\NormalFont\ShortTitle{MIKEJA}

{\MT MIKEJA

\par }{\MTC Miquéias

\par }{\IMT Ekarotopo

\par }{\IP Mikeja urutõme kynexine Izaja isene ahtao. Tonuruse ynororo pata pitiko po Juta nonory po ikurenae. Juta tõ tonese eya iirypyryme, Izyraeu tõ samo. Naeroro Juta tõ wãnopyry poko Ritonõpo a Izyraeu tõ wãnohtopõpyry saaro torẽtyke nexiase. Yrome kure Ritonõpo mana; typoetory tõ wãnohnõko repe, yrome toto rypyry korokãko roropa mana.

\par }{\IP Ekarõko: kure rokẽ exĩko Tuisame Ritonõpo ahtao (Mikeja 4.1-4). Imeĩpo tuisa konõto enurũko Tawi paryme, Perẽ po. Osepeme ehtoh sero nono po enehnõko mana (Mikeja 5.2-4). Oty se Ritonõpo nae typoetory tomo a? Ynara se mã ynororo kyya xine: zae ehtoh riry poko, imehnõ pyno kuehtohkomo yronymyryme te, tomeseke sã Kuesẽkõ omiry omipona kuehtohkomo, enara (Mikeja 6.8).

\par }{\IOT Sero pape ao

\par }{\IO Izyraeu tõ wãnopyry poko
{\IOR{1.1—3.12}}

\par }{\IO Toto pynanopyry poko
{\IOR{4.1—5.15}}

\par }{\IO Kure ehtoh eraximary poko
{\IOR{6.1—7.20}}



\par }\ChapOne{1}{\PP \VerseOne{1}Sero nase Ritonõpo omiryme, inekarohpyry Mikeja a, Moresete pono. Senohne enepotoh tonõ tonese Mikeja a pata Samaria põkõ poko, Jerusarẽ põkõ poko roropa, tuisame Jotão ahtao te, Akaze ahtao te, Ezekia ahtao roropa Juta tõ nonory po.


\par }{\SH Samaria wãnohtopo
\par }
{\Q \VS{2}Etatoko ke, ahno tõ emero;

\par }{\Q otato ehtoko, sero nono põkõ porehme!

\par }{\Q Ritonõpo Imehxo Exikety ohxirotorỹko mana.

\par }{\Q Etatoko ke! Tytapyĩ tae kapu ae oturũko mana.


\par }{\Q \VS{3}Oehnõko Ritonõpo mana tosary kurã poe;

\par }{\Q Yhtõko mana toytotohme ypy tõ emory tõ poro.


\par }{\Q \VS{4}Mame ipupuru tõ zopino ypy tõ tunatãko mã kehko;

\par }{\Q moronapu sã mã kehko apoto htao;

\par }{\Q sararakame ytõko mã jakanahmã pona tuna sararakaneme samo.


\par }{\PP \VS{5}Morohne emero exĩko mana Izyraeu tõ iirypyryme toehse exiryke. Ritonõpo omiry omipona pyra toehse toh nexiase. Onoky pokoino aomiry omipona pyra toehse Izyraeu tõ nae? Samaria põkõ pokoino! Onokãkõ pokoino tyneponãmary eahmatoh tonõ tyrise Juta tõ nonory po? Jerusarẽ põkõ pokoino!

\VS{6}Morara exiryke ynara ãko Ritonõpo mana:

\par }{\PP — Pata Samaria ripõko ase ipapyhpyryme ona po; tupito sã tyripõko ase, uwa zoko tõ arykatoh esaryme. Topu tõ pata ritoh tonõ, emãko ase ypy myhtokoxi jakanahmã pona, mame Samaria tapyi tõ apõ tõ osenẽko mã kehko.

\VS{7}Mokaro neponãmary emero tytohkasẽme exĩko mã kehko. Mõkomo kurã emero ahno nekarohpyry, nohpo epehpyryme oneponãmarykõ tapyĩ tao tyahkasẽme exĩko mana, oneponãmarykõ emero tumuhxihmasẽme exĩko mã kehko, typahsẽme rokene. Moro mõkomo, topekahse Samaria põkomo a tineru ke, nohpo tõ epehpyry ke. Naeroro seromaroro morohne tarosẽme exĩko epetõkara a imehnõ poko exiketomo a ekarotohme, imepỹ neponãmary eahmatoh tao.


\par }{\SH Epetõkara ameke pyra toehse Jerusarẽ poko
\par }
{\PP \VS{8}Morara exiryke ihnamõko ase, xitãko, kui ãko ase sam karyke. Jemynyhmaryme tysapatuke pyra ytoytõko ase tupoke pyra roropa. Ho ho ãko ase kaikuxi samo. Kui kui ãko ase awexituruze sã roropa.

\VS{9}Ynara exiryke, Samaria põkõ apurotopõpyrykõ ekurãkasaromepyra mana. Juta tõ enahkatoh oehsasaka roropa mana. Toto enahkatoh toeporehkase pata Jerusarẽ omõtoh pona, wekyry tõ esaka.


\par }{\PP \VS{10}Kuepekõkara onurupyra ehtoko Kate po kyporemãkatopõpyrykõ poko. Xitara ehtoko. Pete-Reafara põkomo, epukatoko nono pona ihnamoryme typynanohneke pyra oexirykõke.

\VS{11}Pata Sapia põkomo, ytotoko tupoke pyra oporemãkananõ namoto tõme, ehxirõko matose. Zaanã põkomo, tũtara ehtoko apatarykõ poe. Pete-Eseu põkõ xitary etaryhtao oya xine, zuaro exĩko matose, ãkorehmasaromepyra mã toto.

\VS{12}Takorehmarykõ eraximãko Marote põkõ mã repe, popyra ehtoh tonehpose Ritonõpo a exiryke Jerusarẽ pona.

\VS{13}Rakixi põkomo, kawaru tõ imyhtoko kahu tõ pokona oepatohkõme! Awãnohtohkõ oehsasaka mana. Amarokomo a Izyraeu tõ typoenohse iirypyrykõ poko, moro ke Jerusarẽ põkõ tarose oya xine tyyrypyrykõ poko toto ehtohme.

\VS{14}Naeroro seromaroro Juta põkomo, osekazumatoko pata Moresete-Kate põkomo a. Pata Akazipe põkõ ahno apoitohme sã exĩko mã toto Izyraeu tuisary tomo a.


\par }{\PP \VS{15}Ynara ãko Ritonõpo mana:

\par }{\PP — Pata Maresa põkõ ekarõko ase epetõkara a, apatarykõ poremãkãko mã toto. Izyraeu tõ tuisary ytõko mã toto otonẽse eutary Aturã aka.

\VS{16}Juta põkomo oũsetykõ isahkatoko opoenõ hnamoryme, toto pyno oexirykõke. Merehkusasame ehtoko kurumu samo, opoenõ tarosẽme exĩko exiryke owinoino xine oepetõkara esaka, toto namotome ehtohme.




\par }\Chap{2}{\SH Tymõkomokãkara enekunohnanõ wãnohtopo
\par }
{\PP \VerseOne{1}Popyra ehtoh oehnõko mana! Owõpyra ro tarõkõ ahtao osenetupuhnõko mã toto imehnõ rohmanohpory poko, toto ryhmary poko, enara! Mame tõmehse ahtao owõnõko mã toto, typenetatohkõ rĩko mã toto tyriry waro toexirykõke.

\VS{2}Imepỹ tapyĩ poko penetaryhtao, imepỹ nonory poko roropa, moro apoĩko mã toto. Imehnõ ryhmãko mã toto, imõkomory apoĩko jekyry tõ zuno pyra toexirykõke.

\VS{3}Morara exiryke ynara ãko Ritonõpo mana:

\par }{\PP — Popyra ehtoh enehpõko ase opona xine, epara exĩko matose. Etuarimãko matose, morarame epyrypara exĩko matose oytorykohtao.

\VS{4}Moro ẽmepyry toehse ahtao oturũko imehnõ mana opoko xine, eremiãko roropa mã toto opoko xine toemynyhmarykõme. Ynara ãko mã toto:

\par }{\Q “Tonahkasẽme sytatose myhene!

\par }{\Q Kynonorykõ tapiakase Ritonõpo a.

\par }{\Q Kuesarykõ tupuxihkase eya, ekarotohme kuepekõkara a, kyporemãkananõkomo a.”


\par }{\PP \VS{5}Naeroro, imeĩpo, nono tokarose ropa ahtao Ritonõpo poetory tomo a, nono anapoipyra exĩko matose oesarykõme.


\par }{\PP \VS{6}Mame ynara tykase ahno ya:

\par }{\PP — Epo hnae! Morara kara exiko! Popyra ehtoh oehsaromepyra mana kypona xine. Ritonõpo kyporemãkapopyra xine mana.

\VS{7}Popyra ehtoh enehpõko Ritonõpo nae Izyraeu tõ wãnohtohme? Tohne toehse Ritonõpo nae? Kyzehno xine aexiryke moro rĩko nahe?

\par }{\PP Ynara ãko Ritonõpo mana:

\par }{\PP — Ajohpe pyra, jomiry kure ehtoh enehnõko mana zae ehtoh poko exiketomo a.

\VS{8}Yrome amarokomo, jepetõkara sã, osetapãko matose ypoetory tõ maro. Orutua kõ oehnõko ropa mã toto etonatoh poe, ynara osenetupuhnõko mã toto: “Ohkato, towomase ynanase, typynanohse,” ãko mã toto, yrome moroto matose toto eraximãko zupõkõ ematonanohtohme.

\VS{9}Ypoetory tõ nohpo tõ aropõko matose tytapyĩkõ kurã tae, ipoenõ wino kure ehtoh ematonanohnõko matose jũme, kure toto riry se jehtopõpyry.

\VS{10}Ytotoko taroino! Taro osewomara exĩko matose, oseremara exĩko matose osepeme exiketõ maro. Taro tuhke ajohpe exiketõ nae mana, popyra ehtoh poko exiketomo. Toto wãnohtohme tarõkõ enahkapõko Ritonõpo mana.


\par }{\PP \VS{11}Ynara se mã toto urutõme: omi ajohpe ekaroneme onekunohtõme, ynara kaneme: “Eukuru jehnahpyry itamurume nae exĩko matose,” kane se mã toto.


\par }{\SH Typoetory tõ pynanohnõko Ritonõpo mana
\par }
{\PP \VS{12}Ynara ãko Ritonõpo Izyraeu tomo a:

\par }{\PP — Amarokõ emero Izyraeu tõ akoĩpyry oximõme enehpõko ase, oenehtorỹko ropa ase ynekarohpyry pona oesarykõme, kaneru tõ pyno exikety toky tõ arory sã ona poro te, toto enepyry ropa ewomatoh taka ropa. Morarame apatarykõ pehme exĩko ropa mana ahno ke; panaikato exĩko ropa toytoytorykõ poko.


\par }{\PP \VS{13}Osema rĩko Ritonõpo mana typoetory tõ tũtatohme pata tõ omõtoh ae tamoreme xine toytotohme. Tuisa konõtome Ritonõpo ytõko osemazuhme; ahno emero ekahmãko mã toto.




\par }\Chap{3}{\SH Izyraeu tõ tuisary tõ popyra ehtoh poko
\par }
{\PP \VerseOne{1}Etatoko ke, Izyraeu tõ tuisary tomo tamuximãkõ roropa! Zae ehtoh riry waro pyra hmatou?

\VS{2}Kure ehtoh se pyra matose, popyra ehtoh sehxo matose. Ypoetory tõ pikãko matose, ipũkõ oũko matose jehpyry po ino.

\VS{3}Ypoetory tõ õnõko matose: toto pikãko matose, toto zehpyry tahkãko matose, ipũkõ sahsahkãko matose pisarara, tõsẽ samo ahnotohme.

\VS{4}Ẽmepyry oehnõko mana, Ritonõpo kohmãko matose ãkorehmatohkõme repe, yrome onetara exĩko mana; õmirykõ onetara exĩko mana popyra ehtoh poko toehse oexirykõke.


\par }{\PP \VS{5}Ypoetory tõ enekunohnõko urutõ kõ, ajohpe exiketõ mana. Ahno a tytineru ekaroryhtao eya xine: “Osetapatoh oehpyra exĩko mana,” ãko mã toto, yrome tineru onekaropyra ahno ahtao eya xine, enaroximãko mã toto. “Osetapatoh oehnõko mana,” ãko. Ynara ãko Ritonõpo mokaro urutõ komo a:


\par }{\PP \VS{6}— Enepotoh myakãme ikohmamyry rokẽ enẽko matose, enetupuhpotoh myakãme xinukutume rokẽ exĩko oya xine mana. Kohmãnõko oya xine mana urutõ kõ ajohpe exiketomo. Saereme ahtao saereme pyra exĩko oya xine mana.

\VS{7}Imeĩpo ehtoh enetupuhnanõ ehxirõko mã toto. Ezuhtoh anapoipyra exĩko mã toto Ritonõpo poe. Morara exiryke typoremãse sã exĩko mã toto, ihxipỹke exĩko.


\par }{\PP \VS{8}Yrome tyjamitunuru ekarõko Ritonõpo Zuzenu ya mana, zae ehtoh se jehtoh roropa, orẽpyra jehtoh ekarõko roropa mana zae pyra Izyraeu tõ ehtoh ekarotohme popyra, iirypyrykõ ekarotohme popyra roropa.

\VS{9}Etatoko ke Izyraeu tõ tamuximãkomo, tuisa tõ roropa! Zae ehtoh se pyra matose ipunaka, zae ehtoh tyoromãko matose zae pyra ehtohme.

\VS{10}Pata Jerusarẽ, Ritonõpo patary kurã rĩko sã matose apõ po, zae pyra ehtoh po, imehnõ etapatoh po roropa, enara.

\VS{11}Jerusarẽ tuisary tõ tineru apoĩko mã toto tokarose ahtao eya xine zae pyra exiketomo a zae ehtoh tyorõmatohme, oturuketõ ahno a epehmapõko mã toto Ritonõpo Omihpyry poko amorepatamitume, urutõ kõ ahno a epehmapõko mã toto imeĩpo ehtoh ekarotohme. Yrome moro sã toto ahtao ro: “Ritonõpo yna akorehmãko mana,” ãko mã toto. “Popyra ehtoh onenehpopyra Ritonõpo mana kymaro xine aexiryke,” ãko.


\par }{\PP \VS{12}Morara exiryke opokoino xine Jerusarẽ tumuhxihmasẽme exĩko mana, topu tõ rokene, ypy Xião po takorokasẽme exĩko tupito samo, Ritonõpo Tapyĩ Kurã esahpyry itume exĩko mana.




\par }\Chap{4}{\SH Osetapara exĩko Tuisame Ritonõpo ahtao
\par }
{\R (Izaja 2.2-4)

\par }{\Q \VerseOne{1}Imeĩpo moro ypy, Ritonõpo Tapyĩ esary

\par }{\Q imehnõ ypy tõ motye kaehxo exĩko mana, emero porehme.

\par }{\Q Mame morotona ytõko ahno tõ mana,

\par }{\Q imehnõ nonory põkomo, imehnõ nonory poe emero porehme.


\par }{\Q \VS{2}Ynara ãko mã toto:

\par }{\Q “Ehmaropa onuhse ypy pona Ritonõpo esary pona, Ritonõpo Tapyĩ taka, Izyraeu tõ Esemy a.

\par }{\Q Kuamorepatorỹko mana zae ehtoh poko kuehtohkõme;

\par }{\Q Inyripohpyry omipona exĩko sytatose.

\par }{\Q Ynara exiryke, Kuamorepatohkõ Ritonõpo poko Jerusarẽ poe oehnõko mana;

\par }{\Q ypy Xião poe typoetory tõ netaryme oturũko mana.”


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{3}Emero nonory põkõ apiakaneme exĩko Ritonõpo mana.

\par }{\Q Atae pyra ahno ahtao, imoihmãkomo moe toto ahtao roropa zae ehtoh ekarõko mã ynororo eya xine.

\par }{\Q Mame ahno etapatoh tyoromãko mã toto tupito nonory ahkatoh ke,

\par }{\Q tywaratã tõ myakamãko mã toto, tiriiku sahkatoh ke.

\par }{\Q Moromeĩpo jũme osetapara exĩko imehnõ nonory põkõ mana.

\par }{\Q Osetapatoh pyre onyripyra ropa exĩko mã toto.


\par }{\Q \VS{4}Enaromyra exĩko mã toto emero, towomase toexirykõke;

\par }{\Q oseremãko mã toto torẽtyke pyra

\par }{\Q wikeira zopino jerutumã po, uwa zoko zopino roropa jerutumã po.

\par }{\Q Moro omi totapose Ritonõpo Jamihmehxo Exikety a.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{5}Imehnõ nonory põkõ tyneponãmarykõ eahmãko mã toto,

\par }{\Q aomipona roropa mã toto;

\par }{\Q yrome kymarokomo a Ritonõpo Kuesẽkõme mana.

\par }{\Q Ynororo eahmãko sytatose,

\par }{\Q aomipona exikehpyra sytatose, jũme.


\par }{\SH Typoetory tõ pynanohnõko Ritonõpo mana
\par }
{\PP \VS{6}Ynara ãko Ritonõpo Kuesẽkõ mana:

\par }{\PP — Imeĩpo, etuarimaketõ enehnõko ase oximõme, emero tuãnohse aexityã ya, taropose toto ahtao ya tynonorykõ poe.

\VS{7}Imeimehnõ nonory tõ poe, moe exiketõ poe, isene ro exiketõ emero enehnõko ropa ase ahno orẽpyra exiketyme toto ehtohme. Ywy Ritonõpo tuisame exĩko ase ypy Xião po. Mame moromeĩpo ypoetoryme exĩko ropa mã toto, jũme.

\VS{8}Mame pata Jerusarẽ po, Ritonõpo, kaneru tõ esẽ sã typoetory tõ pynanohnõko mana. Mame pata imehxo exĩko ropa mana, tuisa konõto esaryme pata Jerusarẽ po.


\par }{\PP \VS{9}Jerusarẽ, oty katohme xitãko mah nohpo samo aenururuhtao jetũ toehse ahtao? Tutuisake pyra toehse matou? Tamorepaneke pyra roropa hmatou?

\VS{10}Jerusarẽ, sam kahtoko, kui kahtoko nohpo samo aenururuhtao jetũ toehse ahtao; apatary põkõ tũtãko mã toto ona po ehtohme. Imeĩpo ytõko mã toto Papironia pona. Yrome moroto opynanohtorỹko Ritonõpo mana oepetõkara winoino.


\par }{\PP \VS{11}Tuhkãkõ, imeimehnõ nonory põkõ tõximõse mã toto etonatohme amaro xine, Jerusarẽ põkomo. Ynara ãko mã toto: “Kure exiry Jerusarẽ tonahkase ahtao, nuriame tyripose ahtao roropa.”

\VS{12}Yrome Ritonõpo osenetupuhtoh waro pyra mã toto. Inyriry waro pyra roropa mã toto. Tykohmase mã toto eya toto wãnohtohme, tiriiku sã oximõme tyrise ahtao apotohme apiakatohme ipihpyry maro pyra ehtohme.


\par }{\PP \VS{13}Ynara ãko Ritonõpo mana:

\par }{\PP — Jerusarẽ põkomo, owõtoko oepetõkara wãnohtohme! Jamihme oritorỹko ase pui orutua samo kurimene risẽ tyretyke, metau risẽ ipupuru tomo. Ahno tuhkãkõ poremãkãko matose. Inapoityã kurã imehnõ etaparyke eya xine, moro enehnõko matose onekarorykõme ya, Ritonõpo sero nono Esemy.




\par }\Chap{5}{\PP \VerseOne{1}Jerusarẽ põkomo, osoutatu tõ ikohmatoko! Kypatarykõ apurũko epetõkara mana. Izyraeu tõ tuisary etapary se exĩko mã toto!


\par }{\SH Tuisa enehpõko Ritonõpo mana Izyraeu tõ Esẽme
\par }
{\PP \VS{2}Ynara ãko Ritonõpo mana:

\par }{\PP — Perẽ-Epyrata, pata pitiko mase Juta patary tõ rãnao, yrome owino Izyraeu tõ tuisary enehpõko ase, moino ro exiketyme mã ynororo, apitorymã poe.


\par }{\PP \VS{3}Epetõkara a Izyraeu tõ ekarõko Ritonõpo mana, toto poremãkãko mã toto nohpo mũkuru enurutohto; mokyro nohpo enurũko mana. Mame Izyraeu tõ imeimehnõ nonory po imehnõ namotome aexityã oehnõko ropa mã toto tyekyry tomo a, Ritonõpo nekarohpyry pona.

\VS{4}Mokyro tuisa oehnõko mana typoetory tõ pynanohtohme, kaneru pynanohne samo, Ritonõpo jamitunuru ke. Imehxo exĩko mana Ritonõpo Izyraeu tõ Esẽ omi poe. Ipoetory tõ towomasẽme exĩko mana, tuisa jamihme exiryke mya nono etyhpyry pona.

\VS{5}Osetapara ehtoh enehnõko mana.

\par }{\PP Axirio tõ oepyryhtao kynonorykõ pona, soutatu tapyĩ tõ jamihmãkõ taka aomomyryhtao eya xine, kutuisarykõ imehxo exiketõ aropõko sytatose etonatohme imaro xine.

\VS{6}Mokaro ytõko mã toto Ninirote nonory pona, axirio tõ nonory pona iporemãkatohme. Moro sã axirio tõ toehse ahtao osetapase kymaro xine, kypynanohtorỹko kutuisarykõ mana.


\par }{\PP \VS{7}Mame Izyraeu tõ isene ro exiketõ konopo sã exĩko mã toto imehnomo a, Ritonõpo nenehpohpyry samo nono pona otyro ehxikatohme. Ritonõpo eraximãko mã toto takorehmatohkõme, ahno oneraximara exĩko mã toto.

\VS{8}Mokaro Izyraeu tõ isene ro exiketõ imehnõ ahno tõ rãnao reão sã exĩko mã toto onokyro tõ rãnao, reão wãtasenã sã roropa exĩko mã toto kaneru tõ esekaryhtao, toto apoĩko, toto ryhmãko, toto onypynanohsaromepyra imehnõ exĩko mana.

\VS{9}Moro sã topetõkara poremãkãko Izyraeu tõ mana, toto etapãko mana emero porehme.


\par }{\PP \VS{10}Ynara ãko Ritonõpo mana typoetory tõ Izyraeu tomo a:

\par }{\PP — Moro ẽmepyry toehse ahtao oekykõ kawaru tõ enahkapõko ase, kahu tõ etonatoh tonõ enahkapõko ase roropa.

\VS{11}Apatarykõ enahkapõko ase. Tapyĩ tõ jamihme exiketõ enahkãko ase.

\VS{12}Imeĩpo ehtoh ekaronanõ enahkapõko ase, pyaxi tõ roropa. Pyaxi pyra exĩko mana amaro xine.

\VS{13}Oneponãmarykõ enahkapõko ase, Paau kyryry tõ xikihme exiketõ roropa. Jumãme onyrityã oneahmara ropa exĩko matose.


\par }{\PP \VS{14}Oneponãmarykõ Asera kyryry tõ, xikihme exiketõ emãko ase, apatarykõ roropa enahkapõko ase.

\VS{15}Jomiry omipona pyra exiketõ, emero nono põkõ wãnohnõko ase toto zehno jexiryke, orẽpyra jexiryke.




\par }\Chap{6}{\SH Izyraeu tõ apiakatopõpyry Ritonõpo a
\par }
{\PP \VerseOne{1}Etatoko ke Izyraeu tõ hxirotoh Ritonõpo a!

\par }{\Q Owõko, Ritonõpo, mokaro hxirotohme;

\par }{\Q ypy tomo te, somohmãkõ roropa õmiry etãko mã kehko.


\par }{\Q \VS{2}Etatoko ke, ypy tomo, sero nono apõ tõ jamihmãkomo,

\par }{\Q Izyraeu tõ hxirotoh Ritonõpo a.

\par }{\Q Typoetory tõ, Izyraeu tõ hxirotoh ekarõko mana;

\par }{\Q ekaropõko mana zae ehtoh waro ehtohme.


\par }{\PP \VS{3}Ynara ãko Ritonõpo mana:

\par }{\PP — Ypoetory tomo, oty tyrise ya azahkuru? Ynyripohpyry oya xine, moro poko tymotyẽkase ywy? Kuezuhtoko!

\VS{4}Kuenepyatose Ejitu poe, kypynanopyatose imehnõ namotome awahtao xine. Moeze tõ aropoase, Arão maro, Miriã maro roropa aarotohkõme ona tonorẽ kuroko.

\VS{5}Ypoetory tomo, wenikehpyra ehtoko Parake, Moape tuisary osenetupuhtoh poko oritohkõme te, Paraão, Peoa mũkuru ezuhtopõpyry poko roropa eya. Wenikehpyra ehtoko emero ehtopõpyry poko jakanahmã Akaxia tõ poe oytotopõpyrykõ poko mya oeporehkatopõpyrykõ pona pata Kiukau pona. Wenikehpyra ehtoko oepetõkara poremãkatopõpyry poko ya opynanohtohkõme.


\par }{\SH Oty Ritonõpo zamaro nae?
\par }
{\PP \VS{6}Oty arõko ha Ritonõpo a eahmatohme? Oty ekarõko ha Ritonõpo Imehxo Exikety a? Pui mũkuru tõ kurã enehnõko ha jahkatohme ynekaroryme eya?

\VS{7}Ritonõpo zamaro exĩko ha miu motye kaneru tõ zahkaryhtao ya ynekaroryme eya? 10 miume iporiry tõ pehme azeite maro? Umũkuru osemazupu ekarõko ha jahkatohme ynekaroryme, yyrypyry tõ epehmatohme, popyra jehtopõpyry korokapotohme?


\par }{\PP \VS{8}Arypyra, zae ehtoh poko tokarose Ritonõpo a kyya xine. Ynara se mã ynororo kyya xine: zae ehtoh riry poko te, imehnõ pyno kuehtohkomo yronymyryme te, tomeseke sã Kuesẽkõ jamitunuru ke aomipona kuehtohkõme.


\par }{\PP \VS{9}Ritonõpo oturũko mana Jerusarẽ põkomo a. Etatoko ke! Tomeseke sã aomiry etananõ tuaro exiketõme mã toto. Ynara ãko mana:

\par }{\PP — Otato ehtoko tuãnohse awahtao xine, Kuenetupuhtoko roropa!

\VS{10}Popyra ehtoh poko exiketõ tapyĩ tao mõkomo kurã nae tineru roropa tapoise eya xine imehnõ enekunohtopõpyry poko. Ikuhtoh zae pyra ehtoh ke erohnõko mã toto imehnõ enekunohtohme. Moro se pyra ase ipunaka.

\VS{11}Oorypyrykõ onykorokasaromepyra ase zae pyra ikuhtoh poko awahtao xine ajohpe omoxinety kuhtoh ke imehnõ enekunopyryhtao oya xine.

\VS{12}Jerusarẽ po, tymõkomokamo imehnõ enekunohnõko mã toto tineru apoitohme, ajohpe roropa matose emero porehme.

\VS{13}Morara exiryke awãnohtorỹko ase; oorypyrykõ pokoino oenahkatorỹko ase.

\VS{14}Otuhnõko matose repe yrome tuesapare exipyra matose; omise ro exĩko matose. Tineru apoĩko matose ikurãkatohme, tymõkomoke oehtohme repe. Yrome onukurãkasaromepyra exĩko matose; pitiko ikurãkaryhtao oya xine, moro enahkapõko ase õsetaparykohtao.

\VS{15}Otyro arykãko matose yrome tonahsẽ anapoipyra exĩko matose. Azeitona tõ akurihmõko matose azeite ritohme repe, yrome epopara ike ekurehnõko matose. Uwa tõ amuhnõko matose eukuru ritohme, yrome onẽpyra ekurehnõko matose.

\VS{16}Morohne exĩko emero tuisa Oniri tõ popyra ehtoh typoenohse oya xine exiryke, imũkuru tuisa Akape maro. Mokaro nyripotoh tyrise roropa oya xine. Naeroro Jerusarẽ enahkãko ase. Jerusarẽ põkõ poihtõko mã toto. Amarokõ zurõko mã toto ahno tomo, emero porehme.




\par }\Chap{7}{\SH Iirypyryme Izyraeu tõ ehtoh poko
\par }
{\PP \VerseOne{1}Popyra ehtoh toehse ya ipunaka, myhene! Omise exikety sã ase, otyro epery zupĩko repe, tapoikehse ahtao. Fiku pyra mana wikeira po, uwa epery pyra mana uwa zoko poko. Arypyra ipunaka emero toehsehxo exiketõ tytyhkase exiryke.

\VS{2}Taro Izyraeu tõ nonory po zae exikety pyra mana ipunaka, Ritonõpo omipona exikety pyra mana. Imehnõ etapary se mã toto emero; imehnõ ẽmary kuhnõko mã toto ãpuruhpyry taka.

\VS{3}Torẽnase mã toto, emero, popyra ehtoh riry poko. Tuisa tomo, juize tõ roropa tineru apoĩko mã toto zae pyra exiketõ nekarohpyry. Tamuximãkõ, jamihme exiketõ typenetatohkõ popyra ekarõko mã toto. Oximaro popyra ehtoh rĩko mã toto.

\VS{4}Zae ehtoh kukuruhtao eya xine, ajohpe pyra ehtoh kukuruhtao omoxino sã rokẽ mã toto, popyra ro mã toto. Yrome ẽmepyry oehnõko mana, awãnohtorỹko Ritonõpo mana, enenanõ nekarohpyry ae ro, urutõ kõ omihpyry ae ro. Moro ẽmepyry toehse ahtao otupĩko mã toto emero porehme.


\par }{\PP \VS{5}Osewomapopyra ehtoko oepe tomo a. Osenekunohpopyra exiko amaro ytoytokety a. Tomeseke exiko õtururu poko opyty a.

\VS{6}Tumy htomãko imũkuru mana, tyse omipona pyra ẽxiry tõ mana. Tymerenoty maro atatapoĩko ipary ẽ mana. Osepeme pyra exĩko oxiekyry tõ mana; oxiehno exĩko mã toto yronymyryme.


\par }{\PP \VS{7}Yrome ywy, Ritonõpo Jesemy eraximãko ase. Ypynanohnõko mana; moro enetupuhnõko ase yronymyryme. Jomiry etãko roropa mana.


\par }{\SH Typoetory tõ pynanohnõko Ritonõpo mana
\par }
{\PP \VS{8}Epetõkara, yna oneunohpyra ehtoko! Ajohpe pyra, toepukase ynanexiase, yrome owõnõko ropa ynanase. Seromaroro tykohmãse yna zomye, yrome ezurume Ritonõpo saereh kamexipõko ropa mana yna pona.


\par }{\PP \VS{9}Iirypyryme toehse sytatose Ritonõpo neneryme. Naeroro seromaroro kuãnohtohkõ eanahtõko sytatose. Yrome kuapiakatorỹko mana. Zae ehtoh rĩko mana. Saereme ehtoh taka kuarotorỹko mana. Mame typynanohsẽme exĩko sytatose.

\VS{10}Moro eneryhtao kuepetõkara a, ehxirõko mã toto, ynara tykase toto exiryke: “Otoko hnae Ritonõpo Oesẽkomo?” Seromaroro toto poremãkatoh enẽko sytatose, tytũtũmase toto ahtao ikurepato samo osema tao.


\par }{\PP \VS{11}Jerusarẽ põkomo, ẽmepyry oehnõko mana pata apuru tõ ritohme ropa te, myahme sã nono etyhpymatohme ropa.

\VS{12}Moro ẽmepyry toehse ahtao kuekyry tõ oehnõko ropa mã toto Jerusarẽ pona. Axiria nonory poe oehnõko ropa mã toto te, Ejitu nonory poe te, tuna Eupyrati poe roropa. Tuna konõto tõ poe oehnõko mã toto, ypy tõ poe roropa.

\VS{13}Yrome sero nono emero ona tonorẽme exĩko mana, moro põkõ iirypyryme exiryke.


\par }{\SH Oturutoh Ritonõpo a
\par }
{\PP \VS{14}Ritonõpo yna Esemy, yna pyno exiko kaneru pyno exikety samo, oekyme sã, kaneru tõ sã yna exiryke. Toiroro sã ynanase itu htao tapuruse samo nono kurã ke, otyro zamaro exikety ke. Onyrihpyry sã pake, yna aroko seromaroro onahpoty kurã pona Pasã po, Kireate po roropa.

\VS{15}Ajamitunuru enepoko yna a onyrihpyry sã yna enepyryhtao oya Ejitu poe.

\VS{16}Moro eneryke imehnõ nonory põkomo a, jamihmãkomo a, ehxirõko mã toto. Imehnõ ahno tõ enaromỹke exĩko, tỹtarykõ apurũko mã toto, typanarykõ apurũko roropa mã toto.

\VS{17}Esyryhmãko mã toto nono po okoi tõ samo, onokyro tõ samo nono poro sararahme ytõko. Tykytyky ãko enaromỹke tũtãko mã toto tosarykõ jamihmãkõ poe, oehnõko ropa mã toto, enaromỹke, Ritonõpo Kuesẽkomo a.


\par }{\PP \VS{18}Ritonõpo, imepỹ ritõ pyra mana asã exikety. Opoetory tõ akoĩpyry isene ro exiketõ rypyry tõ korokãko mase. Zehno exikehnõko mase, jũme yna pyno oehtoh enepõko mase yna a.

\VS{19}Yna pynanohnõko ropa mase; popyra yna ehtoh enahkapõko mase, yna rypyry tõ pahnõko mase zue aka tuna konõto kuaka.

\VS{20}Õmihpyry ae, pake yna tamuru tõ netaryme, anamonohpyra mase yna pyno oehtoh poko, Aparão pakomotyamo, Jako pakomotyã roropa.

\par }