12
Madia Iti So Kini Ki Dook Mata Lo Yesu Kene
(Matiu 26:6-13; Maka 14:3-9)
1 Ke limi be atu mulu la iken go pang dama nga, lo ngan bet lal ke Paskimoolooningi Ke Maro, in pombe. Ye kene tani in Yesu ipa le la pombe Betani, ye malala ke Lasarus, tool tani yo ipamaditi mulu ye ni ke matenge i. 2 Motong la di tooltool ke malala tani in tiyeie kanningi atu a bet nen ngan tikanen ye Yesu, inbe lodi ponana ye. Le nga Mata iso kaningi a bet imalimi di ye, inbe Lasarus la iye di tooltool yo tiye Yesu tikan so nga, ngan tiwur ye kakawa ke kaningi so. 3 Motong la Madia lo ikaua so ke saliningi yo tikarata ye kai nad le pat ki mai san i, in a isi le si itioo lo Yesu kene pono, inbe imusmus kene ye ye taunu kutono raunu. Ngan so ke saliningi tani in kini ki dook mata san le ingaua rumu lono mai in le imot.
4 Bong Yesu di galiunu tina ngan atu, yo ene Yuta Iskariot, tool tani yo bet pang dama ni ngan ole itara Yesu la di koi ki bedi i, in iwete nen, 5 “Ona tiap! Nga gelei takaua so ke saliningi ni a tayawari tiap nga? Nga yo bet tayawari nga, ngan matin nga le takap pat silba* ben 300, lo ngan bet takap pat tina ngan pang di tooltool yo ballingadi tiap nga.” 6 Ngan Yuta tani in lono ye di tooltool yo ballingadi tiap nga, ngan la le iwete nen, ngan tiap. Bong iwete nen nga, yesoo ye in tool pinnauene. Ngan ye in urata ki ke bet matan kala depe ke pat kidi, bong kanakana ngan ye taunu ipinau pat tina yo titartar lo ye depe tani nga.
7 Yesu ilongo tina yo iwete nen nga, le nga iyei ne, “Ai, kagege sila inepe! Ye in itarmosaia so in pang lal yo bet amata ngan tikaratau a tikelmai au ye i. 8 Di tooltool yo ballingadi tiap nga, ngan kanakana ngan ole kaye di kanepe, bong au i o ke bet ayang tanepe ye ke yo kanakana, ngan tiap.”
Di Tooltool Maimai Ke Paroranga So Pang Maro
Tiraua Betanga Bet Tiraumata Lasarus
9 Ye kene tani in, di Yuda malala mai la lodi galanga ye Yesu yo inepe Betani nga, le nga tila bet la tikamata. Ngan lodi bet la tikamata Yesu leu tiap, bong bet la tikamata Lasarus yo Yesu ipamaditi mulu ye ni ke matenge, in lapau. 10 Le nga di tooltool maimai ke paroranga so pang Maro ngan tikarata betanga bet ole tiraumata Lasarus a imata lapau. 11 Yesoo, di Yuda alunu la tikamata so yo Yesu iyeii ye Lasarus i, le nga tigege di kuto maimai tina, inbe tila le la titara lodi medana pang Yesu nga.
Yesu Lo Pombe Yerusalem Ngan Di Tooltool Tiyitmaka Ene
Ben Ye In Tool Kuto Mai Atu
(Matiu 21:1-11; Maka 11:1-11; Luka 19:28-40)
12 Tinepe a mongmongini ki, le nga di tooltool malala mai tina yo tilo Yerusalem bet lo tikamata lal maiyoko ke sungunu tani nga, ngan tilongo bingi ben Yesu la ipa dada i nga bet se pombe Yerusalem. 13 Motong la di tooltool tina ngan tikap so dawa ben kautuku raunu a tipakala a tidu pang diki bet du tikamata. Le nga du tikamata, motong la koodi le mai nen.
“Tayitmaka Maro ene!
Maro ole iyei urata dook mata pang tool yo isi ye Tool Mai ene i.✡
Maro ole iyei urata dook mata pang tool yo iyei kuto mai a bet matan kala tana kidi Isrel le imot i.”
14 Ngan Yesu ikaua asara ke solanga di tooltool yo ene donki i, in kase paunu atu man iwur pono, inbe ipa ye a ilo pang Yerusalem. Ngan iyei nen le iyei betanga tina yo tiwodo lo ye Rau ke Maro nga, ngan iwete nen,
15 “Ang di tooltool ke malala mai Yerusalem yo iken ye kawal Saion i, ken katattadai be!
Kakamata, tool kuto mai kiang yo bet matan kala tana mai kiang le imot i,
in ye la iwur ye donki kase paunu atu in pono, a ise i.”✡
16 Ngan kulkulunu yege nga, ngan di galiunu lodi galanga ye betanga tina ngan punu tiap. Bong ye kene yo Yesu imadit mulu a Maro iyeie ene le ilo ete ke bet di tooltool tipayiti nga, motong la lodi tut betanga yo mugu ngan tiwodo a ilo ye Rau ke Maro ye nga, ngan iwete ye Yesu. Inbe ye kene tani in lodi tut ye so le imot yo di tooltool tiyei panga ngan lapau.
17 Ngan ye kene yo Yesu koonoo pang Lasarus a imadit mulu ye ni ke matenge nga, ngan di tooltool malala mai la tiye Yesu tinepe nga. Ngan la le di tooltool tina ngan timadit a tikaua bingi ye so tani yo Yesu iyeii i, in pang di tooltool. 18 Ngan nen le di tooltool alunu la tilongo betanga ke mos tani yo Yesu iyeii a bet iyei ben tarkilanga panga i, le nga timadit a tipakala a tidu pang diki le du titauaraii dada. 19 Di Paresi tikamata di tooltool tina yo tiyei nen nga, le nga di tapdi tiwetewete nen, “Kakamata nga, dookoot nga idi nga o tayeie so siap, yesoo di tooltool le imot la titoo nga.”
Yesu Iwete Ye Matenge Ki
20 Di tooltool malala mai tina yo tilo pang Yerusalem bet lo tisung ye lal maiyoko ke sungunu tani nga, ngan di tooltool kapala ngan di Girik. 21 Le nga di Girik tina ngan tila pang ye Pilip, tool ke malala Betsaida yo iken ye tana mai Galili i. Tila ye, motong la tiwete panga nen, “Tool mai, am nga lomam bet amkamata Yesu pa.” 22 Le nga Pilip la iwete pang Antares, motong la yeru timadit a tila la tiwete pang Yesu nga.
23 Motong la Yesu iraua betanga kidi yeru nen, “Lal yo Maro bet iyeie Tool Moolmool ke Maro ene le ilo ete ke bet di tooltool tipayiti ye i, in dookoot nga la pombe nga. 24 Awete pang moolmool nen, kumata bet tool atu ipe dingding patunu du tana lono tiap nga, ngan ole isup tiap le kanono tani yo ataleu in la bet iken i. Bong kumata bet ipe du tana lono le kulini ibi nga, ngan ole isup a ipu le itar kanono alunu belebele. 25 Ngan nen le kumata tool atu bet lono pang nepongo ki ke tana i mai san nga, ngan ole ilene. Bong kumata tool atu bet iwala murini pang nepongo ki ke tana i nga, ngan ole ikaua nepongo dook mata yo taukan motingi i. 26 Le kumata sei tool bet ilonau a iyei urata dawa ben kapraingi kiau nga, ngan ole itoo au. Ngan nen le ni nangai yo bet anepe ye i, in ole ye inepe ye lapau. Inbe Tamak ole iyitmaka tool tani yo bet iyei urata kiau i, in ene.”
27 Motong la Yesu iwete mulu nen, “Dookoot nga au i lok sakarungu san, le nga ole awete balai? Ole bet ayei ne, ‘Tamak, kulonau a kukutaka so yo bet pombe pang yau dookoot i’? Tiap! Au i ke bet awete nen tiap, yesoo ye punu in la le asi tana ye i, a bet lal ke so moonoo nen nga, ngan pombe pang yau. 28 Le Tamak, ong taum kuyeie em le ilo ete ke bet di tooltool tipayitong ye!”
Yesu iwete nen, motong la tool atu kalngana iwetewete ke malala ke Maro a isi nen, “Au i ayeie ek le ilo ete ke bet di tooltool tipayitau ye oo, inbe ole ayei nen mulu.”
29 Ngan di tooltool malala mai tina yo tikododo potai ye Yesu nga, ngan tilongo, le nga tiyei ne, “Ai, looloo la itara i.” Bong ngan di tooltool kapala tiyei ne, “Tiap! Bangabangana ke Maro atu la iwetewete panga i.”
30 Tiwete nen, motong la Yesu iyei ne, “Betanga yo dookoot si kalongo nga, ngan isi bet si ilonau tiap, bong bet ilonang. 31 Dookoot nga i lal yo Maro bet ikarata betanga kidi tooltool ke tana i ye dada dook tiap kidi yo tiyei nga. Inbe ye in ole inganga tool yo iyei kuto mai a bet matan kala tana mai i le imot i, in a ikoo. 32 Ngan au i dookoot nga anepe ye tana i, bong pang dama ni bet tiyitmakau le lo atuku kai palasingi kaini nga, ngan ole agaua di tooltool le imot a timan pang yau.” 33 Yesu iwete nen ngan bet nen a ye taunu ipaposi ye dada yo bet imata ye i.
34 Le nga di tooltool malala mai tina ngan tilongo, le tiyei ne, “Am nga lomam galanga bet wer ke Maro iwete nen, bet Kirisi in ole inepe nen a tala. E nga gelei a kuwete bet ole tiyitmaka Tool Moolmool ke Maro nga? Ngan Tool Moolmool ke Maro in sei?”
35 Motong la Yesu iwete nen, “Awete pang nen, lal mooloo tiap la bet sul iken kataunu yang nga. Le sul bet ikenen yang nen go nga, ngan kapa ye lulngana, a bet nen ngan todo idukang be. Yesoo, kumata le tool bet ipa todo lono nga, ngan ole lon galanga ye ni nangai yo bet ipa pang ye i, in tiap. 36 Le dookoot nga ye kene yo sul tani in ikenen yang go nga, ngan katara lomu medana pang sul tani a bet nen ngan kayei ben sul di natunu.” Yesu iwetewete pang di tooltool tina nen a imot, motong la igege di sila tinepe, inbe itarkoolene ye di a ipa a ila.
Di Yuda Alunu San La Titara Lodi Medana Pang Yesu Tiap Nga
37 Yesu iyei kaiye mos alunu a iyei ben tarkilanga panga bet di tooltool tikamata, bong titara lodi medana panga pitiap yege. 38 Ngan iyei nen nga, ngan le lo iyei betanga ke Maro koonoo yo Esai in iwodo nga, le itar kanono moolmool. Ngan Esai tani in iwete nen,
“Tool Mai, sei bet itara lono medana ye betanga kiam i,
inbe sei bet ikamata gurana kiong yo kupapos ye urata yo kuyei nga? Tool siap yege.”✡
39 Ngan ye punu yo titara lodi medana pang Yesu ye tiap in nen, yesoo Esai iwodo betanga san mulu in iwete nen,
40 “Maro iyei matadi le tikamata ni tiap,
inbe ipammata lodi le lodi galanga ye so siap.
Ole nen ngan matadi nga tikamata so ye, inbe lodi galanga ye betanga punu,
ngan ole tiportak lodi a timulu pang yau a bet nen ngan akarata di le dook mata.”✡
41 Esai in iwete nen, yesoo ikamata bet pang dama ni ngan gurana mai ke Yesu ole iyeie ene le ilo ete ke bet di tooltool tipayiti ye, ngan la le iwete betanga nen ye nga.
42 Ye kene tani in di tooltool yo titara lodi medana pang Yesu nga, ngan kapala ngan di kuto maimai lapau. Bong titattadai di Paresi, le lodi bet tipapos lo medana kidi tina ngan ila mallangana tiap, yesoo ole nen ngan di Paresi tigunkala di le ke bet tilo rumu kidi Yuda ke gaongo in lono lo tiye di tigaua mulu tiap. 43 Ngan di Paresi tina ngan lodi pang dada yo bet di tooltool tiyitmak edi ye, in mai san, bong lodi pang dada yo Maro bet iyitmak edi ye, in tiap.
44 Motong la Yesu iwete le maimai nen, “Sei tool bet itara lono medana pau nga, ngan ye in itara lono medana pau leu tiap, bong itara lono medana pang Tamak yo iwangau a asi i, in lapau. 45 Inbe sei tool yo ikamatau i, in ikamata Tamak yo iwangau a asi i. 46 Ngan au i asi ye tana i nga, ngan dawa ben sul, a bet nen ngan di sima tooltool bet titara lodi medana pau nga, ngan o ke bet tinepe ye ni todo lono mulu tiap. 47 Le kumata sei bet ilongo betanga kiau le itoo tiap nga, ngan au tauk i o ke bet apaposi ye urata dook tiap ki yo iyeii i, a bet nen ngan Maro iyemenaii ye, ngan tiap. Yesoo, au i asi nga bet si apapos di tooltool ke tana i ye urata dook tiap kidi yo tiyei nga tiap, bong asi nga bet si akap di a apamulu di ye so dook tiap yo bet igarung di i. 48 Bong sei tool bet ikap betanga kiau a iparama tiap, inbe iwala murini pau nga, ngan betanga kiau tina yo awete nga, ngan ole ipaposi ye urata dook tiap ki yo iyeii i, a bet nen ngan Maro iyemenai ye lal yo itaru bet ikarata betanga kidi tooltool ye i. 49 Ngan au i awete sorok betanga nga ye au tauk lok tiap, bong Tamak yo iwangau a asi i, in ye la ikap betanga nga pau bet awete, inbe iwete nin dada yo bet awetewete ye i. 50 Le lok galanga nen, betanga ke Tamak nga, ngan ke bet ikaua nepongo dook mata yo taukan motingi i, in pang di tooltool. Ngan nen le betanga tina le imot yo awete nga, ngan atoo Tamak koonoo ye betanga yo iwete pau bet awete nga.”
* 12:5 Ngan pat silba atu in ben pat ke bet tayimi tool atu ye urata kootoonoo ki ye ke atu yo ikau urata ye i. ✡ 12:13 Rau ke Woungu (Buk Song) 118:25-26 ✡ 12:15 Sakaria (Sekaraia) 9:9 ✡ 12:38 Esai (Aisaia) 53:1 ✡ 12:40 Esai (Aisaia) 6:10