12
Yénaa yadakwaké de jérawu yadoké dé wakwek
1 *Wupmalemu du béré taakwa béré yae jawe tédaka taalé dé sékéréknék. Yadéka las de las duna maanba akik. Akidaka dé Jisas déku duwat taale kéni kudi wak, “Jérawu yaké guné yo. Parisina duna yis kutmarék yaké guné yo. Wani kudi wakwete wuné yénaa yadakwa kudiké wuné wakweyo. 2 Paakudan mu kukba wupmalemu du taakwa de véké de yo. Akélak wakwedan kudi kukba wupmalemu du taakwa véknwuké de yo. 3 Guné gaan rate bulgunén kudi du taakwa nyaa véknwuké de yo. Guné gaba rate akélak bulgunén kudi kukba kaapaba wakwedo akwi du taakwa kutdéngké de yo.
Gotké wup yadaranké dé Jisas kudi wakwek
4 “Wuna du, gunat kéga wakweké wunék. Guné képmaaba rakwa duké wup yamarék yaké guné yo. De gunat viyaapérekne kukba gunat yaalébaanké yapatiké de yo. 5 *Guné awuréba rakwa ban Gotké wup yaké guné yo. Képmaaba rakwa du gunat viyaapérekdo Got gunat yaa yaansaakukwa taalat yatjadaké dé apa yo. Yadékwaké sanévéknwute guné déké wup yaké guné yo.
6 *“Guné kutdéngék. Du taakwa makwal yéwaa vétik kwayéte de api naktaba kérao. Wani api wan makwal mu male. Got wani apiké dé sanévéknwu. 7 Got gunéké wawo dé sanévéknwu. Akwi muké dé kutdéngék. Guna maaknaba tékwa nébé akwi naaknwe wani muké wawo dé kutdéngék. Kutdéngte dé gunéké miték vu. Védékwaké sanévéknwute guné wup yamarék yaké guné yo. Api wan makwal mu. Du taakwa wan némaa mu. Got makwal apiké waga miték véte gunéké miték male véké dé yo.” Naate dé Jisas derét wak.
Deké “Wuna du” naadéranké dé Jisas wakwek
8 Watakne dé derét wak, “Gunat wuné wakweyo. Du las wupmalemu du taakwana méniba téte nak nak kéga wadaran, ‘Wuné Jisasna du.’ Naate wadaran kukba wuné Akwi Du Taakwana Nyaan Gotna gayéba rate déku kudi kure giyaakwa duna méniba téte wuné derét waké wuné yo, ‘Kéni du wan wuna du.’ Naate waké wuné yo. 9 *Du las wupmalemu duna méniba téte nak nak kéga wadaran, ‘Wuné Jisasna du kaapuk.’ Naate wadaran wuné Gotna gayéba rate déku kudi kure giyaakwa duna méniba téte wuné derét waké wuné yo, ‘Wani du wan wuna du kaapuk.’ Naate waké wuné yo derét.
10 *“Wuné Akwi Du Taakwana Nyaan wuné ro. Du taakwa wunat wasélékte wunéké kapéredi kudi wakwetakne, wani kapéredi kudiké kélik ye kulaknyénydaran, Got wani kapéredi mu yatnyéputiké dé yo. De wasélékte Gotna Yaamabiké kapéredi kudi wakwedaran Got wani kapéredi mu yatnyéputimarék yaké dé yo.
11 *“Du las gunat Gotna kudi buldakwa gat kure yéte, némaan duké wawo kure yédo, guné deku méniba téte, guné wup yamarék yate, guna mawuléba kéga wamarék yaké guné yo, ‘Naané samu kudi wakweké naané yo? Deku kudi yaga pulak kaataké naané yo?’ 12 Waga wamarék yaké guné yo, wani tulé Gotna Yaamabi wakwegunéran kudi gunat wakwedéran bege.” Naate dé derét wak.
Yéwaamama duké dé Jisas aja kudi wakwek
13 Jisas wale wupmalemu du taakwa de ték. De wale tén du nak dé Jisasnyét wak, “Némaan du, méné wuna némaadut waménu dé ana yaapana gwalmu muniye dé wunéké las tiyaaké yo. Waga wuné mawulé yo.” 14 Naate wadéka dé Jisas wak, “Kiyadé wak wuné wani jébaa bénéké yawuruké?” 15 *Naate watakne dé derét wak, “Guné jérawu yaké guné yo. Guné nak duna gwalmuké génmarék yaké guné yo. Wupmale gwalmu duna mawulé kutkalé yaké dé yapatiyu. Du taakwa kulé mawulé kérae miték rasaakuké, de wupmale gwalmuké sanévéknwumarék yaké de yo.” 16 *Naate watakne dé derét aja kudi nak kéga wakwek, “Yéwaamama du nak déku képmaaba dé wupmalemu kadému yéknwun ye dé ték. 17 Tédéka dé yéwaamama du déku mawuléba dé wak, ‘Wuna kaadi ga wupmalemu kaapuk kwaakwa. Bulaa samu yaké wuné yo?’ 18 Naate sanévéknwute dé wak, ‘Bulaa kéga yaké wuné yo. Wuné kaadi ga akwi pérae apakélé ga kaaké wuné yo. Kaatakne akwi kadému nak gwalmu wawo wuné waba taknaké wuné yo. 19 *Takne wuné wuna wuraanyanét waké wuné yo: Méné, ména wupmalemu yéknwun gwalmu wupmalemu kwaaré raké dé yo. Radéranké sanévéknwute méné bulaa yaap raké méné yo. Méné kadému gu kate dusék yate raké méné yo. Naate wate wuné miték male raké wuné yo.’ 20 Naate wadéka dé Got dérét wak, ‘Méné waagété du. Bulaa gaan kwae kiyaaké méné yo. Kiyaaménu taknaménén gwalmu kiyadé kéraaké yo?’ Waga dé Got dérét wak. 21 *Bulaa gunat wuné wakweyo. Kéni képmaaba rate wupmalemu gwalmu kéraakwa du taakwa de wani du pulak de ro. Rate Gotna méniba de gweba du taakwa de ro.”
Bakna muké sanévéknwudakwaké dé Jisas wakwek
22 Wani kudi watakne dé Jisas déku duwat wak, “Wani muké sanévéknwute wuné gunat wo. Guné wup yate kadému gu baapmu wutké wawo sanévéknwu wanévéknwumarék yaké guné yo. 23 Kadému, gu, baapmu wut wan bakna mu. Némaa mu kaapuk. Guné wani muké sanévéknwu wanévéknwumarék yaké guné yo. Got wadék guné ro. Guna sépé guna mawulé guna wuraanyan yadék guné ro. Wan némaa mu. 24 *Guné apit mé vé. De kadému kaapuk yaanandakwa. De kadému kaapuk kéraadakwa. De kadému kaadi gaba kaapuk taknadakwa. Yadaka Got dé deké kadému kwayu. Api wan makwal mu. Guné du guné némaa mu. Got waga apiké kadému kwayédu guné kutdéngké guné yo. Gunéké wawo kadému kwayéké dé yo. 25 Mé véknwu. Guna du nak kwaaré las wawo raké sanévéknwu wanévéknwudéran dé watakne kwaaré las wawo raké apa yaké dé yo, kapu kaapuk? Wan kaapuk. Déku kapmu watakne kwaaré las wawo raké yapatiké dé yo. 26 Guné wani makwal mu yaké yapatite samuké guné nak muké guné sanévéknwu wanévéknwu? Guné waga yamarék yaké guné yo.
27 “Guné maaweké mé sanévéknwu. Naané wani maawe kaapuk yaanannakwa. De bakna de yaalo. De jébaa kaapuk yadakwa. De baapmu wut kaapuk kétaapadakwa. Yadaka Got dé deké miték vu. Deké dé yéknwun nyaap dé kwayu. Déknyényba wupmalemu gwalmu yan némaan ban nak déku yé Solomon yéknwun baapmu wut dé kusok. Yate wani maawe pulak kusokwa yéknwun mu kaapuk kusodén. Maawe kusokwa yéknwun mu Solomon kuson yéknwun mat débu talaknak. 28 Got wani maaweké dé miték vu. Wani maawe walkamu male téké de yo. Bulaa de tu. Séré kiyaaké de yo. Kiyaado du taakwa wani maawe péle yaa tuké de yo. Wani maawe wan makwal mu male. Guné du guné némaa mu. Guné Gotké kaapuk miték sanévéknwugunékwa. Yate guné wup yate guné wo, ‘Naanéké miték véké dé yo kapu kaapuk?’ Naate wate bulaa guné mé sanévéknwu. Got maawe waga kusodu véte guné kutdéngké guné yo. Gunéké baapmu wut kwayéké dé yo. 29 Waga kutdéngte guné wup yamarék yate kagunéran kadému, kagunéran guké, sanévéknwu wanévéknwumarék yaké guné yo. 30 Waga yamarék yaké guné yo, awuréba rakwa ban guna yaapa guné wani muké yapatigunékwaké kutdéngdén bege. Kwatkwa du taakwa de wani muké de sanévéknwu wanévéknwu. Guné de yakwa pulak wani muké sanévéknwu wanévéknwumarék yaké guné yo. 31 Yate guné Gotna kémba yaale déku jébaa yaké mawulat kapére yaké guné yo. Waga yagunéran dé gunéké wani mu kwayéké dé yo.” Naate dé derét wak.
Gotna gayéba miték rasaakudaranké dé Jisas wakwek
32 *Watakne dé déku duwat wak, “Guné, wuna du, guné walkamu du guné ro. Guna yaapa Got dé yéknwun mawulé yo, guné déku kémba ragunu dé némaan ban rate gunéké miték védéranké. Yadékwaké guné wup yamarék yaké guné yo. 33 Guné guna gwalmu kwayéte yéwaa nyégéle gwalmu yamarék du taakwaké kwayéké guné yo. Kéni képmaaba wut jégwaa yadéka sél yakwa du gwalmu sél yadaka biyaak gwalmu de kérépaknu. Waga yado guna gwalmu akwi kaapuk yaké dé yo. Guné Gotna jébaa kutte yéknwun jébaa yagunéran kukba Got gunat kaatate gunat kutkalé yadu guné dé wale miték rasaakuké guné yo apuba apuba. 34 Kéni képmaaba gwalmu jawutaknakwa du taakwa de kéni képmaana muké de mawulat kapére yo. Gotna gayéba raké sanévéknwukwa du taakwa de dé wale miték rasaakuké de mawulat kapére yo.” Naate dé wak.
Némaan ban gwaamale yaadéranké raségékwa duké dé wakwek
35-36 *“Mé véknwu. Wuné gwaamale yaawuréran tuléké miték raségéké guné yo. Kéni aja kudi mé véknwu. Jébaa yakwa duna némaan ban dé taakwa yaran du wale kadému kaké dé yék. Yédéka de déku jébaa yakwa du déké sanévéknwute baapmu wut gitakne yaa sérakne déké de miték raségék, dé gwaamale yae gwésba viyaadu de déké gwés bari naapikweké. Guné, wani du pulak, wuné guna némaan banké miték raségéké guné yo. 37 Deku némaan ban gwaamale yaaduké, déku jébaa yakwa du miték raségédaran de yéknwun mawulé yate miték raké de yo. Deku némaan ban déké miték raségédaranké kutdéngdu déku mawulé deké yéknwun yaké dé yo. Yadu dé wadu de raké de yo. Rado déku kapmu jébaa yakwa duna jébaa yate dé deké kadému kwayéké dé yo, de miték kadoké. 38 Dé nyédé gaan gwaamale yae de déké miték raségédo védu de yéknwun mawulé yaké de yo.
39 “Guné kéni kudiké mé sanévéknwu. Gana bapadu sél yakwa du yaaran tuléké kutdéngdu mukatik de déku gat wulaamarék yadoké dé wani tulé miték raségékatik dé yak. 40 Guné, dé yadéran pulak, guné wawo miték raségéké guné yo. Guné kaapuk kutdénggunén. Wuné Akwi Du Taakwana Nyaan, yani tulé gwaamale yaaké wuné yo? Guné wunéké miték raségéké guné yo, kutdéngmarék yagunéran tulé gwaamale yaawuréran bege.”
Yéknwun jébaa yakwa duké, kapéredi jébaa yakwa duké dé wakwek
41 Jisas wani kudi wadéka dé Pita wak, “Némaan Ban, naanéké male sanévéknwute méné wani kudi wakwek, kapu akwi du taakwat méné wakwek?” 42 *Naate wadéka dé Némaan Ban Jisas wak, “Jébaa yakwa duké miték téségékwa du yéknwun mawulé yate kéga yaké dé yo. Déku némaan ban dérét kéga waké dé yo, ‘Méné wuna jébaa yakwa duké téségéte deké kadému kwayéké méné yo.’ Naate watakne yédu dé waga yaké dé yo. 43 Yadu kukba déku némaan ban gwaamale yae véte waké dé yo, ‘Méné jébaa miték ménébu yak. Wan yéknwun.’ Naate wadu dé yéknwun mawulé yate miték raké dé yo. 44 Déku némaan ban yadén yéknwun jébaa véte waké dé yo, ‘Méné gwaamale yaawuréran nyaaké kutdéngmarék yate, méné yéknwun jébaa ménébu yak. Wan yéknwun. Bulaa méné wuna akwi gwalmuké miték véké méné yo.’ Naate waké dé yo, yéknwun jébaa yan dut. 45 Kapéredi mawulé yate kapéredi jébaa yakwa du déku mawuléba kéga waké dé yo, ‘Wuna némaan ban nak gayét ye dé bari gwaamale yaamarék yaké dé yo.’ Naate watakne dé jébaa yakwa du taakwat viyae wupmalemu kadému kate, waagété gu kate, waagété yaké dé yo. 46 Yate déku némaan banké sanévéknwumarék yadu wani tulé déku némaan ban gwaamale yaaké dé yo. Kutdéngmarék yadéran tulé gwaamale yaaké dé yo. Yae yadén kapéredi mu véte dé wadu dérét viyaado kiyaaké dé yo. Kiyae dé kapéredi mu yan nak du taakwa wale kapéredi taaléba raké dé yo.
47 *“Déku némaan ban mawulé yadékwa jébaaké kutdéngén du, dé wani jébaa yamarék yadéran déku némaan ban wadu de dérét némaanba viyaaké de yo. 48 Déku némaan ban mawulé yadékwa jébaaké kutdéngmarék yan du, dé wani jébaa yamarék yadéran déku némaan ban wadu de dérét kwekére viyaaké de yo. Got du taakwaké las wupmale jébaa kwayédéka de déké wupmale jébaa yakwedoké dé mawulé yo. Got du taakwaké las wupmalemu jébaa kwayédéka de déké wupmalemu jébaa yakwedoké dé mawulé yo.” Naate dé Jisas derét wak.
Jisas dé yaak du taakwa kémba kémba radoké
49 Watakne dé derét wak, “Wuné yae kéni képmaaba yaa pulak sérakgé wuné yo. Wani jébaa yaké wuné yaak. Wani jébaa bari yabutiké wuné mawulé yo. 50 *Taale apakélé kaagél kutké wuné yo. Bari kutké wuné mawulé yo. Kure wuné miték raké wuné yo. 51 Yaga guné wo? Akwi képmaaba rakwa akwi du taakwa waariyamarék yate miték radoké wuné yaak, kapu kaapuk? Wan kaapuk. Yaawurénké du taakwa las wuna kudi miték véknwudo deku kém rékaréka yate de wale waariyaké de yo. Yaawurénké du taakwa las wuna kudiké mawulé yado las wuna kudiké kélik yate kémba kémba raké de yo. 52 Yate kéni tulé kukba wawo nak gaba rakwa du taakwa kés mawulé nak mawulé yate kém vétikba raké de yo. Du kupuk nak kém pulak rado du vétik nak kém pulak raké bét yo. Taakwa vétik nak kém pulak rabéru taakwa kupuk nak kém pulak raké de yo. 53 Yaapa deku baadi wale waariyaké de yo. Néwaa deku takwanyangu wale waariyaké de yo. Yawutakwa deku méyaasgu wale waariyaké de yo.” Naate dé Jisas wak, de déku kudiké mawulé yadaranké.
Yaaran muké kutdéngdoké dé Jisas kudi wakwek
54 Wani kudi watakne dé wale tén du taakwat dé wak, “Guné apakélé wimut kutdéka véte kutdéngte guné wo, ‘Bulaa maas viyaaké dé yo.’ Naate wagunéka dé maas viyao. 55 Guné gaan wupmale kun kwaarat véte kutdéngte guné wo, ‘Séré apakélé nyaa véké dé yo.’ Waga wagunéka dé apakélé nyaa vu. 56 Guné yénaa yakwa du taakwa guné. Guné nyétba kwaakwa mu képmaaba yaalakwa mu véte guné kutdéngék. Maas viyaaké dé yo. Nyaa véké dé yo. Waga kutdéngte samuké guné yawurékwa apa jébaa véte guné wunéké kaapuk miték kutdénggunén?
Derét waatikwa du wale kudi buldaranké dé wakwek
57 “Samuké guné yéknwun muké kaapuk kutdénggunén? Guné kapmu miték sanévéknwe yéknwun muké wakweké guné yo. 58 Du las gunat kotké yadaran guné de wale yaabuba yéte de wale kudi bulte de wale kudi giké guné yo. Nakurak mawulé yaké guné yo. Guné de wale wani kudi gimarék yagunéran sal de gunat kot véknwukwa némaan banké kure yédo dé wadu de gunat raamény gaba taknaké de yo? Taknado guné waba rasaakuké guné yo. 59 Kot véknwukwa némaan ban wadén akwi yéwaa gunat waatin duké kwayégunu, wani tulé male raamény ga kulaknyénytakne yaale miték yéké guné yo. Adél wuné gunat wakweyo.” Naate dé Jisas wak.
* 12:1 Mt 16:12 * 12:5 Je 4:12 * 12:6 Lu 12:24 * 12:9 Lu 9:26 * 12:10 Mt 12:24-31 * 12:11 Lu 21:12-15 * 12:15 1 Ti 6:9-10 * 12:16 1 Ti 6:17 * 12:19 Je 4:13-15 * 12:21 Mt 6:19-21 * 12:24 Sam 147:9; Lu 12:7 * 12:32 Jo 10:11, 27-28 * 12:35-36 Mt 25:1-13; Mk 13:32-37 * 12:42 Mt 25:19-21 * 12:47 Je 4:17 * 12:50 Lu 9:22, 2:34