞋan n sovo yi n gbaɓa n iɗika n masara ma̱ va̱ ku te, adama a na n ciga n sovo yi kure ba.>>


\par }{\PP \VS{9}Ama ɗa Dawuda u danai Abihayi, <<Ka̱ta̱ vu saꞋwai ba. Ya yi wa ku saꞋwa Mazagbi ma Vuzavaguɗu ka̱ta̱ u laꞋaka?>>

\VS{10}Ɗa u danai, <<N kucina ta̱ n Vuzavaguɗu, Ka̱shile n ka̱ci ka̱ ni ki ta̱ a kulapa yi ka̱ta̱ wu una yi, ko kpamu ayin a̱ ni a yawa ka̱ta̱ u kuwa̱, ko kpamu u bana a̱ ubuta̱ u kuvon, ka̱ta̱ u kuwa̱ ɗe.

\VS{11}Ama Ka̱shile kejebeshe a na mpa n kusaꞋwa mazagbi ma Vuzavaguɗu. Gogo na ɗika masara n kedele ka na ki ɗevu n kaci ka̱ ni, ka̱ta̱ tsu laza.>>


\par }{\PP \VS{12}Ɗa Dawuda u ɗikai masara ma n kedele ka̱ mini ka na ki a uɓon kaci ka Shawulu, ɗa a lazai. Babu vuza vu na we enei le ko u yeve n uta̱wi u le, kpamu ko vuza u jimgba ba. Adama a na ra̱ka̱ vu le i ta̱ alavu, Vuzavaguɗu ɗa u zuwai alavu a̱miki a ɗikai le.


\par }{\PP \VS{13}Ɗa Dawuda u pasai n kapashi ka nan ɗe, ɗa u shamgbai gaɗi vu kusan dangi n e le, ka̱ba̱nga̱ ka̱ a̱bunda̱i ki ta̱ e mere me le.

\VS{14}Ɗa u ɗekei osoji a Shawulu n Abuna kolobo ka Neru, u danai, <<Vi a kushuku mu ba, Abuna?>>

\par }{\PP Ɗa Abuna wu ushuki, u danai, <<Ya yi wi a kuɗekeshe mogono?>>


\par }{\PP \VS{15}Ɗa Dawuda u danai Abuna,<<Avu vali ɗa ba? Kpamu ya yi wi uteku tsu nu a iɗika yi Isaraila? Yiɗa̱i i sa̱nka̱i nu kinda vuzagbayin mogono ma̱ nu? Vuza yoku u ta̱wa̱ ta̱ adama a na wu una vuzagbayin mogono.

\VS{16}Ili i na vu yaꞋain i gan ba. N kucina ta̱ n Ka̱shile, avu n uma a̱ nu i yawa ta̱ ku una, adama a na i kpa̱ɗa̱ ta̱ kinda vuzagbayin mogono ma̱ ɗa̱, vuza vu na Vuzavaguɗu u zagbai. La̱na̱i biꞋi akambu a̱ ɗa̱ ra̱ka̱. Teɗei masara n kedele ka̱ mini ko mogono ka na ki ɗevu n kaci ka̱ ni?>>


\par }{\PP \VS{17}Ɗa Shawulu u yevei an ka̱la̱ka̱tsu ka Dawuda kaꞋa, ɗa u danai, <<Dawuda kolobo ka̱ va̱, ka̱la̱ka̱tsu ka̱ nu ka na lo va?>>

\par }{\PP Ɗa Dawuda wu ushuki, <<Mpa ɗa, vuzagbayin mogono.>>

\VS{18}Ɗa Dawuda u doku u danai, <<Vuzagbayin yiɗa̱i i zuwai ɗa vi a kusaɓa kagbashi ka̱ nu? Yiɗa̱i n yaꞋain? Kpamu yiɗa̱i unushi u va̱?

\VS{19}Gogo na yaꞋan vuzagbayin mogono u pana ili i na kagbashi ka̱ ni ka kudanasa. Vuzavaguɗu ɗa baci u zuwai nu wupa m mpa, yaꞋan wi isa kuneꞋe ki ishina. Ama uma ɗa baci a zuwai nu, yaꞋan una̱ u wuya u Vuzavaguɗu u ka̱na̱ le. Ka̱shile ka ta na a̱yi ɗa wa ko okpo magan ma̱ tsu. O loko mu ta̱ ta lo ma̱ kuciya̱ upecu a̱ ubuta̱ wu ili yi uka̱ni i Vuzavaguɗu, ɗa a danai, <Bana vu tono a̱ma̱li o yoku.>

\VS{20}Gogo na ka̱ta̱ vu ka̱sukpa̱ una mu a iɗika i na yi dangi n ubuta̱ u kuyongo u Vuzavaguɗu ba. Adama a̱ yiɗa̱i ɗa mogono mi Isaraila ma̱ kula̱nsa̱ ku una kakupa tsu va̱? Adama a yiɗa̱i ɗa va kutamba mu tsu n nnu a kusan?>>


\par }{\PP \VS{21}Ɗa Shawulu wu ushuki u danai, <<Mpa n nusa ta̱. Bono, maku ma̱ va̱ Dawuda. Adama a na vu ɗika ta̱ wuma u va̱ ili singai anana, mpa n kudoku ma kondo ku una wu ba. Mayun n yaꞋan ta̱ tsulau, kpamu n nusa ta̱ n a̱bunda̱i.>>


\par }{\PP \VS{22}Ɗa Dawuda u danai, <<Masara ma mogono ma ɗan na.>> Suku maku ma̱ ta̱wa̱ mi isa.

\VS{23}Ka̱shile ka tsupa yaba dem adama a u usuɓi n kasingai ka̱ ni. Anana Vuzavaguɗu u neke wu ta̱ ekiye a̱ va̱, ama mpa n kuzuwa ekiye a̱ va̱ u mazagbi ma Vuzavaguɗu ba.

\VS{24}Tsu na me enei ugain u wuma u unu anana, yaꞋan Vuzavaguɗu we ene ugain u wuma u va̱ feu nannai, ka̱ta̱ wi isa mu a̱ ka̱tsuma̱ ka atakaci dem.

\VS{25}Ɗa Shawulu u danai Dawuda, <<YaꞋan una̱singai u yongo koɓolo n a̱vu, maku ma̱ va̱ Dawuda, vi ta̱ a kuyaꞋan ili gbagbaꞋin ka̱ta̱ ta na vu ciya̱ ulyaꞋi.>> Ɗa yeve Dawuda u ka̱na̱i uye u ni, ɗa a̱ yi Shawulu tankpamu u banai a kpaꞋa ku ni.




\par }\Chap{27}{\SH Dawuda a̱ ka̱tsuma̱ ka aza a Filisitiya
\par }
{\PP \VerseOne{1}Ɗa Dawuda u sheshei a̱ ka̱ɗu ka̱ ni, u danai,<<Kanna ko yoku Shawulu wi ta̱ a ku una mu, Ili i na i kulaꞋa n kugan i ɗaɗa, yaꞋan n suma a kubana a iɗika ya aza a Filisitiya. Ka̱ta̱ Shawulu u ka̱sukpa̱ kutamba mu a̱ ubuta̱ ra̱ka̱ a Isaraila, ka̱ta̱ mpa tamkpamu n fa̱ta̱tsa̱ ekiye a̱ ni.>>

\VS{2}Ɗa Dawuda koɓolo n ovonshi amangatawa̱nta̱li (600) a lazai a kubana u Akishi kolobo ka Mawoku mogono ma Gatu.

\VS{3}Ɗa Dawuda koɓolo n uma a̱ ni n muku n le a̱ da̱sa̱ngi a Akishi vu Gatu. Dawuda u yongo ta̱ n a̱ma̱ci e re a̱ ni, Ahinowam va aza Jezireyelu n Abigelu vuka vu Nabalu va aza Kamelu.

\VS{4}Ana Shawulu u panai a dana Dawuda u suma ta̱ a kubana Gatu, ɗa u ka̱sukpa̱i ku la̱nsa̱ yi.


\par }{\PP \VS{5}Ɗa Dawuda u danai Akishi, <<Ɗa baci n ciya̱i mapasa ma singai wu a̱ nu, n folono wu ta̱ vu neke mu ubuta̱ wi ida̱shi a̱ likuci i yoku, adama a na n da̱sa̱ngu ɗe. Adama a na ugan kagbashi ka̱ nu ka da̱sa̱ngu a̱ ka̱tsuma̱ ka̱ likuci i tsugono koɓolo n a̱vu ba.>>

\VS{6}A kanna ka nanlo kaꞋa ɗa Akishi u nekei ni likuci i Zikilagu, kpamu ɗa i ɗa yi okpoi likuci yi ngono ma a Yahuda ali n anana.

\VS{7}Ɗa Dawuda u da̱sa̱ngi a uɓon wa aza a Filisitiya ka̱ya̱ ke te n wotoi u na̱shi.


\par }{\PP \VS{8}A ayin a na Dawuda u yongoi a̱ ida̱shi a̱ likuci i Zikilaku, a̱yi n uma a̱ ni a tsu banka ta̱ aza a Gesheru n aza a Giruzi koɓolo n aza Ameleki n kuvon. Adama a na uma a nampa, ele ɗa aza a na a̱ ida̱shi a iɗika ya, i na i ɗikai ɗe a Shuru ali a kubana a iɗika i Masar.

\VS{9}Ayin a na baci de dem Dawuda u bankai likuci n kuvon, u tsu ka̱sukpa̱ vuka ko vali n wuma ba, ama u tsu ɗika ta̱ nlala n anaka n njaki n arakuma koɓolo n ucanuku. U bonoko Akishi.

\VS{10}Ɗa baci Akishi wu ece ni, <<Anan yayi vu bankai kuvon anana?>> Ka̱ta̱ Dawuda u dana, <<M banka ta̱ Negebu vu Yahuda kuvon, ko Negebu vu Jerameyelu, ko kpamu u dana, Negebu vu Kenitu.>>

\VS{11}Dawuda u ka̱sukpa̱ vuka ko vali n wuma ba, vuza na u ku tuka̱ n arabali a Gatu, adama a na u ciga a dansa ili i na wi a kuyaꞋan ba, a dana,<<Ili i na Dawuda u yaꞋin i ɗanna.>> Kpamu ili i na u ka̱na̱i kuyaꞋansa i ɗanna a ayin a na u da̱sa̱ngi a iɗika ya aza a Filisitiya.

\VS{12}Ɗa Akishi wu ushuki n Dawuda, u sheshei a̱ ka̱ɗu ka̱ ni, u danai, <<Gogo na Dawuda wo okpo ta̱ ili yi unata a̱ ubuta̱ u uma a̱ ni aza a Isaraila, tana wi ta̱ o ko kpo kagbashi ka̱ va̱ ali uteku u wuma u va̱.>>




\par }\Chap{28}{\SH Shawulu n u banai a̱ ubuta̱ u vuza kene a Eni-doru
\par }
{\PP \VerseOne{1}Ayin a na i lo aza a Filisitiya o ɓolongi ovonshi e le adama a na a yaꞋan kuvon n aza a Isaraila. Ɗa Akishu u danai Dawuda, <<Ka̱ta̱ vu yeve a na avu n uma a̱ nu yi ta̱ a kugbaɓa kaci nu mpa n osoji a̱ va̱ a̱ ubuta̱ u kuvon ku nampa.>>

\VS{2}Ɗa Dawuda u danai, <<Vi ta̱ e kene n ka̱ci ka̱ nu i na kagbashi ka̱ nu ka kuyaꞋan.>>

\par }{\PP Ɗa Akishu wu ushuki Dawuda, u danai, <<U gaꞋan ta̱, mi ta̱ a kuzuwa wu vo okpo vuza kindi vu va̱ ko wannai.>>


\par }{\PP \VS{3}Samaila ta na u kuwa̱ ɗe, kpamu aza a Isaraila a shika̱ ɗe ɗa a̱ ciɗa̱ngi ni a̱ likuci i ni a Rama. Kpamu wana ɗai Shawulu u loko oboci n a̱li a iɗika yi Isaraila.


\par }{\PP \VS{4}Ɗa aza a Filisitiya o ɓolongi ɗa a̱ shikpa̱i a̱pa̱m e le a̱ likuci i Shunemu, Shawulu tamkpamu u ɓolongi aza a Isaraila ra̱ka̱ ɗa a̱ shikpa̱i a̱pa̱m e le a̱ likuci i Gilibowa.

\VS{5}Ana Shawulu we enei ovonshi aza a Filisitiya ɗa u panai wovon, ɗa u jeꞋekei ikyamba ka̱u.

\VS{6}Ɗa u folonoi Vuzavaguɗu, ama Vuzavaguɗu wu ushuku yi n alatani, ko n yurim, ko n ubuta̱ u eneki ba.

\VS{7}Ɗa Shawulu u danai agbashi a̱ ni, <<La̱nsa̱ka̱i mu vuka vu yoku vuza kene, adama a na m bana n yaꞋan kula̱na̱ ili i na i kugita̱.>>

\par }{\PP Ɗa a danai Shawulu, <<Vuka vu yoku vi ta̱ ɗe a Eni-doru.>>


\par }{\PP \VS{8}Ɗa Shawulu u ukai akashi o yoku adama a na u sabaꞋa ka̱ci ka̱ ni. Ɗa u ɗikai uma e re n kayin, o soki a kubana a̱ ubuta̱ u vuka va. Ɗa u danai ni, <<YaꞋanka mu kula̱na̱, ka̱ta̱ vu tuka̱ mu n vuma na n ɗekei kula ku ni.>>


\par }{\PP \VS{9}Ama ɗa vuka va vu danai, <<Mayun vu yeve ta̱ ra̱ka̱ i na Shawulu u yaꞋin. Tsu na u lokoi aza a̱ kula̱na̱ n tsuboci a iɗika i nampa. Yiɗa̱i i zuwai ɗa vi yaꞋanka mu maza adama a na una mu?>>


\par }{\PP \VS{10}Ɗa Shawulu u kucinai n Vuzavaguɗu, u danai, <<N kucina ta̱ n Ka̱shile, i a kutakacika wu adama a ka nampa ba.>>

\VS{11}Ɗa vuka va vu ecei ni, u danai, <<Yayi vuza na vu cigai n ɗekeke wu?>>

\par }{\PP Ɗa u danai, <<Ɗeke mu Samaila.>>

\VS{12}Ana vuka va vu enei Samaila, ɗa u lapai una̱ ka̱u u danai Shawulu, <<Yiɗa̱i i zuwai vu ya̱nsa̱i mu? Avu ɗa Shawulu!>>

\VS{13}Ɗa mogono ma danai ni, <<Ka̱ta̱ vu pana wovon ba. Yiɗa̱i vu enei?>>

\par }{\PP Ɗa vuka va vu danai, <<Mene ta̱ ka̱kpisa̱ a̱ kuta̱ a̱ ka̱tsuma̱ ki iɗika.>>

\VS{14}Ɗa Shawulu we ecei vuka va, u danai, <<Yiɗa̱i iyoci i ni?>>

\par }{\PP Ɗa wu ushuki, u danai, <<Mokoshi mo yoku maꞋa wali n akashi a̱ kuta̱wa̱.>>

\par }{\PP Ɗa yeve Shawulu u yevei a na Samaila ɗa, ɗa u kuɗa̱ngi u lyaꞋi kayala.


\par }{\PP \VS{15}Ɗa Samaila u danai Shawulu, <<Adama a̱ yiɗa̱i vu takacikai mu m bono?>> Ɗa Shawulu wu ushuki u danai, <<Mi ta̱ a̱ ka̱tsuma̱ ka atakaci ka̱u, aza a Filisitiya i ta̱ o kuvon nu mpa, kpamu Ka̱shile ka takpaka mu ta̱ a̱shi ɗa ka̱ ka̱sukpa̱i mu. U doku wu ushuku n ukuna u eneki ko n alatani ba. Adama a nannai n ɗeke wu ta̱ ciya̱ vu dana mu i na ma kuyaꞋan.>>


\par }{\PP \VS{16}Ɗa Samaila u dana ni, <<Adama a̱ yiɗa̱i ɗa vu la̱nsa̱i mu, ana vu yevei Vuzavaguɗu u ka̱sukpa̱ wu ta̱, ɗa kpamu wo okpoi vurala vu nu?

\VS{17}Vuzavaguɗu u yaꞋan ta̱ derere uteku tsu na u danai mu n dana wu. Vuzavaguɗu u kara ta̱ tsugono tsa ekiye a̱ nu ɗa u nekei toku nu Dawuda.\XREF{}{{\XO 28:17 }{\XO{28:17
}}{\XT{1 Sam 15:28}}}

\VS{18}Adama a na vu kpa̱ɗa̱ ta̱ kutono wila̱ u ni ɗa kpamu vu kpa̱ɗa̱i kuyotsongu wupa u ni wa aza a Ameleki, i ɗaɗa i zuwai ɗa Vuzavaguɗu u yaꞋankai nu ili i nampa anana.

\VS{19}Kpamu Vuzavaguɗu wi ta̱ e kuneke wu n aza a Isaraila ra̱ka̱ e ekiye aza a Filisitiya, ka̱ta̱ makpaꞋa avu n olobo a̱ nu i yongo koɓolo nu mpa. Vuzavaguɗu wi ta̱ o doku kuneke ovonshi aza a Isaraila ekiye aza a Filisitiya.>>


\par }{\PP \VS{20}Ana Shawulu u panai ili i na Samaila u danai gogo lo ɗa u yikpa̱i a iɗika adama o wovon. U buwa kpamu n utsura ba adama a na u lyaꞋa ilikulyaꞋa ba, kanna n kayin.

\VS{21}Ana vuka va vu yawai ɗevu n Shawulu a ubuta̱ u na wi a iɗika e kujeꞋeke ikyamba, ɗa u danai ni, <<La̱na̱, mpa kagbashi ka̱ nu n neke ta̱ wuma u va̱ adama a na n yaꞋan i na vu danai mu n yaꞋan.

\VS{22}Gogo na, ka̱na̱ ka̱ɗu ka̱ta̱ vu pana ka na kagbashi ka̱ nu ka kudansa, ka̱ta̱ vu ka̱sukpa̱ mu n neke wu ilikulyaꞋa vu lyaꞋa adama a na vu ciya̱ utsura u kubanaꞋa.>>

\VS{23}Ɗa u iwain, u danai, <<Mpa n kulyaꞋa ba.>> Ɗa vuka va n agbashi a Shawulu o folonoi ni, ɗa yeve u panai kadanshi ke le. Ɗa u ɗa̱nga̱i a iɗika u da̱sa̱ngi a kajiba.

\VS{24}Vuka va ta na vi ta̱ n kobomburon ki ikyamba a kpaꞋa. Ɗa u zuwai a kiɗai kaꞋa gogo. Ɗa u kenuki kiya ɗa u yaꞋin boroji vu babu yisiti.

\VS{25}Ɗa u bankai Shawulu n uma a̱ ni a lyaꞋi, ɗa yeve a lazai a kubanaꞋa n kayin ka nanlo.




\par }\Chap{29}{\SH Aza a Filisitiya a iwain Dawuda
\par }
{\PP \VerseOne{1}Ɗa aza a Filisitiya o ɓolongi ovonshi e le a Afeku, aza a Isaraila tamkpamu a̱ shikpa̱i a̱pa̱m e le a̱ ka̱kina̱ ke meyenike me Jezirelu.

\VS{2}Ana ngono ma aza a Filisitiya a̱ uta̱i n ka̱tsura̱ ko ovonshi ele aza a yoku amangatawun a tawun aza a yoku a̱kpa̱n-a̱kpa̱n, Dawuda n uma a̱ ni tamkpamu a o kutono ka̱ca̱pa̱ koɓolo Akishu mogono.

\VS{3}Ɗa ovonshi aza a Filisitiya ecei Akishu, a danai, <<Yiɗa̱i tamkpamu aza a Ibirahi a nampa i a kuyaꞋan na?>>

\par }{\PP Ɗa Akishu wu ushuki u danai, <<Nava Dawuda kagbashi ka Shawulu mogono mi Isaraila maꞋa. U laꞋa ta̱ ka̱ya̱ o kuyongo nu mpa. Kpamu ali ayin ana u ka̱sukpa̱i Shawulu u ta̱wa̱i wa̱ a̱ va̱ n ciya̱ unushi wa̱ ni ba.>>

\VS{4}Ama ovonshi aza a Filisitiya a yaꞋin wupa n Akishu, ɗa a danai ni,<<Loko vuma va u bono a̱ ubuta̱ u na vu zagbakai ni u da̱sa̱ngu, wi o kutono tsu a kubana a̱ ubuta̱ u kuvon ba. Wi ta̱ a kufuɗa kuyaꞋan ulinga n kofon ka nampa wu una tsu, ciya̱ vuzagbayin vi ni u pana uyoꞋo.

\VS{5}Dawuda vu nampa va a̱yi ɗa vuza na a ci yaꞋansaka ishipa n e jeꞋi va ba? Ka̱ta̱ a ka̱na̱ kudana,

\par }{\Q <Shawulu wu una ta̱ uma a̱kpa̱n,

\par }{\QB ama Dawuda wu una ta̱ a̱kpa̱n-a̱kpa̱n babu uteku.> >>


\par }{\PP \VS{6}Ɗa Akishu u ɗekei Dawuda u danai ni, <<N kucina ta̱ n Vuzavaguɗu vu wuma avu vuza vu usuɓi ɗa, mi ishi ta̱ n ciga vu bana vu yaꞋan kuvon n osoji a̱ va̱. Adama a na n saꞋwa kuciya̱ wu n unushi ba ili i na i ɗikai a kanna ka na vu ta̱wa̱i wa̱ va̱ ali a̱ kuta̱wa̱ gogo na, ama ngono n na m buwai mu ushuku n avu ba.

\VS{7}Adama a nannai, ka̱na̱ uye vu bana a kpaꞋa m ma̱ta̱na̱, ka̱ta̱ vu yaꞋan ili i yoku i na ya kula̱nga̱sa̱ a̱ɗu a ngono m aza a Filisitiya ba.>>


\par }{\PP \VS{8}Ɗa Dawuda u danai Akishu, <<Ama yiɗa̱i n yaꞋin? Unushi wene u ɗai vu remei mu n u ɗa, ali a kanna ka na n ta̱wa̱i wa̱ a̱nu? Yiɗa̱i ya kusa̱nka̱ mu kubana kuyaꞋan kuvon n irala i vuzagbayin vu va̱ mogono?>>

\VS{9}Ama ɗa Akishu wu ushuki, u danai, <<N yeve ta̱ vi ta̱ n usuɓi ka̱u an kalingata ka̱ Ka̱shile a̱ a̱shi a̱ va̱. N nannai dem, aza a e kelime ovonshi aza a Filisitiya a dana ta̱, <Vi a kubana a̱ ubuta̱ u kuvon ku nampa n a̱tsu ba.>

\VS{10}Gogo na vu ɗa̱nga̱ n kpasani, koɓolo n agbashi a vuzagbayin vu nu a na a̱ ta̱wa̱i koɓolo n avu. Ka̱ta̱ i ka̱na̱ uye n usana.>>

\VS{11}Ɗa Dawuda koɓolo n uma a̱ ni a̱ ɗa̱nga̱i m kpasani a̱ ka̱na̱i uye o kubono a iɗika ya aza a Filisitiya, ele aza a Filisitiya tamkpamu a̱ ka̱na̱i uye a kubana a Jezirelu.




\par }\Chap{30}{\SH Dawuda u lyaꞋi aza a Ameleki n kuvon
\par }
{\PP \VerseOne{1}Dawuda koɓolo n aza a̱ ni o bonoi a Zikilagu a kanna ka tatsu, ɗa a cinai wana ɗai aza a Ameleki a banka Negebu n aza a Zikilagu kuvon. Ali ɗa o songi likuci Zikilagu.

\VS{2}Ɗa a ɗikai a̱ma̱ci koɓolo n aza a na i punu ra̱ka̱ muku n aza a̱ gba̱ra̱-gba̱ra̱, a lazai n ele. Una vuza ba ama ɗa a̱ pura̱i le a lazakai.

\VS{3}Ana Dawuda n uma a̱ ni a yawai a Zikilagu, ɗa a cinai likuci ya usongi, kpamu ɗa a̱ pura̱i a̱ma̱ci e le n nkere n olobo e le a kubanka ugbashi.

\VS{4}Ɗa Dawuda koɓolo n uma a̱ ni a̱ shika̱i ka̱u ali ɗa okpoi babu utsura u ma̱shi kpamu.

\VS{5}Ɗa e remei a̱ma̱ci e re a Dawuda Ahinowam va aza a Jezirelu n Abigelu vuka vu Nabalu vuza va aza a Kamelu.

\VS{6}Dawuda u na̱mgba̱ ta̱ ka̱tsuma̱ ka̱u, adama a na uma a ciga ta̱ ku varai n atali adama a una̱mgbi u ka̱tsuma̱ u muku n le nkere n olobo. Ama Vuzavaguɗu Ka̱shile ka̱ ni ka nekei ta̱ utsura u ka̱ɗu.


\par }{\PP \VS{7}Ɗa Dawuda u danai Abiyata ganu maku ma Ahimeleki, <<Tuka̱ mu n efodu vu kula̱nsa̱ kuyeve ku Ka̱shile.>> Ɗa Abiyata tana u tuka̱i.

\VS{8}Ɗa Dawuda u we ecei Vuzavaguɗu, u danai, <<N tono uma a nampa a, aza a na a̱ tuka̱i tsu n kuvon? Mi ta̱ a kucina le?>>

\par }{\PP Ɗa Vuzavaguɗu wu ushuki, u danai <<E, tono le, vi ta̱ a kucina le, ali vu wawa muku n ɗa̱.>>

\VS{9}Ɗa Dawuda n uma amangatawa̱nta̱li (600) a̱ ka̱na̱i uye a kubana e kuyene ku Besoru, ɗa aza o yoku a shamgbai lo.

\VS{10}Dawuda u lyaꞋi kelime n uma amangatawa̱na̱shi (400) adama a na uma amangatawenre (200) oꞋwo ta̱ ka̱u ali a fuɗa pasa kuyene ka ba.


\par }{\PP \VS{11}Ɗa a cinai vuza va aza a masar a kakamba, ɗa a ɗikai ni a̱ tuka̱i u Dawuda. Ɗa e nekei ni mini u soꞋi n ilikulya u lyaꞋi.

\VS{12}E nekei ni a̱kutsu a umaci u ma̱biri e ɗekpu e re. U takumai ɗa u ciya̱i utsura, adama na u lyaꞋa ba u soꞋo ba, ali ayin a tatsu kanna n kayin.

\VS{13}Ɗa Dawuda we ecei ni, <<Teɗai vu uta̱i, yayi vuzagbayin vu nu?>>

\par }{\PP Ɗa wu ushuki u danai, <<Mpa vuza va aza a Masar ɗa, kagbashi ka aza a Ameleki. Vuzagbayin vu va̱ u ka̱sukpa̱i mu a na mi gbaga ba, anana ayin a tatsu a ɗa na.

\VS{14}Tsu bankai Negebu vu Keritiya va aza a Yahuda n Negebu va aza e Kelepu kuvon, ɗa kpamu tsu songi likuci i Zikilagu.>>

\VS{15}Ɗa Dawuda u danai ni, <<Ko va kubanka mu ta̱ a̱ ubuta̱ u wo ovonshi a?>>

\par }{\PP Ɗa wu ushuki, <<Ɗa baci vu kucinai n Ka̱shile a na va ku una mu ko kpamu vu neke mu ekiye a vuzagbayin vu va̱ ba, n kubanka wu ta̱ ɗe we ele.>>


\par }{\PP \VS{16}Ɗa u bankai Dawuda ɗe, ɗa u cinai le a wacuwai a̱ ubuta̱ dem ele a kulya n osoꞋi n e jeꞋi adama a ucanuku u gbani una a̱ pura̱i a iɗika ya aza a Filisitiya n Yahuda.

\VS{17}Ɗa Dawuda u shilika̱i n ele, ili i na i ɗikai kulivi ali sai kayin washi, ko vuza te u laꞋaka ba, sai olobo amangatawa̱na̱shi (400) ana a kumbai Arakuma ɗa a sumai.

\VS{18}Ɗa Dawuda u bonokoi n ili i na aza a Ameleki a̱ pura̱i koɓolo n a̱ma̱ci e re a̱ ni feu.

\VS{19}Ko i te i puwa̱nka̱ ba. Maku n vuzagbayin, olobo nu nkere, ucanuku n ili dem u na ishi a ɗikai. Dawuda u bono ta̱ n u ɗa ra̱ka̱.

\VS{20}Ɗa u ɗikai ushiga wu nlala nu nraɗika n wa anaka aza a Ameleki ra̱ka̱, ɗa uma a̱ ni a guɓai le e kelime ko otoku, n a danai, <<Nava ucanuku u gbani u Dawuda u ɗa.>>


\par }{\PP \VS{21}Ɗa Dawuda u bonoi a̱ ubuta̱ u uma amangatawenre (200) a na a fuɗai o tonoi ni ba, adama o woꞋwi, aza a na a̱ ka̱sukpa̱i e kuyene ku Besoru. Ana e enei ni ɗa a̱ ɗa̱nga̱i a gasai n Dawuda n uma a̱ ni. Ana Dawuda u yawai ɗevu n ele, ɗa u kya̱sa̱i le.

\VS{22}Ama ɗa icuꞋu i gbani-gbani koɓolo n aza a kavama a̱ ka̱tsuma̱ ka aza a na a banai kuvon n Dawuda a danai, <<A na wo okpoi ele a bana kuvon n a̱tsu ba, ci e kupece ucanuku u na tsu pura̱i a̱ ubuta̱ u kuvon n ele ba. E neke le muku n ele n a̱ma̱ci e le a laza.>>


\par }{\PP \VS{23}Ama ɗa Dawuda wu ushuki u danai le, <<Aza a̱ va̱ u gaꞋan tsu yaꞋan nannai n ili i na Vuzavaguɗu u nekei tsu ba. U ɓa̱nka̱ tsu ta̱, ali ɗa u nekei tsu ulyaꞋi a̱ ubuta̱ wi irala i tsu.

\VS{24}Ko vuza wa̱ kushuku n i na yi a kudansa ba. I ta̱ e kupece ili ya dem derere. Vuza na u da̱sa̱ngi kindi ku ucanuku n aza na a banai kuvon, yaba dem wi ta̱ a̱ kuciya̱ derere n vutoku.>>

\VS{25}Ɗa Dawuda u zuwai ukuna u nampa wo okpoi wila̱ n ili kutono ya aza a Isaraila a kanna ka nanlo ali n anana.


\par }{\PP \VS{26}Ana Dawuda u bonoi a̱ likuci i Zikilagu ɗa u suki a banka nkoshi m gba̱ra̱-gba̱ra̱ ma aza a Yahuda ucanuku u yoku, ele na i a̱ja̱Ꞌa̱ a̱ ni ɗa u danai, <<Isa yi, kuneꞋe ku ɗa n neꞋi ɗa̱, a̱ ka̱tsuma̱ ku ucanuku u kuvon u na ci isai ekiye aza a Ameleki irala i Vuzavaguɗu.>>

\VS{27}U suꞋuki u ɗa a kubana nkoshi n gba̱ra̱-gba̱ra̱ m Betelu n aza a Ramotu vu Negebu n aza a Jatiru,

\VS{28}n aza a̱ likuci i Arowa, n Sifomatu, n aza a Eshitemowa,

\VS{29}n aza a Rakalu n likuci ya aza a Jerameyelu, n likuci ya aza a Kena,

\VS{30}n aza a Horuma n aza a Boru-ashan n aza a Ataku,

\VS{31}n aza a Heburon koɓolo n aza a̱ ubuta̱ ra̱ka̱ u na Dawuda u ka̱ra̱sa̱i n uma a̱ ni.




\par }\Chap{31}{\SH Ukpa̱ u Shawulu n olobo a̱ ni
\par }
{\R (1 Ar 10:1-12)

\par }{\PP \VerseOne{1}Ɗa aza Filisitiya a̱ ka̱ni kuvon n aza Isaraila ali aza Isaraila a sumai. Ɗa unai aza Isaraila n a̱bunda̱i a kusan kugbain ku Gilibowa.

\VS{2}Ɗa aza Filisitiya a kanzai Shawulu koɓolo n olobo a̱ni, ɗa a unai Janata n Abinadabu koɓolo n Maliki-shuwa.

\VS{3}Ɗa vishili va vu suɗukpai uɓon u Shawulu, ali ɗa a tawa ni ɗa a̱ ciya̱i ni n kayaꞋa ɗa a uka ni muna wuya-wuya.

\VS{4}Ɗa Shawulu u danai kagbashi ka ni, <<Tala kotokobi ka̱ nu ka̱ta̱ vu kotso vu una mu, talo aza ofoto a nampa a̱ ta̱wa̱ una mu ka̱ta̱ a shika mu.>> Ama ɗa kagbashi ka̱ ni ka panai wovon ɗa u iwain, ɗa Shawulu u talai kotokobi ka̱ni u shikpai kaꞋa a iɗika ɗa u yikpa̱ka̱i ka a.

\VS{5}Ana kagbashi kana ka ci ɗika yi ucanuku, ka enei Shawulu u kuwa̱ ta̱ ɗa a̱yi feu wu unai ka̱ci ka̱ni uteku tsu na Shawulu u yaꞋin.

\VS{6}Ta Shawulu koɓolo n olobo a tatsu a̱ni n kagbashi ka̱ni koɓolo n uma ni a̱ kuwa̱i kanna kete nanai.

\VS{7}Ana aza a Isaraila ana i upashi u ka̱ra̱Ꞌa̱ ka Jezireyelu n aza na i tsu uɓon u ka̱livi ka Kuyene ku Urdu a panai a dana osoji a Isaraila a suma ta̱ kpamu Shawulu koɓolo n olobo a̱ni ra̱ka̱ a̱ kuwa̱ ta̱, ɗa a̱ ka̱sukpa̱i likuci i le ɗa a sumai. Ɗa aza a Filisitiya a̱ ta̱wa̱i a̱ da̱sa̱ngi punu a i ɗa.

\VS{8}Ana kayin ka asai ɗa a za Filisitiya a̱ ta̱wa̱i kupura̱ ucanuku u singai-singai wa osoji a na kuwa̱i, ɗa a cinai keven ka Shawulu koɓolon n even olobo a̱ni a kusan kugbain ku Gilibowa.

\VS{9}Ɗa a gbatyai kaci ka Shawulu ɗa o foɗoi u canuku u kuvon uni, ɗa a̱ suki muku ma kaka a̱ ka̱ra̱Ꞌa̱ iɗika ya aza Filisitiya ra̱ka̱ n a salai ukuna u singai u nampa a nva̱li ma a̱ma̱li e le n ubuta̱ u uma a̱ le ra̱ka̱.

\VS{10}Ɗa a zuwai ucanuku u kuvon uni a̱Ꞌisa̱ a̱ ka̱ma̱li ke le Ashitoretu, ɗa a bapai keven ki ikyamba ka̱ni a mashilya ma likuci i Betu-shan.

\VS{11}Ana uma aza a Jabeshi-giliyadu a panai i na aza Filisitiya a yaꞋankai Shawulu,

\VS{12}ɗa ali utsura ra̱ka̱ aza ugbamukaci a̱ ɗa̱nga̱i n kayin a banai e Betu-shan. Ɗa a takpai keven ka Shawulu koɓolo n ko olobo a̱ni a mashilya ma likuci i Betu-shan. A̱ tuka̱i Jabeshi ɗa osongi.

\VS{13}Ɗa a̱ pura̱i etele ele ɗa a̱ ciɗa̱ngi a̱ kumiꞋi ku maɗanga ma matana a̱ likuci i Jabeshi, ɗa a yaꞋan kakuli ayin cindere adama a u na̱mgbi u ka̱tsuma̱.

\par }