15
Kʉrai E'mʉ'sa'kato'
1 Serɨ si, utonpa ton, ɨyemiya'pontɨpai'nokon esi wakʉ itekare ɨpɨ'nokon unekama'pʉ pɨ', ananʉmʉ'pʉ kon mɨrɨ awonsi'kɨ ipɨ' auta'sisa' kon na'ne'. 2 Serɨ itekare winɨ ɨyepika'tɨsa' kon mɨrɨ, main ɨpɨ'nokon unekama'pʉ pɨ' sa'man pe auta'sisa' kon yau. Mɨrɨ pe pʉra iyesi yau, apurɨsa' auya'nokon nin mɨrɨ epoton kasa rɨ.
3 Uneporo'pʉ nɨ'kwɨrɨ'nʉkʉ uya mɨrɨ ɨyena'nokon usennakan pe pʉra kuru iyesi pɨ':* Kʉrai erikʉ'pʉ umakooi kon wenai, iye'menukasa' itekare na'ne' awɨrɨ,+ 4 mɨrɨpan u'na'tɨ'pʉ, mɨrɨpan e'mʉ'sa'ka'pʉ itosorʉwano wʉi yau, iye'menukasa' na'ne' itekare awɨrɨ,+ 5 mɨrɨpan usenpoika'pʉ Ke'pas† piya' mɨrɨ awonsi'kɨ nin si 12 kaisaron kon piya'.+ 6 Mɨrɨ tʉpo, isenpoika'pʉ 500 entaino kon nɨ tʉtonpa ton piya' mɨrɨ a'tai rɨ, moro rɨ to' tonpa'san esi mɨrɨ nurɨne, tʉron kon nɨ eri'pɨ'kaa'pʉ e'tane. 7 Mɨrɨ a'tai'ne rɨ isenpoika'pʉ Isens piya', mɨrɨ awonsi'kɨ tanporo itekare ekamai' enno'sa' kon piya', 8 iu'matʉ pe isenpoika'pʉ upiya' rɨ nɨrɨ, ipoken pʉra iyentusa' rʉ'pʉ waraino rɨ piya'.+
9 Itekare ekamai' enno'sa' kon o'non nɨ urɨ mɨrɨ awonsi'kɨ esa'paino pen nɨ itekare ekamai' enno'sa' tukai', apʉne pʉra Papa so'sii kota'masa' uya.+ 10 E'tane Papa uya wakʉ nonkasa' ke esi serɨ e'ai'ne' pe, mɨrɨ awonsi'kɨ wakʉ nonkasa' iya e'sa' esi iwotori'pɨ pʉra pen. Kane ku, sa'man pe e'tʉrawasomasa' serɨ to' entai, urɨ pen nɨ sa'ne e'tane, e'tane Papa uya wakʉ nonkasa' upiyau iye'sa' na'ne'. 11 Urɨ pe rɨ, mɨrɨ pe pʉra kamoro pe rɨ na'kɨ, serɨ serɨ ina nekamanʉ, mɨrɨ awonsi'kɨ serɨ serɨ anapurɨnʉ kon.
Iyeri'sa' Kon E'mʉ'sa'kato'
12 E'tane Kʉrai e'mʉ'sa'ka'pʉ terikʉ'pʉ apai tawon usekamasa' yau ɨpɨ'nokon, nai kasa ken ɨtonpa kon uya iyeri'sa' kon e'mʉ'sa'ka pʉra iyesi ta? 13 Iyeri'sa' kon e'mʉ'sa'ka pʉra iyesi yau, Kʉrai rɨ si e'mʉ'sa'ka'pʉ pe pʉra iyesi mɨrɨ. 14 Kʉrai e'mʉ'sa'kasa' pʉra iyesi yau, ina nekamanʉ esi mɨrɨ itʉrawasooi rʉ'pʉ pʉra mɨrɨ awonsi'kɨ apurɨto' auya'nokon nɨ nɨrɨ. 15 Mɨrɨ entai kuru, ina si esi kasi ye' pe rɨ Papa pɨ' tʉusauro'sen pe, apʉne pʉra Papa uya Kʉrai i'mʉ'sa'ka'pʉ iyerikʉ'pʉ apai tasa' ina uya. E'tane i'mʉ'sa'kasa' iya pʉra rɨ iyesi, iyeri'sa' kon e'mʉ'sa'ka pʉra iyesi yau. 16 Apʉne pʉra si iyeri'sa' kon e'mʉ'sa'ka pʉra iyesi pɨ', mɨrɨ a'tai si Kʉrai e'mʉ'sa'kasa' pʉra rɨ nɨrɨ si iyesi. 17 Mɨrɨ awonsi'kɨ Kʉrai e'mʉ'sa'kasa' pʉra iyesi yau, apurɨto' auya'nokon esi mɨrɨ epoton kasa rɨ, amakooi kon yau rɨ marɨ si ɨwesi kon. 18 Mɨrɨ a'tai kamo Kʉrai yau te'san eri'sa' uma'tasa' rɨ nin si. 19 Serɨ yawon uko'man nɨto' yau Kʉrai pɨ' e'ku'nɨto' esi yau, usentu'man nɨto' ipɨ' pe rɨ nin e'nɨ serɨ tʉron kon ka'pon amʉ' pɨ' e'nɨ entai rɨ.
20 E'tane Kʉrai kuru rɨ nin e'mʉ'sa'ka'pʉ terikʉ'pʉ apai, kamoro iye'nʉnsa' kon nʉ'san tɨpiyarʉka pe. 21 Apʉne pʉra uma'tan nɨto' uye'sa' pɨ' ka'pon poro, eri'nɨ tʉpo e'mʉ'sa'kan nɨto' rɨ nɨrɨ uyepʉ ka'pon poro. 22 Apʉne pʉra tanporon kon eri'sa' pɨ' Atan pɨkɨrɨ, mɨrɨ kasa rɨ tanporon kon enato' oton nurɨne Kʉrai pɨkɨrɨ. 23 E'tane ɨsipɨkɨrɨ'ne, Kʉrai to' tɨpiyarʉka nin; mɨrɨ awonsi'kɨ iye'sa' a'tai kamoro nin si itiwano' ton. 24 Mɨrɨ a'tai kuru nin iweyu u'ma'to' esi mɨrɨ; Papa Ikʉipʉnʉ ena' itesa' pe te'to' nonkato' iya, tanporon nɨ non esanon, eke pata esanon mɨrɨ awonsi'kɨ meruntɨ ma'tanʉkʉ tʉpo. 25 Apʉne pʉra etasa' pe iye'to' pe iyesi Papa uya tanporo iteyaton non nonka pʉ'kʉ pona i'ta o'koi'.+ 26 Iu'matʉ pe inma'tanʉkʉnʉ iteyaton esi mɨrɨ uma'tan nɨto'. 27 Apʉne pʉra, “Papa uya tanporon nɨ nonkasa' i'ta o'koi'.”‡ Serɨ si, “tanporon nɨ e'nonkasa' iwo'koi',” nɨkayai'ne' esi, i'tu rɨ Papa pokon pe iyesi pɨ' ta iya pen nɨ, tanporon nɨ nonkayai'ne' Kʉrai o'koi'. 28 Serɨ ku'sa' iya a'tai, Imu rɨ ena iwo'koi' tanporon nɨ tʉnin nʉ'pʉ tʉwo'koi' mɨrɨ kasa rɨ Papa e'to' pe tanporo; tanporon yau.
29 Serɨ si, e'mʉ'sa'kan nɨto' pʉra iyesi yau, ɨ'rɨ ken si kupʉ kamoro iyeri'sa' kon iwano' pe, iyepa'taisimasa' kon uya? Iyeri'sa' kon e'mʉ'sa'kasa' pʉra kuru iyesi yau, ɨ'rɨto' pe ken ka'pon amʉ' epa'taisima nesii'no to' iwano' pe? 30 Mɨrɨ awonsi'kɨ ina rɨ si, ɨ'rɨto' pe ken si ɨsɨ yau ina esi pata weyu kaisarɨ rɨ? 31 Wʉi kaisarɨ rɨ erikʉ—ta uya kuru rɨ sa'ne, utonpa ton—ɨmɨrɨ'nokon pɨ' utapurɨpɨtʉ kasa kuru rɨ uyepuru kon Sises Kʉrai awɨrɨ. 32 Ene amʉ' pokon pe usewa'nomasa' yau E'pe'sas po, ka'pon pe e'nɨto' eseru yau, ɨ'rɨ ken si eposa' uya nai? Iyeri'sa' kon e'mʉ'sa'kasa' pʉra iyesi yau,
“Enta'nanpai'nokon mɨrɨ awonsi'kɨ e'taripanpai'nokon,
apʉne pʉra awanapai rɨ eri'nɨ'nokon pɨ',”§
ta. 33 Kɨsenku'tɨtʉu: “Ɨri ton tonpa pe e'nɨ uya wakʉ eseru wannɨ ma'tanʉkʉ,” tasa'. 34 Ta'kwarʉ ke ɨwe'to' ya' enna'po' ɨwe'to' kasa, mɨrɨ awonsi'kɨ aumakoitato' ereutanʉ'kɨ; apʉne pʉra moro tʉron kon man Papa i'tunin nan pen—serɨ ta uya ɨyɨpiyɨtʉ kon pa.
E'mʉ'sa'kan Nɨsa' Pun
35 E'tane tʉron nɨ uya rɨ ekama'po, “Nai kasa iyeri'sa' kon e'mʉ'sa'ka? Ɨ'rɨ waraino ipun pe to' uyepʉ?” 36 Nai pe iya'kwarʉ pʉra rɨ! Ɨnpɨmɨ'pʉ tʉuto'pansen teri'sa' a'tai rɨken. 37 Ɨye'pɨmɨ a'tai, tʉpun ke ipɨmɨ auya pen, e'tane ite' pe te'sen itena'pɨ, iya'tai pʉra pʉrowa ye' rɨ mɨrɨ pe pʉra ɨ'rɨ ye' rɨ. 38 E'tane si Papa uya ipun ke irepa iye'kupʉ i'se te'to' awɨrɨ, mɨrɨ awonsi'kɨ ite' kaisarɨ rɨ iwarai'nan nɨ ipun ke irepa iya. 39 Tanporo pun amʉ' esi pen ɨsi'kaisa rɨ: Ka'pon amʉ' pun esi tʉpona rɨ, o' amʉ' tʉron nɨ pe, toron amʉ' tʉron nɨ pe mɨrɨ awonsi'kɨ moro' amʉ' tʉron nɨ pe. 40 Mɨrɨ yau ka' yawon kon nɨrɨ pun esi mɨrɨ awonsi'kɨ non pon kon pun esi; e'tane tʉpona rɨ'ne rɨ ka' yawon kon akorʉwano ton esi, mɨrɨ awonsi'kɨ non pon kon akorʉwano esi tʉron nɨ pe rɨ. 41 Wʉi enu tʉron nɨ pe rɨ itakorʉwano, kapʉi tʉron nɨ mɨrɨ awonsi'kɨ sirikɨ amʉ' tʉron nɨ pe: mɨrɨ awonsi'kɨ sirikɨ amʉ' esi tʉpona rɨ takorʉwano kon yau.
42 Mɨrɨ kasa si iyeri'sa' kon e'mʉ'sa'ka e'to' oton. Itekepu ne'pɨnyai'ne' esi tʉukɨtasen pe, iye'mʉ'sa'kasa' esi tʉukɨta ton pe pʉra; 43 iye'pɨmɨ tʉnamasen pe pʉra rɨ, iye'mʉ'sa'ka eke pe tʉku'sen pe; iye'pɨmɨ ɨ'sɨ'mʉra, iye'mʉ'sa'ka meruntɨ pe; 44 iye'pɨmɨ tʉpun tau rɨ, iye'mʉ'sa'ka iya'kwarʉ pe ipun.
Tʉpun tau te'sen pe e'nɨ yau, moro rɨ nɨrɨ iya'kwarʉ pe e'nɨto' esi mɨrɨ. 45 Serɨ kasa iye'menukasa' mɨrɨ: “Wapiyaro' ka'pon Atan ena'pʉ nurɨnan pe,”* tukai'; iu'matʉ pe te'sen Atan repa'pʉ uko'man nɨto' a'kwarʉ ke. 46 Wapiya iya'kwarʉ uyee'pʉ pen, e'tane tʉpun tawon, mɨrɨ awonsi'kɨ nin si iya'kwarʉ. 47 Wapiyaro' ka'pon esi'pʉ non sururuui'pɨ pe, iyakon ite'kwaro' ka'pon esi'pʉ Epʉn poino. 48 Non pe te'sen ka'pon esi'pʉ kasa, mɨrɨ kasa rɨ kamoro non pon kon esi mɨrɨ; mɨrɨ awonsi'kɨ Epʉn poino ka'pon esi kasa, mɨrɨ kasa rɨ marɨ kamoro Epʉn iwano' ton esi mɨrɨ. 49 Mɨrɨ awonsi'kɨ non pe te'sen ka'pon esa' pe e'nɨ'pʉ'nokon ikasa kasa rɨ marɨ, mɨrɨ kasa rɨ Epʉn poino ka'pon esa' pe ikasa e'nɨ'nokon mɨrɨ.†
50 Ekama uya ɨpɨ'nokon, utonpa ton, mɨrɨ pun mɨrɨ awonsi'kɨ mʉn uya Papa e'to' esa' wannɨ pe eporo pʉra rɨ iyesi, mɨrɨ pe pʉra tʉukɨtasen uya tʉukɨtasen pen eporo pʉra rɨ iyesi. 51 Etatɨ', tonan tawon nɨ ekama uya: Tanporo e'nʉnnɨ'nokon pen, e'tane tanporo usensima'nokon— 52 inke pʉra rɨ, en e'piuka yau rɨ, iu'matʉ pe te'sen wai tʉronpi' a'tai. Apʉne pʉra wai tʉronpi' uturunto' oton, iyeri'sa' kon si e'mʉ'sa'kato' oton tʉukɨtasen pe pʉra, mɨrɨ awonsi'kɨ si usensima'nokon.+ 53 Apʉne pʉra tʉukɨtasen si epontɨto' pe iyesi, tʉukɨtasen pen ya'; mɨrɨ awonsi'kɨ teri'sen, teri'sen pen ya'. 54 Tʉukɨtasen epontɨsa' pe iyesi a'tai, tʉukɨtasen pen ya', mɨrɨ awonsi'kɨ teri'sen, teri'sen pen ya', mɨrɨ a'tai si main iye'menukasa' na'ne' ena mɨrɨ i'napai rɨ: “Itentai enan nɨto' uya uma'tan nɨto' enko'masa',”‡ tawon.
55 “Uma'tan nɨto' sɨ, nai ken si itentai ɨyenato'?
Uma'tan nɨto' sɨ, nai ken si isi'poto' auya?”§
56 Uma'tan nɨto' uya si'pon nɨto' esi, makoi; makoi meruntɨrʉ esi, main, Mosi' winon. 57 E'tane tenki Papa! Entakanin pe uku'sa' iya 'nokon pɨ' uyepuru kon Sises Kʉrai poro.
58 Mɨrɨ pe iyesi pɨ', utonpa ton nʉ'kwɨ, pana' pe e'mʉ'sa'katɨ' ɨ'rɨ rɨ ayamatɨ'nin. Te'tʉsen ye' pe kuru rɨ e'tɨ' Itepuru tʉrawasooi pona, apʉne pʉra i'tu auya'nokon Itepuru iwano' pe e'tʉrawasoman esi notʉn pe pen.
* 15:3 usennakan pe pʉra kuru iyesi pɨ'; mɨrɨ pe pʉra, wapiyaro' pe usennakan nɨto' pe pʉra iyesi pɨ' + 15:3 Aisaya 53:5-12 + 15:4 Eren 16:8-10; Ma'siu 12:40; Inkupʉ'pʉ 2:24-32 † 15:5 Ke'pas, mɨrɨ pe pʉra Pi'ta tukai' Arami' maimu yau. + 15:5 Ma'siu 28:16-17; Ma' 16:14; Ʉru' 24:34, 36; Isaan 20:19 + 15:8 Inkupʉ'pʉ 9:3-6 + 15:9 Inkupʉ'pʉ 8:3 + 15:25 Eren 110:1 ‡ 15:27 Eren 8:6 § 15:32 Aisaya 22:13 * 15:45 Iseneses 2:7 † 15:49 ikasa e'nɨ'nokon mɨrɨ; mɨrɨ pe pʉra, ikasa e'nɨpai'nokon. + 15:52 1 Tesaroni'ka 4:15-17 ‡ 15:54 Aisaya 25:8 § 15:55 Oseya 13:14 (LXX)