17
Tesalonaikana du de Pol bét Sailaské kélik yak
1 *Pol bét Sailas képmaaba ye bét Ampipolis saabak. Ampipolis kulaknyénytakne bét yék Apoloniat. Apolonia kulaknyénytakne bét Tesalonaika saabak. 2 *Wani gayéba Juda kudi buldakwa ga dé nak kwaak. Pol dé wani gat wulaak, akwi gayéba rate kudi buldakwa gat wulaadén pulak. Yaap ra nyaa kupuk wani gat wulae dé Judana du taakwa wale dé kudi bulék. Bulte dé derét wak, “Déknyényba de Gotna nyégaba kudi kavik, Got wadén ban Kraiské. 3 Kukba wani kudi kéga adél dé yak. Dé yae apakélé kaagél kure dé kiyaak. Kiyaadéka Got wadéka dé nébéle raapmék. Bulaa gunat wuné wakweyo. Wani ban wan Jisas. Jisas wan Got wadén ban Krais.” Naate watakne dé kudi las wawo de wale bulék, Got wadén ban Jisas Kraiské. Buldéka de véknwuk. 4 Véknwute de las wak, “Wan adél.” Naate watakne de Pol bét Sailas wale Jisasna jébaa yak. Gorét waatakwa Gérikna du taakwa wupmalemu, wani gayéba rakwa némaa taakwa wupmalemu, waga de bét wale Jisasna jébaa yak.
5 Judana du las Jisaské miték sanévéknwumarék yate de vék wupmalemu du taakwa Polna kudi véknwudaka. Véte de kélik yak. Kélik yate de jébaa yamarék yate gayéba bakna rakwa gweba duwat las wak. Wadaka de wupmalemu duwat las wawo waadaka de akwi yeyé yeyate, de Pol bét Sailasnyét kulékiye kure yéké de waak. Waadaka de wani gayéba rakwa du deku kudi véknwute, Pol bét Sailasnyét rékaréka yate ye, Jesonna gaba tényéwe téte de bérét waak. Waate Pol bét Sailasnyét kulékiye kudi buldakwa taalat kure yéké de mawulé yak. 6 *Yate bétké sékalpatiye de Jeson Jisaské miték sanévéknwukwa duwat las wawo kulékiye de derét kure yék, wani gayéna némaan duké. Kure ye de némaanba waak, “Du vétik bét kapéredi kudi wakweyo, gege gayéba. Wakwebétka du taakwa bétku kudi véknwute de kapéredi mu yo. Bulaa wani du vétik naana gayét bétbu yaak. 7 *Yae bét kéni du Jesonna gaba bét ro. Wani du akwi de Romna némaan banna apa kudi kaapuk véknwudakwa. Yate de wo, ‘Nak ban déku yé Jisas wan naana Némaan Ban.’ Naate de wo.” 8 Waga waadaka de waba tékwa du taakwa rékaréka yate de némaanba waak. 9 Waadaka de némaan du rékaréka yate de Jeson dé wale tékwa duwat wawo wak, “Guné sépélak gunébu yak. Guné naanéké yéwaa las tiyaaké guné yo. Tiyaatakne guné miték yéké guné yo, guna gat. Ye guné bérét waké guné yo, yébéruké. Wagunu yébéréran naané guna yéwaa gunéké kwayéké naané yo.” Naate wadaka de yéwaa kwayétakne de miték yék.
Pol bét Sailas jébaa bét yak Beriaba
10 Gaan yadéka de Jisaské miték sanévéknwukwa du wadaka, Pol bét Sailas Tesalonaika kulaknyénytakne bét yék Beriat. Ye saabe bét Judana du kudi buldakwa gat wulaak. 11 *Beriaba rakwa Judana du taakwa de yéknwun mawulé yak. Deku mawulé Tesalonaikaba rakwa du taakwana mawulat dé talaknak. De Polna kudi véknwute de mawulat kapére yak. Yate kéga de wak, “Polna kudi adél kudi, kapu kaapuk?” Waga sanévéknwute de Gotna nyégaba miték vék, akwi nyaa. 12 *Waga yate wupmalemu du taakwa de Jisaské miték sanévéknwuk. Wupmalemu Gérikna némaa taakwa Gérikna du wawo waga de Jisaské miték sanévéknwuk.
13 *Tesalonaikaba rakwa Judana du de véknwuk Pol Gotna kudi Beriaba wakwedéka. Véknwute kélik yate de yék Beriat. Ye saabe de du taakwa Pol bét Sailasnyét rékaréka yadoké de kudi wakwek. Wakwedaka de wupmalemu du taakwa deku kudi véknwute Pol bét Sailasnyét de rékaréka yak. 14 Yadaka de Jisaské miték sanévéknwukwa du bari wadaka dé Pol du las wale waga de yék, kus maalat. Yédaka Sailas bét Timoti Beriaba bét rak. 15 Pol wale yékwa du wawo Atensnyét de yék. Ye Pol dé derét wak, “Guné Sailas bét Timotit waké guné yo, bét kénét bari yae wuné wale rabéruké.” Naate watakne waba radéka de dérét kulaknyénytakne de gwaamale yék Beriat.
Pol kudi dé wakwek Atensba
16 Pol Sailas bét Timotiké dé raségék Atensba. Raségéte dé vék wupmalemu yénaa got wani gayéba radaka. Vétakne de wani yénaa gorét waatamuké dé kélik yak. 17 Kélik yate dé wani muké kudi bulék, Judana du kudi buldakwa gaba. Dé wale nakurak kudi bulkwa du, Gorét waatakwa nak gena du de wale waga dé kudi bulék. Akwi nyaa du taakwa jawudakwa taaléba wawo dé wani muké kudi bulék, waba rakwa du wale. 18 Epikurianna kudiké kutdéngkwa du las, Stoikna kudiké kutdéngkwa du las de wawo de Pol wale kudi bulék. Las de wak, “Kéni kwatkwa du yaamabi kudi dé bulu. Yaga waké dé yo?” Las de wak, “Nak gena némaan banké dé wakweyo, kapu yaga pulak?” Naate de wak, Pol Jisaské kudi wakwedén bege. Taknaba Pol dé wak, “Jisas kiyae débu nébéle raapmék.” Naate wadéka de déku kudi kutdéngmarék yate de wani kudi wak. 19 Watakne de Polét wak, “Méné naané wale waaréké méné yo, Ariopagas nébat. Waba de naana némaan du kudi bulké de jawe ro.” Naate wadaka dé de wale yék. Ye saabadéka de dérét wak, “Kulé kudi méné wakweyo. Bulaa naané wani kudi véknwuké naané mawulé yo. Déknyényba wani kudi kaapuk véknwunan. 20 Méné wakweménu naané véknwute wani kudi kutdéngké naané yo.” Naate de wak. 21 Akwi nyaa wani gayéna du, nak geba yae wani gayéba rakwa du wale, waga de jawe kudi bulék. Kulé kudi véknwute apakélé kudi bulte waga de rak apuba apuba.
22 Wani gayéna némaan du de jawe rak, Ariopagas nébuba. Radaka dé Pol deku méniba téte dé wak: “Atensba rakwa du, guné kés mu nak mat waatagunéka wunébu vék. 23 Wuné guna gayéba yeyé yeyate wuné vék derét waatagunékwa taalat. Véte wuné vék kwaami kwayégunékwa matu jaabat nak. Wani matu jaabéba gunébu kéga kavik, ‘Kéba naané Gorét waato. Déké kaapuk miték kutdéngnan.’ Waga kavigunéka wunébu vék. Guné déké kutdéngmarék yate guné dérét waato. Bulaa déké wuné gunat wakweyo.
24 *“Got dé nyét képmaa akwi mu dé kuttaknak. Kuttaknadén akwi muké dé Némaan Ban ro. Némaan Ban rate dé du kaadan gaba kaapuk radékwa. 25 Dé kapmu Némaan Ban dé ro, akwi muké. Du jébaa yate wani mu las déké kwayéké yapatiké de yo, wan déku mu bege. Dé akwi mu dé kwayu, akwi du taakwaké. Dé wadéka naané akwi du béré taakwa béré naané ro. Dé wamarék yadu mukatik naané ramarék yano. 26 Déknyényba dé du nak yak. Ye wadéka wani duna képmawaara wupmalemu yate akwi du béré taakwa béré de yaalak. Yaale kés pulak nak pulak kudi bulte ye de gege gayéba rak. Taale dé radaran képmaaké kwaaréké wawo dé wak. Wadéka kukba de wani kwaaré wani képmaaba rak. 27 Dé kéga dé wak, ‘Akwi du wuna kudi véknwuké de yo. Waga wuné mawulé yo. Sal yakéreye yakéreye wuna kudi miték véknwuké de yo?’ Waga sanévéknwute dé deku képmaa kwaaréké wawo waga wak. Naané ranakwaba dé tu. Dé séknaaba kaapuk tédékwa. 28 Déknyényba guna du las de déké kéga wak:
Dé wadéka naané yeyé yeyate apa yate naané ro.
Naate wadaka guna du las de kéga déké kavik:
Naané wawo déku baadi naané ro.
Waga de kavik.” Naate dé Pol wak, Atensba rakwa duwat.
29 *Watakne dé tépa wak: “Mé véknwu. Deku kudi adél kudi. Naané Gotna baadi naané ro. Du las apakélé jébaa yate de kés pulak nak pulak matut waapinyan taak. Got wan taadan waapinyan pulak kaapuk. Waga sanévéknwumarék yaké naané yo, naané déku baadi bege. 30 Déknyényba de du taakwa Gorét kaapuk kutdéngdan. Yate de déku kudi kaapuk véknwudan. Yate kapéredi mawulé yadaka dé Got yadan kapéredi mu derét kaapuk yakatadén. Bulaa dé akwi képmaaba rakwa akwi du taakwat dé kéga wo, ‘Guné guna kapéredi mawulé kulaknyényké guné yo.’ Naate dé wo. 31 *Dé nyaaké nak débu wak. Wani nyaa dé wadu dé déku du nak némaa kot véknwukwa némaan ban rate akwi képmaaba rakwa du taakwa yadan muké kudi wakweké dé yo. Wani kudi wakweran dut Got débu wak. Wani du déknyényba débu kiyaak. Kiyaadéka Got wadéka débu nébéle raapmék. Nébéle raapdéka naanébu vék. Wani du yéknwun mu male yate Gotna kudi wakweké dé yo wani nyaa. Waga naané véte kutdéngék, nébéle raapdén bege.”
32 Pol waga wadéka de du las du kiyae nébéle raapdén kudi véknwute de déku kudiké wasélékte de waagik. Waagidaka de du las wak, “Naané wani kudi tépa véknwuké naané mawulé yo.” 33 Naate wadaka dé Pol derét kulaknyénytakne dé yék. 34 Du taakwa las déku kudi véknwute de Jisaské miték sanévéknwuk. Ariopagas nébuba kudi bulkwa némaan du nak, déku yé Daionisias, taakwa nak léku yé Damaris, du taakwa las wawo waga de Jisaské miték sanévéknwuk.
* 17:1 1 Te 2:1-2 * 17:2 Lu 24:26-27; Ap 9:22 * 17:6 Ap 16:20-21 * 17:7 Lu 23:2 * 17:11 Jo 5:39 * 17:12 Ap 17:4 * 17:13 Ap 14:19 * 17:24 Ap 7:48 * 17:29 Ap 19:26 * 17:31 Jo 5:22; Ap 10:42