41
Impalinaw nan Jose ye Taynep nan Faraon
1 Pangalabah nin luway taon, nataynep nan Faraon a nakaideng ya ha gilid nin kabatowan Nilo. 2 Kapipikhaan, main nilumakat a pitoy manganged boy mangataba a baka ha kabatowan, ket nangihib hilan iilamon. 3 Pangayadi, nilumakat hila met ye piton mangadawa boy mangabeng a baka. Ket hinumaley hila boy nagpaked ha talig nin mangataba a baka ha gilid nin kabatowan. 4 Ket hilay piton mangadawa boy mangabeng a baka, imbulon la hilay piton manganged boy mangataba a baka. Haanin, nakaimukat yay Faraon.
5 Nakatuloy yan uman ye Faraon, ket nanaynep yayna man. Ket ha taynep na, nakakit ya nin pitoy inuway a mangayadet boy mangalaman ye pinahi na a hinumwak ha maghay powawok. 6 Pangayadi yatew, kananyain met ateed a powawok, main met hinumwak a piton inuway a mangabeng a kinumpit ye pinahi na a pinayango nin maamot a angin a ampangibat ha dapit daya. 7 Ket imbulon lan mangabeng a inuway ye mangayadet a inuway. Haanin, nakaimukat yay Faraon, ket natandaan na a taynep nan bengat manayti.
8 Ha mahanib ana, angkayoot ye ihip nan Faraon. Kaya-bay impadakit na hilay kaganaan a māghalimangka na boy kaganaan a mangadunong a tatao ha Egipto. Ket intongtong na kanla ye taynep na, noba homain kanla ye makaipalinaw kana nin labay habiyen nin taynep na.
9 Haanin, hiyay māmaala nin alak nan Faraon, hinabi na kana, “Haanin ko yan bengat naihipan ye pagkamali ko, ta main akon ahe hinabi kamo. 10 Hatew napoot ka kammin māmaala kanlan mamakawto nin tinapay mo boy impapidiho mo kayi ha baey nan kapitan lan māgbantay ha palahyo. 11 Ha maghay madeglem, nanaynep kayin luwa, ket aliwan padiho ye labay habiyen nin taynep mi. 12 Ket main kayi met lamo ihtew a maghay bayontaon Hebreo a ipoh nan kapitan lan māgbantay ha palahyo. Hinabi mi kanay nataynepan mi, ket impalinaw na kammi ye labay habiyen nin taynep mi. 13 Ket nalyadibay ye kaganaan a hinabi na kammi. In-udong mo kon māmaala, noba hiyay māmaala kanlan mamakawto nin tinapay, ket impapatey moya boy impabitin moy bangkay na ha kayo.”
14 Kaya-bay impadakit na yan Faraon ye Jose. Ket tampol la yan in-ilwah ha pidihowan. Pangayadi nan nagpaudog boy naggumi, hinagiliyan nay bado na, ket nakew yaynan inumadap kanan Faraon.
15 Hinabi nan Faraon kanan Jose, “Nanaynep ako noba homain makaipalinaw kangko no hinyay labay habiyen nin taynep ko. Main nangihabi kangko a maipalinaw mo no hinyay labay habiyen nin taynep.”
16 Hinabi nan Jose, “Aliwan hiko, Apo Faraon, noba hiyay Apo Namalyadi, maipalinaw na kamo ye labay habiyen nin taynep mo.”
17 Hinabi nan Faraon kanan Jose, “Ha taynep ko, nakaideng ako ha gilid nin kabatowan Nilo. 18 Kapipikhaan, main nilumakat a pitoy manganged boy mangataba a baka ha kabatowan, ket nangihib hilan iilamon. 19 Pangayadi, main met nilumakat a piton mangadawa, mangabeng boy main hakit a baka. Homain ako po nakit a wanabay kadawa nin baka ihti ha Egipto. 20 Ket hilay mangadawa boy mangabeng a baka, imbulon la hilay pitoy mangataba a baka a naunan nilumakat. 21 Noba ba-mon homain nalyadi, ta pangayadi lan imbulon ye manganged boy mangataba a baka, ket mangabeng hila po ateed boy mangadawa. Haanin, nakaimukat ako.”
22 “Ket nakatuloy akoyna man boy nanaynep uman. Nakakit ako nin pitoy inuway a mangayadet boy mangalaman ye pinahi na a anhumwak ha maghay powawok. 23 Ket kananyatew met ateed a powawok, main met hinumwak a piton inuway a mangabeng a kinumpit ye pinahi na a pinayango nin maamot a angin a ampangibat ha dapit daya. 24 Ket hilay mangabeng a inuway, imbulon la hilay pitoy mangayadet a inuway. Hinabi ko kanlan māghalimangka ye taynep ko, noba homain kanla ye makaipalinaw no hinyay labay nan habiyen.”
25 Hinabi nan Jose kanan Faraon, “Apo Faraon, hilay tataynep mo ket padiho ye labay nan habiyen. An-ipatanda nan Apo Namalyadi kamo ye madanon naynan diyagen. 26 Hilay piton mangataba a baka boy pitoy mangayadet a inuway ket pitoy taon. Padiho ye labay habiyen nin luway tataynep. 27 Hilay pitoy mangadawa boy mangabeng a baka a nilumakat boy hilay pitoy inuway a mangabeng a kinumpit ye pinahi na a pinayango nin maamot a angin a ampangibat ha dapit daya, ket pitoy taon a bitil.”
28 “Apo Faraon, omen ha hinabi koyna kamo, wanabay lano ye malyadi. An-ipatanda nan Apo Namalyadi kamo ye madanon naynan diyagen. 29 Magkamain nin pitoy taon nin kaandoan ha matiboen Egipto. 30 Noba pangayadi nin pitoy taon a kaandoan, magkamain nin pitoy taon a bitil. Uli ha tubat a pangabitil boy homain pupol ha matiboen Egipto, maliwaan lan tatao ha Egipto ye nalabah a panaon nin kaandoan la. 31 Ahe layna tanda ye kaandoan uli ha tubat a kaidapan a madihaan la ha panaon nin bitil. 32 Luway ukdo kan nanaynep, Apo Faraon, ta-omen mo matandaan ye intaning nan Apo Namalyadi a madanon na yaynan diyagen.”
33 “Kaya-bay haanin, Apo Faraon, katapulan moy mamili nin madunong boy magaling a tao a mamaala ha matiboen Egipto. 34 Mandutok ka met nin oopihyal ha matiboen Egipto, ket kowen lay ikalimay dakay nin kaganaan a pupol ha Egipto ha loob nin pitoy taon nin kaandoan. 35 Kananyatew a panaon, katapulan a tiponen lan oopihyal mo ye kaganaan a ikaliman dakay nin pupol lan tatao. Ket makauli ha bilin mo, ikamalig lan oopihyal mo ha balang banwa nin Egipto boy pabantayan la yan manged. 36 Hilatin matipon ket italadan a pamangan lan tatao ha lumateng a pitoy taon a bitil ha Egipto. Ha wanabay, ahe hila matey nin bitil ye tatao ha Egipto.”
37 Nalabayan nan Faraon boy oopihyal na ye monikala nan Jose. 38 Ket hinabi nan Faraon kanlan oopihyal na, “Homain kitawoynan makitan a tao a omen kanan Jose a anlamoan nin Ihpidito nan Apo Namalyadi.”
39 Kaya-bay hinabi nan Faraon kanan Jose, “Ulita impatanda nan Apo Namalyadi kamo yatin kaganaan, homain anan kanayon a tao a madudunong boy magagaling a omen kamo. 40 Hikaynay pabaalaen ko ha panakopan ko, ket manumbong hilan kaganaan kamo ye tatao ko. Noba umiigit ako po kamo, ta hikoy poon ihti ha Egipto.”
Hiyay Jose ye māmaala ha Egipto
41 Hinabi nan Faraon kanan Jose, “Ket haanin, diyagen kataynan gobilnadol ha matiboen Egipto.” 42 Inoh-pok nan Faraon ha galamay na ye hinghing na a pagmalka na, ket impahinghing na kanan Jose. Ket pinabadowan na yan mablin bado boy pinaonoan naya po nin balitok a ono. 43 Pinahakay na yan Faraon ye Jose ha kaliha nin ikalwa ha kapalyadiyan na. Main tataon nuna kanan Jose ha pagdanan na a ampangipangha nin wanae, “Manalimukod kawo kanan Gobilnadol!” Ket paibat ana kananyatew, hiyaynay Jose ye gobilnadol ha Egipto.
44 Hinabi nan Faraon kanan Jose, “Hiko ye Faraon ha Egipto, noba homain ayaman ye malyadin manyag nin hinyaman ha Egipto, no homain kan paluboh.” 45 Pangayadi, hiyay Faraon, pinangalanan na yan Zafenat Panea ye Jose. Boy impakahal naya kanan Jose ye Asenat a anak nan Potifera a padi ha On. Ket hiyay Jose, bilang gobilnadol, namaala yayna ha matiboen Egipto.
46 Hiyay Jose ket 30 ye taon na ha nandugi yan naghilbi kanan Faraon. Inumalih ya ha adapan nan Faraon a poon ha Egipto, ket niliwed nay matiboen Egipto. 47 Ket ha loob nin pitoy taon, luhbo ye pupol ha Egipto. 48 Ket kananyatew a pitoy taon nin kaandoan, impatipon nan Jose ye kaganaan a dakay a nakwa na ha pupol ha Egipto, ket ingkamalig la ha balang banwa a nakapupolan la. 49 Hiyay luhbo a tidigo a natipon na, ket omen ha langhi ha dagat ye kalabong na. Ket uli ha kalabong nin tidigo, in-itgen laynay paglihta, ta ahe layna mahbaan takalen.
50 Bayo lumateng ye panaon nin bitil, nagkaanak yay Jose nin luway laki kanan Asenat a anak nan Potifera a padi ha On. 51 Pinangalanan na yan Manase ye makaagat, ket hinabi na, “Hinaglapan na kon Apo Namalyadi a maliwaan koy kaidapan a nadihaan ko boy liyew ko kanlan kabaey nan bapa ko.” 52 Efraim met ye impangalan na ha ikalwan anak na, ket hinabi na, “Binyan na kon Apo Namalyadi nin aanak ha lugal a nakapatiyatiyaan ko.”
53 Nayadi ye pitoy taon nin kaandoan ha Egipto, 54 ket nanduginay pitoy taon a panaon nin bitil, a omen ha hinabi nan Jose. Nagkamain nin bitil ha kaganaan a lulugal, noba ha matiboen Egipto, ket main pamangan. 55 Ha homain hilaynan pamangan ye tatao ha Egipto, nakew hilan nakihabi kanan Faraon. Noba hinabi nan Faraon kanla, “Makew kawo kanan Jose, ket humbongen yoy habiyen na kanyo.”
56 Nitayak anay bitil ha matiboen Egipto, ket pinalukatan nan Jose ye kaganaan a kamalig, ket pinahaliw na hilan pamangan ye Egipsio. 57 Tubat ye bitil ha matiboen babe-luta. Kaya-bay hilay tataon ibat ha kaganaan a nanahyon, ket ampakew hila ha Egipto a manaliw nin pamangan kanan Jose.